మహాభారతం · అధ్యాయం 1.94
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.94.1
सुव्यक्तं राजपुत्री त्वं यथा कल्याणि भाषसे ।
भार्या मे भव सुश्रोणि ब्रूहि किं करवाणि ते ॥ १.९४.१ ॥
కల్యాణీ, నువ్వు రాజకుమారివని నీ మాటల వల్ల స్పష్టమవుతోంది. సుందర కటిప్రదేశమున్నదానా, నా భార్యవు కమ్ము. చెప్పు, నీకోసం నేనేమి చేయాలి?
1.94.2
सुवर्णमालां वासांसि कुण्डले परिहाटके ।
नानापत्तनजे शुभ्रे मणिरत्ने च शोभने ॥ १.९४.२ ॥
బంగారు మాల, వస్త్రాలు, కుండలాలు, బంగారు ఆభరణాలు, వివిధ నగరాల్లో తయారైన ప్రకాశవంతమైన అందమైన మణులు, రత్నాలు.
1.94.3
आहरामि तवाद्याहं निष्कादीन्यजिनानि च ।
सर्वं राज्यं तवाद्यास्तु भार्या मे भव शोभने ॥ १.९४.३ ॥
నేను ఇప్పుడే నీకోసం నిష్కాలు మొదలైన బంగారు నాణేలను, జింకచర్మాలను తెస్తాను. ఈ రోజే రాజ్యమంతా నీదవుతుంది. శోభనీ, నా భార్యవు కమ్ము.
1.94.4
गान्धर्वेण च मां भीरु विवाहेनैहि सुन्दरि ।
विवाहानां हि रम्भोरु गान्धर्वः श्रेष्ठ उच्यते ॥ १.९४.४ ॥
భీరువా, సుందరీ, గాంధర్వ వివాహంతో నా దగ్గరకు రా. రంభోరూ, వివాహాలలో గాంధర్వమే శ్రేష్ఠమని చెప్పబడుతుంది.
1.94.5
फलाहारो गतो राजन्पिता मे इत आश्रमात् ।
मुहूर्तं संप्रतीक्षस्व स मां तुभ्यं प्रदास्यति ॥ १.९४.५ ॥
రాజా, నా తండ్రి ఫలాహారం కోసం ఈ ఆశ్రమం నుంచి వెళ్లారు. ఒక ముహూర్తం వేచి ఉండు, ఆయన నన్ను నీకు ఇస్తారు.
1.94.6
पिता हि मे प्रभुर्नित्यं दैवतं परमं मम ।
यस्मै मां दास्यति पिता स मे भर्ता भविष्यति ॥ १.९४.६ ॥
నా తండ్రియే ఎల్లప్పుడూ నా ప్రభువు, నాకు పరమ దైవం. ఎవరికి నా తండ్రి నన్ను ఇస్తారో, అతడే నా భర్త అవుతాడు.
1.94.7
पिता रक्षति कौमारे भर्ता रक्षति यौवने ।
पुत्रस्तु स्थाविरे भावे न स्त्री स्वातन्त्र्यमर्हति ॥ १.९४.७ ॥
బాల్యంలో తండ్రి రక్షిస్తాడు, యౌవనంలో భర్త రక్షిస్తాడు, వృద్ధాప్యంలో కుమారుడు రక్షిస్తాడు. స్త్రీ స్వాతంత్ర్యానికి అర్హురాలు కాదు.
1.94.8
समन्यमाना राजेन्द्र पितरं मे तपस्विनम् ।
अधर्मेण हि धर्मिष्ठ कथं वरमुपास्महे ॥ १.९४.८ ॥
రాజేంద్రా, నా తపస్వి అయిన తండ్రిని గౌరవిస్తూ, ధర్మిష్ఠుడా, అధర్మంగా వరుడిని ఎలా ఆశ్రయించగలం?
1.94.9
मामैवं वद कल्याणि तपोराशिं दमात्मकम् ।
मन्युप्रहरणा विप्रा न विप्राः शस्त्रपाणयः ॥ १.९४.९ ॥
కళ్యాణీ, నన్ను ఇలా అనకు; తపస్సు రాశియైన, నిగ్రహంతో కూడినవాడిని గురించి. బ్రాహ్మణులు కోపాన్నే ఆయుధంగా కలిగినవారు, చేతిలో ఆయుధం పట్టనివారు.
