Mahābhārata · Adhyāya 1.74
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.74.1
ततः काव्यो भृगुश्रेष्ठः समन्युरुपगम्य ह ।
वृषपर्वाणमासीनमित्युवाचाविचारयन् ॥ १.७४.१ ॥
Entonces Kāvya (Śukra), el mejor de los Bhṛgus, airado, se acercó y, sin reflexionar, habló así a Vṛṣaparvan, que estaba sentado.
1.74.2
नाधर्मश्चरितो राजन्सद्यः फलति गौरिव ।
शनैरावर्त्यमानो हि कर्तुर्मूलानि कृन्तति ॥ १.७४.२ ॥
Oh rey, la injusticia cometida no da fruto de inmediato, como la vaca; girando lentamente, corta las raíces mismas de quien la comete.
1.74.3
पुत्रेषु वा नप्तृषु वा न चेदात्मनि पश्यति ।
फलत्येव ध्रुवं पायं गुरुभुक्तमिवोदरे ॥ १.७४.३ ॥
Si no se ve en los hijos ni en los nietos, ni siquiera en uno mismo, de todos modos da fruto con certeza, como la comida pesada se digiere en el vientre.
1.74.4
अधीयानं हितं राजन्क्षमावन्तं जितेन्द्रियम् ।
यदघातयथा विप्रं कचमाङ्गिरसं तदा।
अपापशीलं धर्मज्ञं शुश्रूषुं मद्गृहे रतम् ॥ १.७४.४ ॥
Oh rey, cuando diste muerte a aquel brahmín Kaca, hijo de Aṅgiras, que era estudioso, benéfico, paciente, dueño de sus sentidos, de conducta sin pecado, conocedor del dharma y entregado al servicio en mi casa.
1.74.5
शर्मिष्ठया देवयानी क्रूरमुक्ता बहु प्रभो ।
विप्रकृत्य च संरम्भात्कूपे क्षिप्ता मनस्विनी ॥ १.७४.५ ॥
Oh señor, Śarmiṣṭhā dirigió a Devayānī muchas palabras duras; y, con ira, tras haber ofendido a aquella mujer de alto espíritu, fue arrojada a un pozo.
1.74.6
सा न कल्पेत वासाय तयाहं रहितः कथम् ।
वसेयमिह तस्मात्ते त्यजामि विषयं नृप ॥ १.७४.६ ॥
Ella no sería digna de morar conmigo; pero sin ella, ¿cómo podría yo vivir aquí? Por tanto, oh rey, abandono tu reino.
1.74.7
वधादनर्हतस्तस्य वधाच्च दुहितुर्मम ।
वषपर्वन्निबोधेयं त्यक्ष्यामि त्वां सबान्धवम्।
स्थातुं त्वद्विषये राजन्न शक्ष्यामि त्वया सह ॥ १.७४.७ ॥
No es justo matarlo, ni tampoco a mi hija. Vṛṣaparvan, comprende esto: te dejaré a ti y a tus parientes. Oh rey, no podré quedarme en tu reino contigo.
1.74.8
मा शोच वृषपर्वंस्त्वं मा क्रुध्यस्व विशांपते ।
स्थातुं ते विषये राजन्न शक्ष्यामि तया विना।
अस्या गतिर्गतिर्मह्यं प्रियमस्याः प्रियं मम ॥ १.७४.८ ॥
No te aflijas, Vṛṣaparvan, y no te enojes, señor de los pueblos. Oh rey, sin ella no podré quedarme en tu reino. Su camino es mi camino; lo que le es querido me es querido.
1.74.9
यदि ब्रह्मन्घातयामि यदि वा क्रोशयाम्यहम् ।
शर्मिष्ठया देवयानीं तेन गच्छाम्यसद्गतिम् ॥ १.७४.९ ॥
Oh brahmán, si la hago matar o la insulto, que por ese medio, a través de Śarmiṣṭhā, caiga en un destino miserable respecto a Devayānī.
1.74.10
अहो मामभिजानासि दैत्य मिथ्याप्रलापिनम् ।
यथेममात्मनो दोषं न नियच्छस्पुपेक्षसे ॥ १.७४.१० ॥
¡Ah, tú me tienes por un mentiroso, oh Daitya! No refrenas esta falta tuya; la descuidas.
1.74.11
नाधर्मं न मृषावादं त्वयि जानामि भार्गव ।
त्वयि धर्मश्च सत्यं च तत्प्रसीदतु नो भवान् ॥ १.७४.११ ॥
No conozco en ti injusticia ni palabra falsa, oh Bhārgava. En ti hay dharma y verdad; por tanto, sé benévolo con nosotros, señor.
