ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.71
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.71.1
समावृतव्रतं तं तु विसृष्टं गुरुणा कचम् ।
प्रस्थितं त्रिदशावासं देवयान्यब्रवीदिदम् ॥ १.७१.१ ॥
ଗୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଦାୟ ପ୍ରାପ୍ତ, ବ୍ରତ ସମାପ୍ତ କରିଥିବା ସେ କଚ ଦେବଲୋକ ଆଡ଼କୁ ଯାତ୍ରା କଲା ବେଳେ ଦେବଯାନୀ ଏହା କହିଲେ।
1.71.2
ऋषेरङ्गिरसः पौत्र वृत्तेनाभिजनेन च ।
भ्राजसे विद्यया चैव तपसा च दमेन च ॥ १.७१.२ ॥
ହେ ଋଷି ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କ ପୌତ୍ର, ତୁମେ ଆଚରଣ, ବଂଶ, ବିଦ୍ୟା, ତପସ୍ୟା ଓ ସଂଯମ ଦ୍ୱାରା ଦୀପ୍ତ ହେଉଛ।
1.71.3
ऋषिर्यथाङ्गिरा मान्यः पितुर्मम महायशाः ।
तथा प्रान्यश्च पूज्यश्च मम भूयो बृहस्पतिः ॥ १.७१.३ ॥
ମୋ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଋଷି ଅଙ୍ଗିରା ଯେପରି ମାନ୍ୟ, ସେପରି ମୋ ପାଇଁ ବୃହସ୍ପତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ପୂଜ୍ୟ, ବରଂ ଆହୁରି ଅଧିକ।
1.71.4
एवं ज्ञात्वा विजानीहि यद्ब्रवीमि तपोधन ।
व्रतस्थे नियमोपेते यथा वर्ताम्यहं त्वयि ॥ १.७१.४ ॥
ହେ ତପୋଧନ, ଏପରି ଜାଣି ମୁଁ ଯାହା କହୁଛି ତାହା ବୁଝ। ବ୍ରତରେ ସ୍ଥିର ଓ ନିୟମଯୁକ୍ତ ତୁମ ପ୍ରତି ମୁଁ ଯେପରି ଆଚରଣ କରୁଛି।
1.71.5
स समावृतविद्यो मां भक्तां भजितुमर्हसि ।
गृहाण पाणिं विधिवन्मम मन्त्रपुरस्कृतम् ॥ १.७१.५ ॥
ତୁମ ବିଦ୍ୟା ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି; ତେଣୁ ଭକ୍ତା ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ। ବିଧିପୂର୍ବକ ମନ୍ତ୍ର ସହ ମୋ ହାତ ଧର।
1.71.6
कच उवाच ।
पूज्यो मान्यश्च भगवान्यथा तव पिता मम।
तथा त्वमनवद्याङ्गि पूजनीयतरा मम ॥ १.७१.६ ॥
ତୁମ ପିତା ମୋ ପାଇଁ ପୂଜ୍ୟ, ମାନ୍ୟ ଓ ଭଗବାନ ସଦୃଶ, ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବତୀ, ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ ଆହୁରି ପୂଜନୀୟା।
1.71.7
प्राणेभ्योऽपि प्रियतरा भार्गवस्य महात्मनः ।
त्वं भत्रे धर्मतः पूज्या गुरुपुत्री सदा मम ॥ १.७१.७ ॥
ତୁମେ ପ୍ରାଣଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ ମହାତ୍ମା ଭାର୍ଗବଙ୍କ କନ୍ୟା; ଧର୍ମତଃ ତୁମେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଇଁ ପୂଜନୀୟା; ମୋ ପାଇଁ ସଦା ଗୁରୁକନ୍ୟା।
1.71.8
यथा मम गुरुर्नित्यं मान्यः शुक्रः पिता तव ।
देवयानि तथैव त्वं नैवं मां वक्तुमर्हसि ॥ १.७१.८ ॥
ଯେପରି ମୋ ଗୁରୁ ସଦା ମାନ୍ୟ, ଏବଂ ତୁମ ପିତା ଶୁକ୍ରଙ୍କ; ସେପରି, ହେ ଦେବଯାନୀ, ତୁମେ ମୋତେ ଏପରି କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
1.71.9
गुरुपुत्रस्य पुत्रो वै न त्वं पुत्रश्च मे पितुः ।
