ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.218
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.218.1
सौमदत्तेर्वचः श्रुत्वा कर्णो वैकर्तनो वृषा ।
उवाच वचनं काले कालज्ञः सर्वकर्मणाम् ॥ १.२१८.१ ॥
ಸೋಮದತ್ತನ ಮಗನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿದ ವಿಕರ್ತನನ ಮಗ ಕರ್ಣ, ವೃಷ, ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳ ಕಾಲವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಸೂಕ್ತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.218.2
नीतिपूर्वमिदं सर्वमुक्तं वचनमर्थवत् ।
वचनं नाभ्यसूयामि श्रूयतां यद्वचस्त्विति ॥ १.२१८.२ ॥
ನೀತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಎಲ್ಲ ಮಾತುಗಳು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿವೆ. ನಾನು ಆ ಮಾತನ್ನು ತಪ್ಪುಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.
1.218.3
द्वैधीभावो न गन्तव्यः सर्वकर्मसु मानवैः ।
द्विधाभूतेन मनसा अन्यत्कर्म न सिध्यति ॥ १.२१८.३ ॥
ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಾನವರು ದ್ವಂದ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬಾರದು; ಎರಡಾಗಿ ಒಡೆದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಯಾವ ಕಾರ್ಯವೂ ಸಿದ್ಧಿಸದು.
1.218.4
संप्रयाणासनाभ्यां तु कर्शनेन तथैव च ।
नैतच्छक्यं पुरं हर्तुमाक्रन्दश्चाप्यशोभनः ॥ १.२१८.४ ॥
ಮೆರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿಗೆಯಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಬಳಲಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ನಗರವನ್ನು ಕಸಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಕೂಗಾಟವೂ ಅಸಮಂಜಸ.
1.218.5
अवमर्दनकालोऽत्र मतश्चिन्तयतो मम ।
यावन्नो वृष्णयः पार्ष्णिं न गृह्णन्तिरणप्रियाः ॥ १.२१८.५ ॥
ಯುದ್ಧಪ್ರಿಯರಾದ ವೃಷ್ಣಿಗಳು ನಮ್ಮ ಹಿಂಭಾಗವನ್ನು ಹಿಡಿಯುವ ಮೊದಲು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಕಾಲ ಇದೇ ಎಂದು ನನ್ನ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ ತೋರುತ್ತದೆ.
1.218.6
भवन्तश्च तथा हृष्टाः स्वबाहुबलशालिनः ।
प्राकारमवमृद्रन्तु परिघाः पूरयन्त्वपि ॥ १.२१८.६ ॥
ನೀವೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ನಿಮ್ಮ ತೋಳ್ಬಲದಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತಾ, ಕೋಟೆಗೋಡೆಯನ್ನು ಕೆಡವಿರಿ; ಕಂದಕಗಳನ್ನೂ ತುಂಬಿರಿ.
1.218.7
प्रस्रावयन्तु सलिलं क्रियतां विषमं समम् ।
तृणकाष्ठेन महता खातमस्य प्रपूर्यताम् ॥ १.२१८.७ ॥
ನೀರನ್ನು ಹರಿಸಲಿ; ಏರುಪೇರಾದುದನ್ನು ಸಮಮಾಡಲಿ. ಹುಲ್ಲು ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ಇದರ ದೊಡ್ಡ ಕಂದಕವನ್ನು ತುಂಬಿಸಲಿ.
1.218.8
घुष्यतां राजमार्गेषु परेषां यो हनिष्यति ।
नागमश्वं पदातिं वा दानमानं स लप्स्यति ॥ १.२१८.८ ॥
ರಾಜಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಿ: ಶತ್ರುಗಳ ಆನೆ, ಕುದುರೆ ಅಥವಾ ಕಾಲಾಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವವನು ದಾನ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಪಡೆಯುವನು.
1.218.9
नागे दशसहस्राणि पञ्च चाश्वपदातिषु ।
रथे वै द्विगुणं नागाद्वसु दास्यन्ति पार्थिवाः ॥ १.२१८.९ ॥
ಆನೆಗೆ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ, ಕುದುರೆ ಅಥವಾ ಕಾಲಾಳಿಗೆ ಐದು ಸಾವಿರ; ರಥಕ್ಕೆ ಆನೆಗಿಂತ ಎರಡರಷ್ಟು ಧನವನ್ನು ರಾಜರು ನೀಡುವರು.
1.218.10
यश्च कामसुखे सक्तो बालश्च स्थविरश्च यः ।
अयुद्धमनसो ये च ते तु तिष्ठन्तु भीरवः ॥ १.२१८.१० ॥
ಕಾಮಸುಖದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದವರು, ಬಾಲಕರು, ವೃದ್ಧರು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದವರು — ಆ ಹೇಡಿಗಳು ಇಲ್ಲೇ ಇರಲಿ.
