മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.187
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.187.1
तापत्य इति यद्वाक्यमुक्तवानसि मामिह ।
तदहं ज्ञातुमिच्छामि तापत्यार्थं विनिश्चितम् ॥ १.१८७.१ ॥
നിങ്ങൾ ഇവിടെ എന്നോട് 'താപത്യ' എന്ന് പറഞ്ഞ ആ വാക്കിന്റെ അർത്ഥം ഉറപ്പായി അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
1.187.2
तपती नाम का चैषा तापत्या यत्कृते वयम् ।
कौन्तेया हि वयं साधो तत्त्वमिच्छामि वेदितुम् ॥ १.१८७.२ ॥
ഇവൾ തപതി എന്ന പേരുള്ള സൂര്യപുത്രിയാണ്; അവളുടെ കാരണത്താലാണ് ഞങ്ങൾ കൗന്തേയർ. ഓ സാധോ, ആ തത്ത്വം അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
1.187.3
एवमुक्तः स गन्धर्वः कुन्तीपुत्रं धनञ्जयम् ।
विश्रुतं त्रिषु लोकेषु श्रावयामास वै कथाम् ॥ १.१८७.३ ॥
ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ട ആ ഗന്ധർവൻ, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധനായ കുന്തീപുത്രൻ ധനഞ്ജയനോട് ആ കഥ കേൾപ്പിച്ചു.
1.187.4
हन्त ते कथयिष्यामि कथामेतां मनोरमाम् ।
यथावदखिलां पार्थ सर्वबुद्धिमतां वर ॥ १.१८७.४ ॥
ശരി, പാർത്ഥാ, ഈ മനോഹരമായ കഥ പൂർണ്ണമായി യഥാവിധി ഞാൻ നിനക്ക് പറഞ്ഞുതരാം. ബുദ്ധിമാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ.
1.187.5
उक्तवानस्मि येन त्वां तापत्य इति यद्वचः ।
तत्तेऽहं कथयिष्यामि शृणुष्वैकमना भव ॥ १.१८७.५ ॥
ഞാൻ നിന്നോട് 'താപത്യൻ' എന്ന് പറഞ്ഞ ആ വാക്കിന്റെ കാരണം നിനക്ക് ഞാൻ പറഞ്ഞുതരാം; ഏകാഗ്രമനസ്സോടെ കേൾക്കൂ.
1.187.6
य एष दिवि धिष्ण्येन नाकं व्याप्नोति तेजसा ।
एतस्य तपती नाम बभूव सदृशी सुता ॥ १.१८७.६ ॥
ആകാശത്ത് തന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ട് സ്വർഗ്ഗത്തെ വ്യാപിക്കുന്ന ഇവന് തപതി എന്ന പേരുള്ള, ഇവനു തുല്യയായ മകൾ ജനിച്ചു.
1.187.7
विवस्वतो वै देवस्य सावित्र्यवरजा विभो ।
विश्रुता त्रिषु लोकेषु तपती तपसा युता ॥ १.१८७.७ ॥
ഓ വിഭോ! ദേവനായ വിവസ്വാന്റെ സാവിത്രിക്കു ശേഷം ജനിച്ചവളും മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധയും തപസ്സോടു കൂടിയവളുമായ തപതി.
1.187.8
न देवी नासुरी चैव न यक्षी न च राक्षसी ।
नाप्सरा न च गन्धर्वी तथा रूपेण काचन ॥ १.१८७.८ ॥
ദേവിയോ അസുരിയോ യക്ഷിയോ രാക്ഷസിയോ അപ്സരസ്സോ ഗന്ധർവ്വിയോ ആയ യാതൊരുവളും സൗന്ദര്യത്തിൽ അവൾക്കു തുല്യയായിരുന്നില്ല.
1.187.9
सुविभक्तानवद्याङ्गी स्वसितायतलोचना ।
स्वाचारा चैव साध्वी च सुवेषा चैव भामिनी ॥ १.१८७.९ ॥
ചേർച്ചയൊത്ത കുറ്റമറ്റ അംഗങ്ങളും വെളുത്തു നീണ്ട കണ്ണുകളുമുള്ള, സദാചാരിണി, സാധ്വി, നല്ല വേഷമുള്ള മനോഹരി.