तस्मात्पूज्यश्च मान्यश्च ममापि त्वं द्विजोत्तम ॥ १.७१.९ ॥
ତୁମେ ଗୁରୁପୁତ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର, ମୋ ପିତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ନୁହଁ; ତେଣୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପୂଜନୀୟ ଓ ମାନ୍ୟ।
1.71.10
असुरैर्हन्यमाने च कच त्वयि पुनःपुनः ।
तदाप्रभृति या प्रीतिस्तां त्वमद्य स्मरस्व मे ॥ १.७१.१० ॥
ହେ କଚ, ଅସୁରମାନେ ତୁମକୁ ବାରମ୍ବାର ବଧ କଲା ସମୟରୁ ମୋର ତୁମ ପ୍ରତି ଯେଉଁ ପ୍ରୀତି, ତାହା ଆଜି ତୁମେ ସ୍ମରଣ କର।
1.71.11
सौहार्दे चानुरागे च वेत्थ मे भक्तिमुत्तमाम् ।
न मामर्हसि धर्मज्ञ त्यक्तुं भक्तामनागसम् ॥ १.७१.११ ॥
ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ସୌହାର୍ଦ୍ଦ ଓ ଅନୁରାଗରେ ତୁମେ ମୋର ଉତ୍ତମ ଭକ୍ତି ଜାଣ; ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ, ଭକ୍ତା ମୋତେ ତୁମେ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
1.71.12
अनियोज्ये नियोक्तुं मां देवयानि न चार्हसि ।
प्रसीद सुभ्रु त्वं मह्यं गुरोर्गुरुतरा शुभे ॥ १.७१.१२ ॥
ହେ ଦେବଯାନୀ, ନିଯୋଗ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ ଯେ ମୁଁ, ତୁମେ ମୋତେ ନିଯୋଗ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ହେ ସୁଭ୍ରୁ, ହେ ଶୁଭେ, ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ; ତୁମେ ମୋ ଗୁରୁଙ୍କ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଗୁରୁତର।
1.71.13
यत्रोषितं विशालाक्षि त्वया चन्द्रनिभानने ।
तत्राहमुषितो भद्रे कुक्षौ काव्यस्य भामिनि ॥ १.७१.१३ ॥
ହେ ବିଶାଳାକ୍ଷୀ, ଚନ୍ଦ୍ରମୁଖୀ, ତୁମେ ଯେଉଁଠି ବାସ କରିଥିଲ, ହେ ଭଦ୍ରେ, ସେଠାରେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ କାବ୍ୟଙ୍କ (ଶୁକ୍ରଙ୍କ) ଗର୍ଭରେ ବାସ କରିଥିଲି।
1.71.14
भगिनी धर्मतो मे त्वं मैवं वोचः सुमध्यमे ।
सुखमस्म्युषितो भद्रे न मन्युर्विद्यते मम ॥ १.७१.१४ ॥
ତୁମେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ମୋର ଭଉଣୀ, ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ, ଏପରି କୁହ ନାହିଁ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ମୁଁ ସୁଖରେ ବାସ କରିଥିଲି, ମୋ ମନରେ କ୍ରୋଧ ନାହିଁ।
1.71.15
आपृच्छे त्वां गमिष्यामि शिवमाशंस मे पथि ।
अविरोधेन धर्मस्य स्मर्तव्योऽस्मि कथान्तरे।
अप्रमत्तोत्थिता नित्यमाराधय गुरुं मम ॥ १.७१.१५ ॥
ତୁମଠାରୁ ବିଦାୟ ନେଉଛି, ମୁଁ ଯାଉଛି। ମୋ ପଥ ପାଇଁ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ କର। ଧର୍ମର ବିରୋଧ ନ କରି, ଅନ୍ୟ କଥା ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରିବ। ସର୍ବଦା ସତର୍କ ଓ ଉଠି ରହି ମୋ ଗୁରୁଙ୍କୁ ସେବା କର।
