มหาภารตะ · อัธยายะ 1.197
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.197.1
एवमुक्तः स विप्रर्षिर्वसिष्ठेन महात्मना ।
न्ययच्छदात्मनः क्रोधं सर्वलोकपराभवात् ॥ १.१९७.१ ॥
เมื่อวสิษฐผู้ยิ่งใหญ่กล่าวดังนี้แล้ว ฤๅษีผู้เป็นยอดแห่งพราหมณ์นั้นก็ข่มความโกรธของตนไว้ เพราะระลึกถึงความพินาศของโลกทั้งปวง
1.197.2
ईजे च स महातेजाः सर्ववेदविदां वरः ।
ऋषी राक्षससत्रेण शाक्तेयोऽथ पराशरः ॥ १.१९७.२ ॥
ปราศรผู้เป็นบุตรของศักติ ผู้ยิ่งใหญ่ด้วยเดชและเป็นยอดแห่งผู้รู้พระเวททั้งปวง ได้ประกอบพิธียัญแห่งรากษส
1.197.3
ततो वृद्धांश्च बालांश्च राक्षसान्स महामुनिः ।
ददाह वितते यज्ञे शक्तेर्वधमनुस्मरन् ॥ १.१९७.३ ॥
แล้วมหามุนีผู้นั้น ระลึกถึงการฆ่าศักติ จึงเผาทั้งผู้เฒ่า เด็ก และรากษสทั้งหลายในพิธียัญอันกว้างใหญ่นั้น
1.197.4
न हि तं वारयामास वसिष्ठो रक्षसां वधात् ।
द्वितीयामस्य मां भाङ्क्षं प्रतिज्ञामिति निश्चयात् ॥ १.१९७.४ ॥
วสิษฐมิได้ห้ามเขาจากการฆ่ารากษสทั้งหลาย เพราะวสิษฐได้ตั้งใจแน่วแน่ว่า "เราจะไม่ทำลายคำปฏิญาณข้อที่สองของเขา"
1.197.5
त्रयाणां पावकानां च सत्रे तस्मिन्महामुनिः ।
आसीत्पुरस्ताद्दीप्तानां चतुर्थ इव पावकः ॥ १.१९७.५ ॥
ในพิธียัญนั้น มหามุนีได้ยืนอยู่เบื้องหน้าไฟทั้งสามที่กำลังลุกโพลง เหมือนเป็นไฟดวงที่สี่
1.197.6
तेन यज्ञेन शुभ्रेण हूयमानेन शक्तितः ।
तद्विदीपितमाकाशं सूर्येणेव घनात्यये ॥ १.१९७.६ ॥
ด้วยพิธียัญอันบริสุทธิ์นั้น ซึ่งถวายไปตามกำลังของตน ท้องฟ้าก็สว่างไสว ราวกับดวงอาทิตย์ในปลายฤดูฝน
1.197.7
तं वसिष्ठादयः सर्वे मुनयस्तत्र मेनिरे ।
तेजसा दीप्यमानं वै द्वितीयमिव भास्करम् ॥ १.१९७.७ ॥
วสิษฐและฤๅษีทั้งปวงที่อยู่ที่นั้น ต่างเห็นท่านเป็นดั่งดวงอาทิตย์ดวงที่สอง ที่ส่องแสงสว่างด้วยเดชของตน
1.197.8
ततः परमदुष्प्रापमन्यैर्ऋषिरुधारधीः ।
समापिपयिषुः सत्रं तमत्रिः समुपागमत् ॥ १.१९७.८ ॥
ครั้นแล้ว อัตริฤๅษีผู้มีใจสูงส่ง ซึ่งยากยิ่งที่ผู้อื่นจะบรรลุได้ ได้เสด็จมาที่นั้นเพื่อต้องการให้พิธีสัตรนั้นสำเร็จลุล่วง
1.197.9
तथा पुलस्त्यः पुलहः क्रतुश्चैव महाक्रतुः ।