1.187.10
त तस्याः सदृशं कंचित्त्रिषु लोकेषु भारत ।
भर्तारं सविता मेने रूपशीलगुणश्रुतैः ॥ १.१८७.१० ॥
ഓ ഭാരത! മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അവൾക്കു യോജിച്ച ഭർത്താവില്ലെന്ന് സവിതാവ് (സൂര്യൻ) രൂപം, ശീലം, ഗുണം, വിദ്യ എന്നിവ നോക്കി കരുതി.
1.187.11
संप्राप्तयौवनां पश्यन्देयां दुहितरं तु ताम् ।
द्व्यष्टवर्षां तु तां श्यामां सविता रूपशालिनीम्।
नोपलेभे ततः शान्तिं संप्रदानं विचिन्तयन् ॥ १.१८७.११ ॥
യൗവനം പ്രാപിച്ച മകളെ നൽകേണ്ടവളായി കണ്ട സവിതാവ്, പതിനാറു വയസ്സുള്ള ആ ശ്യാമയും രൂപശാലിനിയുമായവളെ നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ചിന്തിച്ച് അപ്പോൾ ശാന്തി നേടിയില്ല.
1.187.12
अथर्क्षपुत्रः क्रान्तेय कुरूणामृषभो बली ।
सूर्यमाराधयामास नृपः संवरणस्तदा ॥ १.१८७.१२ ॥
അപ്പോൾ ഋക്ഷന്റെ പുത്രനും കുരുക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ബലവാനുമായ രാജാവ് സംവരണൻ സൂര്യനെ ആരാധിച്ചു.
1.187.13
अर्ध्यमाल्योपहाराद्यैर्गन्धैश्च नियतः शुचिः ।
नियमैरुपवासैश्च तपोभिर्विविधैरपि ॥ १.१८७.१३ ॥
അർഘ്യം, മാലകൾ, നിവേദ്യങ്ങൾ മുതലായവയാലും ഗന്ധങ്ങളാലും, നിയമനിഷ്ഠയോടെയും ശുദ്ധിയോടെയും, വ്രതങ്ങളാലും ഉപവാസങ്ങളാലും വിവിധ തപസ്സുകളാലും.
1.187.14
सुश्रूषुरनहंवादी शुचिः पौरवनन्दन ।
अंशुमन्तं समुद्यन्तं पूजयामास भक्तिमान् ॥ १.१८७.१४ ॥
സേവാതത്പരനും അഹംകാരമില്ലാത്തവനും ശുദ്ധനുമായി, പൗരവരുടെ ആനന്ദമേ, ഭക്തിയോടെ ഉദിച്ചുയരുന്ന അംശുമാനെ (സൂര്യനെ) അവൻ പൂജിച്ചു.
1.187.15
ततः कृतज्ञं धर्मज्ञं रूपेणासदृशं भुवि ।
तपत्याः सदृशं मेने सूर्यः संवरणं पतिम् ॥ १.१८७.१५ ॥
അപ്പോൾ കൃതജ്ഞനും ധർമ്മജ്ഞനും ഭൂമിയിൽ രൂപത്തിൽ അതുല്യനുമായ സംവരണനെ തപതിക്ക് യോഗ്യനായ ഭർത്താവായി സൂര്യൻ കരുതി.
1.187.16
दातुमैच्छत्ततः कन्यां तस्मै संवरणाय ताम् ।
नृपोत्तमाय कौरव्य विश्रुताभिजनाय च ॥ १.१८७.१६ ॥
അപ്പോൾ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവും പ്രസിദ്ധകുലജനുമായ സംവരണന് ആ കന്യയെ നൽകാൻ അവൻ ആഗ്രഹിച്ചു, ഹേ കൗരവ്യ.
1.187.17
यथा हि दिवि दीप्तांशुः प्रभासयति तेजसा ।
तथा भुवि महिपालो दीप्त्या संवरणोऽभवत् ॥ १.१८७.१७ ॥
ആകാശത്ത് ദീപ്തരശ്മിയായ സൂര്യൻ തന്റെ തേജസ്സാൽ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, ഭൂമിയിൽ മഹീപാലനായ സംവരണൻ തന്റെ ദീപ്തിയാൽ വിളങ്ങി.
1.187.18
यथाऽर्चयन्ति चादित्यमुद्यन्तं ब्रह्मवादिनः ।
तथा संवरणं पार्थ ब्राह्मणावरजाः प्रजाः ॥ १.१८७.१८ ॥
ബ്രഹ്മവാദികൾ ഉദിച്ചുയരുന്ന ആദിത്യനെ പൂജിക്കുന്നതുപോലെ, ഹേ പാർത്ഥാ, ബ്രാഹ്മണർക്കു പിന്നിലുള്ള പ്രജകൾ സംവരണനെ പൂജിച്ചു.
