มหาภารตะ · อัธยายะ 1.204

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

1.204.1

तस्मै दित्सति कन्यां तु ब्राह्मणाय तदा नृपे ।
कोप आसीन्महीपानामालोक्यान्योन्यमन्तिकात् ॥ १.२०४.१ ॥

เมื่อพระราชาทรงตั้งพระทัยจะยกธิดาให้แก่พราหมณ์นั้น กษัตริย์ทั้งหลายที่อยู่ ณ ที่นั้นก็บังเกิดความโกรธ พากันมองหน้ากันจากที่ใกล้ ๆ

1.204.2

ऊचुः सर्वे समागम्य परस्परहितैषिणः ।
वयं सर्वे समाहूता द्रुपदेन दुरात्मना।
संहत्य चाभ्यगच्छाम स्वयंवरदिदृक्षया ॥ १.२०४.२ ॥

ทุกพระองค์ประชุมกันด้วยความปรารถนาให้แก่กันและกันดี กล่าวว่า "พวกเราทุกคนถูกทรยศโดยท้าวทรุปทผู้มีใจชั่วเชิญมา พวกเรามาประชุมกันเพราะปรารถนาจะเห็นพิธีสยัมวร"

1.204.3

अस्मानयमतिक्रम्य तृणीकृत्य च संगतान् ।
दातुमिच्छति विप्राय द्रौपदीं योषितां वराम् ॥ १.२०४.३ ॥

เขาดูหมิ่นพวกเราที่มาประชุมกันอยู่ ราวกับเราเป็นเพียงหญ้าแห้ง จึงคิดจะยกเทราปทีผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่สตรีให้แก่พราหมณ์

1.204.4

अवरोप्येह वृक्षस्तु फलकाले निपात्यते ।
निहन्मैनं दुरात्मानं योयमस्मान्न मन्यते ॥ १.२०४.४ ॥

ดุจต้นไม้ที่ถูกตัดโค่นลงในยามที่มันออกผล เราจะสังหารคนใจชั่วผู้นี้เสีย เพราะเขาไม่นับถือพวกเรา

1.204.5

न ह्यर्हत्येष संमानं नापि वृद्धक्रमं गुणैः ।
हन्मैनं सह पुत्रेण दुराचारं नृपद्विषम् ॥ १.२०४.५ ॥

ด้วยคุณสมบัติของเขา เขาไม่ควรได้รับเกียรติ และไม่ควรได้ตำแหน่งที่ผู้อาวุโสพึงได้ เราจะสังหารคนประพฤติชั่วผู้เป็นศัตรูของกษัตริย์คนนี้ พร้อมทั้งบุตรของเขา

1.204.6

अयं हि सर्वानाहूय सत्कृत्य च नराधिपान् ।
गुणवद्भोजयित्वान्नं ततः पश्चान्न मन्यते ॥ १.२०४.६ ॥

เขาเชิญกษัตริย์ทั้งปวงมาแล้วให้เกียรติ เลี้ยงดูด้วยอาหารอันประณีต แต่ภายหลังกลับไม่ใส่ใจพวกเราอีกต่อไป

1.204.7

अस्मिन्राजसमवाये देवानामिव सन्नये ।
किमयं सदृशं कंचिन्नृपतिं नैव दृष्टवान् ॥ १.२०४.७ ॥

ในที่ประชุมของกษัตริย์เหล่านี้ซึ่งดุจประชุมแห่งเทวดา นางไม่เคยเห็นกษัตริย์องค์ใดที่คู่ควรกับเขาเลยหรือ

1.204.8

न च विप्रेष्वधीकारो विद्यते वरणं प्रति ।
स्वयंवरः क्षत्रियाणामितीयं प्रथिता श्रुतिः ॥ १.२०४.८ ॥

พราหมณ์ไม่มีอำนาจในการเลือกสามี พิธีสยัมวรเป็นของกษัตริย์ ประเพณีนี้เป็นที่รู้กันทั่วไป

1.204.9

अथवा यदि कन्येयं न च कंचिद्बुभूषति ।
अग्नावेनां परिक्षिप्य याम राष्ट्राणि पार्थिवाः ॥ १.२०४.९ ॥

หรือหากธิดานี้ไม่ปรารถนาจะได้ใครเลย กษัตริย์ทั้งหลาย ขอให้เราโยนนางลงในกองไฟ แล้วกลับไปยังแคว้นของตน

1.204.10

ब्राह्मणो यदि चापल्याल्लोभाद्वा कृतवानिदम् ।
विप्रियं पार्थिवेन्द्राणां नैष वध्यः कथंचन ॥ १.२०४.१० ॥

แม้พราหมณ์จะทำการนี้เพราะความหุนหันหรือเพราะความโลภ ก็ไม่ควรถูกฆ่าด้วยเหตุนี้เป็นอันขาด ถึงจะทำให้เจ้าผู้ปกครองกษัตริย์ไม่พอใจ