तत्राजग्मुरमित्रघ्न रक्षसां जीवितेप्सया ॥ १.१९७.९ ॥
เช่นเดียวกัน ปุลัสตยะ ปุลหะ กรตุ และมหากรตุ ก็มาถึงที่นั่น ผู้ฆ่าศัตรูเอ๋ย ด้วยความปรารถนาจะให้ชีวิตของรากษสทั้งหลายสิ้นไป
1.197.10
पुलस्त्यस्तु वधात्तेषां रक्षसां भरतर्षभ ।
उवाचेदं वचः पार्थ पराशरमरिन्दमम् ॥ १.१९७.१० ॥
ส่วนปุลัสตยะ ซึ่งเกรงการฆ่ารากษสเหล่านั้น จึงกล่าววาจานี้แก่ปราศร ผู้ข่มศัตรู ดูก่อนบุตรแห่งปฤถา ผู้เป็นยอดวัวแห่งภรตะ
1.197.11
कच्चित्तातापविघ्नं ते कच्चिन्नन्दसि पुत्रक ।
अजानतामदोषाणां सर्वेषां रक्षसां वधात् ॥ १.१९७.११ ॥
ลูกรัก เจ้ามีอุปสรรคใดๆ ต่อการทำพิธีของพ่อหรือไม่ ลูกเอ๋ย เจ้ายินดีในการฆ่ารากษสทั้งปวงซึ่งไม่รู้อะไรและไม่มีความผิดหรือ
1.197.12
प्रजोच्छेदमिमं मह्यं न हि कर्तु त्वमर्हसि ।
नैष तात द्विजातीनां धर्मो दृष्टस्तपस्विनाम् ॥ १.१९७.१२ ॥
เจ้าไม่ควรทำให้ลูกหลานของพ่อสูญสิ้นเช่นนี้ ลูกรัก นี่มิใช่หน้าที่ที่เห็นได้ในผู้เป็นทวิชาติผู้บำเพ็ญตบะ
1.197.13
शम एव परो धर्मस्तमाचर पराशर ।
अधर्मिष्ठं वरिष्ठः सन्कुरुषे त्वं पराशर ॥ १.१९७.१३ ॥
ความสงบระงับคือธรรมอันสูงสุด จงประพฤติตามนั้นเถิด ดูก่อนปราศร แม้เจ้าเป็นผู้ประเสริฐที่สุด เจ้ากลับกระทำอธรรม ดูก่อนปราศร
1.197.14
शक्तिं चापि हि धर्मज्ञं नातिक्रान्तुमिहार्हसि ।
प्रजायाश्च ममोच्छेदं न चैवं कर्तुमर्हसि ॥ १.१९७.१४ ॥
ดูก่อนผู้รู้ธรรม เจ้าไม่ควรล่วงละเมิดแม้แต่ศักติในที่นี้ และไม่ควรทำให้วงศ์ตระกูลของพ่อสิ้นสูญเช่นนี้
1.197.15
शापाद्धि शक्तेर्वासिष्ठ तदा तदुपपादितम् ।
आत्मजेन स दोषेण शक्तिर्नीत इतो दिवम् ॥ १.१९७.१५ ॥
ดูก่อนบุตรแห่งวสิษฐ เรื่องนั้นเกิดขึ้นเพราะคำสาปของศักติ และด้วยความผิดของบุตรของเขาเอง ศักติจึงถูกนำจากที่นี่ไปสู่สวรรค์
1.197.16
न हि तं राक्षसः कश्चिच्छक्तो भक्षयितुं मुने ।
वासिष्ठो भक्षितश्चासीत्कौशिकोत्सृष्टरक्षसा।
शापं न कुर्वन्ति तदा न च त्राणपरायणाः ॥ १.१९७.१६ ॥
ดูก่อนมุนี ไม่มีรากษสตนใดสามารถกลืนกินท่านได้ แต่บุตรของวสิษฐกลับถูกรากษสที่เกาศิกปล่อยออกมากลืนกิน ตอนนั้นผู้ที่มุ่งคุ้มครองก็มิได้สาปแช่ง
