มหาภารตะ · อัธยายะ 1.71

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

1.71.1

समावृतव्रतं तं तु विसृष्टं गुरुणा कचम् ।
प्रस्थितं त्रिदशावासं देवयान्यब्रवीदिदम् ॥ १.७१.१ ॥

เมื่อกจะได้ทำพรตเสร็จและได้รับอนุญาตจากครูแล้ว กำลังจะออกเดินทางไปยังที่อยู่ของเทวดา เทวยานีจึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้

1.71.2

ऋषेरङ्गिरसः पौत्र वृत्तेनाभिजनेन च ।
भ्राजसे विद्यया चैव तपसा च दमेन च ॥ १.७१.२ ॥

หลานของฤๅษีอังคีรส ท่านรุ่งเรืองด้วยความประพฤติและตระกูล ด้วยวิชาความรู้ ด้วยตบะ และด้วยการข่มใจ

1.71.3

ऋषिर्यथाङ्गिरा मान्यः पितुर्मम महायशाः ।
तथा प्रान्यश्च पूज्यश्च मम भूयो बृहस्पतिः ॥ १.७१.३ ॥

เหมือนฤๅษีอังคีรสผู้มีชื่อเสียงยิ่งใหญ่ที่บิดาของข้าพเจ้านับถือ พฤหัสบดีก็เป็นผู้ประเสริฐยิ่งและควรแก่การบูชาสำหรับข้าพเจ้า ยิ่งกว่านั้นอีก

1.71.4

एवं ज्ञात्वा विजानीहि यद्ब्रवीमि तपोधन ।
व्रतस्थे नियमोपेते यथा वर्ताम्यहं त्वयि ॥ १.७१.४ ॥

เมื่อรู้ดังนี้แล้ว จงเข้าใจสิ่งที่ข้าพเจ้ากล่าว โอ้ผู้มีตบะเป็นทรัพย์ ข้าพเจ้าประพฤติต่อท่านอย่างไร ท่านผู้มั่นคงในพรตและประกอบด้วยวินัย

1.71.5

स समावृतविद्यो मां भक्तां भजितुमर्हसि ।
गृहाण पाणिं विधिवन्मम मन्त्रपुरस्कृतम् ॥ १.७१.५ ॥

ท่านได้ศึกษาวิชาจนจบแล้ว ท่านควรรับข้าพเจ้าผู้ภักดีต่อท่านไว้ จงจับมือข้าพเจ้าตามพิธีด้วยมนตร์ที่กำหนดไว้

1.71.6

कच उवाच ।
पूज्यो मान्यश्च भगवान्यथा तव पिता मम।
तथा त्वमनवद्याङ्गि पूजनीयतरा मम ॥ १.७१.६ ॥

กจะกล่าวว่า ท่านผู้เป็นที่เคารพและนับถือ เหมือนบิดาของท่านที่ข้าพเจ้านับถือ ฉันใด ท่านผู้มีอวัยวะไร้ตำหนิ ท่านก็ควรแก่การบูชาของข้าพเจ้ายิ่งกว่านั้นฉันนั้น

1.71.7

प्राणेभ्योऽपि प्रियतरा भार्गवस्य महात्मनः ।
त्वं भत्रे धर्मतः पूज्या गुरुपुत्री सदा मम ॥ १.७१.७ ॥

ท่านเป็นที่รักยิ่งกว่าชีวิตของบุตรแห่งภฤගุผู้ยิ่งใหญ่ ตามธรรม ท่านควรได้รับการยกย่องจากสามี และสำหรับข้าพเจ้า ท่านเป็นธิดาของครูอยู่เสมอ

1.71.8

यथा मम गुरुर्नित्यं मान्यः शुक्रः पिता तव ।
देवयानि तथैव त्वं नैवं मां वक्तुमर्हसि ॥ १.७१.८ ॥

เหมือนครูของข้าพเจ้าที่ควรได้รับการนับถือเสมอ และท่านศุกรผู้เป็นบิดาของท่านด้วย โอ้เทวยานี ท่านก็เช่นนั้น ท่านไม่ควรพูดกับข้าพเจ้าอย่างนี้