1.218.11
प्रदरश्च न दातव्यो न गन्तव्यमचोदितैः ।
यशो रक्षत भद्रं वो जेष्यामो वै रिपून्वयम् ॥ १.२१८.११ ॥
ಲೂಟಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಾರದು; ಆಜ್ಞೆಯಿಲ್ಲದೆ ಯಾರೂ ಹೋಗಬಾರದು. ನಿಮ್ಮ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ, ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ನಾವು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಖಂಡಿತ ಗೆಲ್ಲುವೆವು.
1.218.12
अनुलोमाश्च नो वाताः सततं मृगपक्षिणः ।
अग्नयश्च विराजन्ते शस्त्राणि कवचानि च ॥ १.२१८.१२ ॥
ನಮಗೆ ಗಾಳಿಗಳು ಸದಾ ಅನುಕೂಲವಾಗಿವೆ; ಮೃಗಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳೂ ಅನುಕೂಲವಾಗಿವೆ; ಅಗ್ನಿಗಳು ಬೆಳಗುತ್ತಿವೆ, ಶಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಕವಚಗಳೂ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ.
1.218.13
ततः कर्णवचः श्रुत्वा धार्तराष्ट्रप्रियैषिणः ।
निर्ययुः पृथिवीपालाश्चालयन्तः परान्रणे ॥ १.२१८.१३ ॥
ಆಗ ಕರ್ಣನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನ ಪ್ರಿಯವನ್ನು ಬಯಸಿದ ಭೂಪಾಲರು ರಣದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಡುಗಿಸುತ್ತ ಹೊರಟರು.
1.218.14
न हि तेषां मनःसक्तिरिन्द्रियार्थेषु सर्वशः ।
यथा परिरपुघ्नानां प्रसभं युद्ध एव च ॥ १.२१८.१४ ॥
ಅವರ ಮನಸ್ಸು ಇಂದ್ರಿಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಸಕ್ತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವವರಂತೆ ಅದು ಬಲವಾಗಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲೇ ಲೀನವಾಗಿತ್ತು.
1.218.15
वैकर्तनपुरोव्रातः सैन्धवोर्मिमहास्वनः ।
दुःशासनमहामत्स्यो दुर्योधनमहाग्रहः ॥ १.२१८.१५ ॥
ಕರ್ಣನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟ ಸೇನೆ, ಸಿಂಧು ಅಲೆಗಳಂತಹ ಮಹಾಧ್ವನಿಯುಳ್ಳದ್ದು; ದುಃಶಾಸನನು ಅದರ ಮಹಾಮೀನು, ದುರ್ಯೋಧನನು ಅದರ ಮಹಾಮೊಸಳೆ.
1.218.16
स राजसागरो भीमो भीमघोषप्रदर्शनः ।
अभिदुद्राव वेगेन पुरं तदपसव्यतः ॥ १.२१८.१६ ॥
ಆ ರಾಜಸಾಗರ ಭಯಂಕರವಾಗಿತ್ತು, ಭೀಕರ ಗರ್ಜನೆ ತೋರುತ್ತ; ವೇಗದಿಂದ ಆ ನಗರವನ್ನು ಬಲಬದಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿ ಅದರತ್ತ ಧಾವಿಸಿತು.
1.218.17
तदनीकमनाधृष्यं शस्त्राग्निव्यालदीपितम् ।
समुत्कम्पितमाज्ञाय चुक्रुशुर्द्रुपदात्मजाः ॥ १.२१८.१७ ॥
ಶಸ್ತ್ರಗಳು, ಬೆಂಕಿ, ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಬೆಳಗುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಅಜೇಯ ಸೇನೆ ನಡುಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಅರಿತು ದ್ರುಪದನ ಮಕ್ಕಳು ಕೂಗಿದರು.
1.218.18
ते मेघसमनिर्घोषैर्बलिनः स्यन्दनोत्तमैः ।
निर्ययुर्नगरद्वारात्त्रासयन्तः परान्र ॥ १.२१८.१८ ॥
ಆ ಬಲಶಾಲಿಗಳು ಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂಥ ಧ್ವನಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥಗಳಲ್ಲಿ ನಗರದ್ವಾರದಿಂದ ಹೊರಟು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಭಯಪಡಿಸಿದರು.
1.218.19
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च सुमित्रः प्रियदर्शनः ।
चित्रकेतुः सुकेतुश्च ध्वजकेतुश्च वीर्यवान् ॥ १.२१८.१९ ॥
ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನ, ಶಿಖಂಡಿ, ಸುಮಿತ್ರ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ, ಚಿತ್ರಕೇತು, ಸುಕೇತು ಮತ್ತು ವೀರ್ಯವಾನ್ ಧ್ವಜಕೇತು.
