ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.188
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.188.1
अथ तस्यामदृश्यायां नृपतिः काममोहितः ।
पातनः शत्रुसङ्घानां पपात धरणीतले ॥ १.१८८.१ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਕਾਮ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਰਾਜਾ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨੂੰ ਡੇਗਣ ਵਾਲਾ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
1.188.2
तस्मिन्निपतिते भूमावथ सा चारुहासिनी ।
पुनः पीनायतश्रोणी दर्शयामास तं नृपम् ॥ १.१८८.२ ॥
ਜਦੋਂ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਤਾਂ ਸੁੰਦਰ ਹਾਸੇ ਵਾਲੀ ਉਹ, ਭਰੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੁੱਲ੍ਹਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਫਿਰ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
1.188.3
अथाबभाषे कल्याणी वाचा मधुरया नृपम् ।
तं कुरूणां कुलकरं कामाभिहतचेतसम् ॥ १.१८८.३ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਕਲਿਆਣੀ ਨੇ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ — ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਕੁਲ ਦੇ ਮੂਲ-ਪੁਰਖ, ਕਾਮ ਨਾਲ ਚੋਟ ਖਾਏ ਚਿੱਤ ਵਾਲੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨਾਲ।
1.188.4
उवाच मधुरं वाक्यं तपती हसतीव सा ।
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते न त्वमर्हस्यरिन्दम ॥ १.१८८.४ ॥
ਤਪਤੀ ਹੱਸਦੀ ਹੋਈ ਵਾਂਗ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ ਬੋਲੀ — ਉੱਠ, ਉੱਠ! ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ੋਭਦਾ ਨਹੀਂ।
1.188.5
मोहं नृपतिशार्दूल गन्तुमाविष्कृतः क्षितौ ।
एवमुक्तोऽथ नृपतिर्वाचा मधुरया तदा ॥ १.१८८.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਮੋਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਕਹਿਏ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਜਾ —
1.188.6
ददर्श विपुलश्रोणीं तामेवाभिमुखे स्थिताम् ।
अथ तामसितापाङ्गीमाबभाषे स पार्थिवः ॥ १.१८८.६ ॥
ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੁੱਲ੍ਹਿਆਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੀ ਵੇਖਿਆ। ਫਿਰ ਕਾਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੋਨਿਆਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਨਾਲ ਉਹ ਪਾਰਥਿਵ ਬੋਲਿਆ।
1.188.7
मन्मथाग्निपरीतात्मा सन्दिग्धाक्षरया गिरा ।
साधु त्वमसितापाङ्गि कामार्तं मत्तकाशिनि ॥ १.१८८.७ ॥
ਮਨਮਥ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਲੜਖੜਾਉਂਦੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬੋਲਿਆ: ਹੇ ਕਾਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਸਤ ਜਿਹੀ ਦਿਸਣ ਵਾਲੀ, ਕਾਮ-ਪੀੜਤ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮਿਹਰ ਕਰ।
1.188.8
भजस्व भजमानं मां प्राणा हि प्रजहन्ति माम् ।
त्वदर्थं हि विशालाक्षि मामयं निशितैः शरैः ॥ १.१८८.८ ॥
ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਮੈਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰ; ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਤੇਰੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।
1.188.9
कामः कमलगर्भाभे प्रतिविध्यन्न शाम्यति ।
दष्टमेवमनाक्रन्दे भद्रे काममहाहिना ॥ १.१८८.९ ॥
ਕਮਲ ਦੇ ਗਰਭ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੀ, ਕਾਮ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਨਾ ਚੀਕਣ ਵਾਲੀ, ਕਾਮ ਰੂਪੀ ਮਹਾਸੱਪ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡੰਗਿਆ ਹੈ।
1.188.10
सा त्वं पीनायतश्रोणी मामाप्नुहि वरानने ।
त्वदधीना हि मे प्राणाः किन्नरोद्गीतभाषिणि ॥ १.१८८.१० ॥
ਪੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਵਰਾਨਨੇ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ। ਹੇ ਕਿੰਨਰਾਂ ਦੇ ਗੀਤ ਵਰਗੀ ਬੋਲੀ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤੇਰੇ ਅਧੀਨ ਹਨ।
1.188.11
चारुसर्वानवद्याङ्गि पद्मेन्दुप्रतिमानने ।
न ह्यहं त्वदृते भीरु शक्ष्यामि खलु जीवितुम् ॥ १.१८८.११ ॥
ਹੇ ਸੁੰਦਰੀ, ਸਭ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਕਮਲ ਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਵਰਗੇ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਭੀਰੂ, ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਜੀ ਨਹੀਂ ਸਕਾਂਗਾ।
1.188.12
कामः कमलपत्राक्षि प्रतिविध्यति मामयम् ।
तस्मात्कुरु विशालाक्षि मय्यनुक्रोशमङ्गने ॥ १.१८८.१२ ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਪੱਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਕਾਮ ਮੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਸੁੰਦਰੀ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਤਰਸ ਕਰ।
1.188.13
भक्तं मामसितापाङ्गि न परित्यक्तुमर्हसि ।
त्वं हि मां प्रीतियोगेन त्रातुमर्हसि भामिनि ॥ १.१८८.१३ ॥
ਹੇ ਕਾਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਭਗਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਤੂੰ ਤਿਆਗਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ। ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਮੇਲ ਨਾਲ ਤੂੰ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