1.71.9

गुरुपुत्रस्य पुत्रो वै न त्वं पुत्रश्च मे पितुः ।
तस्मात्पूज्यश्च मान्यश्च ममापि त्वं द्विजोत्तम ॥ १.७१.९ ॥

ท่านเป็นบุตรของบุตรครู มิใช่บุตรของบิดาข้าพเจ้า ฉะนั้น โอ้ผู้ประเสริฐแห่งทวิชาติ ท่านจึงควรได้รับการยกย่องและนับถือจากข้าพเจ้าด้วย

1.71.10

असुरैर्हन्यमाने च कच त्वयि पुनःपुनः ।
तदाप्रभृति या प्रीतिस्तां त्वमद्य स्मरस्व मे ॥ १.७१.१० ॥

กจะ เมื่อท่านถูกพวกอสูรสังหารซ้ำแล้วซ้ำเล่า ความรักที่เกิดขึ้นในข้าพเจ้าต่อท่านตั้งแต่บัดนั้น ขอท่านจงระลึกถึงความรักนั้นในวันนี้

1.71.11

सौहार्दे चानुरागे च वेत्थ मे भक्तिमुत्तमाम् ।
न मामर्हसि धर्मज्ञ त्यक्तुं भक्तामनागसम् ॥ १.७१.११ ॥

โอ้ผู้รู้ธรรม ท่านรู้ถึงความภักดีอันสูงสุดของข้าพเจ้าทั้งในมิตรภาพและความรัก ท่านไม่ควรละทิ้งข้าพเจ้าผู้ภักดีและปราศจากความผิด

1.71.12

अनियोज्ये नियोक्तुं मां देवयानि न चार्हसि ।
प्रसीद सुभ्रु त्वं मह्यं गुरोर्गुरुतरा शुभे ॥ १.७१.१२ ॥

เทวยานี ท่านไม่ควรสั่งข้าพเจ้า ผู้ซึ่งไม่ควรถูกสั่ง ขอท่านโปรดเมตตาข้าพเจ้า โอ้ผู้มีคิ้วงาม โอ้ผู้เป็นมงคล ท่านเป็นผู้ควรเคารพยิ่งกว่าครูของข้าพเจ้าเสียอีก

1.71.13

यत्रोषितं विशालाक्षि त्वया चन्द्रनिभानने ।
तत्राहमुषितो भद्रे कुक्षौ काव्यस्य भामिनि ॥ १.७१.१३ ॥

ท่านผู้มีตาโต มีใบหน้างามดุจจันทร์ ในครรภ์ของกาวยะ (ศุกร) ที่ท่านเคยอาศัยอยู่ ข้าพเจ้าก็เคยอาศัยอยู่ที่นั่นด้วย โอ้ผู้เป็นมงคล โอ้หญิงผู้มีอารมณ์รุนแรง

1.71.14

भगिनी धर्मतो मे त्वं मैवं वोचः सुमध्यमे ।
सुखमस्म्युषितो भद्रे न मन्युर्विद्यते मम ॥ १.७१.१४ ॥

ท่านเป็นน้องสาวของข้าพเจ้าโดยธรรม อย่าพูดอย่างนี้เลย โอ้ผู้มีเอวบาง ข้าพเจ้าได้อาศัยอยู่อย่างเป็นสุข โอ้หญิงผู้เป็นมงคล ในข้าพเจ้าไม่มีความโกรธเลย

1.71.15

आपृच्छे त्वां गमिष्यामि शिवमाशंस मे पथि ।
अविरोधेन धर्मस्य स्मर्तव्योऽस्मि कथान्तरे।
अप्रमत्तोत्थिता नित्यमाराधय गुरुं मम ॥ १.७१.१५ ॥

ข้าพเจ้าขอลาท่านและจะไป ขอท่านอวยพรให้ข้าพเจ้ามีความสวัสดีในหนทางของข้าพเจ้า เมื่อมีโอกาสในเรื่องอื่น ขอท่านจงระลึกถึงข้าพเจ้า โดยไม่ขัดต่อธรรม จงตื่นตัวไม่ประมาทอยู่เสมอ และปรนนิบัติครูของข้าพเจ้า

