มหาภารตะ · อัธยายะ 1.218
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.218.1
सौमदत्तेर्वचः श्रुत्वा कर्णो वैकर्तनो वृषा ।
उवाच वचनं काले कालज्ञः सर्वकर्मणाम् ॥ १.२१८.१ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของบุตรแห่งโสมทัตตะ กรรณะ บุตรแห่งวิกรรตนะ ผู้เป็นดั่งวัว ผู้รู้กาลเวลาสำหรับกิจทั้งปวง ได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้ในเวลาอันควร
1.218.2
नीतिपूर्वमिदं सर्वमुक्तं वचनमर्थवत् ।
वचनं नाभ्यसूयामि श्रूयतां यद्वचस्त्विति ॥ १.२१८.२ ॥
ทั้งหมดนี้ได้กล่าวไว้ด้วยนโยบายอันถูกต้องและมีความหมาย ข้าพเจ้าไม่ตำหนิถ้อยคำเหล่านั้น จงฟังถ้อยคำของข้าพเจ้าเถิด
1.218.3
द्वैधीभावो न गन्तव्यः सर्वकर्मसु मानवैः ।
द्विधाभूतेन मनसा अन्यत्कर्म न सिध्यति ॥ १.२१८.३ ॥
มนุษย์ไม่ควรตกอยู่ในความลังเลในกิจการใด ๆ เลย เมื่อจิตแตกออกเป็นสองแล้ว กิจอื่นย่อมไม่สำเร็จ
1.218.4
संप्रयाणासनाभ्यां तु कर्शनेन तथैव च ।
नैतच्छक्यं पुरं हर्तुमाक्रन्दश्चाप्यशोभनः ॥ १.२१८.४ ॥
นครนี้จะยึดได้ด้วยการเคลื่อนทัพ ด้วยการตั้งค่าย หรือด้วยการทำให้ข้าศึกอ่อนกำลังเท่านั้นไม่ได้ และการโห่ร้องเสียงดังก็ไม่งดงามเลย
1.218.5
अवमर्दनकालोऽत्र मतश्चिन्तयतो मम ।
यावन्नो वृष्णयः पार्ष्णिं न गृह्णन्तिरणप्रियाः ॥ १.२१८.५ ॥
ในความเห็นของข้าพเจ้าที่พิจารณาแล้ว บัดนี้เป็นเวลาที่จะบดขยี้พวกเขา ก่อนที่พวกวฤษณิผู้รักการรบจะเข้าโจมตีท้ายทัพของเรา
1.218.6
भवन्तश्च तथा हृष्टाः स्वबाहुबलशालिनः ।
प्राकारमवमृद्रन्तु परिघाः पूरयन्त्वपि ॥ १.२१८.६ ॥
และท่านทั้งหลายก็เช่นกัน จงมีใจยินดีและภาคภูมิในกำลังแขนของตน จงทำลายกำแพงเมืองและถมคูเมือง
1.218.7
प्रस्रावयन्तु सलिलं क्रियतां विषमं समम् ।
तृणकाष्ठेन महता खातमस्य प्रपूर्यताम् ॥ १.२१८.७ ॥
จงให้น้ำถูกระบายออก จงทำที่ขรุขระให้ราบเรียบ และจงให้คูใหญ่ของนครนี้ถูกถมเต็มด้วยหญ้าและไม้
1.218.8
घुष्यतां राजमार्गेषु परेषां यो हनिष्यति ।
नागमश्वं पदातिं वा दानमानं स लप्स्यति ॥ १.२१८.८ ॥
จงประกาศบนถนนหลวงว่า ผู้ใดจะสังหารช้าง ม้า หรือทหารราบของข้าศึก ผู้นั้นจะได้รับของพระราชทานและเกียรติยศ
1.218.9
नागे दशसहस्राणि पञ्च चाश्वपदातिषु ।
रथे वै द्विगुणं नागाद्वसु दास्यन्ति पार्थिवाः ॥ १.२१८.९ ॥
สำหรับช้างหนึ่งเชือก บรรดากษัตริย์จะพระราชทานหมื่นหนึ่ง สำหรับม้าหรือทหารราบ ห้าพัน สำหรับรถศึก จะพระราชทานทรัพย์เป็นสองเท่าของค่าช้าง
1.218.10