1.218.20
पुत्रा द्रुपदराजस्य बलवन्तो जयैषिणः ।
द्रुपदस्य महावीर्यः पाण्डरोष्णीषकेतनः ॥ १.२१८.२० ॥
ದ್ರುಪದ ರಾಜನ ಬಲಶಾಲಿ ಪುತ್ರರು, ಜಯವನ್ನು ಬಯಸಿದವರು; ಮಹಾವೀರ್ಯನಾದ ದ್ರುಪದನು, ಬಿಳಿಯ ಪೇಟದ ಧ್ವಜವುಳ್ಳವನು.
1.218.21
पाण्डरव्यजनच्छत्रः पाण्डरध्वजवाहनः ।
स पुत्रगणमध्यस्थः शुशुभे राजसत्तमः ॥ १.२१८.२१ ॥
ಬಿಳಿಯ ಚಾಮರ ಮತ್ತು ಛತ್ರವುಳ್ಳ, ಬಿಳಿಯ ಧ್ವಜದ ರಥದಲ್ಲಿರುವ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನು ಪುತ್ರರ ನಡುವೆ ಶೋಭಿಸಿದನು.
1.218.22
चन्द्रमा ज्योतिषां मध्ये पौर्णमास्यामिवोदितः ।
अथोद्धूतपताकाग्रमजिह्मगतिमव्ययम् ॥ १.२१८.२२ ॥
ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ದಿನ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಚಂದ್ರನು ಉದಯಿಸಿದಂತೆ, ಹಾರಾಡುವ ಧ್ವಜಾಗ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ, ನೇರವಾಗಿ ಅಚಲವಾಗಿ ಸಾಗುವ ಆ ಸೇನೆ.
1.218.23
द्रुपदानीकमायान्तं कुरुसैन्यमभिद्रवत् ।
तयोरुभयतो जज्ञे तेषां तु तुमुलः स्वनः ॥ १.२१८.२३ ॥
ದ್ರುಪದನ ಸೇನೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಕುರು ಸೇನೆ ಅದರ ಮೇಲೆ ಎರಗಿತು. ಇಬ್ಬರ ಕಡೆಯಿಂದಲೂ ಅವರ ಭೀಕರ ಕೋಲಾಹಲ ಎದ್ದಿತು.
1.218.24
बलयोः संप्रसरतोः सरितां स्रोतसोरिव ।
प्रकीर्णरथनागाश्वैस्तान्यनीकानि सर्वशः ॥ १.२१८.२४ ॥
ಎರಡು ಸೇನೆಗಳು ನದಿಗಳ ಪ್ರವಾಹಗಳಂತೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದವು; ರಥ, ಆನೆ, ಕುದುರೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿದ್ದವು.
1.218.25
ज्योतींषईव प्रकीर्णानि सर्वतः प्रचकाशिरे ।
उत्कृष्टभेरीनिनदे संप्रवृत्ते महारवे ॥ १.२१८.२५ ॥
ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಭೇರಿಗಳ ನಾದ ಮೊಳಗಿ ಮಹಾ ಕೋಲಾಹಲ ಉಂಟಾದಾಗ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೆಲ್ಲಿದ ಜ್ಯೋತಿಗಳಂತೆ ಅವು ಹೊಳೆದವು.
1.218.26
अमर्षिता महात्मानः पाण्डवा निर्ययुस्ततः ।
रथांश्च मेघनिर्घोषान्युक्तान्परमवाजिभिः ॥ १.२१८.२६ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಪಾಂಡವರು ಆಗ ಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂತಹ ಧ್ವನಿಯ, ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹೂಡಿದ ರಥಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಟರು.
1.218.27
धून्वन्तो ध्वजिनः शुभ्रानास्थाय भरतर्षभाः ।
ततः पाण्डुसुतान्दृष्ट्वा रथस्थानात्तकार्मुकान् ॥ १.२१८.२७ ॥
ಭರತ ವಂಶದ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಬಿಳಿಯ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಾಡಿಸುತ್ತ ರಥವೇರಿ, ಬಿಲ್ಲು ಹಿಡಿದು ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಪಾಂಡುಪುತ್ರರನ್ನು ಕಂಡರು.
1.218.28
नृपाणामभवत्कम्पो वेपथुर्हृदयेषु च ।
निर्यातेष्वथ पार्थेषु द्रोपदं तद्बलं रणे ॥ १.२१८.२८ ॥
ಪೃಥೆಯ ಮಕ್ಕಳು ಹೊರಟಾಗ ರಾಜರ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ನಡುಕ ಮತ್ತು ಕಂಪನ ಉಂಟಾಯಿತು; ರಣದಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣನ ಆ ಸೇನೆಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ನಡುಗಿತು.
