Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.228

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

1.228.1

एवं संप्राप्य राज्यं तदिन्द्रप्रस्थे तपोधन ।
अत ऊर्ध्वं नरव्याघ्राः किमकुर्वत पाण्डवाः ॥ १.२२८.१ ॥

ଏହିପରି ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ରାଜ୍ୟ ପାଇ, ହେ ତପୋଧନ, ଏହା ପରେ ସେଇ ନରବ୍ୟାଘ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ କ'ଣ କଲେ?

1.228.2

सर्व एव महात्मानः सर्वे मम पितामहाः ।
द्रौपदी धर्मपत्नी च कथं तानन्ववर्तत ॥ १.२२८.२ ॥

ମୋର ସେଇ ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମା ପିତାମହମାନେ, ଏବଂ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ଦ୍ରୌପଦୀ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ କିପରି ଆଚରଣ କଲେ?

1.228.3

कथमासुश्च कृष्णायामेकस्यां ते नरर्षभाः ।
वर्तमाना महाभागा नाभिद्यन्त परस्परम् ॥ १.२२८.३ ॥

ସେହି ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନେ ଏକମାତ୍ର କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ସହିତ ରହି କିପରି ପରସ୍ପର ସହିତ ବିବାଦ କଲେ ନାହିଁ?

1.228.4

श्रोतुमिच्छाम्यहं तत्र विस्तरेण यथातथम् ।
तेषां चेष्टितमन्योन्यं युक्तानां कृष्णया सह ॥ १.२२८.४ ॥

କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ସେମାନଙ୍କର ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ଆଚରଣ, ଯେପରି ହୋଇଥିଲା ସେପରି ବିସ୍ତାରରେ ଶୁଣିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

1.228.5

धृतराष्ट्राभ्यनुज्ञाता इन्द्रप्रस्थं प्रविश्य तत् ।
रेमिरे पुरुषव्याघ्राः कृष्णया सह पाण्डवाः ॥ १.२२८.५ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ, ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ପ୍ରବେଶ କରି କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କଲେ।

1.228.6

प्राप्य राज्यं महातेजाः सत्यसन्धो युधिष्ठिरः ।
पालयामास धर्मेण पृथिवीं भ्रातृभिः सह ॥ १.२२८.६ ॥

ରାଜ୍ୟ ପାଇ ମହାତେଜସ୍ୱୀ, ସତ୍ୟସନ୍ଧ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଧର୍ମରେ ପୃଥିବୀ ପାଳନ କଲେ।

1.228.7

जितारयो महात्मानः सत्यधर्मपरायणाः ।
एवं पुरमिदं प्राप्य तत्रोषुः पाण्डुनन्दनाः ॥ १.२२८.७ ॥

ଶତ୍ରୁଜୟୀ, ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠ ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ଏହିପରି ଏହି ନଗର ପାଇ ସେଠାରେ ବାସ କଲେ।

1.228.8

कुर्वाणाः पौरकार्याणि सर्वाणि भरतर्षभाः ।
आसांचक्रुर्महार्हेषु पार्थिवेष्वासनेषु च ॥ १.२२८.८ ॥

ନଗରର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାବେଳେ ଭରତବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ରାଜୋଚିତ ମୂଲ୍ୟବାନ ଆସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ।

1.228.9

तेषु तत्रोपविष्टेषु पाण्डवेषु महात्मसु ।
आययौ धर्मराजं तु द्रष्टुकामोऽथ नारदः ॥ १.२२८.९ ॥

ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ସେଠାରେ ବସିଥିବାବେଳେ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ନାରଦ ଆସିଲେ।

1.228.10

पथा नक्षत्रजुष्टेन सुपर्णाचरितेन च ।
चन्द्रसूर्यप्रकाशेन सेवितेन महर्षिभिः ॥ १.२२८.१० ॥

ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଚରିତ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ମହର୍ଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ପଥରେ।

1.228.11

नभस्स्थलेन दिव्येन दुर्लभेनातपस्विनाम् ।
भूतार्चितो भूतधरां राष्ट्रमन्दिरभूषिताम् ॥ १.२२८.११ ॥

ଆକାଶ ପଥରେ — ଯାହା ଦିବ୍ୟ, ତପସ୍ୟାହୀନଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁର୍ଲଭ; ଭୂତଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ରାଷ୍ଟ୍ରର ଭବନରେ ଅଳଙ୍କୃତ ପୃଥିବୀକୁ ଦେଖି।