1.188.14
त्वद्दर्शनकृतस्नेहं मनश्चलति मे भृशम् ।
न त्वां दृष्ट्वा पुनश्चान्यां द्रष्टुं कल्याणि रोचते ॥ १.१८८.१४ ॥
ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਡੋਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਮਗਰੋਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।
1.188.15
प्रसीद वशगोऽहं ते भक्तं मां भज भामिनि ।
दृष्ट्वैव त्वां वरारोहे मन्मथो भृशमङ्गने ॥ १.१८८.१५ ॥
ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵੱਸ ਹਾਂ। ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਭਗਤ ਮੈਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲੈ। ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੀ ਹੇ ਅੰਗਨੇ, ਕਾਮਦੇਵ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪੀੜਾ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
1.188.16
अन्तर्गतं विशालाक्षि विध्यति स्म पतत्त्रिभिः ।
मन्मथाग्निसमुद्भूतं दाहं कमललोचने ॥ १.१८८.१६ ॥
ਹੇ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਵੜ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਕਮਲਨੈਣੀ, ਕਾਮ-ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਜਲਨ ਮੈਨੂੰ ਸਾੜ ਰਹੀ ਹੈ।
1.188.17
प्रीतिसंयोगयुक्ताभिरद्भिः प्रह्लादयस्व मे ।
पुष्पायुधं दुराधर्षं प्रचण्डशरकार्मुकम् ॥ १.१८८.१७ ॥
ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਮੇਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਜਲ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ। ਫੁੱਲਾਂ ਦਾ ਹਥਿਆਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਅਜਿੱਤ, ਪ੍ਰਚੰਡ ਤੀਰਾਂ ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲਾ ਉਹ ਕਾਮਦੇਵ ਹੈ।
1.188.18
त्वद्दर्शनसमुद्भूतं विध्यन्तं दुःसहैः शरैः ।
उपशामय कल्याणि आत्मदानेन भामिनि ॥ १.१८८.१८ ॥
ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਅਸਹਿ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਦੀ ਇਸ ਪੀੜਾ ਨੂੰ, ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ। ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ।
1.188.19
गान्धर्वेण विवाहेन मामुपैहि वराङ्गने ।
विवाहानां हि रम्भोरु गान्धर्वः श्रेष्ठ उच्यते ॥ १.१८८.१९ ॥
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਗੰਧਰਵ ਵਿਆਹ ਰਾਹੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ। ਹੇ ਕੇਲੇ ਦੇ ਤਣੇ ਵਰਗੀਆਂ ਪੱਟਾਂ ਵਾਲੀ, ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਧਰਵ ਵਿਆਹ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
1.188.20
नाहमीशाऽऽत्मनो राजन्कन्या पितृमती ह्यहम् ।
मयि चेदस्ति ते प्रीतिर्याचस्व पितरं मम ॥ १.१८८.२० ॥
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਲਕਣ ਨਹੀਂ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਪਿਤਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੁਆਰੀ ਕੰਨਿਆ ਹਾਂ। ਜੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਤੇਰਾ ਪਿਆਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਮੰਗ।
1.188.21
यथा हि ते मया प्राणाः संभृताश्च नरेश्वर ।
दर्शनादेव भूयस्त्वं तथा प्राणान्ममाहरः ॥ १.१८८.२१ ॥
ਹੇ ਨਰੇਸ਼ਵਰ, ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਉਪਜੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਕੇਵਲ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਤੂੰ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਲੈ ਲੈ।
1.188.22
न चाहमीशा देहस्य तस्मान्नृपतिसत्तम ।
समीपं नोपगच्छामि न स्वतन्त्रा हि योषितः ॥ १.१८८.२२ ॥
ਹੇ ਨ੍ਰਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਵੀ ਮਾਲਕਣ ਨਹੀਂ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ ਔਰਤਾਂ ਸੁਤੰਤਰ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।
1.188.23
का हि सर्वेषु लोकेषु विश्रुताभिजनं नृपम् ।
कन्या नाभिलषेन्नाथं भार्तारं भक्तवत्सलम् ॥ १.१८८.२३ ॥
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਭਗਤਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਨਾਥ ਪਤੀ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਕੰਨਿਆ ਨਹੀਂ ਚਾਹੇਗੀ?
1.188.24
तस्मादेवं गते काले याचस्व पितरं मम ।
आदित्यं प्रणिपातेन तपसा नियमेन च ॥ १.१८८.२४ ॥
ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਜਾਣ ਤੇ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਮੰਗ; ਆਦਿੱਤ੍ਯ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਤਪ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਵੀ।
1.188.25
स चेत्कामयते दातुं तव मामरिसूदन ।
भविष्याम्यद्य ते राजन्सततं वशवर्तिनी ॥ १.१८८.२५ ॥
ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਸੂਦਨ, ਜੇ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁਣ, ਤਾਂ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੋਂ ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਰਹਾਂਗੀ।
1.188.26
अहं हि तपती नाम सावित्र्यवरजा सुता ।
अस्य लोकप्रदीपस्य सवितुः क्षत्रियर्षभ ॥ १.१८८.२६ ॥
ਮੈਂ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਧੀ ਤਪਤੀ ਹਾਂ; ਹੇ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਸ ਲੋਕਦੀਪ ਸਵਿਤਾ (ਸੂਰਜ) ਦੀ ਧੀ।