1.218.29
आविशत्परमो हर्षः प्रमोदश्च जयं प्रति ।
सुमुहूर्तं व्यतिकरः सैन्यानामभवद्भृशम् ॥ १.२१८.२९ ॥
ಜಯದ ಕಡೆಗೆ ಪರಮ ಹರ್ಷ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು; ಕ್ಷಣಕಾಲ ಸೇನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಗೊಂದಲ ಮತ್ತು ಮಿಶ್ರಣ ಉಂಟಾಯಿತು.
1.218.30
ततो द्वन्द्वमयुध्यन्त मृत्युं कृत्वा पुरस्कृतम् ।
जघ्नतुः समरे तस्मिन्सुमित्रप्रियदर्शनौ ॥ १.२१८.३० ॥
ಆಗ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ದ್ವಂದ್ವ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು; ಆ ರಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ ಪರಸ್ಪರ ಹೊಡೆದರು.
1.218.31
जयद्रथश्च कर्णश्च पश्यतः सव्यसाचिनः ।
अर्जुनः प्रेक्ष्य निहतौ सौमित्रप्रियदर्शनौ ॥ १.२१८.३१ ॥
ಸವ್ಯಸಾಚಿಯು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಜಯದ್ರಥ ಮತ್ತು ಕರ್ಣ ಹತರಾದರು; ಸುಮಿತ್ರೆಯ ಪುತ್ರರಂತೆ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನರಾದ ಅವರಿಬ್ಬರು ಹತರಾದುದನ್ನು ಅರ್ಜುನನು ಕಂಡನು.
1.218.32
जयद्रथसुतं तत्र जघान पितुरन्तिके ।
वृषसेनादवरजं सुदामानं धनंजयः ॥ १.२१८.३२ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಧನಂಜಯನು ಜಯದ್ರಥನ ಮಗನನ್ನು ಅವನ ತಂದೆಯ ಎದುರೇ ಕೊಂದನು; ವೃಷಸೇನನ ತಮ್ಮ ಸುದಾಮನನ್ನೂ ಕೊಂದನು.
1.218.33
कर्णपुत्रं महेष्वासं रथनीडादपातयत् ।
तौ सुतौ निहतौ दृष्ट्वा राजसिंहौ तरस्विनौ ॥ १.२१८.३३ ॥
ಮಹಾ ಬಿಲ್ಗಾರನಾದ ಕರ್ಣನ ಮಗನನ್ನು ಅವನು ರಥದ ಆಸನದಿಂದ ಕೆಡವಿದನು. ಆ ತಮ್ಮ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು ಹತರಾದುದನ್ನು ಕಂಡು, ಸಿಂಹಸದೃಶ ವೇಗಶಾಲಿಗಳಾದ ಆ ಇಬ್ಬರು...
1.218.34
नामृष्येतां महाबाहू प्रहारमिव सद्गजौ ।
तौ जग्मतुरसंभ्रान्तौ फल्गुनस्य रथंप्रति ॥ १.२१८.३४ ॥
ಆ ಮಹಾಬಾಹುಗಳು ಆ ಪ್ರಹಾರವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ, ಉತ್ತಮ ಆನೆಗಳು ಪೆಟ್ಟನ್ನು ಸಹಿಸದಂತೆ, ಕಳವಳವಿಲ್ಲದೆ ಫಲ್ಗುನನ ರಥದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು.
1.218.35
प्रतिमुक्ततलत्राणौ शपमानौ परस्परम् ।
सन्निपातस्तयोरासीदतिघोरो महामृधे ॥ १.२१८.३५ ॥
ಕೈ ರಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಕೈಚೀಲಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಪರಸ್ಪರ ಶಪಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಅತಿ ಭೀಕರ ಘರ್ಷಣೆ ನಡೆಯಿತು.
1.218.36
वृत्रशम्बरयोः सङ्क्ये वज्रिणेव महारणे ।
त्रीनश्वाञ्जघ्नतुस्तस्य फल्गुनस्य नर्षभौ ॥ १.२१८.३६ ॥
ವೃತ್ರ ಮತ್ತು ಶಂಬರರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಧರ ಇಂದ್ರನು ಮಾಡಿದಂತೆ, ಆ ಮಹಾರಣದಲ್ಲಿ ಆ ಇಬ್ಬರು ನರಶ್ರೇಷ್ಠರು ಫಲ್ಗುನನ ಮೂರು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕೊಂದರು.
1.218.37
ततः किलिकिलाशब्दः कुरूणामभवत्तदा ।
तान्हयान्निहतान्दृष्ट्वा भीमसेनः प्रतापवान् ॥ १.२१८.३७ ॥
ಆಗ ಕೌರವರಲ್ಲಿ ಕಿಲಕಿಲ ಶಬ್ದ ಏಳಿತು; ಪ್ರತಾಪವಂತ ಭೀಮಸೇನನು ಆ ಕುದುರೆಗಳು ಹತವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿದನು.