1.228.12

अवेक्षमाणो द्युतिमानाजगाम महातपाः ।
सर्ववेदान्तगो विप्रः सर्ववेदाङ्गपारगः ॥ १.२२८.१२ ॥

ତଳକୁ ଚାହିଁ ଚାହିଁ ତେଜସ୍ୱୀ, ମହାତପସ୍ୱୀ ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆସିଲେ; ସେ ସବୁ ବେଦାନ୍ତର ଜ୍ଞାତା ଓ ସବୁ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ।

1.228.13

परेण तपसा युक्तो ब्राह्मेण तपसा वृतः ।
नये नीतौ च निस्तो विश्रुतश्च महामुनिः ॥ १.२२८.१३ ॥

ପରମ ତପସ୍ୟାରେ ଯୁକ୍ତ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ତପସ୍ୟାରେ ବେଷ୍ଟିତ, ନୀତି ଓ ରାଜନୀତିରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ବିଖ୍ୟାତ ମହାମୁନି।

1.228.14

परात्परतरं प्राप्तो धर्मान्समभिजग्मिवान् ।
भावितात्मा गतरजाः शान्तो मृदुर्ऋजुर्दिवजः ॥ १.२२८.१४ ॥

ପରଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପରତର ପ୍ରାପ୍ତ, ଧର୍ମସମୂହକୁ ସମ୍ୟକ୍ ପ୍ରାପ୍ତ, ଶୁଦ୍ଧ ଅନ୍ତଃକରଣ, ରଜୋହୀନ, ଶାନ୍ତ, କୋମଳ, ଋଜୁ, ଦିବ୍ୟଜାତ।

1.228.15

धर्मेणाधिगतः सर्वैर्देवदानवमानुषैः ।
क्षीणकर्मसु पापेषु भूतेषु विविधेषु च ॥ १.२२८.१५ ॥

ଧର୍ମଦ୍ୱାରା ଦେବ, ଦାନବ, ମାନବ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜଣାଯାଇଥିବା; କର୍ମକ୍ଷୟ ପ୍ରାପ୍ତ, ପାପୀ ଓ ବିବିଧ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ।

1.228.16

सर्वथा कृतमर्यादो वेदेषु विविधेषु च ।
शतशः सोमपा यज्ञे पुण्ये पुण्यकृदग्निचित् ॥ १.२२८.१६ ॥

ସର୍ବପ୍ରକାରେ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ପାଳନକାରୀ, ବିବିଧ ବେଦରେ ନିପୁଣ, ଯଜ୍ଞରେ ଶତଶଃ ସୋମପାନକାରୀ, ପୁଣ୍ୟକର୍ମୀ, ଅଗ୍ନିଚିତ୍।

1.228.17

ऋक्सामयजुषां वेत्ता न्यायदृग्धर्मकोविदः ।
ऋजुरारोहबान्वृद्धो भूयिष्ठपथिकोऽनघः ॥ १.२२८.१७ ॥

ଋକ୍, ସାମ, ଯଜୁର୍ ବେଦଜ୍ଞ, ନ୍ୟାୟଦୃଷ୍ଟି, ଧର୍ମକୋବିଦ, ଋଜୁ, ଦୃଢ଼ଦେହୀ, ବୃଦ୍ଧ, ଦୂରପଥର ବହୁ ଯାତ୍ରୀ, ନିର୍ଦୋଷ।

1.228.18

श्लक्ष्णया शिखयोपेतः संपन्नः परमत्विषा ।
अवदाते च सूक्ष्मे च दिव्ये च रचिते शुभे ॥ १.२२८.१८ ॥

ଚିକ୍କଣ ଶିଖାଯୁକ୍ତ, ପରମ ତେଜରେ ସମ୍ପନ୍ନ, ଧଳା, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଦିବ୍ୟ ଓ ସୁନ୍ଦର ବୁଣା ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ।

1.228.19

महेन्द्रदत्ते महती बिभ्रत्परमवाससी ।
जाम्बूनदमये दिव्ये गण्डूपदमुखे नवे ॥ १.२२८.१९ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା, ମହାନ ଓ ଉତ୍ତମ ଦୁଇ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରି, ଜାମ୍ବୂନଦ ସୁନାରେ ତିଆରି, ଦିବ୍ୟ, ନୂଆ, ଗଣ୍ଡୂପଦମୁଖ ଡିଜାଇନ୍‌ର।

