ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.188
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.188.1
अथ तस्यामदृश्यायां नृपतिः काममोहितः ।
पातनः शत्रुसङ्घानां पपात धरणीतले ॥ १.१८८.१ ॥
ସେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେବା ପରେ, କାମମୋହିତ ରାଜା, ଶତ୍ରୁସଂଘକୁ ପାତନକାରୀ, ଧରଣୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
1.188.2
तस्मिन्निपतिते भूमावथ सा चारुहासिनी ।
पुनः पीनायतश्रोणी दर्शयामास तं नृपम् ॥ १.१८८.२ ॥
ସେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ ସୁନ୍ଦର ହାସ୍ୟବତୀ ସେ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ବିସ୍ତୃତ ନିତମ୍ବବତୀ, ପୁଣି ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖାଦେଲେ।
1.188.3
अथाबभाषे कल्याणी वाचा मधुरया नृपम् ।
तं कुरूणां कुलकरं कामाभिहतचेतसम् ॥ १.१८८.३ ॥
ତାପରେ ସେହି କଲ୍ୟାଣୀ ମଧୁର ବାଣୀରେ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ — କୁରୁବଂଶର ପ୍ରବର୍ତ୍ତକ, କାମରେ ଆହତ ଚିତ୍ତ ସେହି ରାଜାଙ୍କୁ।
1.188.4
उवाच मधुरं वाक्यं तपती हसतीव सा ।
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते न त्वमर्हस्यरिन्दम ॥ १.१८८.४ ॥
ତପତୀ ହସୁଥିବା ପରି ମଧୁର ବାକ୍ୟ କହିଲେ — ଉଠ, ଉଠ! ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ହେ ଶତ୍ରୁଦମନ, ଏହା ତୁମକୁ ଶୋଭେ ନାହିଁ।
1.188.5
मोहं नृपतिशार्दूल गन्तुमाविष्कृतः क्षितौ ।
एवमुक्तोऽथ नृपतिर्वाचा मधुरया तदा ॥ १.१८८.५ ॥
ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମର ଏହି ମୋହ ଭୂମିରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ସେତେବେଳେ ଏହିପରି ମଧୁର ବାଣୀରେ କୁହାଯାଇ ସେହି ରାଜା —
1.188.6
ददर्श विपुलश्रोणीं तामेवाभिमुखे स्थिताम् ।
अथ तामसितापाङ्गीमाबभाषे स पार्थिवः ॥ १.१८८.६ ॥
ସେହି ରାଜା ବିପୁଳ ନିତମ୍ବବତୀ ସେହି ନାରୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଦେଖିଲେ। ତା'ପରେ କଳା ଅପାଙ୍ଗବତୀ ସେହି ନାରୀଙ୍କୁ ସେହି ପାର୍ଥିବ କହିଲେ।
1.188.7
मन्मथाग्निपरीतात्मा सन्दिग्धाक्षरया गिरा ।
साधु त्वमसितापाङ्गि कामार्तं मत्तकाशिनि ॥ १.१८८.७ ॥
ମନ୍ମଥାଗ୍ନିରେ ବେଷ୍ଟିତ ମନରେ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ ବାଣୀରେ ସେ କହିଲା: ହେ କଳା ଆଖିର ନାରୀ, ମତ୍ତ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ନାରୀ, କାମପୀଡ଼ିତ ମୋ ପ୍ରତି ଦୟା କର।
1.188.8
भजस्व भजमानं मां प्राणा हि प्रजहन्ति माम् ।
त्वदर्थं हि विशालाक्षि मामयं निशितैः शरैः ॥ १.१८८.८ ॥
ତୁମକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର; ମୋ ପ୍ରାଣ ମୋତେ ଛାଡ଼ି ଯାଉଛି। ହେ ବିଶାଳନୟନା, ତୁମ ପାଇଁ ହିଁ ଏ ମୋତେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ବିନ୍ଧୁଛି।
1.188.9
कामः कमलगर्भाभे प्रतिविध्यन्न शाम्यति ।
दष्टमेवमनाक्रन्दे भद्रे काममहाहिना ॥ १.१८८.९ ॥
