Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.25

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

1.25.1

ततः कामगमः पक्षी महावीर्यो महाबलः ।
मातुरन्तिकमागच्छत्परं पारं महोदधेः ॥ १.२५.१ ॥

ਫਿਰ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਂ-ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਅਤੇ ਮਹਾਂ-ਬਲਵਾਨ ਉਹ ਪੰਛੀ ਮਹਾਸਾਗਰ ਦੇ ਪਾਰਲੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਕੋਲ ਆਇਆ।

1.25.2

यत्र सा विनता तस्मिन्पणितेन पराजिता ।
अतीव दुःखसंतप्ता दासीभावमुपागता ॥ १.२५.२ ॥

ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵਿਨਤਾ ਉਸ ਸ਼ਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਕੇ ਅਤਿ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤਪਦੀ ਹੋਈ ਦਾਸੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਸੀ।

1.25.3

ततः कदाचिद्विनतां प्रणतां पुत्रसन्निधौ ।
काले चाहूय वचनं कद्रूरिदमभाषत ॥ १.२५.३ ॥

ਫਿਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਹਜ਼ੂਰੀ ਵਿੱਚ ਝੁਕੀ ਹੋਈ ਵਿਨਤਾ ਨੂੰ ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਬੁਲਾ ਕੇ ਕਦਰੂ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।

1.25.4

नागानामालयं भद्रे सुरम्यं चारुदर्शनम् ।
समुद्रकुक्षावेकान्ते तत्र मां विनते नय ॥ १.२५.४ ॥

ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ ਵਿਨਤਾ! ਨਾਗਾਂ ਦਾ ਵਾਸਾ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਕੁੱਖ ਵਿੱਚ ਇਕਾਂਤ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਹੈ; ਉਹ ਅਤਿ ਸੁਹਾਵਣਾ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਦਿੱਖਦਾ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਉੱਥੇ ਲੈ ਚੱਲ।

1.25.5

ततः सुपर्णमाता तामवहत्सर्पमातरम् ।
पन्नगान्गरुडश्चापि मातुर्वचनचोदितः ॥ १.२५.५ ॥

ਫਿਰ ਸੁਪਰਣ ਦੀ ਮਾਤਾ ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਕਦਰੂ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ; ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਗਰੁੜ ਨੇ ਵੀ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ।

1.25.6

स सूर्यमभितो याति वैनतेयो विहंगमः ।
सूर्यरश्मिप्रतप्ताश्च मूर्च्छिताः पन्नगाऽभवन् ॥ १.२५.६ ॥

ਉਹ ਪੰਛੀ ਵੈਨਤੇਯ ਸੂਰਜ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਉੱਡਦਾ ਰਿਹਾ; ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਤਪੇ ਸੱਪ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਏ।

1.25.7

तदवस्थान्सुतान्दृष्ट्वा कद्रूः शक्रमथास्तुवत् ।
नमस्ते सर्वदेवेश नमस्ते बलसूदन ॥ १.२५.७ ॥

ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਦਰੂ ਨੇ ਸ਼ਕਰ ਦੀ ਉਸਤਤ ਕੀਤੀ: ਹੇ ਸਰਬ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਹੇ ਬਲ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

1.25.8

नमुचिघ्न नमस्तेऽस्तु सहस्राक्ष शचीपते ।
सर्पाणां सूर्यतप्तानां वारिणा त्वं प्लवो भव ॥ १.२५.८ ॥

ਨਮੁਚੀ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਹੇ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼, ਹੇ ਸ਼ਚੀਪਤੀ। ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਤਪੇ ਸੱਪਾਂ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਪਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਬੇੜੀ ਬਣੋ।

1.25.9

त्वमेव परमं त्राणमस्माकममरोत्तम ।
ईशो असि पवः स्रष्टुं त्वमनल्पं पुरंदर ॥ १.२५.९ ॥

ਹੇ ਅਮਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਡੀ ਪਰਮ ਰੱਖਿਆ ਹੋ। ਹੇ ਪੁਰੰਦਰ, ਬਹੁਤ ਬਾਰਿਸ਼ ਸਿਰਜਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਸੁਆਮੀ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ।

1.25.10

त्वमेव मेघस्त्वं वायुस्त्वमग्निर्विद्युतोऽम्बरे ।
त्वमभ्रगणविक्षेप्ता त्वामेवाहुर्महाघनम् ॥ १.२५.१० ॥

ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਘ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਵਾਯੂ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਅਗਨੀ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੋ। ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਖਿੰਡਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੋ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੀ ਮਹਾਮੇਘ ਆਖਦੇ ਹਨ।

