మహాభారతం · అధ్యాయం 1.237
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.237.1
ततो वयं प्रव्यथिताः सर्वा भारतसत्तम ।
अयाम शरणं विप्रं तं तपोधनमच्युतम् ॥ १.२३७.१ ॥
అప్పుడు మేమందరం అత్యంత వ్యథ చెంది, భరతశ్రేష్ఠా, తపమే ధనమైన ఆ అచ్యుత బ్రాహ్మణుని శరణు పొందాము.
1.237.2
रूपेण वयसा चैव कन्दर्पेण च दर्पिताः ।
अयुक्तं कृतवत्यः स्म क्षन्तुमर्हसि नो द्विज ॥ १.२३७.२ ॥
అందం, యౌవనం, మన్మథుని ప్రభావాలతో గర్వించి మేము అనుచితం చేశాము; ఓ ద్విజా, మమ్మల్ని క్షమించాలి.
1.237.3
एष एव वधोऽस्माकं स्वयं प्राप्तस्तपोधन ।
यद्वयं संशितात्मानं प्रलोब्धुं त्वामिहागताः ॥ १.२३७.३ ॥
ఓ తపోధనా, ఇది మాకు మేమే తెచ్చుకున్న వధ; సంయమి అయిన నిన్ను మోహింపజేయడానికి మేము ఇక్కడికి వచ్చాము.
1.237.4
अवध्यास्तु स्त्रियः सृष्टा मन्यन्ते धर्मचारिणः ।
तस्माद्धर्मेण वर्ध त्वं नास्मन्हिंसितुमर्हसि ॥ १.२३७.४ ॥
ధర్మచారులు స్త్రీలు చంపదగనివారని సృష్టించబడ్డారని భావిస్తారు; కాబట్టి ధర్మానుసారం శిక్షించు, మమ్మల్ని హింసించడం నీకు తగదు.
1.237.5
सर्वभूतेषु धर्मज्ञ मैत्रो ब्राह्मण उच्यते ।
सत्यो भवतु कल्याण एष वादो मनीषिणाम् ॥ १.२३७.५ ॥
ఓ ధర్మజ్ఞా, సర్వప్రాణులపై మైత్రి కలిగినవాడే బ్రాహ్మణుడు అని చెప్పబడుతుంది; ఓ కల్యాణుడా, పండితుల ఈ మాట నిజమగుగాక.
1.237.6
शरणं च प्रपन्नानां शिष्टाः कुर्वन्ति पालनम् ।
शरणं त्वां प्रपन्नाः स्म तस्मात्त्वं क्षन्तुमर्हसि ॥ १.२३७.६ ॥
శరణు కోరిన వారిని సజ్జనులు రక్షిస్తారు; మేము నిన్ను శరణు పొందాము, కాబట్టి మమ్మల్ని క్షమించాలి.
1.237.7
एवमुक्तः स धर्मात्मा ब्राह्मणः शुभकर्मकृत् ।
प्रसादं कृतवान्वीर रविसोमसमप्रभः ॥ १.२३७.७ ॥
ఇలా అనబడినప్పుడు, ధర్మాత్ముడు, శుభకర్మలు చేసే ఆ బ్రాహ్మణుడు అనుగ్రహం చూపాడు, ఓ వీరా, సూర్యచంద్రుల సమాన ప్రభ కలవాడు.
1.237.8
शतं शतसहस्रं तु सर्वमक्षय्यवाचकम् ।
परिमाणं शतं त्वेतन्नेदमक्षय्यवाचकम् ॥ १.२३७.८ ॥
వంద, వందవేలు, ఇవన్నీ అక్షయాన్ని సూచిస్తాయి. వంద అనేది పరిమాణం; ఇది అక్షయాన్ని సూచించదు.
1.237.9
यदा च वो ग्राहभूता गृह्णन्तीः पुरुषाञ्जले ।
उत्कर्षति जलात्तस्मात्स्थलं पुरुषसत्तमः ॥ १.२३७.९ ॥
మీరు మొసళ్లుగా మారి నీటిలో పురుషులను పట్టుకున్నప్పుడు, ఆ నీటినుండి వారిని నేలపైకి లాగే పురుషోత్తముడు.
1.237.10
तदा यूयं पुनः सर्वाः स्वं रूपं प्रतिपत्स्यथ ।
अनृतं नोक्तपूर्वं मे हसतापि कदाचन ॥ १.२३७.१० ॥
అప్పుడు మీరందరూ మళ్లీ మీ స్వరూపాన్ని పొందుతారు. నేను ఎప్పుడూ తమాషాగా కూడా అబద్ధం చెప్పలేదు.