यश्च कामसुखे सक्तो बालश्च स्थविरश्च यः ।
अयुद्धमनसो ये च ते तु तिष्ठन्तु भीरवः ॥ १.२१८.१० ॥
ผู้ใดติดอยู่กับความสุขแห่งกามา เด็กและคนแก่ และผู้ที่จิตไม่มุ่งไปในการรบ คือคนขลาด จงอยู่ที่นี่เถิด
1.218.11
प्रदरश्च न दातव्यो न गन्तव्यमचोदितैः ।
यशो रक्षत भद्रं वो जेष्यामो वै रिपून्वयम् ॥ १.२१८.११ ॥
ไม่ควรให้ปล้นสะดม และไม่ควรให้ผู้ใดออกไปโดยไม่ได้รับคำสั่ง จงรักษาเกียรติยศของท่านไว้ ขอให้ท่านโชคดี เราจะชนะข้าศึกแน่นอน
1.218.12
अनुलोमाश्च नो वाताः सततं मृगपक्षिणः ।
अग्नयश्च विराजन्ते शस्त्राणि कवचानि च ॥ १.२१८.१२ ॥
สำหรับเรา ลมย่อมเป็นใจอยู่เสมอ และสัตว์ป่าและนกก็เป็นใจเช่นกัน ไฟลุกโชติช่วง และอาวุธกับเกราะก็เปล่งประกาย
1.218.13
ततः कर्णवचः श्रुत्वा धार्तराष्ट्रप्रियैषिणः ।
निर्ययुः पृथिवीपालाश्चालयन्तः परान्रणे ॥ १.२१८.१३ ॥
ครั้นนั้น เมื่อได้ฟังถ้อยคำของกรรณะ บรรดาผู้ปกครองแผ่นดินผู้ปรารถนาให้บุตรแห่งธฤตราษฎร์ยินดี ก็ยกทัพออกไปรบ ทำให้ข้าศึกหวาดหวั่น
1.218.14
न हि तेषां मनःसक्तिरिन्द्रियार्थेषु सर्वशः ।
यथा परिरपुघ्नानां प्रसभं युद्ध एव च ॥ १.२१८.१४ ॥
แท้จริงแล้ว จิตของพวกเขามิได้ยึดติดอยู่กับวัตถุแห่งอินทรีย์ทั้งหมด แต่เหมือนผู้ที่ฆ่าศัตรู พวกเขาจดจ่ออยู่กับการรบอย่างรุนแรง
1.218.15
वैकर्तनपुरोव्रातः सैन्धवोर्मिमहास्वनः ।
दुःशासनमहामत्स्यो दुर्योधनमहाग्रहः ॥ १.२१८.१५ ॥
กองทัพที่มีกรรณะนำหน้า มีเสียงคำรามอันยิ่งใหญ่ดั่งคลื่นแห่งสินธพ มีทุ่สาสนะเป็นปลาใหญ่ และทุรโยธน์เป็นจระเข้ใหญ่
1.218.16
स राजसागरो भीमो भीमघोषप्रदर्शनः ।
अभिदुद्राव वेगेन पुरं तदपसव्यतः ॥ १.२१८.१६ ॥
มหาสมุทรแห่งกษัตริย์นั้น น่าสะพรึงกลัว แสดงเสียงคำรามอันน่าสะพรึง พุ่งเข้าใส่นครนั้นด้วยความเร็ว โดยให้นครอยู่ทางขวา
1.218.17
तदनीकमनाधृष्यं शस्त्राग्निव्यालदीपितम् ।
समुत्कम्पितमाज्ञाय चुक्रुशुर्द्रुपदात्मजाः ॥ १.२१८.१७ ॥
เมื่อบุตรแห่งทรุปทะเห็นกองทัพที่ไม่อาจต้านทานนั้น ลุกโชนด้วยอาวุธ ไฟ และงู สั่นสะเทือนอย่างยิ่ง ก็ร้องตะโกนขึ้น
1.218.18
ते मेघसमनिर्घोषैर्बलिनः स्यन्दनोत्तमैः ।
निर्ययुर्नगरद्वारात्त्रासयन्तः परान्र ॥ १.२१८.१८ ॥
บรรดาวีรบุรุษเหล่านั้น บนรถศึกชั้นเลิศที่มีเสียงดั่งเมฆ ได้ออกจากประตูเมืองไป ทำให้ข้าศึกหวาดกลัว
1.218.19
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च सुमित्रः प्रियदर्शनः ।
चित्रकेतुः सुकेतुश्च ध्वजकेतुश्च वीर्यवान् ॥ १.२१८.१९ ॥