1.228.20

अग्न्यर्कसदृशे दिव्ये धारयन्कुण्डले शुभे ।
राजतच्छत्रमुच्छ्रित्य चित्रं परमवर्चसम् ॥ १.२२८.२० ॥

ଅଗ୍ନି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ଦିବ୍ୟ, ଶୁଭ କୁଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରି, ରୂପା ଛତ୍ର ଉଠାଇ, ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ପରମ ତେଜସ୍ୱୀ।

1.228.21

प्राप्य दुष्प्रापमन्येन ब्रह्मवर्चसमुत्तमम् ।
भवने भूमिपालस्य बृहस्पतिरिवाप्लुतः ॥ १.२२८.२१ ॥

ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁର୍ଲଭ ଉତ୍ତମ ବ୍ରହ୍ମବର୍ଚସ୍ୱ ପାଇ, ରାଜପ୍ରାସାଦରେ, ଯେମିତି ବୃହସ୍ପତି ସ୍ନାତ ହୋଇଛନ୍ତି।

1.228.22

संहितायां च सर्वेषां स्थितस्योपस्थितस्य च ।
द्विपदस्य च धर्मस्य क्रमधर्मस्य पारगः ॥ १.२२८.२२ ॥

ସଂହିତାରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ, ସ୍ଥିତ ଓ ଉପସ୍ଥିତଙ୍କ, ଦ୍ୱିପଦଙ୍କ (ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ) ଧର୍ମରେ ଓ କ୍ରମଧର୍ମରେ ପାରଙ୍ଗତ।

1.228.23

गाधा सामानुसामज्ञः साम्नां परमवल्गुनाम् ।
आत्मनः सर्वमोक्षिभ्यः कृतिमान्कृत्यवित्सदा ॥ १.२२८.२३ ॥

ଗାଥା, ସାମ ଓ ଅନୁସାମ ଜାଣିଥିବା, ସାମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତି ମଧୁର ସାମରେ ନିପୁଣ, ନିଜ ଓ ସମସ୍ତ ମୋକ୍ଷାର୍ଥୀଙ୍କ ପାଇଁ ଦକ୍ଷ, ସଦା କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଜାଣିଥିବା।

1.228.24

यजुर्धर्मैर्बहुविधैर्मतो मतिमतां वरः ।
विदितार्थः समश्चैव च्छेत्ता निगमसंशयान् ॥ १.२२८.२४ ॥

ଯଜୁର୍ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବହୁ ପ୍ରକାରରେ ସମ୍ମାନିତ, ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅର୍ଥ ଜାଣିଥିବା, ସମଦର୍ଶୀ, ଓ ବେଦ ସଂଶୟ ଛେଦକ।

1.228.25

अर्थनिर्वचने नित्यं संशयच्छिदसंशयः ।
प्रकृत्या धर्मकुशलो दाता धर्मविशारदः ॥ १.२२८.२५ ॥

ଅର୍ଥ ବ୍ୟାଖ୍ୟାରେ ସର୍ବଦା ସଂଶୟଛେଦୀ, ସ୍ୱଭାବରୁ ସଂଶୟହୀନ, ଧର୍ମରେ କୁଶଳ, ଦାତା, ଧର୍ମବିଶାରଦ।

1.228.26

लोपेनागमधर्मेण संक्रमेण च वृत्तिषु ।
एकशब्दांश्च नानार्थानेकार्थांश्च पृथक्कृतान् ॥ १.२२८.२६ ॥

ଲୋପ, ଆଗମ-ଧର୍ମ ଓ ସଂକ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ବୃତ୍ତିରେ, ଏକଶବ୍ଦ, ନାନାର୍ଥ ଓ ଏକାର୍ଥ ଶବ୍ଦକୁ ପୃଥକ କରି।

1.228.27

पृथगर्थाभिधानांश्च प्रयोगानन्ववेक्षिता ।
प्रमाणभूतो लोकेषु सर्वाधिकरणेषु च ॥ १.२२८.२७ ॥

ପୃଥକ ଅର୍ଥର ଉକ୍ତି ଓ ପ୍ରୟୋଗକୁ ସୂକ୍ଷ୍ମରେ ପରୀକ୍ଷା କରୁଥିବା; ଲୋକଙ୍କ ଓ ସର୍ବ ବିଷୟରେ ପ୍ରମାଣଭୂତ।