1.237.11
तानि सर्वाणि तीर्थानि ततः प्रभृति चैव ह ।
नारीतीर्थानि नाम्नेह ख्यातिं यास्यन्ति सर्वशः।
पुण्यानि च भविष्यन्ति पावनानि मनीषिणां ॥ १.२३७.११ ॥
ఆ తీర్థాలన్నీ అప్పటినుండి ఇక్కడ 'నారీతీర్థాలు' అనే పేరుతో అన్ని చోట్ల ప్రసిద్ధి పొందుతాయి; అవి జ్ఞానులకు పుణ్యప్రదమూ పవిత్రమూ అవుతాయి.
1.237.12
ततोऽभिवाद्य तं विप्रं कृत्वा चापि प्रदक्षिणम् ।
अचिन्तयामोऽपसृत्य तस्माद्देशात्सुदुःखिताः ॥ १.२३७.१२ ॥
అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణుడికి నమస్కరించి, ప్రదక్షిణం చేసి, ఆ ప్రదేశం నుండి తొలగి, అత్యంత దుఃఖితులై మేము ఆలోచించాము.
1.237.13
क्व नु नाम वयं सर्वाः कालेनाल्पेन तं नरम् ।
समागच्छेम यो नस्तद्रूपमापादयेत्पुनः ॥ १.२३७.१३ ॥
ఎప్పుడు మనమంతా కొద్ది కాలంలోనే ఆ మనిషిని కలుస్తామో, అతడు మనకు మళ్లీ ఆ రూపాన్ని ఇవ్వగలడో?
1.237.14
ता वयं चिन्तयित्वैव मुहूर्तादिव भारत ।
दृष्टवत्यो महाभागं देवर्षिमुत नारदम् ॥ १.२३७.१४ ॥
భారతా, మేము ఆలోచించిన మరుక్షణమే మహాభాగ్యుడైన దేవర్షి నారదుడిని చూశాము.
1.237.15
संप्रहृष्टाः स्म तं दृष्ट्वा देवर्षिममितद्युतिम् ।
अभिवाद्य च तं पार्थ स्थिताः स्म व्रीडिताननाः ॥ १.२३७.१५ ॥
పార్థా, అపరిమిత తేజస్సుగల దేవర్షిని చూసి మేము ఎంతో సంతోషించాము; ఆయనకు నమస్కరించి సిగ్గుతో ముఖం వంచుకొని నిలిచాము.
1.237.16
स नोऽपृच्छद्दुःखमूलमुक्तवत्यो वयं च तम् ।
श्रउत्वा तत्र यथावृत्तमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.२३७.१६ ॥
ఆయన మమ్మల్ని దుఃఖానికి మూలం అడిగాడు; మేము జరిగినదంతా చెప్పాము; ఆయన విని ఈ మాట అన్నాడు.
1.237.17
दक्षिणे सागरानूपे पञ्च तीर्थानि सन्ति वै ।
पुण्यानि रमणीयानि तानि गच्छत मा चिरं ॥ १.२३७.१७ ॥
దక్షిణంలో సముద్రతీరంలో ఐదు పవిత్రమైన, రమణీయమైన తీర్థాలున్నాయి; వాటికి వెళ్లండి, ఆలస్యం చేయకండి.
1.237.18
तत्राशु पुरुषव्याघ्रः पाण्डवेयो धनञ्जयः ।
मोक्षयिष्यति शुद्धात्मा दुःखादस्मान्न संशयः ॥ १.२३७.१८ ॥
అక్కడ త్వరలోనే పురుషవ్యాఘ్రుడు, శుద్ధాత్ముడు అయిన పాండు కుమారుడు ధనంజయుడు మనల్ని ఈ దుఃఖం నుండి విడిపిస్తాడు; సందేహం లేదు.
1.237.19
इत्युक्त्वा नारदः सर्वास्तत्रैवान्तरधीयत ।
तस्य सर्वा वयं वीर श्रुत्वा वाक्यमितो गताः।
तदिदं सत्यमेवाद्य मोक्षिताहं त्वयाऽनघ ॥ १.२३७.१९ ॥
నారదుడు ఇలా చెప్పి అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు. వీరుడా, ఆయన మాటలు విని మేమంతా ఇక్కడినుండి వెళ్ళిపోయాము. ఈ రోజు అది నిజమైంది; నిర్దోషీ, నువ్వు నన్ను విముక్తురాలిని చేశావు.
