Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 1.230

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

1.230.1

उत्सवे वृत्तमात्रे तु त्रैलोक्याकाङ्क्षिणावुभौ ।
मन्त्रयित्वा ततः सेनां तावज्ञापयतां तदा ॥ १.२३०.१ ॥

ઉત્સવ પૂરો થતાં ત્રણે લોકની ઇચ્છા રાખનારા બંનેએ મંત્રણા કરીને ત્યારે સેનાને આજ્ઞા આપી.

1.230.2

सुहृद्भिरप्यनुज्ञातौ दैत्यैर्वृद्धैश्च मन्त्रिभिः ।
कृत्वा प्रास्थानिकं रात्रौ मघासु ययतुस्तदा ॥ १.२३०.२ ॥

મિત્રો, દૈત્યો, વૃદ્ધો અને મંત્રીઓની અનુમતિ મેળવીને રાત્રે પ્રસ્થાન વિધિ કરીને ત્યારે મઘા નક્ષત્રમાં બંને ચાલ્યા.

1.230.3

गदापिट्टशधारिण्या शूलमुद्गरहस्तया ।
प्रस्थितौ सह वर्मिण्या महत्या दैत्यसेनया ॥ १.२३०.३ ॥

ગદા, પટ્ટિશ ધારણ કરનારી, શૂળ અને મુદ્ગર હાથમાં લીધેલી, કવચધારી મહાન દૈત્યસેના સાથે બંને ચાલ્યા.

1.230.4

मङ्गलैः स्तुतिभिश्चापि विजयप्रतिसंहितैः ।
चारणैः स्तूयमानौ तौ जग्मतुः परया मुदा ॥ १.२३०.४ ॥

મંગળ સ્તુતિઓ અને વિજયસૂચક પ્રશંસાઓથી, ચારણો દ્વારા સ્તુતિ પામતા બંને પરમ આનંદથી ગયા.

1.230.5

तावन्तरिक्षमुत्प्लुत्य दैत्यौ कामगमावुभौ ।
देवानामेव भवनं जग्मतुर्युद्दुर्मदौ ॥ १.२३०.५ ॥

આકાશમાં કૂદીને, ઇચ્છા મુજબ ગમન કરનારા તે બંને દૈત્યો, યુદ્ધમદથી મત્ત થઈને દેવોના જ ભવન તરફ ગયા.

1.230.6

तयोरागमनं ज्ञात्वा वरदानं च तत्प्रभोः ।
हित्वा त्रिविष्टपं जग्मुर्ब्रह्मलोकं ततः सुराः ॥ १.२३०.६ ॥

તેમનું આગમન અને એ પ્રભુનું વરદાન જાણીને, દેવો સ્વર્ગ છોડીને ત્યારે બ્રહ્મલોકમાં ગયા.

1.230.7

ताविन्द्रलोकं निर्जित्य यक्षरक्षोगणांस्तदा ।
खेचराण्यपि भूतानि जघ्नतुस्तीव्रविक्रमौ ॥ १.२३०.७ ॥

તે બંનેએ ઇન્દ્રલોક જીતીને, ત્યારે યક્ષ-રાક્ષસગણોનો તથા આકાશમાં વિચરતા પ્રાણીઓનો પણ સંહાર કર્યો; તેઓ તીવ્ર પરાક્રમી હતા.

1.230.8

अन्तर्भूमिगतान्नागाञ्जित्वा तौ च महारथौ ।
समुद्रवासिनीः सर्वा म्लेच्छजातीर्विजिग्यतुः ॥ १.२३०.८ ॥

ભૂમિની અંદર રહેતા નાગોને જીતીને તે બંને મહારથીઓએ સમુદ્રકિનારે વસતી સર્વ મ્લેચ્છ જાતિઓને પણ જીતી લીધી.

1.230.9

ततः सर्वां महीं जेतुमारब्धावुग्रशासनौ ।
सैनिकांश्च समाहूय सुतीक्ष्णं वाक्यमूचतुः ॥ १.२३०.९ ॥

પછી ઉગ્ર શાસનવાળા તે બંનેએ સમગ્ર પૃથ્વી જીતવાનું શરૂ કર્યું; સૈનિકોને બોલાવીને અતિ કઠોર વચનો કહ્યાં.

