Vedyatra वेदयात्रा
ಹುಡುಕಿ

ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.187

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಓದಿ

1.187.1

तापत्य इति यद्वाक्यमुक्तवानसि मामिह ।
तदहं ज्ञातुमिच्छामि तापत्यार्थं विनिश्चितम् ॥ १.१८७.१ ॥

ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ನನಗೆ 'ತಾಪತ್ಯ' ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಆ ಮಾತಿನ ಅರ್ಥವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.

1.187.2

तपती नाम का चैषा तापत्या यत्कृते वयम् ।
कौन्तेया हि वयं साधो तत्त्वमिच्छामि वेदितुम् ॥ १.१८७.२ ॥

ಇವಳು ತಪತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ತಾಪತ್ಯೆ; ಇವಳ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನಾವು ಕೌಂತೇಯರು. ಓ ಸಾಧುವೇ, ಆ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.

1.187.3

एवमुक्तः स गन्धर्वः कुन्तीपुत्रं धनञ्जयम् ।
विश्रुतं त्रिषु लोकेषु श्रावयामास वै कथाम् ॥ १.१८७.३ ॥

ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಗಂಧರ್ವನು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಕುಂತೀಪುತ್ರ ಧನಂಜಯನಿಗೆ ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

1.187.4

हन्त ते कथयिष्यामि कथामेतां मनोरमाम् ।
यथावदखिलां पार्थ सर्वबुद्धिमतां वर ॥ १.१८७.४ ॥

ಸರಿ, ಪಾರ್ಥಾ, ಈ ಮನೋಹರವಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಬುದ್ಧಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.

1.187.5

उक्तवानस्मि येन त्वां तापत्य इति यद्वचः ।
तत्तेऽहं कथयिष्यामि शृणुष्वैकमना भव ॥ १.१८७.५ ॥

ನಾನು ನಿನಗೆ 'ತಾಪತ್ಯ' ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಆ ಮಾತಿನ ಕಾರಣವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಏಕಚಿತ್ತದಿಂದ ಕೇಳು.

1.187.6

य एष दिवि धिष्ण्येन नाकं व्याप्नोति तेजसा ।
एतस्य तपती नाम बभूव सदृशी सुता ॥ १.१८७.६ ॥

ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸುವ ಇವನಿಗೆ, ಇವನಂತೆಯೇ ತಪತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಗಳು ಹುಟ್ಟಿದಳು.

1.187.7

विवस्वतो वै देवस्य सावित्र्यवरजा विभो ।
विश्रुता त्रिषु लोकेषु तपती तपसा युता ॥ १.१८७.७ ॥

ಓ ವಿಭೋ! ದೇವನಾದ ವಿವಸ್ವತನ ಸಾವಿತ್ರಿಗಿಂತ ಕಿರಿಯ ಮಗಳಾದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ತಪತಿ.

1.187.8

न देवी नासुरी चैव न यक्षी न च राक्षसी ।
नाप्सरा न च गन्धर्वी तथा रूपेण काचन ॥ १.१८७.८ ॥

ದೇವಿಯಲ್ಲ, ಅಸುರಿಯಲ್ಲ, ಯಕ್ಷಿಯಲ್ಲ, ರಾಕ್ಷಸಿಯಲ್ಲ, ಅಪ್ಸರೆಯಲ್ಲ, ಗಂಧರ್ವಿಯಲ್ಲ; ಸೌಂದರ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಅವಳಿಗೆ ಸಮನಲ್ಲ.

1.187.9

सुविभक्तानवद्याङ्गी स्वसितायतलोचना ।
स्वाचारा चैव साध्वी च सुवेषा चैव भामिनी ॥ १.१८७.९ ॥

ಸುಂದರವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ನಿರ್ದೋಷ ಅಂಗಗಳ, ಬಿಳಿಯ ದೀರ್ಘ ನೇತ್ರಗಳ, ಸದಾಚಾರಿಣಿ, ಸಾಧ್ವಿ, ಸುಂದರ ವೇಷಭೂಷಣದ ಮನೋಹರಿ.

1.187.10

त तस्याः सदृशं कंचित्त्रिषु लोकेषु भारत ।
भर्तारं सविता मेने रूपशीलगुणश्रुतैः ॥ १.१८७.१० ॥

ಓ ಭಾರತ! ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನಾದ ಪತಿ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಸವಿತೃ (ಸೂರ್ಯ) ರೂಪ, ಶೀಲ, ಗುಣ, ಶ್ರುತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಭಾವಿಸಿದನು.

1.187.11

संप्राप्तयौवनां पश्यन्देयां दुहितरं तु ताम् ।
द्व्यष्टवर्षां तु तां श्यामां सविता रूपशालिनीम्।
नोपलेभे ततः शान्तिं संप्रदानं विचिन्तयन् ॥ १.१८७.११ ॥

ಯೌವನ ಪ್ರಾಪ್ತಳಾದ ಮಗಳನ್ನು ಕೊಡಬೇಕಾದವಳೆಂದು ನೋಡಿದ ಸವಿತೃ, ಹದಿನರಡು ವರ್ಷದ ಆ ಶ್ಯಾಮೆ, ರೂಪಶಾಲಿನಿಯನ್ನು ಕೊಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತಾ ಶಾಂತಿ ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ.

1.187.12

अथर्क्षपुत्रः क्रान्तेय कुरूणामृषभो बली ।
सूर्यमाराधयामास नृपः संवरणस्तदा ॥ १.१८७.१२ ॥

ಆಗ ಋಕ್ಷನ ಮಗನೂ, ಕುರುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ, ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಆದ ರಾಜ ಸಂವರಣನು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು.

1.187.13

अर्ध्यमाल्योपहाराद्यैर्गन्धैश्च नियतः शुचिः ।
नियमैरुपवासैश्च तपोभिर्विविधैरपि ॥ १.१८७.१३ ॥

ಅರ್ಘ್ಯ, ಮಾಲೆ, ಉಪಹಾರಗಳಿಂದ, ಗಂಧಗಳಿಂದ, ನಿಯಮಬದ್ಧನಾಗಿ ಶುಚಿಯಾಗಿ, ನಿಯಮ ಉಪವಾಸ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ತಪಸ್ಸುಗಳಿಂದಲೂ.

1.187.14

सुश्रूषुरनहंवादी शुचिः पौरवनन्दन ।
अंशुमन्तं समुद्यन्तं पूजयामास भक्तिमान् ॥ १.१८७.१४ ॥

ಸೇವಾತತ್ಪರನು, ಅಹಂಕಾರರಹಿತನು, ಶುಚಿಯಾದವನು, ಪೌರವರ ಆನಂದವೇ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಉದಯಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಂಶುಮಂತನನ್ನು (ಸೂರ್ಯನನ್ನು) ಪೂಜಿಸಿದನು.

1.187.15

ततः कृतज्ञं धर्मज्ञं रूपेणासदृशं भुवि ।
तपत्याः सदृशं मेने सूर्यः संवरणं पतिम् ॥ १.१८७.१५ ॥

ಆಗ ಕೃತಜ್ಞನೂ, ಧರ್ಮಜ್ಞನೂ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಸದೃಶನೂ ಆದ ಸಂವರಣನನ್ನು ತಪತಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಪತಿಯೆಂದು ಸೂರ್ಯನು ಭಾವಿಸಿದನು.

1.187.16

दातुमैच्छत्ततः कन्यां तस्मै संवरणाय ताम् ।
नृपोत्तमाय कौरव्य विश्रुताभिजनाय च ॥ १.१८७.१६ ॥

ಆಗ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನೂ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕುಲದವನೂ ಆದ ಸಂವರಣನಿಗೆ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕೊಡಲು ಅವನು ಬಯಸಿದನು, ಓ ಕೌರವ್ಯ.

1.187.17

यथा हि दिवि दीप्तांशुः प्रभासयति तेजसा ।
तथा भुवि महिपालो दीप्त्या संवरणोऽभवत् ॥ १.१८७.१७ ॥

ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ದೀಪ್ತ ಕಿರಣಗಳ ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಬೆಳಗಿಸುವಂತೆ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಹೀಪಾಲ ಸಂವರಣನು ತನ್ನ ದೀಪ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು.

1.187.18

यथाऽर्चयन्ति चादित्यमुद्यन्तं ब्रह्मवादिनः ।
तथा संवरणं पार्थ ब्राह्मणावरजाः प्रजाः ॥ १.१८७.१८ ॥

ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳು ಉದಯಿಸುತ್ತಿರುವ ಆದಿತ್ಯನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವಂತೆ, ಓ ಪಾರ್ಥ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ನಂತರದ ಪ್ರಜೆಗಳು ಸಂವರಣನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು.