1.187.19
स सोममति कान्तत्वादादित्यमति तेजसा ।
बभूव नृपतिः श्रीमान्सुहृदां दुर्हृदामपि ॥ १.१८७.१९ ॥
അവൻ സൗന്ദര്യത്തിൽ ചന്ദ്രനെയും തേജസ്സിൽ സൂര്യനെയും അതിശയിച്ച ശ്രീമാനായ രാജാവായി; മിത്രങ്ങൾക്കും ശത്രുക്കൾക്കും ഒരുപോലെ പ്രഭാവമുള്ളവനായിരുന്നു.
1.187.20
एवंगुणस्य नृपतेस्तथावृत्तस्य कौरव ।
तस्मै दातुं मनश्चक्रे तपतीं तपनः स्वयम् ॥ १.१८७.२० ॥
കൗരവാ, ഇത്തരം ഗുണങ്ങളും നടപ്പുമുള്ള രാജാവിന് തപതിയെ നൽകാൻ തപനനായ സൂര്യൻ തന്നെ മനസ്സുവെച്ചു.
1.187.21
स कदाचिदथो राजा श्रीमानमितविक्रमः ।
चचार मृगयां पार्थ पर्वतोपवने किल ॥ १.१८७.२१ ॥
ഒരിക്കൽ ആ അമിതവിക്രമനായ ശ്രീമാനായ രാജാവ്, പാർത്ഥാ, പർവതത്തിനടുത്തുള്ള വനത്തിൽ വേട്ടയ്ക്കു പോയി.
1.187.22
चरतो मृगयां तस्य क्षुत्पिपासासमन्वितः ।
ममार राज्ञः कौन्तेय गिरावप्रतिमो हयः ॥ १.१८७.२२ ॥
കൗന്തേയാ, വേട്ടയ്ക്കലഞ്ഞ രാജാവിന്റെ അതുല്യമായ കുതിര വിശപ്പും ദാഹവും മൂലം മലയിൽ ചത്തുവീണു.
1.187.23
स मृताश्वश्चरन्पार्थ पद्भ्यामेव गिरौ नृपः ।
ददर्शासदृशीं लोके कन्यामायतलोचनाम् ॥ १.१८७.२३ ॥
പൃഥാപുത്രാ, കുതിര ചത്തശേഷം രാജാവ് കാൽനടയായി മലയിൽ അലയുമ്പോൾ, ലോകത്തിൽ തുല്യമില്ലാത്ത വിശാലനേത്രയായ ഒരു കന്യകയെ കണ്ടു.
1.187.24
स एव एकामासाद्य कन्यां परबलार्दनः ।
तस्थौ नृपतिशार्दूलः पश्यन्नविचलेक्षणः ॥ १.१८७.२४ ॥
ശത്രുസൈന്യത്തെ തകർക്കുന്ന ആ നൃപശാർദൂലൻ ആ ഒരു കന്യകയുടെ അടുത്തെത്തി, അചഞ്ചലമായ കണ്ണുകളോടെ അവളെ നോക്കി നിന്നു.
1.187.25
स हि तां तर्कयामास रूपतो नृपतिः श्रियम् ।
पुनः संतर्कयामास रवेर्भ्रष्टामिव प्रभाम् ॥ १.१८७.२५ ॥
രാജാവ് അവളുടെ രൂപത്തിൽ ശ്രീയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു; പിന്നെയും സൂര്യനിൽ നിന്ന് വീണ പ്രഭയെന്നപോലെ അവളെ ചിന്തിച്ചു.
1.187.26
वपुषा वर्चसा चैव शिखामिव विभावसोः ।
प्रसन्नत्वेन कान्त्या च चन्द्ररेखामिवामलाम् ॥ १.१८७.२६ ॥
ശരീരത്താലും തേജസ്സാലും അവൾ അഗ്നിയുടെ ജ്വാലപോലെയായിരുന്നു; തെളിമയാലും കാന്തിയാലും നിർമ്മലമായ ചന്ദ്രരേഖപോലെയായിരുന്നു.
1.187.27
गिरिपृष्ठे तु सा यस्मिन्स्थिता स्वसितलोचना ।
विभ्राजमाना शुशुभे प्रतिमेव हिरण्मयी ॥ १.१८७.२७ ॥
മലമുകളിൽ അവൾ നിന്ന സ്ഥലത്ത്, കറുപ്പും വെളുപ്പും കലർന്ന കണ്ണുകളോടെ തിളങ്ങി, സ്വർണ്ണപ്രതിമപോലെ അവൾ ശോഭിച്ചു.
