مهابهاراتا · أدهيايا 1.87
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.87.1
पृच्छामि त्वां वसुमानौषदश्वि-
र्यद्यस्ति लोको दिवि मे नरेन्द्र।
यद्यन्तरिक्षे प्रथितो महात्मन् ।
क्षेत्रज्ञं त्वां तस्य धर्मस्य मन्ये ॥ १.८७.१ ॥
أيها السيد الأمير، أيها العظيم النفس، أسألك: هل لي عالمٌ في السماء، أم عالمٌ مشهورٌ في الفضاء؟ أراك عالماً بذلك الدharma.
1.87.2
यदन्तरिक्षं पृथिवी दिशश्च ।
यत्तेजसा तपते भानुमांश्च।
लोकास्तावन्तो दिवि संस्थिता वै ।
तेनान्तवन्तः प्रतिपालयन्ति ॥ १.८७.२ ॥
بقدر ما في الفضاء والأرض والجهات والشمس التي تتوهج بنورها، بقدر ذلك من العوالم مستقرة في السماء؛ وبها، مع أنها محدودة، تُحفظ.
1.87.3
तांस्ते ददानि मा प्रपत प्रपातं ।
ये मे लोकास्तव ते वै भवन्तु।
क्रीणीष्वैतांस्तृणकेनापि राज-
न्प्रतिग्रहस्ते यदि धीमन्प्रदुष्टः ॥ १.८७.३ ॥
أعطيها لك؛ فلا تسقط في هوة السقوط. لتكن عوالمي لك. أيها الملك، اشترها ولو بعود من عشب، إن لم يكن قبولك للهبة، أيها الحكيم، مشوباً بالدنس.
1.87.4
न मिथ्याऽहं विक्रयं वै स्मरामि ।
वृथा गृहीतं शिशुकाच्छङ्कमानः।
कुर्यां न चैवाकृतपूर्वमन्यै-
र्विधित्समानः किमु तत्र साधुः ॥ १.८७.४ ॥
لا أذكر أنني باعت يوماً بالباطل؛ خائفاً كالطفل من هبةٍ قُبلت عبثاً، لن أفعل ما لم يفعله أحد من قبل. ومن أراد أن يفعل ما لا ينبغي فعله حتى للآخرين، فأي خير يكون هناك؟
1.87.5
तांस्त्वं लोकान्प्रतिपद्यस्व राज-
न्मया दत्तान्यदि नेष्टः क्रयस्ते।
अहं न तान्वै प्रतिगन्ता नरेन्द्र ।
सर्वे लोकास्तव ते वै भवन्तु ॥ १.८७.५ ॥
أيها الملك، إن لم تكن الأجرام التي أعطيتها مرغوبة لك ثمنا، فلتنل أنت تلك العوالم؛ أيها سيد البشر، لن أنالها؛ فلتكن تلك العوالم كلها لك.
1.87.6
पृच्छामि त्वां शिबिरौशीनरोऽहं ।
ममापि लोका यदि सन्तीह तात।
यद्यन्तरिक्षे यदि वा दिवि श्रिताः ।
क्षेत्रज्ञं त्वां तस्य धर्मस्य मन्ये ॥ १.८७.६ ॥
أنا شيبي ابن أوشينارا أسألك: إن كانت لي أيضا عوالم هنا، يا بني، إن كانت مستقرة في الجو أو في السماء، فإني أعدّك عالما بذلك الدهرما.
1.87.7
यत्त्वं वाचा हृदयेनापि साधू-
न्परीप्समानान्नावमंस्था नरेन्द्र।
तेनानन्ता दिवि लोकाः श्रितास्ते ।
विद्युद्रूपाः स्वनवन्तो महान्तः ॥ १.८७.७ ॥
أيها سيد البشر، لم تحتقر بالقول ولا بالقلب الأخيار الذين أرادوا حمايتك؛ ولذلك استقرت عوالمك اللامتناهية، الشبيهة بالبرق، المدوية العظيمة، في السماء.
