ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.204
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.204.1
तस्मै दित्सति कन्यां तु ब्राह्मणाय तदा नृपे ।
कोप आसीन्महीपानामालोक्यान्योन्यमन्तिकात् ॥ १.२०४.१ ॥
ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਜਦੋਂ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕੰਨਿਆ ਦੇਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਜਾਗਿਆ; ਉਹ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਨੇੜਿਓਂ ਵੇਖਣ ਲੱਗੇ।
1.204.2
ऊचुः सर्वे समागम्य परस्परहितैषिणः ।
वयं सर्वे समाहूता द्रुपदेन दुरात्मना।
संहत्य चाभ्यगच्छाम स्वयंवरदिदृक्षया ॥ १.२०४.२ ॥
ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲੇ: 'ਸਾਨੂੰ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁਰਾਤਮਾ ਦ੍ਰੁਪਦ ਨੇ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ; ਸਵੈਂਵਰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਇਕੱਠੇ ਆਏ ਹਾਂ।'
1.204.3
अस्मानयमतिक्रम्य तृणीकृत्य च संगतान् ।
दातुमिच्छति विप्राय द्रौपदीं योषितां वराम् ॥ १.२०४.३ ॥
ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਅਣਗੌਲਿਆ ਕਰਕੇ, ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਨੂੰ ਤੀਲੇ ਵਾਂਗ ਸਮਝ ਕੇ, ਇਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
1.204.4
अवरोप्येह वृक्षस्तु फलकाले निपात्यते ।
निहन्मैनं दुरात्मानं योयमस्मान्न मन्यते ॥ १.२०४.४ ॥
ਫਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰੁੱਖ ਵੱਢ ਕੇ ਡੇਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਮੈਂ ਇਸ ਦੁਰਾਤਮਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ।
1.204.5
न ह्यर्हत्येष संमानं नापि वृद्धक्रमं गुणैः ।
हन्मैनं सह पुत्रेण दुराचारं नृपद्विषम् ॥ १.२०४.५ ॥
ਇਹ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ ਨਾ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਨਾ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਦੇ; ਇਸ ਦੁਰਾਚਾਰੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।
1.204.6
अयं हि सर्वानाहूय सत्कृत्य च नराधिपान् ।
गुणवद्भोजयित्वान्नं ततः पश्चान्न मन्यते ॥ १.२०४.६ ॥
ਇਹ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ, ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉੱਤਮ ਅੰਨ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ।
1.204.7
अस्मिन्राजसमवाये देवानामिव सन्नये ।
किमयं सदृशं कंचिन्नृपतिं नैव दृष्टवान् ॥ १.२०४.७ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਰਗੇ ਇਸ ਰਾਜਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ, ਕੀ ਇਸ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ?
1.204.8
न च विप्रेष्वधीकारो विद्यते वरणं प्रति ।
स्वयंवरः क्षत्रियाणामितीयं प्रथिता श्रुतिः ॥ १.२०४.८ ॥
ਵਰਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ; ਖੱਤਰੀਆਂ ਦਾ ਸਵੈਂਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਰੁਤੀ ਹੈ।
1.204.9
अथवा यदि कन्येयं न च कंचिद्बुभूषति ।
अग्नावेनां परिक्षिप्य याम राष्ट्राणि पार्थिवाः ॥ १.२०४.९ ॥
ਜਾਂ ਜੇ ਇਹ ਕੁੜੀ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ, ਤਾਂ ਹੇ ਰਾਜਿਓ, ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਕੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਚੱਲੀਏ।
1.204.10
ब्राह्मणो यदि चापल्याल्लोभाद्वा कृतवानिदम् ।
विप्रियं पार्थिवेन्द्राणां नैष वध्यः कथंचन ॥ १.२०४.१० ॥
ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚੰਚਲਤਾ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਕਾਰਨ ਇਹ ਕਰ ਬੈਠਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਇਸ ਅਪਰਾਧ ਲਈ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
