ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.223
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.223.1
मन्त्राय समुपानीतैर्धृतराष्ट्र हितैर्नृप ।
धर्म्यमर्थ्यं यशस्यं च वाच्यमित्यनुशुश्रुम ॥ १.२२३.१ ॥
ಓ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಮಂತ್ರಾಲೋಚನೆಗಾಗಿ ಸೇರಿದ ಹಿತೈಷಿಗಳ ನಡುವೆ ಧರ್ಮಯುಕ್ತ, ಹಿತಕರ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಕರ ಮಾತನ್ನು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
1.223.2
ममाप्येषा मतिस्तात या भीष्मस्य महात्मनः ।
संविभज्यास्तु कौन्तेया धर्म एष सनातनः ॥ १.२२३.२ ॥
ಓ ಪ್ರಿಯನೇ, ಮಹಾತ್ಮ ಭೀಷ್ಮರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೇ ನನ್ನದೂ ಆಗಿದೆ. ಕುಂತಿಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಭಾಗ ಹಂಚಿಕೊಡಬೇಕು; ಇದೇ ಸನಾತನ ಧರ್ಮ.
1.223.3
प्रेष्यतां द्रुपदायाशु नऱः कश्चित्प्रियंवदः ।
बहुलं रत्नमादाय तेषामर्थाय भारत ॥ १.२२३.३ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಶೀಘ್ರವೇ ದ್ರುಪದನ ಬಳಿಗೆ ಮೃದುವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವ ಒಬ್ಬನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬೇಕು; ಅವರಿಗಾಗಿ ಬಹಳಷ್ಟು ರತ್ನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲಿ.
1.223.4
मिथः कृत्यं च तस्मै स आदाय वसु गच्छतु ।
वृद्धिं च परमां ब्रूयात्तत्संयोगोद्भवां तथा ॥ १.२२३.४ ॥
ಅವನಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಕಾರ್ಯವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬೇಕು; ಅವನು ಧನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಆ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಹಾ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲಿ.
1.223.5
संप्रीयमाणं त्वां ब्रूयाद्राजन्दुर्योधनं तथा ।
असकृद्द्रुपदे चैव धृष्टद्युम्ने च भारत ॥ १.२२३.५ ॥
ಓ ರಾಜ, ಅವನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಂತುಷ್ಟನೆಂದು ಕಂಡು ದುರ್ಯೋಧನನ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಹೇಳಲಿ; ಓ ಭಾರತ, ದ್ರುಪದ ಮತ್ತು ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನರಿಗೂ ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಲಿ.
1.223.6
उचितत्वं प्रियत्वं च योगस्यापि च वर्णयेत् ।
पुनःपुनश्च कौन्येयान्माद्रीपुत्रौ च सान्त्वयन् ॥ १.२२३.६ ॥
ಔಚಿತ್ಯ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಆ ಸಂಬಂಧದ ಲಾಭವನ್ನೂ ವರ್ಣಿಸಲಿ; ಕುಂತಿಯ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮಾದ್ರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುತ್ತಾ.
1.223.7
हिरण्मयानि शुभ्राणि बहून्याभरणानि च ।
वचनात्तव राजेन्द्र द्रौपद्याः संप्रयच्छतु ॥ १.२२३.७ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರ, ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಂತೆ ಬಂಗಾರದ ಹೊಳೆಯುವ ಅನೇಕ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ದ್ರೌಪದಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಿ.
1.223.8
तथा द्रुपदपुत्राणां सर्वेषां भरतर्षभ ।
पाण्डवानां च सर्वेषां कुन्त्या युक्तानि यानि च ॥ १.२२३.८ ॥
ಹಾಗೆಯೇ, ಭರತರ್ಷಭ, ದ್ರುಪದನ ಎಲ್ಲಾ ಪುತ್ರರಿಗೂ, ಎಲ್ಲಾ ಪಾಂಡವರಿಗೂ ಕುಂತಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಯೋಗ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಿ.
1.223.9
दत्त्वा तानि महार्हाणि पाण्डवान्संप्रहर्षय ।
एवं सान्त्वसमायुक्तं द्रुपदं पाण्डवैः सह।
उक्त्वा सोऽनन्तरं ब्रूयात्तेषामागमनं प्रति ॥ १.२२३.९ ॥
ಆ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸು. ಹೀಗೆ ಸಾಂತ್ವನದಿಂದ ದ್ರುಪದ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವರೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿ, ನಂತರ ಅವರ ಆಗಮನದ ಕುರಿತು ಹೇಳಬೇಕು.