ธฤษฏทยุมนะ ศิขัณฑิน สุมิตร ผู้มีโฉมงามน่าชม จิตรเกตุ สุเกตุ และธวัชเกตุผู้ทรงพลัง
1.218.20
पुत्रा द्रुपदराजस्य बलवन्तो जयैषिणः ।
द्रुपदस्य महावीर्यः पाण्डरोष्णीषकेतनः ॥ १.२१८.२० ॥
บุตรของพระเจ้าทรุปทะผู้ทรงพลัง ปรารถนาชัยชนะ และทรุปทะผู้มีวีรภาพยิ่งใหญ่ ผู้มีธงเป็นผ้าโพกศีรษะสีขาว
1.218.21
पाण्डरव्यजनच्छत्रः पाण्डरध्वजवाहनः ।
स पुत्रगणमध्यस्थः शुशुभे राजसत्तमः ॥ १.२१८.२१ ॥
กษัตริย์ผู้ประเสริฐที่สุดนั้น มีพัดขาวและฉัตรขาว ขึ้นรถที่มีธงขาว ทรงประทับอยู่ท่ามกลางกองทัพแห่งโอรสทั้งหลาย และรุ่งโรจน์
1.218.22
चन्द्रमा ज्योतिषां मध्ये पौर्णमास्यामिवोदितः ।
अथोद्धूतपताकाग्रमजिह्मगतिमव्ययम् ॥ १.२१८.२२ ॥
ดังพระจันทร์ที่ขึ้นท่ามกลางดวงดาวในคืนวันเพ็ญ กองทัพนั้นเคลื่อนไปข้างหน้า ปลายธงพลิ้วไหว เคลื่อนไปอย่างตรงและมั่นคง ไม่เคลื่อนคลาด
1.218.23
द्रुपदानीकमायान्तं कुरुसैन्यमभिद्रवत् ।
तयोरुभयतो जज्ञे तेषां तु तुमुलः स्वनः ॥ १.२१८.२३ ॥
เมื่อเห็นกองทัพของท้าวทรุปทะกำลังเข้ามา กองทัพเการพก็พุ่งเข้าโจมตี และจากทั้งสองฝ่ายก็เกิดเสียงอึกทึกครึกโครม
1.218.24
बलयोः संप्रसरतोः सरितां स्रोतसोरिव ।
प्रकीर्णरथनागाश्वैस्तान्यनीकानि सर्वशः ॥ १.२१८.२४ ॥
เมื่อกองทัพทั้งสองรุกไปข้างหน้าดังกระแสน้ำของแม่น้ำสองสาย กองทัพเหล่านั้นก็กระจัดกระจายไปทุกด้าน ทั้งรถ ช้าง และม้า
1.218.25
ज्योतींषईव प्रकीर्णानि सर्वतः प्रचकाशिरे ।
उत्कृष्टभेरीनिनदे संप्रवृत्ते महारवे ॥ १.२१८.२५ ॥
เมื่อเสียงกลองชั้นเยี่ยมดังกระหึ่มขึ้นและเกิดเสียงโกลาหลใหญ่ กองทัพเหล่านั้นก็ส่องแสงออกไปทุกด้าน ดังดวงไฟที่กระจัดกระจาย
1.218.26
अमर्षिता महात्मानः पाण्डवा निर्ययुस्ततः ।
रथांश्च मेघनिर्घोषान्युक्तान्परमवाजिभिः ॥ १.२१८.२६ ॥
ครั้งนั้น บรรดาปาณฑพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ด้วยความเดือดดาล ก็ยกพลออกไป ขึ้นรถที่เทียมด้วยม้าชั้นเยี่ยม รถนั้นดังกึกก้องดุจเมฆฝน
1.218.27
धून्वन्तो ध्वजिनः शुभ्रानास्थाय भरतर्षभाः ।
ततः पाण्डुसुतान्दृष्ट्वा रथस्थानात्तकार्मुकान् ॥ १.२१८.२७ ॥
บรรดาวีรบุรุษแห่งราชวงศ์ภรตะ โบกธงขาวของตน ขึ้นประทับรถ เมื่อเห็นบรรดาโอรสของปาณฑุยืนอยู่บนรถ ถือคันธนูง้างพร้อมแล้ว
1.218.28
नृपाणामभवत्कम्पो वेपथुर्हृदयेषु च ।
निर्यातेष्वथ पार्थेषु द्रोपदं तद्बलं रणे ॥ १.२१८.२८ ॥
กษัตริย์ทั้งหลายเกิดความสั่นสะท้านและหวั่นไหวในใจ เมื่อบรรดาโอรสของปฤถาออกมาแล้ว กองทัพของโทรณะในสนามรบก็สั่นสะเทือนเช่นกัน