1.87.8
तांस्त्वं लोकान्प्रतिपद्यस्व राज-
न्मया दत्तान्यदि नेष्टः क्रयस्ते।
न चाहं तान्प्रतिपत्स्ये ह दत्त्वा ।
यत्र गत्वा नानुशोचन्ति धीराः ॥ १.८७.८ ॥
أيها الملك، إن لم تكن العوالم التي أعطيتها مرغوبة لك ثمنا، فلتنلها أنت. وبعد أن أعطيت هنا، لن أنال تلك العوالم التي إذا ذهب إليها الحكماء لم يحزنوا.
1.87.9
यथा त्वमिन्द्रप्रतिमप्रभाव-
स्ते चाप्यनन्ता नरदेव लोकाः।
तथाऽद्य लोके न रमेऽन्यदत्ते ।
तस्माच्छिबे नाभिनन्दामि दायम् ॥ १.८७.९ ॥
أيها ملك الرجال، كما أن قوتك تضاهي قوة إندرا وعوالمك لا نهاية لها، فإنني اليوم لا أجد سرورا في هذا العالم الذي أعطاه غيري. لذلك، أيها السليل من شيبي، لست مسرورا بالعطية المقدمة.
1.87.10
न चेदेकैकशो राजँल्लोकान्नः प्रतिनन्दसि ।
सर्वे प्रदाय भवते गन्तारो नरकं वयम् ॥ १.८७.१० ॥
أيها الملك، إن لم تقبل عوالمنا واحدا تلو الآخر، فإننا جميعا، بعد أن نعطيكها، سنذهب إلى الجحيم.
1.87.11
यदर्होऽहं तद्यतध्वं सन्तः सत्याभिनन्दिनः ।
अहं तन्नाभिजानामि यत्कृतं न मया पुरा ॥ १.८७.११ ॥
أيها الأخيار المحبون للحق، اسعوا لما يليق بي. إنني لا أذكر أنني قد فعلت من قبل عملا لم أفعله.
1.87.12
कस्यैते प्रतिदृश्यन्ते रथाः पञ्च हिरण्मयाः ।
यानारुह्य नरो लोकानभिवाञ्छति शाश्वतान् ॥ १.८७.१२ ॥
لمن هذه العربات الذهبية الخمس التي تُرى، والتي يرتقيها الإنسان فيتوق إلى العوالم الخالدة؟
1.87.13
युष्मानेते वहिष्यन्ति रथाः पञ्च हिरण्मयाः ।
उच्चैः सन्तः प्रकाशन्ते ज्वलन्तोऽग्निशिखा इव ॥ १.८७.१३ ॥
هذه العربات الذهبية الخمس ستحملكم. أيها الأخيار، إنها تتلألأ عاليا، مشتعلة كألسنة النار.
1.87.14
अश्वमेधे महायज्ञे स्वयंभुविहिते पुरा ।
हयस्य यानि चाङ्गानि संनिकृत्य यथाक्रमम् ॥ १.८७.१४ ॥
في القربان العظيم لحصان الذي شرعه سفايمبهو قديما، بعد أن قُطعت أعضاء الحصان بحسب الترتيب.
1.87.15
होताऽध्वर्युरथोद्गाता ब्रह्मणा सह भारत ।
अग्नौ प्रास्यन्ति विधिवत्समस्ताः षोडशर्त्विजः ॥ १.८७.१५ ॥
يا من من نسل بهارتا، الهوتري والأدفاريو والأودغاتري مع البراهمان، يلقي جميع الكهنة الستة عشر القرابين في النار وفق الشعيرة.
1.87.16
धूमगन्धं च पापिष्ठा ये जिघ्रन्ति नरा भुवि ।
विमुक्तपापाः पूतास्ते तत्क्षणेनाभवन्नराः ॥ १.८७.१६ ॥
إن أشد البشر خطيئة على الأرض إذا شموا رائحة الدخان، تحرروا من الذنوب وتطهروا، وفي تلك اللحظة صاروا بشرًا.