1.230.10

राजर्षयो महायज्ञैर्हव्यकव्यैर्द्विजातयः ।
तेजो बलं च देवानां वर्धन्ति श्रियं तथा ॥ १.२३०.१० ॥

રાજર્ષિઓ અને દ્વિજો મહાયજ્ઞો તથા હવ્ય-કવ્ય વડે દેવતાઓનું તેજ, બળ અને શ્રી વધારે છે.

1.230.11

तेषामेवं प्रवृत्तानां सर्वेषामसुरद्विषाम् ।
संभूय सर्वैरस्माभिः कार्यः सर्वात्मना वधः ॥ १.२३०.११ ॥

એ રીતે પ્રવૃત્ત એવા સર્વ અસુરદ્વેષીઓનો આપણે સૌએ મળીને સંપૂર્ણ હૃદયથી વધ કરવો જોઈએ.

1.230.12

एवं सर्वान्समादिश्य पूर्वतीरे महोदधेः ।
क्रूरां मतिं समास्थाय जग्मतुः सर्वतोमुखौ ॥ १.२३०.१२ ॥

એ રીતે સર્વને આદેશ આપી, મહાસાગરના પૂર્વ કિનારે ક્રૂર સંકલ્પ ધારણ કરીને, સર્વ દિશાઓ તરફ મુખ રાખીને તે બંને ચાલ્યા ગયા.

1.230.13

यज्ञैर्यजन्ति ये केचिद्याजयन्ति च ये द्विजाः ।
तान्सर्वान्प्रसभं हत्वा बलिनौ जग्मतुस्ततः ॥ १.२३०.१३ ॥

યજ્ઞ કરનારા અને કરાવનારા સર્વ દ્વિજોને બળપૂર્વક મારીને તે બંને બળવાન પછી ત્યાંથી ચાલ્યા ગયા.

1.230.14

आश्रमेष्वग्निहोत्राणि मुनीनां भावितात्मनाम् ।
गृहीत्वा प्रक्षिपन्त्यप्सु विश्रब्धं सैनिकास्तयोः ॥ १.२३०.१४ ॥

શુદ્ધાત્મા મુનિઓના આશ્રમોમાંના અગ્નિહોત્ર લઈને તેમના સૈનિકો નિર્ભયતાથી તેમને પાણીમાં ફેંકતા.

1.230.15

तपोधनैश्च ये क्रुद्धैः शापा उक्ता महात्मभिः ।
नाक्रामन्त तयोस्तेऽपि वरदाननिराकृताः ॥ १.२३०.१५ ॥

તપોધન, ક્રોધિત મહાત્માઓએ આપેલા શાપ પણ તેમના પર અસર ન કરી શક્યા; વરદાનોથી તે નિષ્ફળ ગયા.

1.230.16

नाक्रामन्त यदा शापा बाणा मुक्ताः शिलास्विव ।
नियमान्संपरित्यज्य व्यद्रवन्त द्विजातयः ॥ १.२३०.१६ ॥

શિલાઓ પર છોડેલાં બાણોની જેમ શાપ અસર ન કરી શક્યા, ત્યારે દ્વિજાતિઓ નિયમો છોડીને ભાગ્યા.

1.230.17

पृथिव्यां ये तपःसिद्धा दान्ताः शमपरायणाः ।
तयोर्भयाद्दुद्रुवुस्ते वैनतेयादिवोरगाः ॥ १.२३०.१७ ॥

પૃથ્વી પર તપથી સિદ્ધ, દાંત, શાંતિપરાયણ જેઓ હતા તેઓ તે બંનેના ભયથી ગરુડથી સર્પો ભાગે તેમ ભાગ્યા.

1.230.18

मथितैराश्रमैर्भग्नैर्विकीर्णकलशस्रुवैः ।
शून्यमासीज्जगत्सर्वं कालेनेव हतं तदा ॥ १.२३०.१८ ॥

ત્યારે તોડાયેલા, ભાંગેલા આશ્રમોમાં કળશ અને સ્રુવ વિખેરાયેલા હતા; કાળથી હણાયું હોય તેમ આખું જગત શૂન્ય થઈ ગયું.