1.204.11
ब्राह्मणार्थं हि नो राज्यं जीवितं हि वसूनि च ।
पुत्रपौत्रं च यच्चान्यदस्माकं विद्यते धनम् ॥ १.२०४.११ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਹੀ ਸਾਡਾ ਰਾਜ, ਸਾਡੀ ਜਾਨ, ਧਨ, ਪੁੱਤਰ-ਪੋਤਰੇ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਜੋ ਹੋਰ ਧਨ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ।
1.204.12
अवमानभयाच्चैव स्वधर्मस्य च रक्षणात् ।
स्वयंवराणामन्येषां मा भूदेवंविधा गतिः ॥ १.२०४.१२ ॥
ਅਪਮਾਨ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਹੋਰ ਸਵੈਂਵਰਾਂ ਦੀ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਨਾ ਹੋਵੇ।
1.204.13
इत्युक्त्वा राजशार्दूला रुष्टाः परिघबाहवः ।
द्रुपदं तु जिघांसन्तः सायुधाः समुपाद्रवन् ॥ १.२०४.१३ ॥
ਇਉਂ ਆਖ ਕੇ ਲੋਹੇ ਦੀ ਗਦਾ ਵਰਗੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਰਾਜਸ਼ਾਰਦੂਲ ਦ੍ਰੁਪਦ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਸ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ।
1.204.14
तान्गृहीतशरावापान्क्रुद्धानापततो बहून् ।
द्रुपदो वीक्ष्य संग्रासाद्ब्राह्मणाञ्छरणं गतः ॥ १.२०४.१४ ॥
ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ ਲਈ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਦ੍ਰੁਪਦ ਉਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।
1.204.15
न भयान्नापि कार्पण्यान्न प्राणपरिरक्षणात् ।
जगाम द्रुपदो विप्राञ्शमार्थी प्रत्यपद्यत ॥ १.२०४.१५ ॥
ਨਾ ਡਰ ਕਾਰਨ, ਨਾ ਦੀਨਤਾ ਕਾਰਨ, ਨਾ ਹੀ ਪ੍ਰਾਣ ਬਚਾਉਣ ਲਈ; ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਚਾਹ ਨਾਲ ਦ੍ਰੁਪਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਈ।
1.204.16
वेगेनापततस्तांस्तु प्रभिन्नानिव वारणान् ।
पाण्डुपुत्रौ महेष्वासौ प्रतियातावरिन्दमौ ॥ १.२०४.१६ ॥
ਵੇਗ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਪੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲ, ਮਦ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਧਨੁਰਧਰ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
1.204.17
ततः समुत्पेतुरुदायुधास्ते ।
महीक्षितो बद्धगोधाङ्गुलित्राः।
जिघांसमानाः कुरुराजपुत्रा-
वमर्षयन्तोऽर्जुनभीमसेनौ ॥ १.२०४.१७ ॥
ਤਦ ਗੋਧਾ ਚਮੜੇ ਦੇ ਉਂਗਲੀ-ਰੱਖਿਅਕ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਸ਼ਸਤਰ ਉੱਚੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਰਾਜੇ ਉਛਲ ਪਏ; ਕੁਰੂ-ਰਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਅਰਜੁਨ ਤੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਰੋਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
1.204.18
ततस्तु भीमोऽद्भुतभीमकर्मा ।
महाबलो वज्रसमानसारः।
उत्पाट्य दोर्भ्यां द्रुममेकवीरो ।
निष्पत्रयामास यथा गजेन्द्रः ॥ १.२०४.१८ ॥
ਤਦ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਬਲੀ, ਵਜ੍ਰ ਵਰਗੇ ਸਾਰ ਵਾਲੇ ਏਕਵੀਰ ਭੀਮ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਪੁੱਟ ਕੇ, ਗਜਰਾਜ ਵਾਂਗ ਉਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਝਾੜ ਦਿੱਤੇ।
1.204.19
तं वृक्षमादाय रिपुप्रमाथी ।
दण्डीव दण्डं पितृराज उग्रम्।
तस्थौ समीपे पुरुषर्षभस्य ।
पार्थस्य पार्थः पृथुदीर्घबाहुः ॥ १.२०४.१९ ॥
ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਭੀਮ ਉਸ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਦੰਡਧਾਰੀ ਯਮ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਦੰਡ ਵਾਂਗ, ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਾਰਥ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਲੰਮੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਤਾ।