1.87.17
एतस्मिन्नन्तरे चैव माधवी सा तपोधना ।
मृगचर्मपरीताङ्गी परिधाय मृगत्वचम् ॥ १.८७.१७ ॥
وفي غضون ذلك جاءت مادهافي، التي كان الزهد ثروتها، وقد لفّت جسدها بجلد الغزال وارتدت جلد أيل.
1.87.18
मृगैः परिचरन्ती सा मृगाहारविचेष्टिता ।
यज्ञवाटं मृगगणैः प्रविश्य भृशविस्मिता ॥ १.८७.१८ ॥
كانت تخدم الغزلان وتعيش على طعامها، فدخلت ساحة القربان مع قطعان الغزلان، وقد أدهشها الأمر كثيرًا.
1.87.19
आघ्रायन्ती धूमगन्धं मृगैरेव चचार सा ।
यज्ञवाटमटन्ती सा पुत्रांस्तानपराजितान् ॥ १.८७.१९ ॥
وهي تشم رائحة الدخان، جالت مع الغزلان فقط؛ وبينما تطوف في ساحة القربان رأت أبناءها الذين لا يُقهرون.
1.87.20
पश्यन्ती यज्ञमाहात्म्यं मुदं लेभे च माधवी ।
असंस्पृशन्तं वसुधां ययातिं नाहुषं यदा ॥ १.८७.२० ॥
عندما رأت عظمة القربان نالت مادهافي الفرح، في الوقت الذي لم يكن فيه ياياتي ابن ناهوشا قد لمس الأرض بعد.
1.87.21
दिविष्ठं प्राप्तमाज्ञाय ववन्दे पितरं तदा ।
तदा वसुमनापृच्छन्मातरं वै तपस्विनीम् ॥ १.८७.२१ ॥
ولما عرف أن أباه، المقيم في السماء، قد وصل، انحنى له. عندئذ سأل فاسومانا أمه الزاهدة.
1.87.22
भवत्या यत्कृतमिदं वन्दनं पादयोरिह ।
कोयं देवोपमो राजा याऽभिवन्दसि मे वद ॥ १.८७.२२ ॥
ما هذا السجود الذي سجدتِه هنا عند قدمي؟ ومن هذا الملك الشبيه بالآلهة الذي تسجدين له؟ أخبريني.
1.87.23
शृणुध्वं सहिताः पुत्रा नाहुषोयं पिता मम ।
ययातिर्मम पुत्राणां मातामह इति स्मृतः ॥ १.८७.२३ ॥
اسمعوا جميعاً أيها الأبناء: هذا ياياتي، ابن ناهوشا، أبي. ويُذكر بأنه الجد من جهة الأم لأبنائي.
1.87.24
पूरुं मे भ्रातरं राज्ये समावेश्य दिवं गतः ।
केन वा कारणेनैवमिह प्राप्तो महायशाः ॥ १.८७.२४ ॥
بعدما أجلس أخي بورو على العرش مضى إلى السماء. فلأي سبب جاء هذا العظيم الشهرة إلى هنا على هذا النحو؟
1.87.25
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा स्वर्गाद्भ्रष्टेति चाब्रवीत् ।
सा पुत्रस्य वचः श्रुत्वा संभ्रमाविष्टचेतना ॥ १.८७.२५ ॥
ولما سمع كلامها قال إنه سقط من السماء. ولما سمعت كلام ابنها امتلأ قلبها بالاضطراب.
1.87.26
माधवी पितरं प्राह दौहित्रपरिवारितम् ।
तपसा निर्जिताँल्लोकान्प्रतिगृह्णीष्व मामकान् ॥ १.८७.२६ ॥
قالت مادهافي لأبيها، وهو محاط بأحفاده: «اقبل العوالم التي فزت بها بالتقشف، وهي لي.»