1.218.29
आविशत्परमो हर्षः प्रमोदश्च जयं प्रति ।
सुमुहूर्तं व्यतिकरः सैन्यानामभवद्भृशम् ॥ १.२१८.२९ ॥
ความปีติยินดีอย่างยิ่งและความปลาบปลื้มเพราะชัยชนะได้เข้าครอบงำ ท่ามกลางกองทัพทั้งสองเกิดความสับสนปนเปอย่างมากอยู่ครู่หนึ่ง
1.218.30
ततो द्वन्द्वमयुध्यन्त मृत्युं कृत्वा पुरस्कृतम् ।
जघ्नतुः समरे तस्मिन्सुमित्रप्रियदर्शनौ ॥ १.२१८.३० ॥
แล้วทั้งสองฝ่ายก็ต่อสู้กันตัวต่อตัว โดยมีความตายอยู่เบื้องหน้า ในการรบนั้น สุมิตรและปริยทรรศนะต่างฟันแทงกัน
1.218.31
जयद्रथश्च कर्णश्च पश्यतः सव्यसाचिनः ।
अर्जुनः प्रेक्ष्य निहतौ सौमित्रप्रियदर्शनौ ॥ १.२१८.३१ ॥
ขณะที่อรชุนผู้ใช้มือซ้ายและมือขวาได้เท่ากันกำลังเฝ้ามองอยู่ ชยัทรถและกรรณะก็ถูกสังหาร เมื่ออรชุนเห็นโอรสของสุมิตราทั้งสองผู้งดงามถูกสังหาร
1.218.32
जयद्रथसुतं तत्र जघान पितुरन्तिके ।
वृषसेनादवरजं सुदामानं धनंजयः ॥ १.२१८.३२ ॥
ที่นั่น ธนัญชัยได้สังหารโอรสของชยัทรถต่อหน้าบิดาของเขา และสุทามัน น้องชายของวฤษเสนะ
1.218.33
कर्णपुत्रं महेष्वासं रथनीडादपातयत् ।
तौ सुतौ निहतौ दृष्ट्वा राजसिंहौ तरस्विनौ ॥ १.२१८.३३ ॥
เขาเหวี่ยงโอรสของกรรณะ นักยิงธนูผู้ยิ่งใหญ่ ลงจากที่นั่งบนรถ เมื่อกษัตริย์หนุ่มผู้ดุจราชสีห์และว่องไวทั้งสองเห็นโอรสทั้งสองถูกฆ่า
1.218.34
नामृष्येतां महाबाहू प्रहारमिव सद्गजौ ।
तौ जग्मतुरसंभ्रान्तौ फल्गुनस्य रथंप्रति ॥ १.२१८.३४ ॥
วีรกษัตริย์แขนใหญ่ทั้งสองไม่อาจทนต่อการโจมตีนั้นได้ ดังช้างชั้นดีสองเชือกที่ไม่อาจทนต่อการถูกตี ทั้งสองไม่หวั่นไหว เดินตรงไปยังรถของฟัลคุนะ
1.218.35
प्रतिमुक्ततलत्राणौ शपमानौ परस्परम् ।
सन्निपातस्तयोरासीदतिघोरो महामृधे ॥ १.२१८.३५ ॥
สวมเกราะป้องแขนและถุงมือเรียบร้อย ด่าทอกันและกัน ทั้งสองได้เข้าปะทะกันอย่างน่าสะพรึงกลัวยิ่งในมหาสงครามนั้น
1.218.36
वृत्रशम्बरयोः सङ्क्ये वज्रिणेव महारणे ।
त्रीनश्वाञ्जघ्नतुस्तस्य फल्गुनस्य नर्षभौ ॥ १.२१८.३६ ॥
ดังพระอินทร์ผู้ถือสายฟ้าได้กระทำในการรบระหว่างวฤตระและศัมพระ วีรบุรุษสองท่านนั้นได้สังหารม้าสามตัวของฟัลคุนะในมหาสงครามนั้น
1.218.37
ततः किलिकिलाशब्दः कुरूणामभवत्तदा ।
तान्हयान्निहतान्दृष्ट्वा भीमसेनः प्रतापवान् ॥ १.२१८.३७ ॥
ครั้งนั้น ชาวเการพก็ร้องเสียงโห่ร้องด้วยความยินดี เมื่อภีมเสนผู้ทรงอานุภาพเห็นม้าเหล่านั้นถูกสังหาร
1.218.38
निमेषान्तरमात्रेण रथमश्वैरयोजयत् ।
उपयातं रथं दृष्ट्वा दुर्योधनपुरःसरौ ॥ १.२१८.३८ ॥