1.218.38
निमेषान्तरमात्रेण रथमश्वैरयोजयत् ।
उपयातं रथं दृष्ट्वा दुर्योधनपुरःसरौ ॥ १.२१८.३८ ॥
ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅವನು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ರಥಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿದನು; ರಥ ಸಮೀಪಿಸುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ದುರ್ಯೋಧನನ ಮುಂದಾಳತ್ವದಲ್ಲಿ ಬಂದವರು.
1.218.39
सौबलः सौमदत्तिश्च समेयातां परन्तपौ ।
तैः पञ्चभिरदीनात्मा भीमसेनो महाबलः ॥ १.२१८.३९ ॥
ಸೌಬಲ ಮತ್ತು ಸೌಮದತ್ತಿ ಎಂಬ ಶತ್ರುತಾಪಕರಿಬ್ಬರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬಂದರು; ಅವರ ಐವರಿಂದ ಅದೀನಾತ್ಮನಾದ ಮಹಾಬಲ ಭೀಮಸೇನ.
1.218.40
अयुध्यत तदा वीरैरिन्द्रियार्थैरिवेश्वरः ।
तैर्निरुद्धो न संत्रासं जगाम समितिंजयः ॥ १.२१८.४० ॥
ಆಗ ಅವನು ಆ ವೀರರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಿದನು, ಇಂದ್ರಿಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ಒಡೆಯನಂತೆ; ಅವರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದರೂ ಸಮಿತಿಂಜಯನು ಭಯಪಡಲಿಲ್ಲ.
1.218.41
पञ्चभिर्द्विरदैर्मत्तैर्निरुद्ध इव केसरी ।
तस्यैते युगपत्पञ्च पञ्चभिर्निशितैः शरैः ॥ १.२१८.४१ ॥
ಐದು ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಸಿಂಹದಂತಿದ್ದನು; ಅವನ ಆ ಐವರು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಐದು ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದರು.
1.218.42
सारथिं वाजिनश्चैव निन्युर्वैवस्वतक्षयम् ।
हताश्वात्स्यन्दनश्रेष्ठादवरुह्य महारथः ॥ १.२१८.४२ ॥
ಅವರು ಸಾರಥಿಯನ್ನೂ ಕುದುರೆಗಳನ್ನೂ ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು; ಕುದುರೆಗಳು ಹತವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥದಿಂದ ಮಹಾರಥಿ ಇಳಿದನು.
1.218.43
चचार विविधान्मार्गानसिमुद्यम्य पाण्डवः ।
अश्वस्कन्धेषु चक्रेषु युगेष्वीषासु चैव हि ॥ १.२१८.४३ ॥
ಪಾಂಡವನು ಖಡ್ಗವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಲವು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದನು — ಕುದುರೆಗಳ ಬೆನ್ನುಗಳ ಮೇಲೆ, ಚಕ್ರಗಳ ಮೇಲೆ, ನೊಗಗಳ ಮೇಲೆ, ಈಷೆಗಳ ಮೇಲೆಯೂ.
1.218.44
व्यचरत्पातयञ्शत्रून्सुपर्ण इव भोगिनः ।
विधनुष्कं विकवचं विरथं च समीक्ष्य तम् ॥ १.२१८.४४ ॥
ಗರುಡನು ಹಾವುಗಳನ್ನು ಉರುಳಿಸುವಂತೆ ಅವನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಕೆಡಹುತ್ತ ಸಂಚರಿಸಿದನು; ಅವರನ್ನು ಬಿಲ್ಲಿಲ್ಲದವರಾಗಿ, ಕವಚವಿಲ್ಲದವರಾಗಿ, ರಥವಿಲ್ಲದವರಾಗಿ ನೋಡಿ —
1.218.45
अभिपेतुर्नव्याघ्रा अर्जुनप्रमुखा रथाः ।
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च यमौ च युधि दुर्जयौ ॥ १.२१८.४५ ॥
ಅರ್ಜುನನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹುಲಿಗಳಂತಹ ರಥಿಕರು ನುಗ್ಗಿದರು — ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನ, ಶಿಖಂಡಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಜೇಯ ಅವಳಿಗಳೂ.
1.218.46
तस्मिन्महारथे युद्धे प्रवृत्ते शरवृष्टिभिः ।
रथध्वजपताकाश्च सवर्मन्तरधीयत ॥ १.२१८.४६ ॥
ಆ ಮಹಾರಥ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ ರಥಧ್ವಜ, ಪತಾಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕವಚಧಾರಿಗಳೂ ಮರೆಯಾದರು.
