マハーバーラタ · 章 1.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.41.1
एवमुक्तः स तेजस्वी शृङ्गी कोपसमन्वितः ।
मृतधारं गुरुं श्रुत्वा पर्यतप्यत मन्युना ॥ १.४१.१ ॥
こう告げられた輝かしいシュリンギーは怒りに満ち、父ムリタダーラのことを聞いて憤りに苦しんだ。
1.41.2
स त कृशमक्षिप्रेक्ष्य सूनृतां वाचमुत्सृजन् ।
अपृच्छत्तं कथं तातः सर्वभूतहिते रतः ॥ १.४१.२ ॥
痩せ衰えたクリシャを見て、優しく真実の言葉を発し、万物の福利に専念していた父はどのように死んだのかと尋ねた。
1.41.3
अनन्यचेताः सततं विष्णुं दवेमतोषयत् ।
वन्यान्नभोजी सततं मुनिर्मौनव्रते स्थितः।
एवंभूतः स तेजस्वी स मेऽद्य मृतधारकः ॥ १.४१.३ ॥
一心に常にヴィシュヌを喜ばせ、森の食物を食べ、沈黙の誓いに堅く立つ聖者——このような輝かしい方が、今日私のムリタダーラカとなった。
1.41.4
राज्ञा परिक्षिता तात मृगयां परिधावता ।
अवसक्तः पितुस्तेऽद्य मृतः स्कन्धे भुजङ्गमः ॥ १.४१.४ ॥
愛しい息子よ、狩りに駆け回った王パリークシットのせいで、今日あなたの父の肩に掛けられた蛇によって、彼は死んだのだ。
1.41.5
किं मे पित्रा कृतं तस्य राज्ञोऽनिष्टं दुरात्मनः ।
ब्रूहि तत्कृश तत्त्वेन पश्य मे तपसो बलम् ॥ १.४१.५ ॥
私の父はあの邪悪な心の王に、どんな害を加えたというのか。クリシャよ、それを正直に言え。私の苦行の力を見よ。
1.41.6
स राजा मृगयां यातः परिक्षिदभिमन्युजः ।
ससार मृगमेकाकी विद्ध्वा बाणेन शीघ्रगम् ॥ १.४१.६ ॥
その王、アビマニユの子パリークシットは狩りに出かけた。素早く走る鹿を矢で射抜き、彼は独りでそれを追い続けた。
1.41.7
न चापश्यन्मृगं राजा चरंस्तस्मिन्महावने ।
पितरं ते स दृष्ट्वैव पप्रच्छानभिभाषिणम् ॥ १.४१.७ ॥
その大森林をさまよう王は鹿を見つけられなかった。あなたの父を見ると、黙している彼に問いかけた。
1.41.8
तं स्थाणुभूतं तिष्ठन्तं क्षुत्पिपासाश्रमातुरः ।
पुनःपुनर्मृगं नष्टं प्रपच्छ पितरं तव ॥ १.४१.८ ॥
飢えと渇きと疲労に苦しむ王は、切り株のように立つあなたの父に、見失った鹿のことを何度も尋ねた。
1.41.9
स च मौनव्रतोपेतो नैव तं प्रत्यभाषत ।
तस्य राजा धनुष्कोट्या सर्पं स्कन्धे समासजत् ॥ १.४१.९ ॥
しかし沈黙の誓いを立てた彼は答えなかった。そこで王は弓の端で、彼の肩に一匹の蛇を掛けた。
1.41.10
शृङ्गिंस्तव पिता सोऽपि तथैवास्ते यतव्रतः ।
सोऽपि राजा स्वनगरं प्रस्थितो गजसाह्वयम् ॥ १.४१.१० ॥
シュリンギンよ、あなたの父もまた同じく誓いを固く守って座している。あの王もまた自らの都ガジャサーヴァヤへ去っていった。
1.41.11
श्रुत्वैवमृषिपुत्रस्तु शवं स्कन्धे प्रतिष्ठितम् ।
कोपसंरक्तनयनः प्रज्वलन्निव मन्युना ॥ १.४१.११ ॥