ในเวลาเพียงชั่วพริบตา เขาก็เทียมม้าเข้ากับรถอีกคันหนึ่ง เมื่อทุรโยธน์และคณะเห็นรถกำลังเข้ามา ก็นำหน้าเข้ามา
1.218.39
सौबलः सौमदत्तिश्च समेयातां परन्तपौ ।
तैः पञ्चभिरदीनात्मा भीमसेनो महाबलः ॥ १.२१८.३९ ॥
เศากุนิและเศาพทัตติ ผู้ทำให้ศัตรูหวั่นเกรง เข้าประจันหน้ากัน และพร้อมกับทั้งห้าคนนั้น ภีมเสนผู้ทรงพลัง จิตใจไม่ย่อท้อ ก็ได้ต่อสู้
1.218.40
अयुध्यत तदा वीरैरिन्द्रियार्थैरिवेश्वरः ।
तैर्निरुद्धो न संत्रासं जगाम समितिंजयः ॥ १.२१८.४० ॥
ครั้งนั้น เขาต่อสู้กับวีรบุรุษเหล่านั้นดังผู้เป็นใหญ่ที่ต่อสู้กับอารมณ์แห่งอินทรีย์ ถึงแม้ถูกล้อมไว้ ผู้ชนะในการรบนั้นก็มิได้รู้สึกหวาดหวั่นแต่อย่างใด
1.218.41
पञ्चभिर्द्विरदैर्मत्तैर्निरुद्ध इव केसरी ।
तस्यैते युगपत्पञ्च पञ्चभिर्निशितैः शरैः ॥ १.२१८.४१ ॥
เขาเหมือนสิงโตที่ถูกช้างป่าที่เมามันห้าตัวล้อมไว้ ช้างทั้งห้านั้นพุ่งเข้าใส่เขาพร้อมกันและยิงลูกศรคมห้าลูกพร้อมกัน
1.218.42
सारथिं वाजिनश्चैव निन्युर्वैवस्वतक्षयम् ।
हताश्वात्स्यन्दनश्रेष्ठादवरुह्य महारथः ॥ १.२१८.४२ ॥
พวกเขาส่งสารถีและม้าทั้งหลายไปสู่แดนของไววัสวต ส่วนมหารถีนั้น เมื่อม้าถูกฆ่าสิ้นแล้ว ก็ลงจากรถอันประเสริฐ
1.218.43
चचार विविधान्मार्गानसिमुद्यम्य पाण्डवः ।
अश्वस्कन्धेषु चक्रेषु युगेष्वीषासु चैव हि ॥ १.२१८.४३ ॥
ปาณฑพผู้นั้นเดินไปตามทางต่างๆ มากมาย ชูดาบขึ้น บนบ่าของม้า บนล้อรถ บนแอกและบนงอนรถ
1.218.44
व्यचरत्पातयञ्शत्रून्सुपर्ण इव भोगिनः ।
विधनुष्कं विकवचं विरथं च समीक्ष्य तम् ॥ १.२१८.४४ ॥
เขาเคลื่อนไปมาทำลายศัตรูเหมือนครุฑที่โฉบลงใส่งูทั้งหลาย เมื่อเห็นพวกมันไม่มีธนู ไม่มีเกราะ และไม่มีรถ
1.218.45
अभिपेतुर्नव्याघ्रा अर्जुनप्रमुखा रथाः ।
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च यमौ च युधि दुर्जयौ ॥ १.२१८.४५ ॥
รถรบผู้เป็นเสือหนุ่มมีอรชุนเป็นหัวหน้า พุ่งเข้าใส่เขา ได้แก่ ธฤษฏทยุมนะ ศิขัณฑี และฝาแฝดทั้งสองที่ไม่มีใครเอาชนะได้ในการรบ
1.218.46
तस्मिन्महारथे युद्धे प्रवृत्ते शरवृष्टिभिः ।
रथध्वजपताकाश्च सवर्मन्तरधीयत ॥ १.२१८.४६ ॥
เมื่อการรบของมหารถีนั้นเริ่มขึ้นท่ามกลางห่าธนู ธงและธงประดับบนรถ รวมทั้งนักรบที่สวมเกราะ ก็หายไปจากสายตา
1.218.47
तत्प्रवृत्तं चिरं कालं युद्धं सममिवाभवत् ।
रथेन तान्महाबाहुरर्जुनो व्यधमत्पुनः ॥ १.२१८.४७ ॥
การรบนั้นดำเนินไปนานและดูเสมอกัน แล้วอรชุนผู้มีแขนทรงพลัง ก็ขับไล่พวกเขาให้ถอยไปอีกครั้งด้วยรถของตน
1.218.48