1.187.28
तस्या रूपेण स गिरिर्वेषेण च विशेषतः ।
ससवृक्षक्षुपलतो हिरण्मय इवाभवत् ॥ १.१८७.२८ ॥
അവളുടെ രൂപത്താലും വിശേഷിച്ച് വേഷത്താലും ആ മല മരങ്ങളും ചെടികളും വള്ളികളുമായി സ്വർണ്ണമയമായതുപോലെയായി.
1.187.29
अवमेने च तां दृष्ट्वा सर्वलोकेषु योषितः ।
अवाप्तं चात्मनो मेने स राजा चक्षुषः फलं ॥ १.१८७.२९ ॥
അവളെ കണ്ട് അവൻ സർവലോകങ്ങളിലെയും സ്ത്രീകളെ നിന്ദിച്ചു; ആ രാജാവ് തന്റെ കണ്ണുകളുടെ ഫലം നേടിയെന്നു കരുതി.
1.187.30
जन्मप्रभृति यत्किचिंद्दृष्टवान्स महीपतिः ।
रूपं न सदृशं तस्यास्तर्कयामास किंचन ॥ १.१८७.३० ॥
ജനനം മുതൽ ആ രാജാവ് കണ്ടതൊന്നും അവളുടെ രൂപത്തിന് തുല്യമല്ലെന്ന് അവൻ ചിന്തിച്ചു.
1.187.31
तया बद्धमनश्चक्षुः पाशैर्गुणमयैस्तदा ।
न चचाल ततो देशाद्बुबुधे न च किंचन ॥ १.१८७.३१ ॥
അപ്പോൾ അവളാൽ അവന്റെ മനസ്സും കണ്ണുകളും ഗുണമയ പാശങ്ങളാൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടു. അവൻ ആ സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഇളകിയില്ല, ഒന്നും അറിഞ്ഞതുമില്ല.
1.187.32
अस्या नूनं विशालाक्ष्याः सदेवासुरमानुषम् ।
लोकं निर्मथ्य धात्रेदं रूपमाविष्कृतं कृतम् ॥ १.१८७.३२ ॥
ഈ വിശാലാക്ഷിയുടെ ഈ രൂപം ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, മനുഷ്യർ എന്നിവരടങ്ങിയ ലോകത്തെ കടഞ്ഞ് സ്രഷ്ടാവ് പ്രകടമാക്കി സൃഷ്ടിച്ചതാണ്.
1.187.33
एवं संतर्कयामास रूपद्रविणसंपदा ।
कन्यामसदृशीं लोके नृपः संवरणस्तदा ॥ १.१८७.३३ ॥
ഇങ്ങനെ രൂപസമ്പത്തിനാൽ സംവരണൻ രാജാവ് അപ്പോൾ ആ കന്യകയെ ലോകത്തിൽ തുല്യമില്ലാത്തവളായി കണക്കാക്കി.
1.187.34
तां च दृष्ट्वैव कल्याणीं कल्याणाभिजनो नृपः ।
जगाम मनसा चिन्तां कामबाणेन पीडितः ॥ १.१८७.३४ ॥
ആ കല്യാണിയെ കണ്ടമാത്രയിൽ ശുഭകുലജനായ രാജാവ് മനസ്സിൽ വ്യാകുലപ്പെട്ടു; കാമബാണത്താൽ പീഡിതനായി.
1.187.35
दह्यमानः स तीव्रेण नृपतिर्मन्मथाग्निना ।
अप्रगल्भां प्रगल्भस्तां तदोवाच मनोहराम् ॥ १.१८७.३५ ॥
തീവ്രമായ മന്മഥാഗ്നിയാൽ ദഹിക്കപ്പെട്ട രാജാവ് അപ്പോൾ ലജ്ജയുള്ളവളും എന്നാൽ ധീരയുമായ ആ മനോഹരിയോട് പറഞ്ഞു.
1.187.36
काऽसि कस्यासि रम्भोरु किमर्थं चेह तिष्ठसि ।
कथं च निर्जनेऽरण्ये चरस्येका शुचिस्मिते ॥ १.१८७.३६ ॥
രംഭോരുവേ! നീ ആരാണ്, ആരുടെ മകളാണ്, എന്തിനാണ് ഇവിടെ നിൽക്കുന്നത്? ശുചിസ്മിതേ, ഈ ജനശൂന്യമായ കാട്ടിൽ ഒറ്റയ്ക്ക് എങ്ങനെ സഞ്ചരിക്കുന്നു?