1.87.27
पुत्राणामिव पौत्राणां धर्मादधिगतं धनम् ।
स्वार्थणेव वदन्तीह ऋषयो धर्मपाठकाः।
तस्माद्दानेन तपसा चास्माकं दिवमाव्रज ॥ १.८७.२७ ॥
كما تُعدّ الثروة المكتسبة بالدارما ملكاً للمرء كالأبناء والأحفاد، هكذا يقول هنا الحكماء معلّمو الدارما. فبالعطاء والتقشف، فاصعد إلى سماوانا.
1.87.28
यदि धर्मफलं ह्येतच्छोभनं भविता तव ।
दुहित्रा चैव दौहित्रैस्तारितोऽहं महात्मभिः ॥ १.८७.२८ ॥
إن كانت ثمرة الدارما هذه مباركة لك، فقد خلّصتني ابنتي وأبناؤها العظماء.
1.87.29
तस्मात्पवित्रं दौहित्रमद्यप्रभृति पैतृके ।
त्रीणि श्राद्धे पवित्राणि दौहित्रः कुतपस्तिलाः ॥ १.८७.२९ ॥
لذلك فمن اليوم فصاعداً، ابن البنت مطهِّر في شعائر الأجداد. وفي الشراذا ثلاثة مطهِّرات: ابن البنت، والكوتابا، والسمسم.
1.87.30
त्रीणि चात्र प्रशंसन्ति शौचमक्रोधमत्वराम् ।
भोक्तारः परिवेष्टारः श्रावितारः पवित्रकाः ॥ १.८७.३० ॥
وههنا يُمدح ثلاثة أمور: الطهارة، وعدم الغضب، وعدم العجلة. والآكلون والمُقدِّمون والمُنشدون مطهِّرون.
1.87.31
दिवसस्याष्टमे भागे मन्दीभवति भास्करे ।
स कालः कुतपो नाम पितॄणां दत्तमक्षयम् ॥ १.८७.३१ ॥
في الجزء الثامن من النهار، حين تخفت الشمس، يُسمّى ذلك الوقت كوتابا؛ وما يُعطى للأجداد فيه يكون غير فانٍ.
1.87.32
तिलाः पिशाचाद्रक्षन्ति दर्भा रक्षन्ति राक्षसात् ।
रक्षन्ति श्रोत्रियाः पङ्क्तिं यतिभिर्भुक्तमक्षयम् ॥ १.८७.३२ ॥
السمسم يحمي من الشياطين، والكوشا تحمي من الراكشاسا؛ والعلماء الفيديون يحفظون صف المائدة، وما يأكله الزهاد لا يفنى.
1.87.33
लब्ध्वा पात्रं तु विद्वांसं श्रोत्रियं सुव्रतं शुचिम् ।
स कालः कालतो दत्तं नान्यथा काल इष्यते ॥ १.८७.३३ ॥
عندما يُعثر على متلقٍّ مستحق — عالم، متضلع في الفيدا، صاحب عهود حسنة وطاهر — فإن الصدقة المعطاة في وقتها المناسب هي المرغوبة، لا غيرها.
1.87.34
एवमुक्त्वा ययातिस्तु पुनः प्रोवाच बुद्धिमान् ।
सर्वे ह्यवभृथस्नातास्त्वरध्वं कार्यगौरवात् ॥ १.८७.३४ ॥
قال ذلك، ثم تكلّم الحكيم ياياتي مرة أخرى: «لقد اغتسلتم جميعًا غسل أفبهرتا؛ فأسرعوا لجلال المهمة.»
1.87.35
आतिष्ठ स्वरथं राजन्विक्रमस्व विहायसम् ।
वयमप्यनुयास्यामो यदा कालो भविष्यति ॥ १.८७.३५ ॥
اعتلِ عربتك أيها الملك، وتقدّم بشجاعة نحو السماء؛ ونحن أيضًا سنلحق بك حين يحين الوقت.