1.218.47
तत्प्रवृत्तं चिरं कालं युद्धं सममिवाभवत् ।
रथेन तान्महाबाहुरर्जुनो व्यधमत्पुनः ॥ १.२१८.४७ ॥
ಆ ಯುದ್ಧ ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಮುಂದುವರಿಯಿತು; ಸಮಾನವಾದಂತೆ ತೋರಿತು; ಬಳಿಕ ಮಹಾಬಾಹು ಅರ್ಜುನನು ತನ್ನ ರಥದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಓಡಿಸಿದನು.
1.218.48
तमापतन्तं दृष्ट्वेव महाबाहुर्धनुर्धरः ।
कर्णोऽस्त्रविदुषां श्रेष्ठो वारयामास सायकैः ॥ १.२१८.४८ ॥
ಅವನು ಧಾವಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಮಹಾಬಾಹು, ಬಿಲ್ಲುಧಾರಿ, ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯಾಪ್ರವೀಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕರ್ಣನು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ತಡೆದನು.
1.218.49
स तेनाभिहतः पार्थो वासविर्वज्रसन्निभान् ।
त्रीञ्शरान्संदधे क्रुद्धो वधात्क्रुद्धस्य पाण्डवः ॥ १.२१८.४९ ॥
ಅವನಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ವಾಸವಿ ಪಾರ್ಥನು ಕೋಪಗೊಂಡು ವಜ್ರಸದೃಶವಾದ ಮೂರು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹೂಡಿದನು; ಕೋಪಿಸಿದವನನ್ನು ವಧಿಸಲು, ಆ ಪಾಂಡವ.
1.218.50
तैः शरैराहतं कर्णं ध्वजयष्टिमुपाश्रितम् ।
अपोवाह रथाच्चाशु सूतः परपुरंजयम् ॥ १.२१८.५० ॥
ಆ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಧ್ವಜದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದ ಕರ್ಣನನ್ನು ಸಾರಥಿ ತಕ್ಷಣ ರಥದಿಂದ ಕೊಂಡೊಯ್ದನು — ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವನನ್ನು.
1.218.51
ततः पराजिते कर्णे धार्तराष्ट्रान्महाभयम् ।
विवेश समुदग्रांश्च पाण्डवान्प्रसमीक्ष्य तु ॥ १.२१८.५१ ॥
ಆಗ ಕರ್ಣನು ಸೋತಾಗ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಭಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು; ಪಾಂಡವರು ಉಲ್ಲಾಸದಿಂದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು.
1.218.52
तत्प्रकम्पितमत्यर्थं तद्दृष्ट्वा सौबलो बलम् ।
गिरा मधुरया चापि समाश्वासयतासकृत् ॥ १.२१८.५२ ॥
ಆ ಸೇನೆ ಬಹಳ ನಡುಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಸುಬಲನ ಮಗ (ಶಕುನಿ) ಮಧುರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪದೇಪದೇ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದನು.
1.218.53
धार्तराष्ट्रैस्ततः सर्वैर्दुर्योधनपुरःसरैः ।
धृतं तत्पुनरेवासीद्बलं पार्थप्रपीडितम् ॥ १.२१८.५३ ॥
ಆಗ ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸಿಕೊಂಡ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳೂ ಪಾರ್ಥನಿಂದ ಪೀಡಿತವಾಗಿದ್ದ ಆ ಸೇನೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು.
1.218.54
ततो दुर्योधनं दृष्ट्वा भीमो भीमपराक्रमः ।
अक्रुध्यत्स महाबाहुरगारं जातुषं स्मरन् ॥ १.२१८.५४ ॥
ಆಗ ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಕಂಡು ಭೀಮಪರಾಕ್ರಮಿಯಾದ ಭೀಮನು ಕೋಪಗೊಂಡನು; ಆ ಮಹಾಬಾಹು ಅರಗಿನ ಮನೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು.
1.218.55
ततः संग्रामशिरसि ददर्श विपुलद्रुमम् ।
आयामभूतं तिष्ठन्तं स्कन्धपञ्चाशदुन्नतम् ॥ १.२१८.५५ ॥
ಆಗ ಯುದ್ಧದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅವನು ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಮರವನ್ನು ಕಂಡನು. ಅದು ಉದ್ದವಾಗಿ ನಿಂತಿತ್ತು, ಐವತ್ತು ಕೊಂಬೆಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರವಿತ್ತು.
1.218.56
महास्कन्धं महोत्सेधं शक्रध्वजमिवोच्छ्रितम् ।
तमुत्पाठ्य च पाणिभ्यामुद्यम्य चरणावपि ॥ १.२१८.५६ ॥
ದೊಡ್ಡ ಕಾಂಡ ಮತ್ತು ಬಹಳ ಎತ್ತರದ, ಇಂದ್ರಧ್ವಜದಂತೆ ಎದ್ದು ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಮರವನ್ನು ಅವನು ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದ ಕಿತ್ತು, ಕಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೇಲೆ ಎತ್ತಿದನು.