1.197.17
क्षमावन्तोऽदहन्देहं देहमन्यद्भवत्विति ।
आत्मनैवात्मनस्तेन दृष्टो मृत्युस्तदाऽभवत् ॥ १.१९७.१७ ॥
ผู้มีความอดทนได้เผาร่างกาย โดยคิดว่า "ขอให้มีร่างอื่นเกิดขึ้นเถิด" จากนั้นความตายก็ปรากฏแก่ท่าน ด้วยตัวท่านเองเท่านั้น
1.197.18
निमित्तभूतस्तत्रासीद्विश्वामित्रः पराशर ।
राजा कल्माषपादश्च दिवमारुह्य मोदते ॥ १.१९७.१८ ॥
ดูก่อนปราศร วิศวามิตรเป็นเหตุในเรื่องนั้น และพระเจ้ากัลมาษปาทะ เมื่อขึ้นสู่สวรรค์แล้ว ย่อมทรงชื่นบาน
1.197.19
ये च शक्त्यवराः पुत्रा वसिष्ठस्य महामुने ।
ते च सर्वे मुदा युक्ता मोदन्ते सहिताः सुरैः ॥ १.१९७.१९ ॥
ดูก่อนมหามุนี บุตรผู้น้องของศักติ บุตรแห่งวสิษฐ ทั้งหมดต่างเปี่ยมด้วยความยินดี และชื่นบานพร้อมกับเทวดาทั้งหลาย
1.197.20
सर्वमेतद्वसिष्ठस्य विदितं वै महामुने ।
रक्षसां च समुच्छेद एष तात तपस्विनाम् ॥ १.१९७.२० ॥
ดูก่อนมหามุนี เรื่องทั้งหมดนี้วสิษฐได้ทราบแล้วโดยแท้ ลูกรัก นี่คือการกำจัดรากษสทั้งหลายเพื่อประโยชน์แก่ผู้บำเพ็ญตบะ
1.197.21
निमित्तभूतस्त्वं चात्र क्रतौ वासिष्ठनन्दन ।
तत्सत्रं मुञ्च भद्रं ते समाप्तमिदमस्तु ते ॥ १.१९७.२१ ॥
โอ้บุตรแห่งวสิษฐะ ท่านเองเป็นต้นเหตุของยัญนี้ จงยุติการประกอบยัญสัตร์นั้นเสียเถิด ขอให้ท่านประสบความเป็นมงคล ขอให้ยัญนี้สำเร็จลงสำหรับท่านเถิด
1.197.22
एवमुक्तः पुलस्त्येन वसिष्ठेन च धीमता ।
तदा समापयामास सत्रं शाक्तो महामुनिः ॥ १.१९७.२२ ॥
เมื่อถูกปุลัสตยะและวสิษฐะผู้มีปัญญากล่าวเช่นนั้น มหามุนีบุตรแห่งศักติจึงยุติยัญสัตร์นั้นในขณะนั้น
1.197.23
सर्वराक्षससत्राय संभृतं पावकं तदा ।
उत्तरे हिमवत्पार्श्वे उत्ससर्ज महावने ॥ १.१९७.२३ ॥
ไฟที่ถูกรวบรวมไว้เพื่อยัญสัตร์ต่อต้านราษฎสทั้งปวงนั้น ในขณะนั้นได้ถูกปล่อยออกไปทางทิศเหนือ ข้างเทือกเขาหิมาลัย ในป่าใหญ่
1.197.24
स तत्राद्यापि रक्षांसि वृक्षानश्मन एव च ।
भक्षयन्दृश्यते वह्निः सदा पर्वणि पर्वणि ॥ १.१९७.२४ ॥
ไฟนั้นยังคงปรากฏอยู่ที่นั่นจนถึงทุกวันนี้ มันกินราษฎส ต้นไม้ และแม้แต่หินอยู่เสมอ ในทุกคืนวันเพ็ญและคืนวันดับ