1.187.19

स सोममति कान्तत्वादादित्यमति तेजसा ।
बभूव नृपतिः श्रीमान्सुहृदां दुर्हृदामपि ॥ १.१८७.१९ ॥

ಅವನು ಸೌಂದರ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನನ್ನೂ ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನೂ ಮೀರಿದವನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜನಾದನು; ಮಿತ್ರರಿಗೂ ಶತ್ರುಗಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದನು.

1.187.20

एवंगुणस्य नृपतेस्तथावृत्तस्य कौरव ।
तस्मै दातुं मनश्चक्रे तपतीं तपनः स्वयम् ॥ १.१८७.२० ॥

ಓ ಕೌರವನೇ, ಇಂತಹ ಗುಣ ಮತ್ತು ನಡತೆಯ ರಾಜನಿಗೆ ತಪತಿಯನ್ನು ಕೊಡಲು ತಪನನು (ಸೂರ್ಯ) ತಾನೇ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.

1.187.21

स कदाचिदथो राजा श्रीमानमितविक्रमः ।
चचार मृगयां पार्थ पर्वतोपवने किल ॥ १.१८७.२१ ॥

ಒಮ್ಮೆ ಆ ಅಪಾರ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜನು, ಓ ಪಾರ್ಥ, ಪರ್ವತದ ಸಮೀಪದ ವನದಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಗೆ ಹೋದನು.

1.187.22

चरतो मृगयां तस्य क्षुत्पिपासासमन्वितः ।
ममार राज्ञः कौन्तेय गिरावप्रतिमो हयः ॥ १.१८७.२२ ॥

ಓ ಕೌಂತೇಯ, ಬೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಕುದುರೆ ಹಸಿವು-ದಾಹದಿಂದ ಬಳಲಿ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಸತ್ತಿತು.

1.187.23

स मृताश्वश्चरन्पार्थ पद्भ्यामेव गिरौ नृपः ।
ददर्शासदृशीं लोके कन्यामायतलोचनाम् ॥ १.१८७.२३ ॥

ಓ ಪೃಥಾಪುತ್ರ, ಕುದುರೆ ಸತ್ತ ನಂತರ ರಾಜನು ನಡೆದುಕೊಂಡೇ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಅಲೆಯುತ್ತಾ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನವಾದ ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರೆಯಾದ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕಂಡನು.

1.187.24

स एव एकामासाद्य कन्यां परबलार्दनः ।
तस्थौ नृपतिशार्दूलः पश्यन्नविचलेक्षणः ॥ १.१८७.२४ ॥

ಶತ್ರು ಸೇನೆಯನ್ನು ಮರ್ದಿಸುವ ಆ ರಾಜಶಾರ್ದೂಲನು ಆ ಒಬ್ಬ ಕನ್ಯೆಯ ಬಳಿ ಬಂದು, ಅಚಲ ನೋಟದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ನಿಂತನು.

1.187.25

स हि तां तर्कयामास रूपतो नृपतिः श्रियम् ।
पुनः संतर्कयामास रवेर्भ्रष्टामिव प्रभाम् ॥ १.१८७.२५ ॥

ರಾಜನು ಆಕೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದನು; ಮತ್ತೆ ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಜಾರಿದ ಪ್ರಭೆಯಂತೆ ಆಕೆಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿದನು.

1.187.26

वपुषा वर्चसा चैव शिखामिव विभावसोः ।
प्रसन्नत्वेन कान्त्या च चन्द्ररेखामिवामलाम् ॥ १.१८७.२६ ॥

ಆಕೆಯ ದೇಹದಿಂದ ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವಳು ಅಗ್ನಿಯ ಜ್ವಾಲೆಯಂತಿದ್ದಳು; ಪ್ರಸನ್ನತೆ ಮತ್ತು ಕಾಂತಿಯಿಂದ ನಿರ್ಮಲ ಚಂದ್ರರೇಖೆಯಂತಿದ್ದಳು.

1.187.27

गिरिपृष्ठे तु सा यस्मिन्स्थिता स्वसितलोचना ।
विभ्राजमाना शुशुभे प्रतिमेव हिरण्मयी ॥ १.१८७.२७ ॥

ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಆಕೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಕಪ್ಪು ಬಿಳಿ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ ಚಿನ್ನದ ಪ್ರತಿಮೆಯಂತೆ ಅವಳು ಶೋಭಿಸಿದಳು.