1.71.16
यदि मां धर्मकामार्थे प्रत्याख्यास्यसि याचितः ।
ततः कच न ते विद्या सिद्धिमेषा गमिष्यति ॥ १.७१.१६ ॥
ଧର୍ମ, କାମ ବା ଅର୍ଥ ପାଇଁ ମୁଁ ଯାଚିଲେ ଯଦି ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କର, ତେବେ ହେ କଚ, ତୁମ ଏହି ବିଦ୍ୟା ସିଦ୍ଧ ହେବ ନାହିଁ।
1.71.17
गुरुपुत्रीति कृत्वाऽहं प्रत्याचक्षे न दोषतः ।
गुरुणा चाननुज्ञातः काममेवं शपस्व माम् ॥ १.७१.१७ ॥
ତୁମେ ଗୁରୁପୁତ୍ରୀ ବୋଲି ଭାବି, ଦୋଷ ଯୋଗୁଁ ନୁହେଁ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରୁଛି। ଗୁରୁଙ୍କ ଅନୁମତି ନ ଥିବାରୁ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ମୋତେ ଏପରି ଅଭିଶାପ ଦିଅ।
1.71.18
आर्षं धर्मं ब्रुवाणोऽहं देवयानि यथा त्वया ।
शप्तो ह्यनर्हः शापस्य कामतोऽद्य न धर्मतः ॥ १.७१.१८ ॥
ହେ ଦେବଯାନୀ, ଆର୍ଷ ଧର୍ମ କହୁଥିବା ମୁଁ, ତୁମେ ମୋତେ ଯେପରି ଅଭିଶାପ ଦେଲ, ପ୍ରକୃତରେ ସେଥିପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ଆଜି ତୁମେ କାମରୁ ଅଭିଶାପ ଦେଲ, ଧର୍ମରୁ ନୁହେଁ।
1.71.19
तस्माद्भवत्या यः कामो न तथा स भविष्यति ।
ऋषिपुत्रो न ते कश्चिज्जातु पाणिं ग्रहीष्यति ॥ १.७१.१९ ॥
ତେଣୁ ତୁମର ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା, ତାହା ସେପରି ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ ନାହିଁ। କୌଣସି ଋଷିପୁତ୍ର କେବେ ବି ତୁମ ହାତ ଧରିବ ନାହିଁ।
1.71.20
फलिष्यति न ते विद्या यत्त्वं मामात्थ तत्तथा ।
अध्यापयिष्यामि तु यं तस्य विद्या फलिष्यति ॥ १.७१.२० ॥
ତୁମେ ମୋତେ ଯାହା କହିଛ, ସେହିପରି ଏହି ବିଦ୍ୟା ତୁମ ପାଇଁ ଫଳବତୀ ହେବ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଯାହାକୁ ମୁଁ ଶିଖାଇବି, ତା'ର ବିଦ୍ୟା ଫଳିବ।
1.71.21
एवमुक्त्वा द्विजश्रेष्ठो देवयानीं कचस्तदा ।
त्रिदशेशालयं शीघ्रं जगाम द्विजसत्तमः ॥ १.७१.२१ ॥
ଦେବଯାନୀଙ୍କୁ ଏହିପରି କହି ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ କଚ ସେତେବେଳେ ଶୀଘ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକ ଆଡ଼କୁ ଚାଲିଗଲେ।
1.71.22
तमागतमभिप्रेक्ष्य देवा इन्द्रपुरोगमाः ।
बृहस्पतिं सभाज्येदं कचं वचनमब्रुवन् ॥ १.७१.२२ ॥
ତାଙ୍କୁ ଆସିବାର ଦେଖି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଥିବା ଦେବତାମାନେ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ କଚଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
1.71.23
यत्त्वयास्मद्धितं कर्म कृतं वै परमाद्भुतम् ।
न ते यशः प्रणशिता भागभाक्व भविष्यसि ॥ १.७१.२३ ॥
ତୁମେ ଆମ ହିତ ପାଇଁ ଯେଉଁ ପରମ ଅଦ୍ଭୁତ କର୍ମ କରିଛ, ତାହାରେ ତୁମ ଯଶ ନଷ୍ଟ ହେବ ନାହିଁ, ଏବଂ ତୁମେ ଅଂଶଭାଗୀ ମଧ୍ୟ ହେବ।