1.204.11

ब्राह्मणार्थं हि नो राज्यं जीवितं हि वसूनि च ।
पुत्रपौत्रं च यच्चान्यदस्माकं विद्यते धनम् ॥ १.२०४.११ ॥

อาณาจักรของเรา ชีวิตของเรา ทรัพย์สมบัติ บุตรและหลาน และทรัพย์อื่นใดที่เรามี ล้วนเป็นไปเพื่อประโยชน์แก่พราหมณ์

1.204.12

अवमानभयाच्चैव स्वधर्मस्य च रक्षणात् ।
स्वयंवराणामन्येषां मा भूदेवंविधा गतिः ॥ १.२०४.१२ ॥

เพราะความกลัวต่อการถูกดูหมิ่น และเพื่อรักษาธรรมของตน ขอให้พิธีสยัมวรอื่น ๆ อย่าได้ประสบชะตากรรมเช่นนี้เลย

1.204.13

इत्युक्त्वा राजशार्दूला रुष्टाः परिघबाहवः ।
द्रुपदं तु जिघांसन्तः सायुधाः समुपाद्रवन् ॥ १.२०४.१३ ॥

กษัตริย์ผู้ดุจเสือโคร่งเหล่านั้นครั้นกล่าวดังนี้แล้ว ก็โกรธเกรี้ยว มีแขนดุจลูกกรง ปรารถนาจะฆ่าท้าวทรุปท จึงรุมเข้าไปพร้อมอาวุธ

1.204.14

तान्गृहीतशरावापान्क्रुद्धानापततो बहून् ।
द्रुपदो वीक्ष्य संग्रासाद्ब्राह्मणाञ्छरणं गतः ॥ १.२०४.१४ ॥

ท้าวทรุปทเห็นกษัตริย์โกรธเกรี้ยวจำนวนมากถือคันธนูและลูกศรพุ่งเข้ามา จึงไปพึ่งพิงพราหมณ์ทั้งหลายเพื่อหนีการรุมโจมตี

1.204.15

न भयान्नापि कार्पण्यान्न प्राणपरिरक्षणात् ।
जगाम द्रुपदो विप्राञ्शमार्थी प्रत्यपद्यत ॥ १.२०४.१५ ॥

มิใช่เพราะความกลัว มิใช่เพราะความขลาดเขลา และมิใช่เพราะหวงแหนชีวิต แต่ท้าวทรุปทแสวงหาความสงบ จึงไปหาพราหมณ์และพึ่งพิงท่านเหล่านั้น

1.204.16

वेगेनापततस्तांस्तु प्रभिन्नानिव वारणान् ।
पाण्डुपुत्रौ महेष्वासौ प्रतियातावरिन्दमौ ॥ १.२०४.१६ ॥

ต่อกษัตริย์เหล่านั้นที่พุ่งเข้ามาด้วยความเร็วดุจช้างตกมัน บุตรของพระปาณฑุ สองวีรบุรุษผู้เป็นนักยิงธนูยอดเยี่ยมและเป็นผู้ปราบศัตรู ก็เข้าไปประจันหน้า

1.204.17

ततः समुत्पेतुरुदायुधास्ते ।
महीक्षितो बद्धगोधाङ्गुलित्राः।
जिघांसमानाः कुरुराजपुत्रा-
वमर्षयन्तोऽर्जुनभीमसेनौ ॥ १.२०४.१७ ॥

แล้วกษัตริย์เหล่านั้นก็โผนขึ้นพร้อมอาวุธในมือ สวมเครื่องป้องกันนิ้วมือทำด้วยหนังเรียบร้อย ปรารถนาจะสังหารโอรสของพระราชาแห่งกุรุคือท้าวอรชุนและภีมเสน ด้วยความอาฆาตแค้น

1.204.18

ततस्तु भीमोऽद्भुतभीमकर्मा ।
महाबलो वज्रसमानसारः।
उत्पाट्य दोर्भ्यां द्रुममेकवीरो ।
निष्पत्रयामास यथा गजेन्द्रः ॥ १.२०४.१८ ॥

ขณะนั้นภีมะผู้มีการกระทำอันน่าพิศวงและน่าเกรงขาม มีกำลังมหาศาล มีแก่นแท้แข็งแกร่งดุจสายฟ้า วีรบุรุษผู้ยิ่งใหญ่เพียงผู้เดียว ได้ถอนต้นไม้ต้นหนึ่งด้วยสองแขน แล้วลิดใบออกจนหมด ดุจช้างใหญ่ผู้เป็นราชา

1.204.19

तं वृक्षमादाय रिपुप्रमाथी ।
दण्डीव दण्डं पितृराज उग्रम्।
तस्थौ समीपे पुरुषर्षभस्य ।
पार्थस्य पार्थः पृथुदीर्घबाहुः ॥ १.२०४.१९ ॥

ภีมะผู้ทำลายศัตรู ยกต้นไม้นั้นขึ้นยืนอยู่ใกล้ปารถะผู้เป็นยอดบุรุษ ดุจพระยมผู้ถือไม้เท้าอันดุร้ายของตน ส่วนปารถะผู้มีแขนกว้างยาวก็ทำเช่นเดียวกัน