1.87.36
सर्वैरिदानीं गन्तव्यं सह स्वर्गजितो वयम् ।
एष नो विरजाः पन्था दृश्यते देवसद्मनः ॥ १.८७.३६ ॥
ينبغي الآن أن نمضي جميعًا معًا، نحن الذين فتحنا السماء؛ فهذا الطريق الطاهر إلى مسكن الآلهة يتراءى لنا.
1.87.37
अष्टकश्च शिबिश्चैव काशेयश्च प्रतर्दनः ।
ऐक्ष्वाकवो वसुमनाश्चत्वारो भूमिपास्तदा।
सर्वे ह्यवभृथस्नाताः स्वर्गताः साधवः सह ॥ १.८७.३७ ॥
أشتكا وشيبي وكاشيا برتردانا وفاسومناس من سلالة إكشفاكو — هؤلاء الملوك الأربعة، بعد أن اغتسلوا غسل أفبهرتا، صعدوا إلى السماء مع الصالحين.
1.87.38
तेऽधिरुह्य रथान्सर्वे प्रयाता नृपस्तमाः ।
आक्रमन्तो दिवं भाभिर्धर्मेणावृत्य रोदसी ॥ १.८७.३८ ॥
صعد أولئك أفضل الملوك إلى عرباتهم وانطلقوا، صاعدين إلى السماء بإشراقهم، مغطّين السماء والأرض بالدارما.
1.87.39
अहं मन्ये पूर्वमेकोऽस्मि गन्ता ।
सखा चेन्द्रः सर्वथा मे महात्मा।
कस्मादेवं शिबिरौशीनरोऽय-
मेकोऽत्यगात्सर्ववेगेन वाहान् ॥ १.८७.३९ ॥
كنت أظن أنني وحدي سأسبق؛ والمهاتما إندرا صديقي في كل شيء. فكيف تجاوز شيبي ابن أوشيناراً الخيل وحده بكامل السرعة؟
1.87.40
अददद्याचमानाय यावद्वित्तमविन्दत ।
उशीनरस्य पुत्रोऽयं तस्माच्छ्रेष्ठोहि वः शिबिः ॥ १.८७.४० ॥
كان شيبي ابن أوشيناراً يعطي من يسأله كل ما يملكه من ثروة. ولذلك فشيبي أفضلكم.
1.87.41
दानं तपः संत्यमथाऽपि धर्मो ।
ह्रीः श्रीः क्षमा सौम्यमथो विधित्सा।
राजन्नेतान्यप्रमेयाणि राज्ञः ।
शिबेः स्थितान्यप्रतिमस्य बुद्ध्या ॥ १.८७.४१ ॥
الجود، والتقشف، والصدق، والدارما، والحياء، والبهاء، والصبر، واللطف، والرغبة في العطاء على الوجه الصحيح — أيها الملك، هذه الصفات اللامتناهية تستقر في الملك شيبي ذي العقل الذي لا نظير له.
1.87.42
एवं वृत्तो ह्रीनिषेवश्च यस्मा-
त्तस्माच्छिबिरत्यगाद्वै रथेन।
अथाष्टकः पुनरेवान्वपृच्छ-
न्मातामहं कौतुकेनेन्द्रकल्पम् ॥ १.८७.४२ ॥
لأن شيبي كان يسلك هذا السلوك ويلتزم الحياء، فقد سبق الآخرين حقاً بعربته. فعاد أشتَكا بدافع الفضول يسأل جده لأمه، الشبيه بإندرا، مرة أخرى.
1.87.43
पृच्छामि त्वां नृपते ब्रूहि सत्यं ।
कुतश्च कश्चासि सुतश्च कस्य।
कृतं त्वया यद्धि न तस्य कर्ता ।
लोके त्वदन्यः क्षत्रियो ब्राह्मणो वा ॥ १.८७.४३ ॥
أسألك، أيها الملك، فأخبرني بالحق: من أين أتيت، ومن أنت، وابن من؟ إن ما فعلته لا يقدر عليه في العالم أحد من الكشاتريين أو البراهمة سواك.
