ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.222
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.222.1
न रोचते विग्रहो मे पाण्डुपुत्रैः कथंचन ।
यथैव धृतराष्ट्रो मे तथा पाण्डुरसंशयम् ॥ १.२२२.१ ॥
ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਯੁੱਧ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਮੇਰੇ ਹਨ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਪਾਂਡੂ ਵੀ।
1.222.2
गान्धार्याश्च यथा पुत्रास्तथा कुन्तीसुता मम ।
यथा च मम ते रक्ष्या धृतराष्ट्र तथा तव ॥ १.२२२.२ ॥
ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਹਨ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਮੇਰੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਮੇਰੇ ਰੱਖਿਆ ਯੋਗ ਹਨ, ਹੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਤੇਰੇ ਵੀ।
1.222.3
यथा च मम राज्ञश्च तथा दुर्योधनस्य ते ।
तथा कुरूणां सर्वेषामन्येषामपि पार्थिव ॥ १.२२२.३ ॥
ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਜਿਵੇਂ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਵੀ; ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਵੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ।
1.222.4
एवं गते विग्रहं तैर्न रोचे ।
सन्धाय वीरैर्दीयतामर्धभूमिः।
तेषामपीदं प्रपितामहानां ।
राज्यं पितुश्चैव कुरूत्तमानाम् ॥ १.२२२.४ ॥
ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨ ਨਹੀਂ। ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਧੀ ਧਰਤੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਰਾਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੜਦਾਦਿਆਂ ਦਾ ਅਤੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਵੀ ਹੈ।
1.222.5
दुर्योधन यथा र्जायं त्वमिदं तात पश्यसि ।
मम पैतृकमित्येवं तेऽपि पश्यन्ति पाण्डवाः ॥ १.२२२.५ ॥
ਹੇ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਇਸ ਰਾਜ ਨੂੰ 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੈਤ੍ਰਿਕ ਹੈ' ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਪਾਂਡਵ ਵੀ ਇਸਨੂੰ 'ਇਹ ਸਾਡਾ ਪੈਤ੍ਰਿਕ ਹੈ' ਸਮਝਦੇ ਹਨ।
1.222.6
यदि राज्यं न ते प्राप्ताः पाण्डवेया यशस्विनः ।
कुत एव तवापीदं भारतस्यापि कस्यचित् ॥ १.२२२.६ ॥
ਜੇ ਯਸ਼ਸਵੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਾ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਮਿਲਦਾ? ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦਾ?
1.222.7
अधर्मेण च राज्यं त्वं प्राप्तवान्भरतर्षभ ।
तेऽपि राज्यमनुप्राप्ताः पूर्वमेवेति मे मतिः ॥ १.२२२.७ ॥
ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।
1.222.8
मधुरेणैव राज्यस्य तेषामर्धं प्रदीयताम् ।
एतद्धि पुरुषव्याघ्र हितं सर्वजनस्य च ॥ १.२२२.८ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਘਰ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਰਾਜ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਇਹੀ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੈ।
1.222.9
अतोऽन्यथा चेत्क्रियते न हितं नो भविष्यति ।
तवाप्यकीर्तिः सकला भविष्यति न संशयः ॥ १.२२२.९ ॥
ਜੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਤੇਰੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਬਦਨਾਮੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
1.222.10
कीर्तिरक्षणमातिष्ठ कीर्तिर्हि परमं बलम् ।
नष्टकीर्तेर्मनुष्यस्य जीवितं ह्यफळं स्मृतम् ॥ १.२२२.१० ॥
ਕੀਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਲੱਗ; ਕੀਰਤੀ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬਲ ਹੈ। ਕੀਰਤੀ ਗਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਜੀਵਨ ਫਲਹੀਣ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
1.222.11
यावत्कीर्तिर्मनुष्यस्य न प्रणश्यति कौरव ।
तावज्जीवति गान्धरे नष्टकीर्तिस्तु नश्यति ॥ १.२२२.११ ॥
ਹੇ ਕੌਰਵ, ਜਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕੀਰਤੀ ਨਹੀਂ ਗਵਾਚਦੀ, ਤਦ ਤੱਕ ਉਹ ਜੀਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਪੁੱਤਰ, ਪਰ ਕੀਰਤੀ ਗਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਤਾਂ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
1.222.12
तमिमं समुपातिष्ठ धर्मं कुरुकुलोचितम् ।
अनुरूपं महाबाहो पूर्वेषामात्मनः कुरु ॥ १.२२२.१२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਕੁਰੂ ਕੁਲ ਦੇ ਯੋਗ ਇਸ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਣਾ। ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਰੂਪ ਕਰਮ ਕਰ।
1.222.13
दिष्ट्या ध्रियन्ते पार्था हि दिष्ट्या जीवति सा पृथा ।
दिष्ट्या पुरोचनः पापो न सकामोऽत्ययं गतः ॥ १.२२२.१३ ॥
ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਪਾਰਥ ਜੀਵਤ ਹਨ; ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਉਹ ਪ੍ਰਿਥਾ ਵੀ ਜੀਵਤ ਹੈ। ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਪਾਪੀ ਪੁਰੋਚਨ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ।
1.222.14
यदाप्रभृति दग्धास्ते कुन्तिभोजसुतासुताः ।
तदाप्रभृति गान्धारे न शक्नोम्यभिवीक्षितुम् ॥ १.२२२.१४ ॥
ਕੁੰਤਿਭੋਜ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸੜ ਗਏ, ਹੇ ਗਾਂਧਾਰੀ-ਪੁੱਤਰ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।
1.222.15
लोके प्राणभृतां किंचिच्छ्रुत्वा कुन्तीं तथागताम् ।
न चापि दोषेण तथा लोको मन्येत्पुरोचनम्।
यथा त्वां पुरुषव्याघ्र लोको दोषेण गच्छति ॥ १.२२२.१५ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਣੀ ਬਾਰੇ ਕੁੰਤੀ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ ਲੋਕ ਪੁਰੋਚਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਣਗੇ; ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ, ਜਿਵੇਂ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ।
1.222.16
तदिदं जीवितं तेषां तव किल्बिषनाशनम् ।
संमन्तव्यं महाराज पाण्डवानां च दर्शनम् ॥ १.२२२.१६ ॥
ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਹ ਜੀਵਨ ਤੇਰੇ ਪਾਪ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
1.222.17
न चापि तेषां वीराणां जीवतां कुरुनन्दन ।
पित्र्योंशः शक्य आदातुमपि वज्रभृता स्वयं ॥ १.२२२.१७ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ, ਜੀਵਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਪਿਤਰੀ ਹਿੱਸਾ ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ ਆਪ ਵੀ ਖੋਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
1.222.18
ते सर्वेऽवस्थिता धर्मे सर्वे चैवैकचेतसः ।
अधर्मेण निरस्ताश्च तुल्ये राज्ये विशेषतः ॥ १.२२२.१८ ॥
ਉਹ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਇੱਕ-ਮਨ ਹਨ। ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਕੱਢੇ ਗਏ ਉਹ, ਬਰਾਬਰ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ (ਅਨਿਆਏ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ)।
1.222.19
यदि धर्मस्त्वया कार्यो यदि कार्यं प्रियं च मे ।
क्षेमं च यदि कर्तव्यं तेषामर्धं प्रदीयताम् ॥ १.२२२.१९ ॥
ਜੇ ਤੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਜੇ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਕਾਰਜ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਲਿਆਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਰਾਜ ਦੇ ਦੇ।