1.237.20
एतास्तु मम ताः सख्यश्चतस्रोऽन्या जले श्रिताः ।
कुरु कर्म शुभं वीर एताः सर्वा विमोक्षय ॥ १.२३७.२० ॥
ఇవే నా స్నేహితురాళ్ళు; వీరు కాకుండా మరో నలుగురు నీటిలో చిక్కుకున్నారు. వీరుడా, శుభకార్యం చేసి వీరందరినీ విడిపించు.
1.237.21
ततस्ताः पाण्डवश्रेष्ठः सर्वा एव विशांपते ।
अवगाह्य च तत्तीर्थं गृहीतो ग्राहिभिस्तदा ॥ १.२३७.२१ ॥
అప్పుడు, ఓ రాజా, పాండవులలో శ్రేష్ఠుడు వారందరి వద్దకు వెళ్ళి, ఆ తీర్థంలో దిగగానే మొసళ్ళు అతన్ని పట్టుకున్నాయి.
1.237.22
ग्राहीभिश्चोत्तताराशु तरयामास तत्क्षणात् ।
सा चाप्सरा बभूवाशु सर्वाभरणभूषिता ॥ १.२३७.२२ ॥
మొసళ్ళ బారి నుండి తప్పించుకుని అతడు వేగంగా పైకి లేచి, ఆ క్షణంలోనే ఆమెను ఒడ్డుకు చేర్చాడు. ఆమె వెంటనే సర్వాభరణాలతో అలంకరించబడిన అప్సరసగా మారింది.
1.237.23
एवं क्रमेण ताः सर्वा मोक्षयामास वीर्यवान् ॥ १.२३७.२३ ॥
ఈ విధంగా క్రమంగా ఆ పరాక్రమశాలి వారందరినీ విడిపించాడు.
1.237.24
उत्थाय च जलात्तस्मात्प्रतिलभ्य वपुः स्वकम् ।
तास्तदाऽप्सरसो राजन्नदृश्यन्त यथा पुरा ॥ १.२३७.२४ ॥
ఆ నీటి నుండి లేచి, తమ స్వరూపాన్ని తిరిగి పొంది, ఓ రాజా, ఆ అప్సరసలు ముందులాగే కనిపించారు.
1.237.25
तीर्थानि शोधयित्वा तु तथानुज्ञाय ताः प्रभुः ।
चित्राङ्गदां पुनर्द्रष्टुं मणलूरं पुनर्ययौ ॥ १.२३७.२५ ॥
పవిత్ర తీర్థాలను శుద్ధి చేసి, వారి వద్ద సెలవు తీసుకుని, ప్రభువు (అర్జునుడు) చిత్రాంగదను మళ్ళీ చూడటానికి మణలూరుకు మళ్ళీ వెళ్ళాడు.
1.237.26
तस्यामजनयत्पुत्रं राजानं बभ्रुवाहनम् ।
तं दृष्ट्वा पाण्डवो राजंश्चित्रवाहनमब्रवीत् ॥ १.२३७.२६ ॥
ఆమె బభ్రువాహనుడు అనే రాజైన కుమారుడిని కన్నది. అతన్ని చూసి, ఓ రాజా, పాండవుడు చిత్రవాహనుడితో ఇలా అన్నాడు.
1.237.27
चित्राङ्गदायाः शुल्कं त्वं गृहाण बभ्रुवाहनम् ।
अनेन च भविष्यामि ऋणान्मुक्तो नराधिप ॥ १.२३७.२७ ॥
చిత్రాంగద యొక్క శుల్కంగా బభ్రువాహనుడిని నువ్వు స్వీకరించు. దీనివల్ల, ఓ నరాధిపా, నేను ఋణం నుండి విముక్తుడనవుతాను.
1.237.28
चित्राङ्गदां पुनर्वाक्यमब्रवीत्पाण्डुनन्दनः ।
इहैव भव भद्रं ते वर्धेथा बभ्रुवाहनम् ॥ १.२३७.२८ ॥
పాండుపుత్రుడు మళ్ళీ చిత్రాంగదతో ఈ మాట చెప్పాడు: ఇక్కడే ఉండు, నీకు మంగళం కలుగుగాక; బభ్రువాహనుడిని పెంచు.