तमापतन्तं दृष्ट्वेव महाबाहुर्धनुर्धरः ।
कर्णोऽस्त्रविदुषां श्रेष्ठो वारयामास सायकैः ॥ १.२१८.४८ ॥
เมื่อเห็นเขาพุ่งเข้ามา กรรณะผู้ถือธนู มีแขนทรงพลัง เป็นผู้เลิศในหมู่ผู้ชำนาญอาวุธ จึงยิงลูกศรสกัดไว้
1.218.49
स तेनाभिहतः पार्थो वासविर्वज्रसन्निभान् ।
त्रीञ्शरान्संदधे क्रुद्धो वधात्क्रुद्धस्य पाण्डवः ॥ १.२१८.४९ ॥
ปารถะ บุตรของวาสวี ถูกเขาโจมตีจึงโกรธ แล้ววางลูกศรสามดอกที่เหมือนสายฟ้า เพื่อสังหารผู้ที่กำลังโกรธนั้น ปาณฑพผู้นั้นเอง
1.218.50
तैः शरैराहतं कर्णं ध्वजयष्टिमुपाश्रितम् ।
अपोवाह रथाच्चाशु सूतः परपुरंजयम् ॥ १.२१८.५० ॥
กรรณะถูกลูกศรเหล่านั้นยิงเข้า เกาะอยู่กับเสาธง สารถีของเขาก็รีบนำตัวเขาออกจากรถ สารถีผู้เป็นผู้พิชิตเมืองของศัตรู
1.218.51
ततः पराजिते कर्णे धार्तराष्ट्रान्महाभयम् ।
विवेश समुदग्रांश्च पाण्डवान्प्रसमीक्ष्य तु ॥ १.२१८.५१ ॥
ต่อมา เมื่อกรรณะพ่ายแพ้ ความกลัวอย่างยิ่งก็เข้าครอบงำบุตรของธฤตราษฎร์ เมื่อเห็นปาณฑพกำลังลิงโลดยินดี
1.218.52
तत्प्रकम्पितमत्यर्थं तद्दृष्ट्वा सौबलो बलम् ।
गिरा मधुरया चापि समाश्वासयतासकृत् ॥ १.२१८.५२ ॥
สัญชัย บุตรของสุพละ (ศกุนิ) เมื่อเห็นกองทัพสั่นสะท้านอย่างยิ่ง จึงปลอบโยนกองทัพซ้ำแล้วซ้ำเล่าด้วยถ้อยคำอันไพเราะ
1.218.53
धार्तराष्ट्रैस्ततः सर्वैर्दुर्योधनपुरःसरैः ।
धृतं तत्पुनरेवासीद्बलं पार्थप्रपीडितम् ॥ १.२१८.५३ ॥
ต่อมา บุตรทั้งหมดของธฤตราษฎร์ มีทุรโยธน์เป็นผู้นำ ก็รวบรวมกองทัพนั้นไว้อีกครั้ง ซึ่งเคยถูกปารถะบีบคั้นจนย่อยยับ
1.218.54
ततो दुर्योधनं दृष्ट्वा भीमो भीमपराक्रमः ।
अक्रुध्यत्स महाबाहुरगारं जातुषं स्मरन् ॥ १.२१८.५४ ॥
ต่อมา ภีมะผู้มีพละกำลังน่าสะพรึงกลัว เมื่อเห็นทุรโยธน์ ก็โกรธขึ้นมา ผู้มีแขนทรงพลังนั้นนึกถึงเรือนที่สร้างด้วยขี้ผึ้ง
1.218.55
ततः संग्रामशिरसि ददर्श विपुलद्रुमम् ।
आयामभूतं तिष्ठन्तं स्कन्धपञ्चाशदुन्नतम् ॥ १.२१८.५५ ॥
ต่อมา ณ แนวหน้าของการรบ เขาเห็นต้นไม้ใหญ่ต้นหนึ่ง ยืนแผ่กิ่งก้านออกไป สูงห้าสิบกิ่ง
1.218.56
महास्कन्धं महोत्सेधं शक्रध्वजमिवोच्छ्रितम् ।
तमुत्पाठ्य च पाणिभ्यामुद्यम्य चरणावपि ॥ १.२१८.५६ ॥
ต้นไม้ที่มีลำต้นใหญ่และสูงมาก ตั้งตระหง่านเหมือนธงของพระอินทร์ เขาใช้สองมือถอนมันขึ้นมา ยกชูขึ้นสูงทั้งโคนและราก
1.218.57
अभिपेदे परान्सङ्ख्ये वज्रपाणिरिवासुरान् ।
भीमसेनभयार्तानि फल्गुनाभिहतानि च ॥ १.२१८.५७ ॥
เขาพุ่งเข้าใส่ศัตรูในการรบ เหมือนพระอินทร์ถือสายฟ้าพุ่งเข้าใส่อสูรทั้งหลาย เข้าใส่กองทัพที่หวาดกลัวด้วยความน่ากลัวของภีมเสนะ และที่ถูกฟัลคุนะยิงใส่