1.218.57
अभिपेदे परान्सङ्ख्ये वज्रपाणिरिवासुरान् ।
भीमसेनभयार्तानि फल्गुनाभिहतानि च ॥ १.२१८.५७ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವನು ವಜ್ರಹಸ್ತ ಇಂದ್ರನು ಅಸುರರ ಮೇಲೆ ಎರಗುವಂತೆ ಎರಗಿದನು. ಭೀಮಸೇನನ ಭಯದಿಂದ ಪೀಡಿತವಾದ ಮತ್ತು ಫಲ್ಗುನನ (ಅರ್ಜುನನ) ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ (ಸೇನೆಗಳ ಮೇಲೆ).
1.218.58
न शेकुस्तान्यनीकानि धार्तराष्ट्राण्युदीक्षितुम् ।
तानि संभ्रान्तयोधानि श्रान्तवाजिगजानि च ॥ १.२१८.५८ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳ ಆ ಸೇನೆಗಳು ಕಣ್ಣೆತ್ತಿ ನೋಡಲೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಅವು ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾದ ಯೋಧರನ್ನೂ ದಣಿದ ಕುದುರೆ ಆನೆಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದವು.
1.218.59
दिशः प्राकालयद्भीमो दिवीवाभ्राणि मारुतः ।
तान्निवृत्तान्निरानन्दान्नरवारणवाजिनः ॥ १.२१८.५९ ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ ಮೇಘಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸುವಂತೆ ಭೀಮನು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ (ಸೇನೆಗಳನ್ನು) ಓಡಿಸಿದನು. ಹಿಂತಿರುಗಿದ, ಆನಂದರಹಿತ ಆ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು, ಆನೆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು.
1.218.60
नानुसस्रुर्न चाजघ्नुर्नोचुः किंचिच्च दारुणम् ।
स्वमेव शिबिरं जग्मुः क्षत्रियाः शरविक्षताः ॥ १.२१८.६० ॥
ಅವರು ಹಿಂಬಾಲಿಸಲಿಲ್ಲ, ಹೊಡೆಯಲಿಲ್ಲ, ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನೂ ಆಡಲಿಲ್ಲ. ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಪಾಳೆಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು.
1.218.61
परेऽप्यभिययुर्हृष्टाः पुरं पौरसुखावहाः ।
मुहूर्तमभवद्युद्धं तेषां वै पाण्डवैः सह ॥ १.२१८.६१ ॥
ಇತರರೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಗರದ ಕಡೆಗೆ ಮುನ್ನಡೆದರು; ಅದು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸುಖ ನೀಡುವಂತಹುದು. ಪಾಂಡವರೊಂದಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಯುದ್ಧವಾಯಿತು.
1.218.62
यावत्तद्युद्धमभवन्महद्देवासुरोपमम् ।
तावदेवाभवच्छान्तं निवृत्ता वै महारथाः ॥ १.२१८.६२ ॥
ಆ ಯುದ್ಧವು ದೇವಾಸುರ ಯುದ್ಧದಂತೆ ಮಹತ್ತಾಗಿತ್ತು; ಅಷ್ಟೇ ಕಾಲ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಿತು, ಮಹಾರಥರು ಹಿಂದಿರುಗಿದರು.
1.218.63
सुव्रतं चक्रिरे सर्वे सुवृतामब्रुवन्वधूम् ।
कृतार्थं द्रुपदं चोचुर्धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ॥ १.२१८.६३ ॥
ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಶುಭವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು; ಸುಶೀಲೆಯಾದ ವಧುವಿನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು; ದ್ರುಪದ ಮತ್ತು ಪೃಷತನ ಮಗ ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನಿಗೆ ತಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶ ಈಡೇರಿತೆಂದು ಹೇಳಿದರು.
1.218.64
शकुनिः सिन्धुराजश्च कर्णदुर्योधनावपि ।
तेषां तदाभवद्दुःखं हृदि वाचा तु नाब्रुवन् ॥ १.२१८.६४ ॥
ಶಕುನಿ, ಸಿಂಧುರಾಜ, ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ದುರ್ಯೋಧನ — ಅವರಿಗೂ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ದುಃಖವಾಯಿತು; ಆದರೆ ಅವರು ಬಾಯಿಂದ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ.
1.218.65
ततः प्रयाता राजानः सर्व एव यथागतम् ।
धार्तराष्ट्रा हि ते सर्वे गता नागपुरं तदा ॥ १.२१८.६५ ॥
ನಂತರ ರಾಜರೆಲ್ಲರೂ ಬಂದಂತೆಯೇ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು; ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳೆಲ್ಲರೂ ಆಗ ನಾಗಪುರಕ್ಕೆ ಹೋದರು.