1.228.28

सर्ववर्णविकारेषु नित्यं कुशलपूजितः ।
स्वरेऽस्वरे च विविधे वृत्तेषु विविधेषु च ॥ १.२२८.२८ ॥

ସମସ୍ତ ବର୍ଣ-ବିକାରରେ ସର୍ବଦା କୁଶଳୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ; ସ୍ୱର ଓ ଅସ୍ୱରରେ, ବିବିଧ ବୃତ୍ତି ଓ ରୂପରେ ମଧ୍ୟ।

1.228.29

समस्थानेषु सर्वेषु समाम्नायेषु धातुषु ।
उद्देश्यानां समाख्याता सर्वमाख्यातमुद्दिशन् ॥ १.२२८.२९ ॥

ସମସ୍ତ ସମ-ସ୍ଥାନରେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆମ୍ନାୟରେ, ଧାତୁରେ; ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଶବ୍ଦର ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରି, ସମସ୍ତ ଆଖ୍ୟାତ ରୂପ ଦର୍ଶାଉଥିବା।

1.228.30

अभिसन्धिषु तत्त्वज्ञः पदान्यङ्गान्यनुस्मरन् ।
कालधर्मेण निर्दिष्टं यथार्थं च विचारयन् ॥ १.२२८.३० ॥

ଅଭିପ୍ରାୟରେ ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ; ପଦ ଓ ଅଙ୍ଗ ସ୍ମରଣ କରି, କାଳଧର୍ମରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଓ ଯଥାର୍ଥ ଅର୍ଥ ବିଚାର କରି।

1.228.31

चिकीर्षितं च यो वेत्ता यथा लोकेन संवृतम् ।
विभाषितं च समयं भाषितं हृदयंगमम् ॥ १.२२८.३१ ॥

ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲୁଚାଯାଇଥିବା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାଣିଥିବା ଏବଂ ସମୟ ଅନୁସାରେ ଭିନ୍ନଭାବେ କୁହାଯାଇଥିବା, ହୃଦୟକୁ ପ୍ରିୟ ବାକ୍ୟ ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି।

1.228.32

आत्मने च परस्मै च स्वरसंस्कारयोगवित् ।
एषां स्वराणां ज्ञाता च बोद्धा प्रवचनः स्वराट् ॥ १.२२८.३२ ॥

ନିଜ ପାଇଁ ଓ ଅନ୍ୟ ପାଇଁ ସ୍ୱର ଓ ସଂସ୍କାରର ଯୋଗ ଜାଣିଥିବା, ଏହି ସ୍ୱରଗୁଡ଼ିକର ଜ୍ଞାତା ଓ ବୋଦ୍ଧା, ସେହି ସ୍ୱରାଟ୍ ପ୍ରବଚନକାରୀ।

1.228.33

विज्ञाता चोक्तवाक्यानामेकतां बहुतां तथा ।
बोद्धा हि परमार्थांश्च विविधांश्च व्यतिक्रमान् ॥ १.२२८.३३ ॥

କହାଯାଇଥିବା ବାକ୍ୟର ଏକତା ଓ ବହୁତା ଜାଣିଥିବା, ପରମାର୍ଥ ଓ ବିବିଧ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ବୁଝିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି।

1.228.34

अभेदतश्च बहुशो बहुशश्चापि भेदतः ।
वक्ता विविधवाक्यानां नानादेशसमीक्षिता ॥ १.२२८.३४ ॥

ଅଭେଦରେ ଓ ବହୁପ୍ରକାରରେ, ଭେଦରେ ମଧ୍ୟ ବିବିଧ ବାକ୍ୟର ବକ୍ତା, ଯିଏ ଅନେକ ଦେଶ ଦେଖିଛି।

1.228.35

पञ्चागमांश्च विविधानादेशांश्च समीक्षिता ।
नानार्थकुशलस्तत्र तद्धितेषु च कृत्स्नशः ॥ १.२२८.३५ ॥

ପଞ୍ଚାଗମ ଓ ବିବିଧ ଆଦେଶ ପରୀକ୍ଷା କରିଥିବା, ଅନେକ ଅର୍ଥରେ କୁଶଳୀ, ସେଠାରେ ତଦ୍ଧିତ ପ୍ରତ୍ୟୟରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିପୁଣ।

1.228.36

परिभूषयिता वाचां वर्णतः स्वरतोऽर्थतः ।
प्रत्ययं च समाख्याता नियतं प्रतिधातुकम् ॥ १.२२८.३६ ॥