1.230.19

ततो राजन्नदृश्यद्भिर्ऋषिभिश्च महासुरौ ।
उभौ विनिश्चयं कृत्वा विकुर्वाते वधैषिणौ ॥ १.२३०.१९ ॥

ત્યારે હે રાજન, અદૃશ્ય ઋષિઓની સામે વધની ઇચ્છાથી તે બંને મહાસુરો નિશ્ચય કરીને રૂપ બદલવા લાગ્યા.

1.230.20

प्रभिन्नकरटौ मत्तौ भूत्वा कुञ्जररूपिणौ ।
संलीनमपि दुर्गेषु निन्यतुर्यमसादनम् ॥ १.२३०.२० ॥

મદથી ભરેલા, ગંડસ્થળ ફાટેલા હાથીઓનું રૂપ ધારણ કરીને તે બંનેએ કિલ્લાઓમાં સંતાયેલાઓને પણ યમલોક પહોંચાડ્યા.

1.230.21

सिंहौ भूत्वा पुनर्व्याघ्रौ पुनश्चान्तर्हितावुभौ ।
तैस्तैरुपायैस्तौ क्रूरावृषीन्दृष्ट्वा निजघ्नतुः ॥ १.२३०.२१ ॥

સિંહ બનીને, ફરી વાઘ બનીને, ફરી અદૃશ્ય થઈને, તે બંને ક્રૂરોએ જુદા જુદા ઉપાયોથી ઋષિઓને જોઈને તેમનો વધ કર્યો.

1.230.22

निवृत्तयज्ञस्वाध्याया प्रनष्टनृपतिद्विजा ।
उत्सन्नोत्सवयज्ञा च बभूव वसुधा तदा ॥ १.२३०.२२ ॥

યજ્ઞ અને સ્વાધ્યાય બંધ થયા, રાજાઓ અને બ્રાહ્મણો નાશ પામ્યા, ઉત્સવો અને યજ્ઞો લુપ્ત થયા — ત્યારે પૃથ્વી એવી થઈ ગઈ.

1.230.23

हाहाभूता भयार्ता च निवृत्तविपणापणा ।
निवृत्तदेवकार्या च पुण्योद्वाहविवर्जिता ॥ १.२३०.२३ ॥

હાહાકારથી ભરેલી, ભયથી પીડિત, બજારો અને દુકાનો બંધ, દેવકાર્યો બંધ, શુભ લગ્નો વિનાની.

1.230.24

निवृत्तकृषिगोरक्षा विध्वस्तनगराश्रमा ।
अस्थिकङ्कालसंकीर्णा भूर्बभूवोग्रदर्शना ॥ १.२३०.२४ ॥

ખેતી અને ગોરક્ષા બંધ થઈ; નગરો અને આશ્રમો વિનષ્ટ થયા; હાડકાં અને હાડપિંજરોથી ભરેલી પૃથ્વી ભયાનક દેખાઈ.

1.230.25

निवृत्तपितृकार्यं च निर्वषट्कारमङ्गलम् ।
जगत्प्रतिभयाकारं दुष्प्रेक्ष्यमभवत्तदा ॥ १.२३०.२५ ॥

ત્યારે પિતૃકાર્યો બંધ પડ્યાં, વષટ્કાર અને મંગળ ન રહ્યાં; જગતને ભય પમાડે તેવું એ રૂપ જોવું દુષ્કર બન્યું.

1.230.26

चन्द्रादित्यौ ग्रहास्तारा नक्षत्राणि दिवौकसः ।
जग्मुर्विषादं तत्कर्म दृष्ट्वा सुन्दोपसुन्दयोः ॥ १.२३०.२६ ॥

ચંદ્ર, સૂર્ય, ગ્રહો, તારા, નક્ષત્રો અને સ્વર્ગવાસીઓ સુંદ-ઉપસુંદનું એ કર્મ જોઈને વિષાદ પામ્યા.

1.230.27

एवं सर्वा दिशो दैत्यौ जित्वा क्रूरेण कर्मणा ।
निःसपत्नौ कुरुक्षेत्रे निवेशमभिचक्रतुः ॥ १.२३०.२७ ॥

આ રીતે ક્રૂર કર્મોથી બધી દિશાઓ જીતીને એ બે દૈત્યોએ શત્રુરહિત થઈ કુરુક્ષેત્રમાં નિવાસ બનાવ્યો.