1.218.66
प्रागेव पूर्निरोधात्तु पाण्डवैरश्वसादिनः ।
प्रेषिता गच्छतारिष्टानस्मानाख्यात शौरये ॥ १.२१८.६६ ॥
ಮುತ್ತಿಗೆಗೆ ಮೊದಲೇ ಪಾಂಡವರು ಅಶ್ವಸವಾರರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರು; 'ಹೋಗಿ, ನಮ್ಮ ಪರವಾಗಿ ಶೌರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿ' ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು.
1.218.67
तेऽचिरेणैव कालेन संप्राप्ता यादवीं पुरीम् ।
ऊचुः संकर्षणोपेन्द्रौ वचनं वचनक्षमौ ॥ १.२१८.६७ ॥
ಅವರು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಯಾದವರ ನಗರವನ್ನು ತಲುಪಿ, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾದ ಸಂಕರ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉಪೇಂದ್ರರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
1.218.68
कुशलं पाण्डवाः सर्वानाहुः स्मान्धकवृष्णयः ।
आत्मनश्चाहतानाहुर्विमुक्ताञ्जातुषाद्गृहात् ॥ १.२१८.६८ ॥
ಪಾಂಡವರು ಎಲ್ಲ ಅಂಧಕ-ವೃಷ್ಣಿಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು; ಅರಗಿನ ಮನೆಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡು ಬದುಕಿದ್ದೇವೆಂದು ಹೇಳಿದರು.
1.218.69
समाजे द्रौपदीं लब्धामाहू राजीवलोचनाम् ।
आत्मनः सदृशीं सर्वैः शीलवृत्तसमाधिभिः ॥ १.२१८.६९ ॥
ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕಮಲನಯನೆ ದ್ರೌಪದಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾಗಿ ಹೇಳಿದರು; ಶೀಲ, ನಡತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಅವರಿಗೆ ಸರಿಸಮಳೆಂದರು.
1.218.70
तच्छ्रुत्वा वचनं कृष्णस्तानुवाचोत्तरं वचः ।
सर्वमेतदहं जाने वधात्तस्य तु रक्षसः ॥ १.२१८.७० ॥
ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಕೃಷ್ಣನು ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: "ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ಅರಿತಿದ್ದೇನೆ, ಆ ರಾಕ್ಷಸನ ವಧೆಯಿಂದಾಗಿ."
1.218.71
तत उद्योजयामास माधवश्चतुरङ्गिणीम् ।
सेनामुपानयत्तूर्णं पाञ्चालनगरीं प्रति ॥ १.२१८.७१ ॥
ನಂತರ ಮಾಧವನು ಚತುರಂಗ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಪಾಂಚಾಲ ನಗರದ ಕಡೆಗೆ ತಂದನು.
1.218.72
ततः संकर्षणश्चैव केशवश्च महाबलः ।
यादवैः सह सर्वैश्च पाण्डवानभिजग्मतुः ॥ १.२१८.७२ ॥
ನಂತರ ಮಹಾಬಲ ಸಂಕರ್ಷಣ ಮತ್ತು ಕೇಶವರು ಎಲ್ಲ ಯಾದವರೊಂದಿಗೆ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಹೋದರು.
1.218.73
पितृष्वसारं संपूज्य नत्वा चैव तु यादवीम् ।
द्रौपदीं भूषणैः शुभ्रैर्भूषयित्वा यथाविधि ॥ १.२१८.७३ ॥
ಅತ್ತೆಯನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ಯಾದವ ಕುಲದ ಸ್ತ್ರೀಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ದ್ರೌಪದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ವಿಧಿಪ್ರಕಾರ ಅಲಂಕರಿಸಿ.
1.218.74
पाण्डवान्हर्षयित्वा तु पूजयामासतुश्च तान् ।
न्यायतः पूजितौ राज्ञा द्रुपदेन महात्मना ॥ १.२१८.७४ ॥
ಪಾಂಡವರನ್ನು ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸಿ, ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು. ಮಹಾತ್ಮ ರಾಜ ದ್ರುಪದನಿಂದ ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟು.
1.218.75
यादवाः पूजिताः सर्वे पाण्डवैश्च महात्मभिः ।
रेमिरे पाण्डवैः सार्धं ते पाञ्चालपुरे तदा ॥ १.२१८.७५ ॥
ಯಾದವರೆಲ್ಲರೂ ಪಾಂಡವರಿಂದಲೂ ಮಹಾತ್ಮರಿಂದಲೂ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಗ ಪಾಂಚಾಲ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರೊಂದಿಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇದ್ದರು.