ବାଣୀକୁ ବର୍ଣ୍ଣ, ସ୍ୱର ଓ ଅର୍ଥରେ ସଂସ୍କାର କରୁଥିବା, ଧାତୁ ସମ୍ବନ୍ଧୀ ନିୟତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି।

1.228.37

पञ्च चाक्षरजातानि स्वरसंज्ञानि यानि च ।
तमागतमृषिं दृष्ट्वा प्रत्युद्गम्याभिवाद्य च ॥ १.२२८.३७ ॥

ପାଞ୍ଚ ଅକ୍ଷରବର୍ଗ ଓ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ୱରସଂଜ୍ଞାରେ ଖ୍ୟାତ; ଆସିଥିବା ସେହି ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖି ଅଗ୍ରସର ହୋଇ ଅଭିବାଦନ କରି।

1.228.38

आसनं रुचिरं तस्मै प्रददौ स युधिष्ठिरः ।
कृष्णाजिनोत्तरे तस्मिन्नुपविष्टो महानृषिः ॥ १.२२८.३८ ॥

ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତାଙ୍କୁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଆସନ ଦେଲେ; କୃଷ୍ଣାଜିନ ଉପରେ ସେହି ମହାନ ଋଷି ବସିଲେ।

1.228.39

देवर्षेरुपविष्टस्य स्वयमर्ध्यं यथाविधि ।
प्रादाद्युधिष्ठिरो धीमान्राज्यं तस्मै न्यवेदयत्।
प्रतिगृह्य तु तां पूजामृषिः प्रीतमनास्तदा ॥ १.२२८.३९ ॥

ଦେବର୍ଷି ବସିବାପରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଜେ ବିଧି ଅନୁସାରେ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଲେ; ବୁଦ୍ଧିମାନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତାଙ୍କୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟ ନିବେଦନ କଲେ। ସେ ପୂଜା ଗ୍ରହଣ କରି ଋଷି ତେବେ ପ୍ରସନ୍ନମନା ହେଲେ।

1.228.40

आशीर्भिर्वर्धयित्वा च तमुवाचास्यतामिति ।
निषसादाभ्यनुज्ञातस्ततो राजा युधिष्ठिरः ॥ १.२२८.४० ॥

ଆଶୀର୍ବାଦରେ ସେମାନଙ୍କୁ ବଢ଼ାଇ "ବସନ୍ତୁ" କହିଲେ; ଅନୁମତି ପାଇ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବସିଲେ।

1.228.41

प्रेषयामास कृष्णायै भगवन्तमुपस्थितम् ।
श्रुत्वैतद्द्रौपदी चापि शुचिर्भूत्वा समाहिता ॥ १.२२८.४१ ॥

ଆସିଥିବା ଭଗବାନଙ୍କୁ (ଋଷିଙ୍କୁ) କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ଜଣାଇବାକୁ ପଠାଇଲେ; ଏହା ଶୁଣି ଦ୍ରୌପଦୀ ମଧ୍ୟ ଶୁଚି ହୋଇ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।

1.228.42

जगाम तत्र यत्रास्ते नारदः पाण्डवैः सह ।
तस्याभिवाद्य चरणौ देवर्षेर्धर्मचारिणी ॥ १.२२८.४२ ॥

ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ନାରଦ ଯେଉଁଠି ବସିଥିଲେ ସେଠିକୁ ସେ ଗଲେ; ଧର୍ମଚାରିଣୀ ଦ୍ରୌପଦୀ ଦେବର୍ଷିଙ୍କ ଚରଣରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

1.228.43

कृताञ्जलिः सुसंवीता स्थिताऽथ द्रुपदात्मजा ।
तस्याश्चापि स धर्मात्मा सत्यवागृषिसत्तमः ॥ १.२२८.४३ ॥

ହାତ ଯୋଡ଼ି, ଭଲ ଭାବେ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ କନ୍ୟା ସେଠାରେ ଠିଆ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା, ସତ୍ୟବାଦୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି (ନାରଦ) (ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ)।

1.228.44

आशिषो विविधाः प्रोच्य राजपुत्र्यास्तु नारदः ।
गम्यतामिति होवाच भगवांस्तामनिन्दिताम् ॥ १.२२८.४४ ॥

ନାରଦ ରାଜକୁମାରୀଙ୍କୁ ବିବିଧ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ କହିଲେ, "ଏବେ ଯାଅ।" ଭଗବାନ ସେହି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।