これを聞いた仙人の息子は、肩に死骸を載せ、怒りで目を赤くし、怒りに燃えるかのように輝いた。
1.41.12
आविष्टः स हि कोपेन शशाप नृपतिं तदा ।
वार्युपस्पृश्य तेजस्वी क्रोधवेगबलात्कृतः ॥ १.४१.१२ ॥
怒りに捕らえられた輝ける者は、水で清めの所作をしたのち、怒りの勢いに駆られて、その時王を呪った。
1.41.13
योऽसौ वृद्धस्य तातस्य तथा कृच्छ्रगतस्य ह ।
स्कन्धे मृतं समास्राक्षीत्पन्नगं राजकिल्विषी ॥ १.४१.१३ ॥
老いた父が苦境にあったとき、その肩に死んだ蛇を載せた者、王に対して罪を犯したあの罪人。
1.41.14
तं पापमतिसंक्रुद्धस्तक्षकः पन्नगेश्वरः ।
आशीविषस्तिग्मतेजा मद्वाक्यबलचोदितः ॥ १.४१.१४ ॥
蛇王タクシャカ、鋭い威力の毒蛇。その罪人に激しく怒り、私の言葉の力に駆り立てられて。
1.41.15
सप्तरात्रादितो नेता यमस्य सदनं प्रति ।
द्विजानामवमन्तारं कुरूणामयशस्करम् ॥ १.४१.१५ ॥
今から七夜のうちに、彼はヤマの住処へ導かれるだろう。再生族を侮辱し、クル族に不名誉をもたらした者よ。
1.41.16
इति शप्त्वातिसंक्रुद्धः शृङ्गी पितरमभ्यगात् ।
आसीनं ग्रोव्रजे तस्मिन्वहन्तं शवपन्नगम् ॥ १.४१.१६ ॥
このように呪ったのち、激しく怒ったシュリンギは、牛小屋に座り死んだ蛇を担いでいる父のもとへ行った。
1.41.17
स तमलक्ष्य पितरं शृङ्गी स्कन्धगतेन वै ।
शवेन भुजगेनासीद्भूयः क्रोधसमाकुलः ॥ १.४१.१७ ॥
シュリンギは父の肩に死んだ蛇があるのを見て、再び怒りに心を乱された。
1.41.18
दुःखाच्चाश्रूणि मुमुचे पितरं चेदमब्रवीत् ।
श्रुत्वेमां धर्षणां तात तव तेन दुरात्मना ॥ १.४१.१८ ॥
悲しみで彼の目から涙があふれ、父にこう言った。父上よ、あの悪意ある者があなたに加えた侮辱を聞いて……
1.41.19
राज्ञा परिक्षिता कोपादशपं तमहं नृपम् ।
यथार्हति स एवोग्रं शापं कुरुकुलाधमः।
सप्तमेऽहनि तं पापं तक्षकः पन्नगोत्तमः ॥ १.४१.१९ ॥
王パリークシットは怒りに駆られて私を侮辱した。だから私はその王を呪ったのだ。クル族の中で最も卑しいあの者は、この恐ろしい呪いを受けるに値する。七日目に、蛇の中で最も優れたタクシャカがあの罪人を咬むであろう。
1.41.20
वैवस्वतस्य सदनं नेता परमदारुणम् ।
तमब्रवीत्पिता ब्रह्मंस्तथा कोपसमन्वितम् ॥ १.४१.२० ॥
彼はその者をヴァイヴァスヴァタ（ヤマ）の最も恐ろしい住処へ導くであろう。バラモンよ、怒りに満ちた彼に父はこう言った。
1.41.21
न मे प्रियं कृतं तात नैष धर्मस्तपस्विनाम् ।
वयं तस्य नरेन्द्रस्य विषये निवसामहे ॥ १.४१.२१ ॥
愛しい息子よ、お前は私の喜ぶことをしなかった。これは苦行者の務めではない。我々はあの王の領土に住んでいるのだ。
1.41.22
न्यायतो रक्षितास्तेन तस्य पापं न रोचये ।
सर्वथा वर्तमानस्य राज्ञो ह्यस्मद्विधैः सदा ॥ १.४१.२२ ॥
我々は彼によって正しく守られてきた。私は彼の悪を認めない。我々のような者に対して常にあらゆる面で振る舞う王にとって、この罪は容認できない。