1.74.12
यद्यस्मानपहाय त्वमितो गच्छसि भार्गव ।
समुद्रं संप्रवेक्ष्यामि पूर्वं मद्बान्धवैः सह ॥ १.७४.१२ ॥
Si tú, Bhārgava, nos abandonas y te vas de aquí, entraré primero en el océano junto con mis parientes.
1.74.13
पातालमथवा चाग्निं नान्यदस्ति परायणम् ।
यद्येव देवान्गच्छेस्त्वं मां च त्यक्त्वा ग्रहाधिप।
सर्वत्यागं ततः कृत्वा प्रविशामि हुताशनम् ॥ १.७४.१३ ॥
No hay otro refugio que el Pātāla o el fuego. Señor de los planetas, si me abandonas y vas solo a los dioses, entonces, renunciando a todo, entraré en el fuego sacrificial.
1.74.14
समुद्रं प्रविशध्वं वा दिशो वा द्रवतासुराः ।
दुहितुर्नाप्रियं सोहुं शक्तोऽहं दयिता हि मे ॥ १.७४.१४ ॥
Asuras, entrad en el océano o huid en todas direcciones. No puedo soportar nada desagradable para mi hija, pues ella me es querida.
1.74.15
प्रसाद्यतां देवयानी जीवितं यत्र मे स्थितम् ।
योगक्षेमकरस्तेऽहमिन्द्रस्येव बृहस्पतिः ॥ १.७४.१५ ॥
Apacigua a Devayānī, en quien reside mi vida. Como Bṛhaspati para Indra, yo soy quien asegura tu bienestar y tu seguridad.
1.74.16
यत्किंचिदसुरेन्द्राणां विद्यते वसु भार्गव ।
भुवि हस्तिगवाश्वं च तस्य त्वं मम चेश्चरः ॥ १.७४.१६ ॥
Bhārgava, cualquier riqueza que los señores de los asuras posean en la tierra —elefantes, ganado y caballos— de ella tú eres el señor, y yo también.
1.74.17
यत्किंचिदस्ति द्रविणं दैत्येन्द्राणां महासुर ।
तस्येश्वरोस्मि यद्येषा देवयानी प्रसाद्यताम् ॥ १.७४.१७ ॥
Gran asura, cualquier riqueza que posean los señores de los daityas, yo soy su señor. Que se apacigüe esta Devayānī.
1.74.18
एवमुक्तस्तथेत्याह वृषपर्वा महाकविम् ।
देवयान्यन्तिकं गत्वा तमर्थं प्राह भार्गवः ॥ १.७४.१८ ॥
Así interpelado, Vṛṣaparvan dijo al gran sabio: «Que sea así». Yendo junto a Devayānī, el Bhārgava le contó aquel asunto.
1.74.19
यदि त्वमीश्वरस्तात राज्ञो वित्तस्य भार्गव ।
नाभिजानामि तत्तेऽहं राजा तु वदतु स्वयम् ॥ १.७४.१९ ॥
Si tú, querido Bhārgava, eres el señor de la riqueza del rey, yo no lo sé; que hable el propio rey.
1.74.20
शुक्रस्य वचनं श्रुत्वा वृषपर्वा सबान्धवः ।
देवयानि प्रसीदेति पपात भुवि पादयोः ॥ १.७४.२० ॥
Al oír las palabras de Śukra, Vṛṣaparvan, con sus parientes, cayó al suelo a sus pies diciendo: «Sé benévola, Devayānī».
1.74.21
स्तुत्यो वन्द्यश्च सततं मया तातश्च ते शुभे ।
यं काममभिकामाऽसि देवयानि शुचिस्मिते।
तत्तेऽहं संप्रदास्यामि यदि वापि हि दुर्लभम् ॥ १.७४.२१ ॥
Oh afortunada, nuestro padre, siempre digno de alabanza y reverencia por mi parte, también es tuyo. Oh Devayānī de sonrisa pura, cualquier deseo que quieras, aunque sea difícil de obtener, sin duda te lo daré.
1.74.22
दासीं कन्यासहस्रेण शर्मिष्ठामभिकामये ।
अनु मां तत्र गच्छेत्सा यत्र दद्याच्च मे पिता ॥ १.७४.२२ ॥
Deseo a Śarmiṣṭhā como sirvienta, con mil doncellas; que me siga adonde mi padre me entregue.