1.204.20
तत्प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धि-
र्जिष्णुः स हि भ्रातुरचिन्त्यकर्मा।
विसिष्मिये चापि भयं विहाय ।
तस्थौ धनुर्गृह्य महेन्द्रकर्मा ॥ १.२०४.२० ॥
ਉਸ ਕਰਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਕਰਮ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ, ਜਿਸ਼ਣੂ (ਅਰਜੁਨ) ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਇਹ ਭਰਾ ਦਾ ਅਚਿੰਤ ਕਰਮ ਸੀ। ਡਰ ਛੱਡ ਕੇ ਮਹੇਂਦਰ ਵਰਗੇ ਕਰਮ ਵਾਲਾ ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।
1.204.21
तत्प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धि-
र्जिष्णोः सहभ्रातुरचिन्त्यकर्मा।
दामोदरो भ्रातरमुग्रवीर्यं ।
हलायुधं वाक्यमिदं बभाषे ॥ १.२०४.२१ ॥
ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਦਾ ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਅਚਿੰਤ ਕਰਮ ਵੇਖ ਕੇ, ਦਾਮੋਦਰ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਨੇ ਉਗ੍ਰ ਵੀਰਜ ਵਾਲੇ ਭਰਾ ਹਲਾਯੁਧ (ਬਲਰਾਮ) ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
1.204.22
य एष सिंहर्षभखेलगामी ।
मदद्धनुः कर्षति तालमात्रम्।
एषोऽर्जुनो नात्र विचार्यमस्ति ।
यद्यस्मि संकर्षण वासुदेवः ॥ १.२०४.२२ ॥
ਸ਼ੇਰ ਤੇ ਬਲਦ ਵਰਗੀ ਚਾਲ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਾੜ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜਿੰਨਾ ਖਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਇਹ ਅਰਜੁਨ ਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ! ਜੇ ਮੈਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ।
1.204.23
यस्त्वेष वृक्षं तरसाऽवभज्य ।
राज्ञां निकारे सहसा प्रवृत्तः।
वृकोदरान्नान्य इहैतदद्य ।
कर्तुं समर्थः समरे पृथिव्याम् ॥ १.२०४.२३ ॥
ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਤੋੜ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਲੱਗਿਆ ਇਹ ਜੋ ਹੈ; ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ (ਭੀਮ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅੱਜ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ।
1.204.24
योऽसौ पुरस्तात्कमलायताक्षो ।
महातनुः सिंहगतिर्विनीतः।
गौरः प्रलम्बोज्ज्वलचारुघोणो ।
विनिःसृतः सोऽप्युत धर्मपुत्रः ॥ १.२०४.२४ ॥
ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੀ ਚਾਲ ਵਾਲੇ, ਨਿਮਰ, ਗੋਰੇ, ਲੰਮੇ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸੁੰਦਰ ਨੱਕ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਉਹ ਧਰਮਪੁੱਤਰ ਵੀ ਬਾਹਰ ਆਏ।
1.204.25
यौ तौ कुमाराविव कार्तिकेयौ ।
द्वावाश्विनेयाविति मे वितर्कः।
मुक्ता हि तस्माज्जतुवेश्मदाहा-
न्मया श्रुताः पाण्डुसुताः पृथा च ॥ १.२०४.२५ ॥
ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਵਰਗੇ ਉਹ ਦੋ ਕੁਮਾਰ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਰਗੇ ਉਹ ਦੋ — ਇਹ ਮੇਰਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ। ਲਾਖ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਸੜਨ ਤੋਂ ਉਹ ਬਚ ਨਿਕਲੇ ਸਨ, ਇਹ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ — ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਥਾ।
1.204.26
तमब्रवीन्निर्जलतोयदाभो ।
हलायुधोऽनन्तरजं प्रतीतः।
प्रीतोऽस्मि दृष्ट्वा हि पितृष्वसारं ।
पृथां विमुक्तां सह कौरवाग्र्यैः ॥ १.२०४.२६ ॥
ਬਿਨਾਂ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ, ਹਲ ਹਥਿਆਰ ਵਾਲੇ (ਬਲਰਾਮ) ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ — ਮੈਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਭੂਆ ਪ੍ਰਿਥਾ ਨੂੰ ਕੌਰਵ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਸਮੇਤ ਆਜ਼ਾਦ ਵੇਖਿਆ ਹੈ।