1.25.11

त्वं वज्रमतुलं घोरं घोषवांस्त्वं बलाहकः ।
स्रष्टा त्वमेव लोकानां संहर्ता चापराजितः ॥ १.२५.११ ॥

ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਭਿਆਨਕ ਵਜ੍ਰ ਹੋ; ਗਰਜਦਾ ਬਲਾਹਕ ਵੀ ਤੁਸੀਂ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਵੀ ਤੁਸੀਂ, ਸੰਹਾਰਕ ਵੀ ਤੁਸੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਅਪਰਾਜਿਤ ਹੋ।

1.25.12

त्वं ज्योतिः सर्वभूतानां त्वमादित्यो विभावसुः ।
त्वं महद्भूतमाश्चर्यं त्वं राजा त्वं सुरोत्तमः ॥ १.२५.१२ ॥

ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਤੁਸੀਂ ਹੋ; ਆਦਿਤ੍ਯ ਵੀ ਤੁਸੀਂ, ਵਿਭਾਵਸੂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ। ਮਹਾਨ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲੀ ਹਸਤੀ ਵੀ ਤੁਸੀਂ; ਰਾਜਾ ਵੀ ਤੁਸੀਂ, ਸੁਰੋਤਮ ਵੀ ਤੁਸੀਂ।

1.25.13

त्वं विष्णुस्त्वं सहस्राक्षस्त्वं देवस्त्वं परायणम् ।
त्वं सर्वममृतं देव त्वं सोमः परमार्चितः ॥ १.२५.१३ ॥

ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਦੇਵ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਪਰਮ ਆਸਰਾ ਹੈਂ। ਹੇ ਦੇਵ, ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਸੋਮ ਹੈਂ, ਅਤਿ ਪੂਜਿਤ।

1.25.14

त्वं मुहूर्तस्तिथिस्त्वं च त्वं लवस्त्वं पुनः क्षणः ।
शुक्लस्त्वं बहुलस्त्वं च कला काष्ठा त्रुटिस्तथा।
संवत्सरर्तवो मासा रजन्यश्च दिनानि च ॥ १.२५.१४ ॥

ਤੂੰ ਮੁਹੂਰਤ, ਤਿਥੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਲਵ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਕਸ਼ਣ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ, ਤੂੰ ਬਹੁਲ ਪੱਖ ਹੈਂ; ਕਲਾ, ਕਾਸ਼ਠਾ, ਤ੍ਰੁਟੀ ਵੀ ਤੂੰ ਹੀ। ਸਾਲ, ਰੁੱਤਾਂ, ਮਹੀਨੇ, ਰਾਤਾਂ ਅਤੇ ਦਿਨ ਵੀ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ।

1.25.15

त्वमुत्तमा सगिरिवना वसुंधरा ।
सभास्करं वितिमिरमम्बरं तथा।
मदोदधिः सतिमितिमिङ्गिलस्तथा ।
महोर्मिमान्बहुमकरो झषाकुलः ॥ १.२५.१५ ॥

ਤੂੰ ਉੱਤਮ ਧਰਤੀ ਹੈਂ, ਪਰਬਤਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਸਮੇਤ; ਸੂਰਜ ਸਮੇਤ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਸਮਾਨ ਵੀ ਤੂੰ ਹੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਦਸਾਗਰ, ਤਿਮੀ ਅਤੇ ਤਿਮਿੰਗਿਲ ਮੱਛੀਆਂ ਸਮੇਤ; ਵੱਡੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਕਰ, ਮੱਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ।

1.25.16

महायशास्त्वमिति सदाऽभिपूज्यसे ।
मनीषिभिर्मुदितमना महर्षिभिः।
अभिष्टुतः पिबसि च सोममध्वरे ।
कषट्कृतान्यपि च हवींषि भूतये ॥ १.२५.१६ ॥

ਹੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ, ਤੂੰ ਸਦਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਖੁਸ਼ ਮਨ ਵਾਲੇ ਗਿਆਨੀ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਤੁਤ ਹੋ ਕੇ ਤੂੰ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਪੀਂਦਾ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਨਾਲ ਅਰਪਿਤ ਹਵੀਆਂ ਵੀ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

1.25.17

त्वं विप्रैः सततमिहेज्यसे फलार्थं ।
वेदाङ्गेष्वतुलबलौघ गीयसे च।
त्वद्धेतोर्यजनपरायणा द्विजेन्द्रा ।
वेदाङ्गान्यभिगमयन्ति सर्वयत्नैः ॥ १.२५.१७ ॥

ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਲਗਾਤਾਰ ਫਲ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਹੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਬਲ ਦੇ ਪੁੰਜ, ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਗੁਣਗਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਯੱਗ-ਪਰਾਇਣ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।