କମଳ ଗର୍ଭ ପରି କାନ୍ତିମୟୀ, କାମ ବାରମ୍ବାର ବିଦ୍ଧ କରି ମଧ୍ୟ ଶାନ୍ତ ହେଉନାହିଁ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ଅକ୍ରନ୍ଦନା ନାରୀ, କାମରୂପୀ ମହାସର୍ପ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଏହିପରି ଦଂଶିତ ହୋଇଛି।
1.188.10
सा त्वं पीनायतश्रोणी मामाप्नुहि वरानने ।
त्वदधीना हि मे प्राणाः किन्नरोद्गीतभाषिणि ॥ १.१८८.१० ॥
ପୁଷ୍ଟ ଓ ବିଶାଳ କଟିଦେଶୀ, ହେ ବରାନନା, ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରାପ୍ତ କର। କିନ୍ନର ଗୀତ ପରି କଥା କହୁଥିବା ନାରୀ, ମୋ ପ୍ରାଣ ତୁମ ଅଧୀନରେ।
1.188.11
चारुसर्वानवद्याङ्गि पद्मेन्दुप्रतिमानने ।
न ह्यहं त्वदृते भीरु शक्ष्यामि खलु जीवितुम् ॥ १.१८८.११ ॥
ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ସର୍ବାଙ୍ଗରେ ନିର୍ଦୋଷ, କମଳ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁଖବିଶିଷ୍ଟା, ହେ ଭୀରୁ, ତୁମ ବିନା ମୁଁ ବାସ୍ତବରେ ବଞ୍ଚି ପାରିବି ନାହିଁ।
1.188.12
कामः कमलपत्राक्षि प्रतिविध्यति मामयम् ।
तस्मात्कुरु विशालाक्षि मय्यनुक्रोशमङ्गने ॥ १.१८८.१२ ॥
କମଳ ପତ୍ର ପରି ଆଖିର ନାରୀ, ଏ କାମ ମୋତେ ବାରମ୍ବାର ବିଦ୍ଧ କରୁଛି। ତେଣୁ ହେ ବିଶାଳନୟନା, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ମୋ ପ୍ରତି ଦୟା କର।
1.188.13
भक्तं मामसितापाङ्गि न परित्यक्तुमर्हसि ।
त्वं हि मां प्रीतियोगेन त्रातुमर्हसि भामिनि ॥ १.१८८.१३ ॥
ହେ କଳାଆଖି ନାରୀ, ଭକ୍ତ ଏହି ମୋତେ ତୁମେ ପରିତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ହେ ଭାମିନୀ, ପ୍ରେମ-ସଂଯୋଗରେ ତୁମେ ହିଁ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।
1.188.14
त्वद्दर्शनकृतस्नेहं मनश्चलति मे भृशम् ।
न त्वां दृष्ट्वा पुनश्चान्यां द्रष्टुं कल्याणि रोचते ॥ १.१८८.१४ ॥
ତୁମକୁ ଦେଖିବାରୁ ଜାତ ସ୍ନେହରେ ମୋ ମନ ଅତ୍ୟଧିକ ଚଞ୍ଚଳ ହେଉଛି। ହେ କଲ୍ୟାଣୀ, ତୁମକୁ ଦେଖିବା ପରେ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଦେଖିବା ମୋତେ ଭଲ ଲାଗେ ନାହିଁ।
1.188.15
प्रसीद वशगोऽहं ते भक्तं मां भज भामिनि ।
दृष्ट्वैव त्वां वरारोहे मन्मथो भृशमङ्गने ॥ १.१८८.१५ ॥
ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ, ମୁଁ ତୁମ ବଶରେ ଅଛି। ହେ ଭାମିନୀ, ଭକ୍ତ ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର। ହେ ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶୀ, ତୁମକୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ହେ ଅଙ୍ଗନେ, ମନ୍ମଥ ମୋତେ ଅତ୍ୟଧିକ ପୀଡ଼ିତ କରୁଛନ୍ତି।
1.188.16
अन्तर्गतं विशालाक्षि विध्यति स्म पतत्त्रिभिः ।
मन्मथाग्निसमुद्भूतं दाहं कमललोचने ॥ १.१८८.१६ ॥
ହେ ବିଶାଳାକ୍ଷି, ପକ୍ଷଯୁକ୍ତ ବାଣରେ ସେ ମୋ ଭିତରେ ପଶି ମୋତେ ବିନ୍ଧୁଛି। ହେ କମଳଲୋଚନେ, ମନ୍ମଥାଗ୍ନିରୁ ଜାତ ଦାହ ମୋତେ ଦହିଦେଉଛି।
1.188.17
प्रीतिसंयोगयुक्ताभिरद्भिः प्रह्लादयस्व मे ।
पुष्पायुधं दुराधर्षं प्रचण्डशरकार्मुकम् ॥ १.१८८.१७ ॥
ପ୍ରେମ-ସଂଯୋଗରେ ଯୁକ୍ତ ଜଳରେ ମୋତେ ଶୀତଳ କରି ପ୍ରସନ୍ନ କର। ପୁଷ୍ପାୟୁଧ, ଦୁର୍ଧର୍ଷ, ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଶର ଓ ଧନୁ ଧାରୀ ସେ ମନ୍ମଥ।