1.228.45

गतायामथ कृष्णायां युधिष्ठिरपुरोगमान् ।
विविक्ते पाण्डवान्सर्वानुवाच भगवानृषिः ॥ १.२२८.४५ ॥

କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ) ଚାଲିଗଲା ପରେ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ନିର୍ଜନରେ ଭଗବାନ ଋଷି କହିଲେ।

1.228.46

पाञ्चाली भवतामेका धर्मपत्नी यशस्विनी ।
यथा वो नात्र भेदः स्यात्तथा नीतिर्विधीयतां ॥ १.२२८.४६ ॥

ପାଞ୍ଚାଳୀ ତୁମ ସମସ୍ତଙ୍କର ଏକମାତ୍ର ଧର୍ମପତ୍ନୀ, ଯଶସ୍ୱିନୀ। ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଏଥିରେ ଭେଦ ନ ହେବା ପାଇଁ ଏକ ନୀତି ସ୍ଥିର କରାଯାଉ।

1.228.47

सुन्दोपसुन्दौ हि पुरा भ्रातरौ सहितावुभौ ।
आस्तामवध्यावन्येषां त्रिषु लोकेषु विश्रुतौ ॥ १.२२८.४७ ॥

ପୂର୍ବେ ସୁନ୍ଦ ଓ ଉପସୁନ୍ଦ ନାମକ ଦୁଇ ଭାଇ ଏକାଠି ଥିଲେ। ସେମାନେ ଦୁହେଁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅବଧ୍ୟ ଥିଲେ ଏବଂ ତିନି ଲୋକରେ ବିଖ୍ୟାତ ଥିଲେ।

1.228.48

एकराज्यावेकगृहावेकशय्यासनाशनौ ।
तिलोत्तमायास्तौ हेतोरन्योन्यमभिजघ्नतुः ॥ १.२२८.४८ ॥

ଏକ ରାଜ୍ୟ, ଏକ ଗୃହ, ଏକ ଶଯ୍ୟା, ଆସନ ଓ ଭୋଜନ ଥିବା ସେମାନେ ଦୁହେଁ ତିଲୋତ୍ତମାଙ୍କ କାରଣରୁ ପରସ୍ପରକୁ ମାରିଦେଲେ।

1.228.49

रक्ष्यतां सौहृदं तस्मादन्योन्यप्रीतिभावकम् ।
यथा वो नात्र भेदः स्यात्तत्कुरुष्व युधिष्ठिर ॥ १.२२८.४९ ॥

ଅତଏବ ପରସ୍ପର ପ୍ରୀତି ବଢ଼ାଉଥିବା ସୌହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କର; ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଭେଦ ନ ହେଉ ଏପରି କର, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର।

1.228.50

सुन्दोपसुन्दावसुरौ कस्य पुत्रौ महामुने ।
उत्पन्नश्च कथं भेदः कथं चान्योन्यमघ्नताम् ॥ १.२२८.५० ॥

ହେ ମହାମୁନି, ସୁନ୍ଦ ଓ ଉପସୁନ୍ଦ ନାମକ ଦୁଇ ଅସୁର କାହାର ପୁତ୍ର ଥିଲେ? ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭେଦ କିପରି ଜନ୍ମିଲା, ଓ ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ କିପରି ଆଘାତ କଲେ?

1.228.51

अप्सरा देवकन्या वै कस्य चैषा तिलोत्तमा ।
यस्याः कामेन संमत्तौ जघ्नतुस्तौ परस्परम् ॥ १.२२८.५१ ॥

ଏହି ତିଲୋତ୍ତମା ଅପ୍ସରା, ଦେବକନ୍ୟା — ପ୍ରକୃତରେ ଏ କାହାର କନ୍ୟା? ଯାହାର କାମନାରେ ଉନ୍ମତ୍ତ ହୋଇ ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କଲେ।

1.228.52

एतत्सर्वं यथा वृत्तं विस्तरेण तपोधन ।
श्रोतुमिच्छामहे ब्रह्मन्परं कौतूहलं हि मे ॥ १.२२८.५२ ॥

ହେ ତପୋଧନ, ଏସବୁ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ତାହା ବିସ୍ତାରରେ ଶୁଣିବାକୁ ଆମେ ଇଚ୍ଛା କରୁ। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୋର ଅତ୍ୟଧିକ କୌତୂହଳ ଅଛି।