1.187.37
त्वं हि सर्वानवद्याङ्गी सर्वाभरणभूषिता ।
विभूषणमिवैतेषां भूषणानामभीप्सितम् ॥ १.१८७.३७ ॥
നീ സർവാംഗസുന്ദരിയും എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവളുമാണ്; ഈ ആഭരണങ്ങൾക്കെല്ലാം ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്ന അലങ്കാരമെന്നപോലെയാണ് നീ.
1.187.38
न देवीं नासुरीं चैव न यक्षीं न च राक्षसीम् ।
न च भोगवतीं मन्ये न गन्धवीं न मानुषीम् ॥ १.१८७.३८ ॥
ദേവിയെയോ അസുരിയെയോ യക്ഷിയെയോ രാക്ഷസിയെയോ ഭോഗവതി (നാഗകന്യക)യെയോ ഗന്ധർവിയെയോ മാനുഷിയെയോ നിനക്ക് തുല്യയായി ഞാൻ കരുതുന്നില്ല.
1.187.39
या हि दृष्टा मया काश्चिच्छ्रुता वाऽपि वराङ्गनाः ।
न तासां सदृशीं मन्ये त्वामहं मत्तकाशिनि ॥ १.१८७.३९ ॥
ഞാൻ കണ്ടിട്ടുള്ളതോ കേട്ടിട്ടുള്ളതോ ആയ ഉത്തമസ്ത്രീകളിൽ ആരെയും, ഹേ മത്തകാശിനീ, നിനക്ക് തുല്യയായി ഞാൻ കരുതുന്നില്ല.
1.187.40
दृष्ट्वैव चारुवदने चन्द्रात्कान्ततरं तव ।
वदनं पद्मपत्राक्षं मां मथ्नातीव मन्मथः ॥ १.१८७.४० ॥
സുന്ദരമുഖീ, ചന്ദ്രനെക്കാൾ മനോഹരവും താമരയിതൾ പോലുള്ള കണ്ണുകളുള്ളതുമായ നിന്റെ മുഖം കണ്ടപ്പോൾ തന്നെ മന്മഥൻ എന്നെ കടഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
1.187.41
एवं तां स महीपालो बभाषे न तु सा तदा ।
कामार्तं निर्जनेऽरण्ये प्रत्यबाषथ किंचन ॥ १.१८७.४१ ॥
രാജാവ് അവളോട് ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ചു; എന്നാൽ അപ്പോൾ അവൾ ഒന്നും മറുപടി പറഞ്ഞില്ല. ആളില്ലാത്ത കാട്ടിൽ കാമാർത്തനായ അവനോട് അവൾ ഒന്നും ഉത്തരം നൽകിയില്ല.
1.187.42
ततो लालप्यमानस्य पार्थिवस्यायतेक्षणा ।
सौदामिनीव चाभ्रेषु तत्रैवान्तरधीयत ॥ १.१८७.४२ ॥
അപ്പോൾ വിലപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന രാജാവിന്റെ മുന്നിൽ വച്ചുതന്നെ, നീണ്ട കണ്ണുകളുള്ള അവൾ മേഘങ്ങളിലെ മിന്നൽപോലെ അവിടെത്തന്നെ മറഞ്ഞുപോയി.
1.187.43
तामन्वेष्टुं स नृपतिः परिचक्राम सर्वतः ।
वनं वनजपत्राक्षीं भ्रमन्नुन्मत्तवत्तदा ॥ १.१८७.४३ ॥
അവളെ അന്വേഷിക്കാൻ ആ രാജാവ് എല്ലായിടത്തും അലഞ്ഞുനടന്നു; താമരദളാക്ഷിയെ തിരഞ്ഞ് കാടുതോറും ചുറ്റിത്തിരിഞ്ഞ് അപ്പോൾ ഭ്രാന്തനെപ്പോലെയായി.
1.187.44
अपश्यमानः स तु तां बहु तत्र विलप्य च ।
निश्चेष्टः पार्थिवश्रेष्ठो मुहूर्तं स व्यतिष्ठत ॥ १.१८७.४४ ॥
അവളെ കാണാതെ ആ രാജശ്രേഷ്ഠൻ അവിടെ ഏറെ വിലപിച്ച്, ഒരു നിമിഷം അനങ്ങാതെ നിന്നുപോയി.