1.187.28

तस्या रूपेण स गिरिर्वेषेण च विशेषतः ।
ससवृक्षक्षुपलतो हिरण्मय इवाभवत् ॥ १.१८७.२८ ॥

ಆಕೆಯ ರೂಪದಿಂದ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಕೆಯ ವೇಷದಿಂದ ಆ ಬೆಟ್ಟವು ಮರ, ಗಿಡ, ಬಳ್ಳಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಚಿನ್ನಮಯವಾದಂತಾಯಿತು.

1.187.29

अवमेने च तां दृष्ट्वा सर्वलोकेषु योषितः ।
अवाप्तं चात्मनो मेने स राजा चक्षुषः फलं ॥ १.१८७.२९ ॥

ಆಕೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ತುಚ್ಛವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು; ಆ ರಾಜನು ತನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆದೆನೆಂದು ಎಣಿಸಿದನು.

1.187.30

जन्मप्रभृति यत्किचिंद्दृष्टवान्स महीपतिः ।
रूपं न सदृशं तस्यास्तर्कयामास किंचन ॥ १.१८७.३० ॥

ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಆ ರಾಜನು ಕಂಡ ಯಾವುದೂ ಆಕೆಯ ರೂಪಕ್ಕೆ ಸಮವಲ್ಲವೆಂದು ಅವನು ಎಣಿಸಿದನು.

1.187.31

तया बद्धमनश्चक्षुः पाशैर्गुणमयैस्तदा ।
न चचाल ततो देशाद्बुबुधे न च किंचन ॥ १.१८७.३१ ॥

ಆಗ ಆಕೆಯಿಂದ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳು ಗುಣಮಯ ಪಾಶಗಳಿಂದ ಬಂಧಿತವಾದವು. ಅವನು ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಚಲಿಸಲಿಲ್ಲ, ಏನನ್ನೂ ಅರಿಯಲಿಲ್ಲ.

1.187.32

अस्या नूनं विशालाक्ष्याः सदेवासुरमानुषम् ।
लोकं निर्मथ्य धात्रेदं रूपमाविष्कृतं कृतम् ॥ १.१८७.३२ ॥

ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಈ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿಯ ಈ ರೂಪವನ್ನು ದೇವ, ಅಸುರ, ಮಾನವರಿರುವ ಲೋಕವನ್ನು ಮಥಿಸಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆ.

1.187.33

एवं संतर्कयामास रूपद्रविणसंपदा ।
कन्यामसदृशीं लोके नृपः संवरणस्तदा ॥ १.१८७.३३ ॥

ಹೀಗೆ ರೂಪವೆಂಬ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ರಾಜ ಸಂವರಣನು ಆಗ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಮಾನಳಿಲ್ಲದವಳೆಂದು ಊಹಿಸಿದನು.

1.187.34

तां च दृष्ट्वैव कल्याणीं कल्याणाभिजनो नृपः ।
जगाम मनसा चिन्तां कामबाणेन पीडितः ॥ १.१८७.३४ ॥

ಆ ಕಲ್ಯಾಣಿಯನ್ನು ನೋಡಿದೊಡನೆ ಶುಭ ಕುಲದ ರಾಜನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತೆಗೀಡಾದನು; ಕಾಮಬಾಣದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದನು.

1.187.35

दह्यमानः स तीव्रेण नृपतिर्मन्मथाग्निना ।
अप्रगल्भां प्रगल्भस्तां तदोवाच मनोहराम् ॥ १.१८७.३५ ॥

ತೀವ್ರ ಮನ್ಮಥಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರಾಜನು ಆಗ ನಾಚಿಕೆಯುಳ್ಳವಳೂ ಧೈರ್ಯವುಳ್ಳವಳೂ ಆದ ಮನೋಹರಿಯೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.

1.187.36

काऽसि कस्यासि रम्भोरु किमर्थं चेह तिष्ठसि ।
कथं च निर्जनेऽरण्ये चरस्येका शुचिस्मिते ॥ १.१८७.३६ ॥

ರಂಭೋರು! ನೀನು ಯಾರು, ಯಾರ ಮಗಳು, ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ನಿಂತಿರುವೆ? ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ, ಈ ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಹೇಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುವೆ?