1.94.10
मन्युना घ्नन्ति ते शत्रून्वज्रेणेन्द्र इवासुरान् ।
अग्निर्दहति तेजोभिः सूर्यो दहति रश्मिभिः ॥ १.९४.१० ॥
వారు కోపంతో శత్రువులను చంపుతారు, ఇంద్రుడు వజ్రంతో అసురులను చంపినట్లు. అగ్ని తన జ్వాలలతో దహిస్తుంది, సూర్యుడు తన కిరణాలతో దహిస్తాడు.
1.94.11
राजा दहति दण्डेन ब्राह्मणो मन्युना दहेत् ।
क्रोधिता मन्युना घ्नन्ति वज्रपाणिरिवासुरान् ॥ १.९४.११ ॥
రాజు దండంతో దహిస్తాడు, బ్రాహ్మణుడు కోపంతో దహించగలడు. కోపించినవారు వజ్రపాణిలాగా అసురులను చంపుతారు.
1.94.12
जाने भद्रे महर्षिं तं तस्य मन्युर्न विद्यते ।
इच्छामि त्वां वरारोहे भजमानामनिन्दिते।
त्वदर्थं मां स्थितं विद्धि त्वद्गतं हि मनो मम ॥ १.९४.१२ ॥
కళ్యాణీ, ఆ మహర్షికి కోపం లేదని నాకు తెలుసు. అందమైన నడుము గలదానా, నిర్దోషురాలా, నిన్ను కోరుకుంటున్నాను; నన్ను సేవిస్తున్నదానా. నీ కోసమే నేను నిలిచివున్నానని తెలుసుకో; నా మనస్సు నీ వైపే ఉంది.
1.94.13
आत्मनो बन्धुरात्मैव गतिरात्मैव चात्मनः ।
आत्मनैवात्मनो दानं कर्तुमर्हसि धर्मतः ॥ १.९४.१३ ॥
తనకు తానే బంధువు, తనకు తానే గతి. ధర్మానుసారం నువ్వే నిన్ను దానం చేయడానికి అర్హురాలివి.
1.94.14
अष्टावेव समासेन विवाहा धर्मतः स्मृताः ।
ब्राह्मो दैवस्तथैवार्षः प्राजापत्यस्तथाऽऽसुरः ॥ १.९४.१४ ॥
సంక్షేపంగా చెప్పాలంటే, ధర్మం ప్రకారం వివాహాలు ఎనిమిదే అని స్మరించబడ్డాయి: బ్రాహ్మం, దైవం, ఆర్షం, ప్రాజాపత్యం, ఆసురం.
1.94.15
गान्धर्वो राक्षसश्चैव पैशाचश्चाष्टमः स्मृतः ।
तेषां धर्म्यान्यथापूर्वं मनुः स्वायंभुवोऽब्रवीत् ॥ १.९४.१५ ॥
గాంధర్వం, రాక్షసం, పైశాచం — ఇది ఎనిమిదవది అని స్మరించబడింది. వాటిలో ధర్మ్యమైనవి ముందు క్రమంలో స్వాయంభువ మనువు చెప్పాడు.
1.94.16
प्रशस्तांश्चतुरः पूर्वान्ब्राह्मणस्योपधारय ।
षडानुपूर्व्या क्षत्रस्य विद्धि धर्म्याननिन्दिते ॥ १.९४.१६ ॥
బ్రాహ్మణునికి ముందున్న నాలుగు ప్రశస్తమైన వివాహాలను భావించు. క్షత్రియునికి క్రమంగా ఆరు ధర్మ్యమైనవని తెలుసుకో, నిర్దోషురాలా.