1.87.44
ययातिरस्मि नहुषस्य पुत्रः ।
पूरोः पिता सार्वबौमस्त्विहासम्।
गुह्यं चार्थं मामकेभ्यो ब्रवीमि ।
मातामहोऽहं भवतां प्रकाशम् ॥ १.८७.४४ ॥
أنا ياياتي، ابن ناهوشا، أبو بورو، سيد الأرض كلها. هنا أقول ما هو سرّ وما ينبغي أن أقوله لقومي؛ علانيةً، أنا جدّكم من جهة الأم.
1.87.45
सर्वामिमां पृथिवीं निर्जिगाय ।
दत्त्वा प्रतस्थे विपिनं ब्राह्मणेभ्यः।
मेध्यानश्वानेकशतान्सुरूपां-
स्तदा देवाः पुण्यभाजो भवन्ति ॥ १.८७.४५ ॥
لقد فتحتُ هذه الأرض كلها. وبعد أن وهبتُها للبراهمة، ذهبتُ إلى الغابة؛ وأعطيتُ أيضًا مئات الخيول الطاهرة الجميلة. عندئذٍ يصير الآلهة شركاء في الفضل.
1.87.46
अदामहं पृथिवीं ब्राह्मणेभ्यः ।
पूर्णामिमामखिलां वाहनेन।
गोभिः सुवर्णेन धनैश्च मुख्यै-
स्तदाऽददं गाः शथमर्बुदानि ॥ १.८७.४६ ॥
أعطيتُ هذه الأرض الكاملة كلها للبراهمة مع مركباتها، ومع الأبقار والذهب وأعظم الثروات؛ ثم أعطيتُ كذلك مئة أربودة من الأبقار.
1.87.47
सत्येन मे द्यौश्च वसुन्धरा च ।
तथैवाग्निज्वर्लते मानुषेषु।
न मे वृथा व्याहृतमेव वाक्यं ।
सत्यं हि सन्तः प्रतिपूजयन्ति ॥ १.८७.४७ ॥
بالحق يقوم لي السماء والأرض، وكذلك تتّقد النار بين الناس. ولم تُقَل كلمتي عبثًا، لأن الأخيار يكرّمون الحق.
1.87.48
यदष्टक प्रब्रवीमीह सत्यं ।
प्रतर्दनं चौषदश्विं तथैव।
सर्वे च लोका मुनयश्च देवाः ।
सत्येन पूज्या इति मे मनोगतम् ॥ १.८७.४८ ॥
يا أشتكا، الحق الذي أعلنه هنا، وكذلك في شأن برتردنا وأوشدشفي: جميع العوالم والحكماء والآلهة تُكرَّم بالحق؛ هذا ما عقدتُ عليه قلبي.
1.87.49
यो नः स्वर्गजितः सर्वान्यथावृत्तं निवेदयेत् ।
अनसूयुर्द्विजाग्र्येभ्यः स लभेन्नः सलोकताम् ॥ १.८७.४९ ॥
من يُبلغ أفضل المولودين مرتين، دون حسد، كل ما جرى لنا نحن الفائزين بالسماء، فليَنَل مقامًا في عالمنا.
1.87.50
एवं राजा स महात्मा ह्यतीव ।
स्वैर्दौहित्रैस्तारितोऽमित्रसाह।
त्यक्त्वा महीं परमोदारकर्मा ।
स्वर्गं गतः कर्मभिर्व्याप्य पृथ्वीम् ॥ १.८७.५० ॥
وهكذا ذهب ذلك الملك العظيم النفس، قاهر الأعداء، الذي أنقذه أحفاده من بناته إنقاذًا عظيمًا، صاحب الأعمال الكريمة الجليلة، بعد أن ملأ الأرض بأعماله، فترك الأرض وذهب إلى السماء.