1.218.58
न शेकुस्तान्यनीकानि धार्तराष्ट्राण्युदीक्षितुम् ।
तानि संभ्रान्तयोधानि श्रान्तवाजिगजानि च ॥ १.२१८.५८ ॥
กองทัพของบุตรธฤตราษฎร์เหล่านั้นไม่อาจแม้แต่จะเงยหน้ามองได้ เพราะนักรบของพวกเขาสับสนงุนงง และม้ากับช้างก็อ่อนล้า
1.218.59
दिशः प्राकालयद्भीमो दिवीवाभ्राणि मारुतः ।
तान्निवृत्तान्निरानन्दान्नरवारणवाजिनः ॥ १.२१८.५९ ॥
เหมือนลมพัดกระจายเมฆไปทั่วท้องฟ้า ภีมะก็ขับไล่พวกเขาไปทุกทิศทาง ทั้งคน ช้าง และม้า ต่างหันหลังกลับ ไม่มีความยินดีเหลืออยู่
1.218.60
नानुसस्रुर्न चाजघ्नुर्नोचुः किंचिच्च दारुणम् ।
स्वमेव शिबिरं जग्मुः क्षत्रियाः शरविक्षताः ॥ १.२१८.६० ॥
พวกเขาไม่ไล่ตามและไม่ฟันแทง ทั้งไม่กล่าวถ้อยคำรุนแรงใดๆ กษัตริย์ทั้งหลายที่บาดเจ็บด้วยลูกศรก็กลับไปยังค่ายของตนเอง
1.218.61
परेऽप्यभिययुर्हृष्टाः पुरं पौरसुखावहाः ।
मुहूर्तमभवद्युद्धं तेषां वै पाण्डवैः सह ॥ १.२१८.६१ ॥
ฝ่ายอื่น ๆ เมื่อเห็นเช่นนั้นก็ยินดี จึงเคลื่อนทัพเข้าสู่นครอันนำความสุขมาให้แก่ชาวเมือง ชั่วขณะหนึ่งจึงมีการรบกันระหว่างพวกเขากับปาณฑพ
1.218.62
यावत्तद्युद्धमभवन्महद्देवासुरोपमम् ।
तावदेवाभवच्छान्तं निवृत्ता वै महारथाः ॥ १.२१८.६२ ॥
การรบนั้นยิ่งใหญ่เหมือนการรบระหว่างเทพกับอสูรฉันใด ความสงบก็มีอยู่ตลอดเวลาที่การรบดำเนินอยู่ฉันนั้น และบรรดามหารถทั้งหลายก็ถอยกลับไป
1.218.63
सुव्रतं चक्रिरे सर्वे सुवृतामब्रुवन्वधूम् ।
कृतार्थं द्रुपदं चोचुर्धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ॥ १.२१८.६३ ॥
ทุกคนได้ปฏิบัติตามคำปฏิญาณอันดี พวกเขากล่าวกับเจ้าสาวผู้ประพฤติดี และบอกแก่ท้าวทรุปทะและธฤษฏทยุมนะ บุตรของปฤษตะว่า ความปรารถนาของพวกท่านสำเร็จแล้ว
1.218.64
शकुनिः सिन्धुराजश्च कर्णदुर्योधनावपि ।
तेषां तदाभवद्दुःखं हृदि वाचा तु नाब्रुवन् ॥ १.२१८.६४ ॥
ศกุนิ พระราชาแห่งสินธุ กรรณะ และทุรโยธน์ด้วย ความทุกข์ได้เกิดขึ้นในใจของพวกเขาในขณะนั้น แต่พวกเขาไม่กล่าวออกมาเป็นคำพูดเลย
1.218.65
ततः प्रयाता राजानः सर्व एव यथागतम् ।
धार्तराष्ट्रा हि ते सर्वे गता नागपुरं तदा ॥ १.२१८.६५ ॥
จากนั้นบรรดากษัตริย์ทั้งหมดก็เสด็จกลับไปตามทางที่มา และบรรดาโอรสของธฤตราษฎร์ทั้งหมดก็เสด็จไปยังนครนาคปุระในขณะนั้น
1.218.66
प्रागेव पूर्निरोधात्तु पाण्डवैरश्वसादिनः ।
प्रेषिता गच्छतारिष्टानस्मानाख्यात शौरये ॥ १.२१८.६६ ॥