1.223.10
अनुज्ञातेषु वीरेषु बलं गच्छतु शोभनम् ।
दुःशासनो विकर्णश्चाप्यानेतुं पाण्डवानिह ॥ १.२२३.१० ॥
ವೀರರಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ ನಂತರ ಸುಂದರ ಸೇನೆ ಹೊರಡಲಿ. ದುಃಶಾಸನ ಮತ್ತು ವಿಕರ್ಣರೂ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆತರಲು ಹೋಗಲಿ.
1.223.11
ततस्ते पाण्डवाः श्रेष्ठाः पूज्यमानाः सदा त्वया ।
प्रकृतीनामनुमते पदे स्थास्यन्ति पैतृके ॥ १.२२३.११ ॥
ಆಗ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಾಂಡವರು, ನಿನ್ನಿಂದ ಸದಾ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರಾಗಿ, ಪ್ರಜೆಗಳ ಸಮ್ಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪಿತೃ ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುವರು.
1.223.12
एतत्तव महाराज तेषु पुत्रेषु चैव हि ।
वृत्तमौपयिकं मन्ये भीष्मेण सह भारत ॥ १.२२३.१२ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಭಾರತ, ಭೀಷ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ನಿನಗೂ ನಿನ್ನ ಪುತ್ರರಿಗೂ ಇದೇ ಉಚಿತ ನಡೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.
1.223.13
योजितावर्थमानाभ्यां सर्वकार्येष्वनन्तरौ ।
न मन्त्रयेतां त्वच्छ्रेयः किमद्भुततरं ततः ॥ १.२२३.१३ ॥
ಧನ ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳಿಂದ ಬಂಧಿತರಾದ, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಇಬ್ಬರು ನಿಮ್ಮ ಹಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚಿಸದಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಅದ್ಭುತವಾದದ್ದು ಏನಿದೆ?
1.223.14
दुष्टेन मनसा यो वै प्रच्छन्नेनान्तरात्मना ।
ब्रूयान्निश्रेयसं नाम कथं कुर्यात्सतां मतम् ॥ १.२२३.१४ ॥
ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಮರೆಯಾದ ಅಂತರಾತ್ಮದಿಂದ ಯಾರಾದರೂ ಹೆಸರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಹಿತವನ್ನು ಹೇಳಿದರೆ, ಸತ್ಪುರುಷರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಅವನು ಹೇಗೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ?
1.223.15
न मित्राण्यर्थकृच्छ्रेषु श्रेयसे चेतराय वा ।
विधिपूर्वं हि सर्वस्य दुःखं वा यदि वा सुखम् ॥ १.२२३.१५ ॥
ಕಷ್ಟ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಿತ್ರರು ತಮಗಾಗಲಿ ಇತರರಿಗಾಗಲಿ ಹಿತ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲರಿಗೂ ದುಃಖವೋ ಸುಖವೋ ವಿಧಿಯಂತೆಯೇ ಬರುತ್ತದೆ.
1.223.16
कृतप्रज्ञोऽकृतप्रज्ञो बालो वृद्धश्च मानवः ।
ससहायोऽसहायश्च सर्वं सर्वत्र विन्दति ॥ १.२२३.१६ ॥
ಕಲಿತ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು, ಕಲಿಯದ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು, ಬಾಲಕ, ವೃದ್ಧ, ಸಂಗಾತಿಯೊಂದಿಗಿರುವವನು, ಏಕಾಂಗಿ — ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
1.223.17
श्रूयते हि पुरा कश्चिदम्बुवीच इतीश्वरः ।
आसीद्राजगृहे राजा मागधानां महीक्षिताम् ॥ १.२२३.१७ ॥
ಹಿಂದೆ ರಾಜಗೃಹದಲ್ಲಿ ಅಂಬುವೀಚ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ಒಡೆಯನಿದ್ದನೆಂದು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ; ಅವನು ಮಾಗಧ ರಾಜರಲ್ಲಿ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು.
1.223.18
स हीनः करणैः सर्वैरुच्छ्वासपरमो नृपः ।
अमात्यसंस्थः सर्वेषु कार्येष्वेवाभवत्तदा ॥ १.२२३.१८ ॥
ಆ ರಾಜನು ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಕೇವಲ ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇದ್ದನು; ಆಗ ಅವನು ಮಂತ್ರಿಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲೇ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದನು.