1.71.16

यदि मां धर्मकामार्थे प्रत्याख्यास्यसि याचितः ।
ततः कच न ते विद्या सिद्धिमेषा गमिष्यति ॥ १.७१.१६ ॥

หากท่านปฏิเสธข้าพเจ้าเมื่อข้าพเจ้าขอ เพราะเหตุแห่งธรรม กามา หรืออรรถ โอ้กจะ วิชาของเจ้าก็จะไม่บรรลุผลสำเร็จ

1.71.17

गुरुपुत्रीति कृत्वाऽहं प्रत्याचक्षे न दोषतः ।
गुरुणा चाननुज्ञातः काममेवं शपस्व माम् ॥ १.७१.१७ ॥

ข้าพเจ้าปฏิเสธท่านมิใช่เพราะความผิด แต่เพราะถือว่าท่านเป็นธิดาของครู และเพราะข้าพเจ้ามิได้รับอนุญาตจากครู ท่านจะสาปข้าพเจ้าตามที่ท่านประสงค์ก็ได้

1.71.18

आर्षं धर्मं ब्रुवाणोऽहं देवयानि यथा त्वया ।
शप्तो ह्यनर्हः शापस्य कामतोऽद्य न धर्मतः ॥ १.७१.१८ ॥

โอ้เทวยานี ข้าพเจ้ากล่าวธรรมของฤๅษีดังที่ท่านกล่าวนั้น แต่ข้าพเจ้าไม่สมควรรับคำสาปที่ท่านกล่าวเลย วันนี้ท่านสาปด้วยความปรารถนา มิใช่ด้วยธรรม

1.71.19

तस्माद्भवत्या यः कामो न तथा स भविष्यति ।
ऋषिपुत्रो न ते कश्चिज्जातु पाणिं ग्रहीष्यति ॥ १.७१.१९ ॥

ฉะนั้น ความปรารถนาของท่านจะไม่เป็นไปดังนั้น จะไม่มีบุตรของฤๅษีคนใดจับมือท่านเลย

1.71.20

फलिष्यति न ते विद्या यत्त्वं मामात्थ तत्तथा ।
अध्यापयिष्यामि तु यं तस्य विद्या फलिष्यति ॥ १.७१.२० ॥

วิชาจะไม่ออกผลแก่ท่านตามที่ท่านกล่าวกับข้าพเจ้า แต่วิชาของผู้ที่ข้าพเจ้าสอนจะออกผล

1.71.21

एवमुक्त्वा द्विजश्रेष्ठो देवयानीं कचस्तदा ।
त्रिदशेशालयं शीघ्रं जगाम द्विजसत्तमः ॥ १.७१.२१ ॥

ทวิชศรেষ্ঠ กจะ ครั้นกล่าวดังนี้แก่เทวยานีแล้ว ก็รีบไปยังที่สถิตของพระผู้เป็นใหญ่แห่งเทพสามสิบองค์ทันที

1.71.22

तमागतमभिप्रेक्ष्य देवा इन्द्रपुरोगमाः ।
बृहस्पतिं सभाज्येदं कचं वचनमब्रुवन् ॥ १.७१.२२ ॥

เมื่อเห็นเขามาถึง บรรดาเทพซึ่งมีพระอินทร์นำหน้า ได้ให้เกียรติแก่พระพฤหัสบดี แล้วกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่กจะ

1.71.23

यत्त्वयास्मद्धितं कर्म कृतं वै परमाद्भुतम् ।
न ते यशः प्रणशिता भागभाक्व भविष्यसि ॥ १.७१.२३ ॥

กรรมอันน่าอัศจรรย์ยิ่งที่ท่านได้กระทำเพื่อประโยชน์ของพวกเรานั้น ชื่อเสียงของท่านจะไม่สูญหาย และท่านจะได้รับส่วนแบ่งด้วย