1.94.17
राज्ञां तु राक्षसोऽप्युक्तो विट्शूद्रेष्वासुरः स्मृतः ।
पञ्चानां तु त्रयो धर्म्या अधर्म्यौ द्वौ स्मृताविह ॥ १.९४.१७ ॥
రాజులకు రాక్షసం కూడా చెప్పబడింది; వైశ్యులు, శూద్రులలో ఆసురం స్మరించబడింది. ఐదింటిలో మూడు ధర్మ్యమైనవి; ఇక్కడ రెండు అధర్మ్యమైనవిగా చెప్పబడ్డాయి.
1.94.18
पैशाच आसुरश्चैव न कर्तव्यौ कदाचन ।
अनेन विधिना कार्यो धर्मस्यैषा गतिः स्मृता ॥ १.९४.१८ ॥
పైశాచం, ఆసురం ఎప్పుడూ చేయరాదు. ఈ విధానంతోనే చేయాలి; ఇదే ధర్మానికి గతి అని స్మరించబడింది.
1.94.19
गान्धर्वराक्षसौ क्षत्रे धर्म्यौ तौ मा विशङ्किथाः ।
पृथग्वा यदि वा मिश्रौ कर्तव्यौ नात्र संशयः ॥ १.९४.१९ ॥
గాంధర్వ, రాక్షస వివాహాలు క్షత్రియునికి ధర్మసమ్మతమైనవి; వాటిపై సందేహం పెట్టుకోకు. అవి విడిగా గానీ కలిపి గానీ చేయవచ్చు; ఇందులో సందేహం లేదు.
1.94.20
सा त्वं मम सकामस्य सकामा वरवर्णिनी ।
गान्धर्वेण विवाहेन भार्या भवितुमर्हसि ॥ १.९४.२० ॥
ఓ సుందరవర్ణిణీ, నన్ను కోరుతున్న నీవు నా కోరికను కలిగి ఉన్నావు; గాంధర్వ వివాహం ద్వారా నా భార్య కావడానికి నీవు అర్హురాలివి.
1.94.21
यदि धर्मपथस्त्वेव यदि चात्मा प्रभुर्मम ।
प्रदाने पौरवश्रेष्ठ शृणु मे समयं प्रभो ॥ १.९४.२१ ॥
ఇదే ధర్మమార్గమైతే, నా ఆత్మ నా అధీనంలో ఉన్నట్లైతే, పౌరవశ్రేష్ఠా, ప్రభూ, నన్ను ఇచ్చే విషయంలో నా షరతును విను.
1.94.22
सत्यं मे प्रतिजानीहि यथा वक्ष्याम्यहं रहः ।
मयि जायेत यः पुत्रः स भवेत्त्वदनन्तरः ॥ १.९४.२२ ॥
నేను రహస్యంగా చెప్పబోయేది నాకు సత్యంగా ప్రతిజ్ఞ చేయి: నా వల్ల పుట్టే కొడుకు నీ తర్వాత వారసుడు కావాలి.
1.94.23
युवराजो महाराज सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ।
यद्येतदेवं दुष्यन्त अस्तु मे सङ्गमस्त्वया ॥ १.९४.२३ ॥
ఓ మహారాజా, యువరాజా, ఇది నిజంగా నీతో చెబుతున్నాను. ఓ దుష్యంతా, ఇది ఇలాగే ఉంటే, నీతో నాకు కలయిక జరగనివ్వు.
1.94.24
तस्यास्तु सर्वं संश्रुत्य यथोक्तं स विशांपतिः ।
दुष्यन्तः पुनरेवाह यद्यदिच्छसि तद्वद ॥ १.९४.२४ ॥
ఆమె చెప్పిన అన్నింటినీ విని, ఆ రాజు దుష్యంతుడు మళ్లీ ఇలా అన్నాడు: నీవు ఏది కోరుతున్నావో అది చెప్పు.
1.94.25
ख्यातो लोकप्रवादोयं विवाह इति शास्त्रतः ।
वैवाहिकीं क्रियां सन्तः प्रशंसन्ति प्रजाहिताम् ॥ १.९४.२५ ॥
వివాహం శాస్త్రానుసారంగా స్థిరపడినదని లోకవ్యవహారం; సజ్జనులు వివాహ క్రియను ప్రశంసిస్తారు, అది సంతానానికి హితకరమైనది.