1.41.23
क्षन्तव्यं पुत्र धर्मो हि हतो हन्ति न संशयः ।
यदि राजा न संरक्षेत्पीडा नः परमा भवेत् ॥ १.४१.२३ ॥
息子よ、赦すべきである。損なわれた法はまた損なう者を打つ、これは疑いない。もし王が我々を守らなければ、大きな苦しみが我々に降りかかるであろう。
1.41.24
न शक्नुयाम चरितुं धर्मं पुत्र यथासुखम् ।
रक्षमाणा वयं तात राजभिर्धर्मदृष्टिभिः ॥ १.४१.२४ ॥
息子よ、我々は安らかに法を行うことができない。愛しい息子よ、法を重んじる王によって守られてこそ、我々はそれを行うことができるのだ。
1.41.25
चरामो विपुलं धर्मं तेषां भागोऽस्ति धर्मतः ।
सर्वथा वर्तमानस्य राज्ञः क्षन्तव्यमेव हि ॥ १.४१.२५ ॥
私たちは広大なダルマを実践する。ダルマに従えば、彼らにもその分がある。あらゆる面で振る舞う王は、必ず赦されるべきである。
1.41.26
परिक्षित्तु विशेषेण यथाऽस्य प्रपितामहः ।
रक्षत्यस्मांस्तथा राज्ञा रक्षितव्याः प्रजा विभो ॥ १.४१.२६ ॥
特にパリクシットよ、彼の曽祖父が我らを守るように、王は臣民を守らねばならない、おお力ある者よ。
1.41.27
अराजके जनपदे दोषा जायन्ति वै सदा ।
उद्वृत्तं सततं लोकं राजा दण्डेन शास्ति वै ॥ १.४१.२७ ॥
王なき国では常に害悪が生じる。王は刑罰によって、逸脱した人々を絶えず律する。
1.41.28
दण्डात्प्रतिभयं भूयः शान्तिरुत्पद्यते तदा ।
नोद्विग्नश्चरते धर्मं नोद्विग्नश्चरते क्रियाम् ॥ १.४१.२८ ॥
刑罰から再び恐れが生じ、その時平安が生まれる。動揺なく人はダルマを行い、動揺なく務めを果たす。
1.41.29
राज्ञा प्रतिष्ठितो धर्मो धर्मात्स्वर्गः प्रतिष्ठितः ।
राज्ञो यज्ञक्रियाः सर्वा यज्ञाद्देवाः प्रतिष्ठिताः ॥ १.४१.२९ ॥
ダルマは王によって確立され、ダルマによって天界が確立される。王の祭祀の儀礼はすべて王のものであり、祭祀によって神々が確立される。
1.41.30
देवाद्वृष्टिः प्रवर्तेत वृष्टेरोषधयः स्मृताः ।
ओषधिभ्यो मनुष्याणां धारयन्सततं हितम् ॥ १.४१.३० ॥
神から雨が降り、雨から薬草が生じるとされる。薬草によって人々には常に益がもたらされる。
1.41.31
मनुष्याणां च यो धाता राजा राज्यकरः पुनः ।
दशश्रोत्रियसमो राजा इत्येवं मनुरब्रवीत् ॥ १.४१.३१ ॥
人々を養い国を治める王は、十人の学識ある婆羅門に等しい——マヌはこのように語った。
1.41.32
तेनेह क्षुधितेनैत्य श्रान्तेन मृगलिप्सुना ।
अजानता कृतं मन्ये व्रतमेतदिदं मम ॥ १.४१.३२ ॥
ここで飢えと疲労に苛まれ、鹿を求めてやって来た彼は、知らずに私のこの誓いを破ったのだと私は思う。
1.41.33
कस्मादिदं त्वया बाल्यात्सहसा दुष्कृतं कृतम् ।
न ह्यर्हति नृपः शापमस्मत्तः पुत्र सर्वथा ॥ १.४१.३३ ॥
息子よ、なぜ若さゆえに、このような悪行を軽率にしてしまったのか。王は決して我々から呪いを受けるに値しない。