1.74.23
उत्तिष्ठ त्वं गच्छ धात्रि शर्मिष्ठां शीघ्रमानय ।
यं च कामयते कामं देवयानी करोतु तम् ॥ १.७४.२३ ॥
Levántate, nodriza, ve y trae rápidamente a Śarmiṣṭhā; cualquier deseo que Devayānī quiera, que lo cumpla.
1.74.24
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामार्थे च कुलं त्यजेत् ।
ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत् ॥ १.७४.२४ ॥
Por el bien de la familia debe sacrificarse a uno; por el de la aldea, a la familia; por el del país, a la aldea; y por el de uno mismo, debe renunciarse a la tierra.
1.74.25
ततो धात्री तत्र गत्वा शर्मिष्ठां वाक्यमब्रवीत् ।
उत्तिष्ठ भद्रे शर्मिष्ठे ज्ञातीनां सुखमावह ॥ १.७४.२५ ॥
Entonces la nodriza fue allí y dijo a Śarmiṣṭhā: Levántate, buena Śarmiṣṭhā, y trae felicidad a tus parientes.
1.74.26
त्यजति ब्राह्मणः शिष्यान्देवयान्या प्रचोदितः ।
सायं कामयते कां स कार्योऽद्य त्वयाऽनघे ॥ १.७४.२६ ॥
Impulsado por Devayānī, el brahmán abandona a sus discípulos. Oh intachable, la mujer que él desea esta tarde — esa tarea debes cumplirla tú hoy.
1.74.27
यं सा कामयते कां करवाण्यहमद्य तम् ।
यद्येवमाह्वयेच्छुक्रो देवयानीकृते हि माम्।
मद्दोषान्मागमच्छुक्रो देवयानी च मत्कृते ॥ १.७४.२७ ॥
Śarmiṣṭhā dijo: Al hombre que ella desea, a ese mismo se lo traeré hoy. Si Śukra me llama por causa de Devayānī, por mi propia culpa vinieron Śukra y Devayānī.
1.74.28
ततः कन्यासहस्रेण वृता शिबिकया तदा ।
पितुर्नियोगात्त्वरिता निश्चक्राम पुरोत्तमात् ॥ १.७४.२८ ॥
Entonces, acompañada de mil doncellas y en una litera, apresurándose por orden de su padre, salió de aquella excelente ciudad.
1.74.29
अहं दासीसहस्रेण दासी ते परिचारिका ।
अनु त्वां तत्र यास्यामि यत्र दास्यति ते पिता ॥ १.७४.२९ ॥
Śarmiṣṭhā dijo: Con mil criadas, iré tras de ti como tu sirvienta y asistente, adonde sea que tu padre te dé.
1.74.30
स्तुवतो दुहिताऽहं ते याचतः प्रतिगृह्णतः ।
स्तूयमानस्य दुहिता कथं दासी भविष्यसि ॥ १.७४.३० ॥
Devayānī dijo: Yo soy la hija de ti — de quien alaba, mendiga y recibe. ¿Cómo, siendo hija de quien es alabado, te harás sirvienta?
1.74.31
येनकेनचिदार्तानां ज्ञातीनां सुखमावहेत् ।
अतस्त्वामनुयास्यामि तत्र दास्यति ते पिता ॥ १.७४.३१ ॥
Por cualquier medio que traiga felicidad a los parientes afligidos; por eso te seguiré, y allí tu padre te la dará.
1.74.32
प्रतिश्रुते दासभावे दुहित्रा वृषपर्वणः ।
देवयानी नृपश्रेष्ठ पितरं वाक्यमब्रवीत् ॥ १.७४.३२ ॥
Cuando la hija de Vṛṣaparvan aceptó el estado de servidumbre, oh mejor de los reyes, Devayānī dijo estas palabras a su padre.
1.74.33
प्रविशामि पुरं तात तुष्टाऽस्मि द्विजसत्तम ।
अमोघं तव विज्ञानमस्ति विद्याबलं च ते ॥ १.७४.३३ ॥
Padre, entro en la ciudad; oh mejor de los brahmanes, estoy complacida. Tu conocimiento es infalible, y también el poder de tu saber.
1.74.34
एवमुक्तो दुहित्रा स द्विजश्रेष्ठो महायशाः ।
प्रविवेश पुरं हृष्टः पूजितः सर्वदानैवः ॥ १.७४.३४ ॥
Así hablado por su hija, aquel gran brahmán de gran fama entró en la ciudad regocijado, honrado con toda clase de dones.