1.204.20

तत्प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धि-
र्जिष्णुः स हि भ्रातुरचिन्त्यकर्मा।
विसिष्मिये चापि भयं विहाय ।
तस्थौ धनुर्गृह्य महेन्द्रकर्मा ॥ १.२०४.२० ॥

อรชุนผู้มีปัญญาและการกระทำเหนือมนุษย์ เมื่อเห็นการกระทำของพี่ชาย ซึ่งเป็นการกระทำที่ไม่อาจคาดคิดได้ ก็ประหลาดใจ และละทิ้งความกลัว ยืนถือคันธนูไว้ในมือ ดุจผู้มีการกระทำดุจพระอินทร์ผู้ยิ่งใหญ่

1.204.21

तत्प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धि-
र्जिष्णोः सहभ्रातुरचिन्त्यकर्मा।
दामोदरो भ्रातरमुग्रवीर्यं ।
हलायुधं वाक्यमिदं बभाषे ॥ १.२०४.२१ ॥

เมื่อพระทามодара (พระกฤษณะ) ทอดพระเนตรการกระทำของอรชุนและพระเชษฐาของอรชุน ผู้มีปัญญาและการกระทำเหนือกว่ามนุษย์ และการกระทำอันมิอาจคาดคิดได้ พระองค์จึงตรัสถ้อยคำเหล่านี้แก่พระเชษฐาของพระองค์ คือพระหลายุธ (พระพลราม) ผู้มีพลานุภาพอันดุร้าย

1.204.22

य एष सिंहर्षभखेलगामी ।
मदद्धनुः कर्षति तालमात्रम्।
एषोऽर्जुनो नात्र विचार्यमस्ति ।
यद्यस्मि संकर्षण वासुदेवः ॥ १.२०४.२२ ॥

ผู้นี้ที่เดินด้วยท่วงท่าดุจราชสีห์และวัวตัวผู้ ดึงคันธนูให้ยาวเท่าต้นตาล นี่คืออรชุน ไม่ต้องสงสัยเลย โอ สังกรษณะ หากเราเป็นวาสุเทพจริง ก็เป็นเช่นนั้น

1.204.23

यस्त्वेष वृक्षं तरसाऽवभज्य ।
राज्ञां निकारे सहसा प्रवृत्तः।
वृकोदरान्नान्य इहैतदद्य ।
कर्तुं समर्थः समरे पृथिव्याम् ॥ १.२०४.२३ ॥

ส่วนผู้ที่หักต้นไม้นั้นด้วยกำลังอย่างรวดเร็ว แล้วเข้าสังหารกษัตริย์ทั้งหลายในทันใด นอกจากวฤโกทระหรือภีมะแล้ว ไม่มีผู้ใดอื่นบนแผ่นดินนี้ในวันนี้ที่จะทำเช่นนี้ได้ในการรบ

1.204.24

योऽसौ पुरस्तात्कमलायताक्षो ।
महातनुः सिंहगतिर्विनीतः।
गौरः प्रलम्बोज्ज्वलचारुघोणो ।
विनिःसृतः सोऽप्युत धर्मपुत्रः ॥ १.२०४.२४ ॥

ผู้ที่อยู่ข้างหน้านั้น มีดวงตาดุจดอกบัว รูปร่างใหญ่ มีท่วงท่าดุจราชสีห์ อ่อนน้อม มีผิวขาว มีจมูกยาว งาม และส่องประกาย ผู้นั้นแหละ บุตรแห่งธรรมก็ออกมาเช่นกัน

1.204.25

यौ तौ कुमाराविव कार्तिकेयौ ।
द्वावाश्विनेयाविति मे वितर्कः।
मुक्ता हि तस्माज्जतुवेश्मदाहा-
न्मया श्रुताः पाण्डुसुताः पृथा च ॥ १.२०४.२५ ॥

ทั้งสองนั้นดุจบุตรของการติเกยะ ทั้งสองดุจบุตรของอัศวินทั้งคู่ นี่คือการคาดคะเนของเรา เรารู้ว่าพวกเขาพ้นจากการเผาในเรือนครั่งนั้น เราได้ยินว่าบุตรของปาณฑุและพระนางปฤถาก็พ้นไปแล้ว

1.204.26

तमब्रवीन्निर्जलतोयदाभो ।
हलायुधोऽनन्तरजं प्रतीतः।
प्रीतोऽस्मि दृष्ट्वा हि पितृष्वसारं ।
पृथां विमुक्तां सह कौरवाग्र्यैः ॥ १.२०४.२६ ॥

หลาวุธผู้มีสีดุจเมฆที่ปราศจากน้ำ ผู้ทรงรู้จักกันดี ได้กล่าวกับน้องชายของพระองค์ผู้เกิดทีหลังว่า "เราดีพระทัยนัก เพราะได้เห็นพระนางปฤถา พระน้านางของเราที่หลุดพ้นแล้ว พร้อมกับผู้ประเสริฐที่สุดแห่งเการพ"