ก่อนที่เมืองจะถูกล้อม ปาณฑพได้ส่งทหารม้าไปก่อนแล้ว โดยกล่าวว่า จงไปเถิด จงแจ้งแก่เราต่อพระศาริ แก่ผู้เป็นมงคลทั้งหลาย
1.218.67
तेऽचिरेणैव कालेन संप्राप्ता यादवीं पुरीम् ।
ऊचुः संकर्षणोपेन्द्रौ वचनं वचनक्षमौ ॥ १.२१८.६७ ॥
ในไม่ช้า พวกเขาก็มาถึงนครของชาวยาทพ และกล่าวกับพระสังกรษณะและพระอุเปนทร์ ผู้มีความสามารถในการพูด
1.218.68
कुशलं पाण्डवाः सर्वानाहुः स्मान्धकवृष्णयः ।
आत्मनश्चाहतानाहुर्विमुक्ताञ्जातुषाद्गृहात् ॥ १.२१८.६८ ॥
ปาณฑพส่งข่าวมาว่าพวกตนสบายดี บอกแก่ชาวอันธกะและวฤษณิทั้งหมดว่า ตนเองได้รับบาดเจ็บ แต่ได้รับการปลดปล่อยจากเรือนชาดแล้ว
1.218.69
समाजे द्रौपदीं लब्धामाहू राजीवलोचनाम् ।
आत्मनः सदृशीं सर्वैः शीलवृत्तसमाधिभिः ॥ १.२१८.६९ ॥
ในที่ประชุม พวกเขากล่าวว่า ได้พระนางเทราปทีผู้มีดวงตาดุจดอกบัวมาเป็นภรรยา ผู้เหมาะสมกับตนทั้งในด้านอุปนิสัย ความประพฤติ และการสำรวมจิต
1.218.70
तच्छ्रुत्वा वचनं कृष्णस्तानुवाचोत्तरं वचः ।
सर्वमेतदहं जाने वधात्तस्य तु रक्षसः ॥ १.२१८.७० ॥
เมื่อกฤษณะได้ฟังถ้อยคำนั้น จึงตรัสตอบพวกเขาว่า ข้าพเจ้ารู้เรื่องทั้งหมดนี้ เพราะการสังหารรากษสนั้น
1.218.71
तत उद्योजयामास माधवश्चतुरङ्गिणीम् ।
सेनामुपानयत्तूर्णं पाञ्चालनगरीं प्रति ॥ १.२१८.७१ ॥
จากนั้น มาธวะจึงให้จัดกองทัพสี่เหล่าให้พร้อม และรีบนำกองทัพนั้นมุ่งไปยังนครของปัญจาละ
1.218.72
ततः संकर्षणश्चैव केशवश्च महाबलः ।
यादवैः सह सर्वैश्च पाण्डवानभिजग्मतुः ॥ १.२१८.७२ ॥
ต่อมา พระสังกรษณะและพระเกศวะผู้มีกำลังมาก พร้อมด้วยชาวยาทพทั้งหมด ได้เสด็จไปพบปาณฑพ
1.218.73
पितृष्वसारं संपूज्य नत्वा चैव तु यादवीम् ।
द्रौपदीं भूषणैः शुभ्रैर्भूषयित्वा यथाविधि ॥ १.२१८.७३ ॥
ทั้งสองได้ถวายความเคารพแก่พระน้านางของตน และกราบไหว้หญิงยาทพผู้นั้น แล้วประดับพระนางเทราปทีด้วยเครื่องอาภรณ์อันงดงามตามที่กำหนดไว้
1.218.74
पाण्डवान्हर्षयित्वा तु पूजयामासतुश्च तान् ।
न्यायतः पूजितौ राज्ञा द्रुपदेन महात्मना ॥ १.२१८.७४ ॥
ทั้งสองทำให้ปาณฑพปีติยินดี และได้ถวายความเคารพแก่ปาณฑพ ทั้งสองก็ได้รับการเคารพตามควรจากพระราชาทรุปทะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่
1.218.75
यादवाः पूजिताः सर्वे पाण्डवैश्च महात्मभिः ।
रेमिरे पाण्डवैः सार्धं ते पाञ्चालपुरे तदा ॥ १.२१८.७५ ॥
ชาวยาทพทั้งหมด ได้รับการเคารพจากปาณฑพและผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ทั้งหลาย ในขณะนั้นก็ได้เพลิดเพลินอยู่กับปาณฑพในนครของปัญจาละ