1.223.19
तस्यामात्यो महाकर्णिर्बभूवैकेश्वरस्तदा ।
स लब्धबलमात्मानं मन्यमानोऽवमन्यते ॥ १.२२३.१९ ॥
ಅವನ ಮಂತ್ರಿ ಮಹಾಕರ್ಣಿ ಆಗ ಏಕಮಾತ್ರ ಒಡೆಯನಾದನು. ತನಗೆ ಬಲ ದೊರೆತಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಅವನು ಇತರರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದನು.
1.223.20
स राज्ञ उपभोग्यानि स्त्रियो रत्नधनानि च ।
आददे सर्वशो मूढ ऐश्वर्यं च स्वयं तदा ॥ १.२२३.२० ॥
ಅವನು ರಾಜನ ಭೋಗ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನೂ ರತ್ನ ಧನವನ್ನೂ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಆ ಮೂಢನು ಆಗ ಸ್ವತಃ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನೂ ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡನು.
1.223.21
तदादाय च लुब्धस्य लोभाल्लोभोऽभ्यवर्धत ।
तथाहि सर्वमादाय राज्यमस्य जिहीर्षति ॥ १.२२३.२१ ॥
ಅದನ್ನು ಪಡೆದ ಲೋಭಿಯ ಲೋಭ ಲೋಭದಿಂದಲೇ ಹೆಚ್ಚಿತು. ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವನ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಅಪಹರಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ.
1.223.22
हीनस्य करणैः सर्वैरच्छ्वासपरमस्य च ।
यतमानोऽपि तद्राज्यं न शशाकेति नः श्रुतं ॥ १.२२३.२२ ॥
ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಉಸಿರಾಟ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದ ಆ ರಾಜನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಗಳಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
1.223.23
किमन्यद्विहिता नूनं तस्य सा पुरुषेन्द्रता ।
यदि ते विहितं राज्यं भविष्यति विशांपते ॥ १.२२३.२३ ॥
ಅವನ ಆ ಪುರುಷೋತ್ತಮತೆ ವಿಧಿಯಿಂದ ನಿಶ್ಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲವೇ? ಪ್ರಜಾಪತಿಯೇ, ರಾಜ್ಯ ನಿನಗೆ ವಿಧಿತವಾಗಿದ್ದರೆ ಅದು ನಿನಗೇ ಲಭಿಸುವುದು.
1.223.24
मिषतः सर्वलोकस्य स्थास्यते त्वयि तद्धुवम् ।
अतोऽन्यथा चेद्विहितं यतमानो न लप्स्यसे ॥ १.२२३.२४ ॥
ಎಲ್ಲ ಲೋಕವೂ ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸುವುದು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ವಿಧಿ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ನೀನು ಅದನ್ನು ಪಡೆಯಲಾರೆ.
1.223.25
एवं विद्वन्नुपादत्स्व मन्त्रिणां साध्वसाधुताम् ।
दुष्टानां चैव बोद्धव्यमदुष्टानां च भाषितम् ॥ १.२२३.२५ ॥
ವಿದ್ವಾಂಸನೇ, ಹೀಗೆ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಒಳ್ಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಅರಿಯು. ದುಷ್ಟರ ಮಾತನ್ನೂ ಅದುಷ್ಟರ ಮಾತನ್ನೂ ತಿಳಿಯಬೇಕು.
1.223.26
विद्म ते भावदोषेण यदर्थमिदमुच्यते ।
दुष्ट पाण्डवहेतोस्त्वं दोषमाख्यापयस्युत ॥ १.२२३.२६ ॥
ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ದೋಷದಿಂದಲೇ ಇದನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ಬಲ್ಲೆವು. ದುಷ್ಟನೇ, ಪಾಂಡವರ ಕಾರಣದಿಂದ ನೀನು ದೋಷವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ.
1.223.27
हितं तु परमं कर्ण ब्रवीमि कुलवर्धनम् ।
अथ त्वं मन्यसे दुष्टं ब्रूहि यत्परमं हितम् ॥ १.२२३.२७ ॥
ಕರ್ಣ, ಕುಲವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಪರಮ ಹಿತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಇದು ನಿನಗೆ ಕೆಟ್ಟದೆಂದು ತೋರಿದರೆ, ಪರಮ ಹಿತ ಯಾವುದೆಂದು ನೀನೇ ಹೇಳು.
1.223.28
अतोऽन्यथा चेत्क्रियते यद्ब्रवीमि परं हितम् ।
कुरवो वै विनङ्क्ष्यन्ति नचिरेणैव मे मतिः ॥ १.२२३.२८ ॥
ನಾನು ಹೇಳುವ ಪರಮ ಹಿತಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಕುರುಗಳು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ನಾಶವಾಗುವರು. ಇದೇ ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.