1.237.29
इन्द्रपस्थनिवासं मे त्वं तत्रागत्य रंस्यसि ।
कुन्ती युधिष्ठिरं भीमं भ्रातरौ मे कनीयसौ ॥ १.२३७.२९ ॥
ఇంద్రప్రస్థంలో నా నివాసానికి నువ్వు అక్కడికి వచ్చి ఆనందిస్తావు. కుంతి, యుధిష్ఠిరుడు, భీముడు, నా ఇద్దరు తమ్ముళ్ళు అక్కడ ఉంటారు.
1.237.30
आगत्य तत्र पश्येथा अन्यानपि च बान्धवान् ।
बान्धवैः सहिताः सर्वैर्नन्दसे त्वमनिन्दिते ॥ १.२३७.३० ॥
అక్కడికి వచ్చి ఇతర బంధువులను కూడా నువ్వు చూస్తావు. ఓ నిర్దోషీ, బంధువులందరితో కలిసి నువ్వు ఆనందిస్తావు.
1.237.31
धर्मे स्थितः सत्यधृतिः कौन्तेयोऽथ युधिष्ठिरः ।
जित्वा तु पृथिवीं सर्वां राजसूयं करिष्यति ॥ १.२३७.३१ ॥
ధర్మంలో స్థిరుడు, సత్యధృతి కలవాడు అయిన కుంతీపుత్రుడు యుధిష్ఠిరుడు, భూమినంతటినీ జయించి రాజసూయ యాగం చేస్తాడు.
1.237.32
तत्रागच्छन्ति राजानः पृथिव्यां नृपसंज्ञिताः ।
बहूनि रत्नान्यादाय आगमिष्यति ते पिता ॥ १.२३७.३२ ॥
అక్కడ భూమిపై రాజులుగా పిలువబడే రాజులు వస్తారు; అనేక రత్నాలు తీసుకుని నీ తండ్రి కూడా వస్తాడు.
1.237.33
एकसार्थं प्रयातासि चित्रवाहनसेवया ।
द्रक्ष्यामि राजसूये त्वां पुत्रं पालय मा शुचः ॥ १.२३७.३३ ॥
చిత్రవాహనుని సేవ కోసం ఒకే పరివారంతో నీవు వెళ్ళావు; రాజసూయంలో నిన్ను చూస్తాను. కుమారుని పాలించు, దుఃఖించకు.
1.237.34
बभ्रुवाहननाम्ना तु मम प्राणो बहिश्चरः ।
तस्माद्भरस्व पुत्रं वै पुरुषं वंशवर्धनम् ॥ १.२३७.३४ ॥
బభ్రువాహనుడనే నా ప్రాణం బయట సంచరిస్తోంది; కాబట్టి వంశాన్ని పెంచే ఆ కుమారుని పోషించు.
1.237.35
चित्रावाहनदायादं धर्मात्पौरवनन्दनम् ।
पाण्डवानां प्रियं पुत्रं तस्मात्पालय सर्वदा ॥ १.२३७.३५ ॥
చిత్రవాహనుని వారసుడు, పౌరవులకు ఆనందం, పాండవులకు ప్రియమైన కుమారుడు — కాబట్టి అతనిని ఎల్లప్పుడూ పాలించు.
1.237.36
विप्रयोगेण संतापं मा कृथास्त्वमनिन्दिते ।
चित्राङ्गदामेवमुक्त्वा सागरानूपमाश्रितः ॥ १.२३७.३६ ॥
నిర్దోషురాలా, వియోగంతో సంతాపపడకు.
1.237.37
स्थानं दूरं समाप्लुत्य दत्त्वा बहुधनं तदा ।
केरलान्समतिक्रम्य गोकर्णमभितोऽगमत् ॥ १.२३७.३७ ॥
ఆ స్థానం నుండి దూరం వెళ్లి, అప్పుడు అధిక ధనాన్ని దానం చేసి, కేరళీయులను దాటి, గోకర్ణం వైపు వెళ్లాడు.
1.237.38
आद्यं पशुपतेः स्थानं दर्शनादेव मुक्तिदम् ।
यत्र पापोऽपि मनुजः प्राप्नोत्यभयदं पदम् ॥ १.२३७.३८ ॥
ఇది పశుపతి యొక్క ఆది స్థానం; దర్శనం మాత్రంచేతనే ముక్తిని ఇచ్చేది; ఇక్కడ పాపియైన మనిషి కూడా అభయాన్నిచ్చే స్థితిని పొందుతాడు.