1.188.18
त्वद्दर्शनसमुद्भूतं विध्यन्तं दुःसहैः शरैः ।
उपशामय कल्याणि आत्मदानेन भामिनि ॥ १.१८८.१८ ॥
ତୁମକୁ ଦେଖିବାରୁ ଉଦ୍ଭୂତ, ଅସହ୍ୟ ଶରରେ ବିନ୍ଧୁଥିବା ଏହି ଜ୍ୱାଳାକୁ, ହେ କଲ୍ୟାଣୀ, ନିଜକୁ ଦାନ କରି ଶାନ୍ତ କର। ହେ ଭାମିନୀ।
1.188.19
गान्धर्वेण विवाहेन मामुपैहि वराङ्गने ।
विवाहानां हि रम्भोरु गान्धर्वः श्रेष्ठ उच्यते ॥ १.१८८.१९ ॥
ହେ ସୁନ୍ଦରାଙ୍ଗୀ, ଗାନ୍ଧର୍ବ ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ମୋ ପାଖକୁ ଆସ। ହେ କଦଳୀ ସ୍ତମ୍ଭ ପରି ଊରୁ ଥିବା ନାରୀ, ବିବାହ ମଧ୍ୟରେ ଗାନ୍ଧର୍ବ ବିବାହ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
1.188.20
नाहमीशाऽऽत्मनो राजन्कन्या पितृमती ह्यहम् ।
मयि चेदस्ति ते प्रीतिर्याचस्व पितरं मम ॥ १.१८८.२० ॥
ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ନିଜର ପ୍ରଭୁ ନୁହେଁ; ମୁଁ ପିତାଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଥିବା କନ୍ୟା। ମୋ ପ୍ରତି ତୁମର ପ୍ରୀତି ଥିଲେ, ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଯାଚନା କର।
1.188.21
यथा हि ते मया प्राणाः संभृताश्च नरेश्वर ।
दर्शनादेव भूयस्त्वं तथा प्राणान्ममाहरः ॥ १.१८८.२१ ॥
ହେ ନରେଶ୍ୱର, ମୋ ଦ୍ୱାରା ତୁମର ପ୍ରାଣ ଯେମିତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ସେମିତି କେବଳ ଦର୍ଶନରେ ତୁମେ ପୁଣି ମୋ ପ୍ରାଣ ହରଣ କର।
1.188.22
न चाहमीशा देहस्य तस्मान्नृपतिसत्तम ।
समीपं नोपगच्छामि न स्वतन्त्रा हि योषितः ॥ १.१८८.२२ ॥
ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ମୋ ଶରୀରର ପ୍ରଭୁ ନୁହେଁ; ତେଣୁ ନାରୀମାନେ ସ୍ୱାଧୀନ ନୁହନ୍ତି ବୋଲି ମୁଁ ତୁମ ପାଖକୁ ଯାଏ ନାହିଁ।
1.188.23
का हि सर्वेषु लोकेषु विश्रुताभिजनं नृपम् ।
कन्या नाभिलषेन्नाथं भार्तारं भक्तवत्सलम् ॥ १.१८८.२३ ॥
ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବଂଶର, ଭକ୍ତବତ୍ସଳ ରାଜା ଓ ନାଥ ସ୍ୱାମୀକୁ କେଉଁ କନ୍ୟା ଇଚ୍ଛା କରିବ ନାହିଁ?
1.188.24
तस्मादेवं गते काले याचस्व पितरं मम ।
आदित्यं प्रणिपातेन तपसा नियमेन च ॥ १.१८८.२४ ॥
ତେଣୁ, ଏପରି ସମୟ ବିତିଗଲେ, ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଯାଚନା କର; ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ତପସ୍ୟା ଓ ନିୟମ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ।
1.188.25
स चेत्कामयते दातुं तव मामरिसूदन ।
भविष्याम्यद्य ते राजन्सततं वशवर्तिनी ॥ १.१८८.२५ ॥
ହେ ଶତ୍ରୁସୂଦନ, ସେ ଯଦି ମୋତେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ତେବେ ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ଆଜିଠାରୁ ସର୍ବଦା ଆପଣଙ୍କ ବଶରେ ରହିବି।
1.188.26
अहं हि तपती नाम सावित्र्यवरजा सुता ।
अस्य लोकप्रदीपस्य सवितुः क्षत्रियर्षभ ॥ १.१८८.२६ ॥
ମୁଁ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ କନିଷ୍ଠା କନ୍ୟା ତପତୀ; ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଲୋକଦୀପ ସବିତାଙ୍କ (ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ) କନ୍ୟା।