1.187.37

त्वं हि सर्वानवद्याङ्गी सर्वाभरणभूषिता ।
विभूषणमिवैतेषां भूषणानामभीप्सितम् ॥ १.१८७.३७ ॥

ನೀನು ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳಲ್ಲೂ ನಿರ್ದೋಷಿಯಾಗಿದ್ದು ಎಲ್ಲ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತಳಾಗಿರುವೆ; ಈ ಆಭರಣಗಳಿಗೂ ಬಯಸಲ್ಪಡುವ ಆಭರಣದಂತಿರುವೆ.

1.187.38

न देवीं नासुरीं चैव न यक्षीं न च राक्षसीम् ।
न च भोगवतीं मन्ये न गन्धवीं न मानुषीम् ॥ १.१८७.३८ ॥

ದೇವಿಯನ್ನಾಗಲಿ, ಅಸುರಿಯನ್ನಾಗಲಿ, ಯಕ್ಷಿಣಿಯನ್ನಾಗಲಿ, ರಾಕ್ಷಸಿಯನ್ನಾಗಲಿ, ಭೋಗವತಿ (ನಾಗಕನ್ಯೆ)ಯನ್ನಾಗಲಿ, ಗಂಧರ್ವಿಯನ್ನಾಗಲಿ, ಮಾನುಷಿಯನ್ನಾಗಲಿ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

1.187.39

या हि दृष्टा मया काश्चिच्छ्रुता वाऽपि वराङ्गनाः ।
न तासां सदृशीं मन्ये त्वामहं मत्तकाशिनि ॥ १.१८७.३९ ॥

ನಾನು ನೋಡಿದ ಅಥವಾ ಕೇಳಿದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಯಾರನ್ನೂ, ಓ ಮತ್ತಕಾಶಿನಿ, ನಿನಗೆ ಸಮಾನರೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

1.187.40

दृष्ट्वैव चारुवदने चन्द्रात्कान्ततरं तव ।
वदनं पद्मपत्राक्षं मां मथ्नातीव मन्मथः ॥ १.१८७.४० ॥

ಸುಂದರ ಮುಖದವಳೇ, ಚಂದ್ರನಿಗಿಂತಲೂ ಮನೋಹರವಾದ, ಕಮಲದಳದಂತಹ ಕಣ್ಣುಳ್ಳ ನಿನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಮನ್ಮಥನು ನನ್ನನ್ನು ಮಥಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

1.187.41

एवं तां स महीपालो बभाषे न तु सा तदा ।
कामार्तं निर्जनेऽरण्ये प्रत्यबाषथ किंचन ॥ १.१८७.४१ ॥

ರಾಜನು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು; ಆದರೆ ಆಗ ಅವಳು ಏನನ್ನೂ ಉತ್ತರಿಸಲಿಲ್ಲ. ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಮಾರ್ತನಾದ ಅವನಿಗೆ ಅವಳು ಯಾವುದೇ ಉತ್ತರ ನೀಡಲಿಲ್ಲ.

1.187.42

ततो लालप्यमानस्य पार्थिवस्यायतेक्षणा ।
सौदामिनीव चाभ्रेषु तत्रैवान्तरधीयत ॥ १.१८७.४२ ॥

ಆಗ ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನ ಮುಂದೆಯೇ, ದೀರ್ಘನಯನೆಯಾದ ಆಕೆ ಮೋಡಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಅಲ್ಲೇ ಅದೃಶ್ಯಳಾದಳು.

1.187.43

तामन्वेष्टुं स नृपतिः परिचक्राम सर्वतः ।
वनं वनजपत्राक्षीं भ्रमन्नुन्मत्तवत्तदा ॥ १.१८७.४३ ॥

ಅವಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಆ ರಾಜನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುತ್ತಾಡಿದನು; ತಾವರೆ ದಳದಂತಹ ಕಣ್ಣಿನ ಆಕೆಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತ ಕಾಡುಕಾಡಾಗಿ ಅಲೆದು, ಆಗ ಹುಚ್ಚನಂತಾದನು.

1.187.44

अपश्यमानः स तु तां बहु तत्र विलप्य च ।
निश्चेष्टः पार्थिवश्रेष्ठो मुहूर्तं स व्यतिष्ठत ॥ १.१८७.४४ ॥

ಅವಳನ್ನು ಕಾಣದೆ ಆ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನು ಅಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ ನಿಂತುಬಿಟ್ಟನು.