1.94.26
लोकप्रवादशान्त्यर्थं विवाहं विधिना कुरु ।
सन्त्यत्र यज्ञपात्राणि दर्भाः सुमनसोऽक्षताः ॥ १.९४.२६ ॥
లోకాపవాదం శాంతించడానికి విధిప్రకారం వివాహం చేయండి. ఇక్కడ యజ్ఞపాత్రలు, దర్భలు, పుష్పాలు, అక్షతలు ఉన్నాయి.
1.94.27
यथा युक्तो विवाहः स्यात्तथा युक्ता प्रजा भवेत् ।
तस्मादाज्यं हविर्लाजाः सिकता ब्राह्मणास्तव ॥ १.९४.२७ ॥
వివాహం సరిగ్గా జరగడానికి, సంతానం కూడా సరిగ్గా ఉండడానికి — అందుకు నెయ్యి, హవిస్సు, లాజలు, ఇసుక, మీ బ్రాహ్మణులు ఇక్కడ ఉన్నారు.
1.94.28
वैवाहिकानि चान्यानि समस्तानीह पार्थिव ।
दुरुक्तमपि राजेन्द्र क्षन्तव्यं धर्मकारणात् ॥ १.९४.२८ ॥
ఓ రాజా, వివాహానికి సంబంధించిన మిగతావన్నీ ఇక్కడ ఉన్నాయి. ఓ రాజేంద్రా, ధర్మం కోసం నా కఠిన వాక్కులను కూడా క్షమించాలి.
1.94.29
एवमस्त्विति तां राजा प्रत्युवाचाविचारयन् ।
अपि च त्वां हि नेष्यामि नगरं स्वं शुचिस्मिते ॥ १.९४.२९ ॥
'అలాగే కానివ్వు' అని రాజు ఆలోచించకుండా ఆమెకు బదులిచ్చాడు: 'పవిత్రమైన నవ్వు గలదానా, నిన్ను నా నగరానికే తీసుకువెళ్తాను.'
1.94.30
यथा त्वमर्हा सुश्रोणि मन्यसे तद्ब्रवीमि ते ।
एवमुक्त्वा स राजर्षिस्तामनिन्दितगामिनीम् ॥ १.९४.३० ॥
'సుందరమైన నడుము గలదానా, నీవు ఎలా యోగ్యురాలవని భావిస్తావో, అదే నీకు చెబుతున్నాను.' అని చెప్పి ఆ రాజర్షి, దోషరహిత నడకగల ఆమెతో...
1.94.31
पुरोहितं समाहूय वचनं युक्तमब्रवीत् ।
राजपुत्र्या यदुक्तं वै न वृथा कर्तुमुत्सहे ॥ १.९४.३१ ॥
పురోహితుడిని పిలిచి అతడు తగిన మాట పలికాడు: 'రాజపుత్రి చెప్పినదాన్ని వృథా చేయడానికి నేను ఇష్టపడను.'
1.94.32
क्रियाहीनो हि न भवेन्मम पुत्रो महाद्युतिः ।
तथा कुरुष्व शास्त्रोक्तं विवाहं मा चिरंकुरु ॥ १.९४.३२ ॥
నా తేజోవంతుడైన కుమారుడు క్రియాహీనుడు కాకూడదు; కాబట్టి శాస్త్రోక్తంగా వివాహం జరిపించు, ఆలస్యం చేయకు.
1.94.33
एवमुक्तो नृपतिना द्विजः परमयन्त्रितः ।
शोभनं राजराजेति विधिना कृतवान्द्विजः ॥ १.९४.३३ ॥
రాజు ఇలా చెప్పగా ఆ ద్విజుడు అత్యంత సంయమంతో, 'రాజరాజా, శుభం' అని పలికి విధిప్రకారం కార్యం నిర్వహించాడు.
1.94.34
शासनाद्विप्रमुख्यस्य कृतकौतुकमङ्गलः ।
जग्राह विधिवत्पाणावुवास च तया सह ॥ १.९४.३४ ॥
ప్రధాన విప్రుని ఆజ్ఞతో మంగళ కౌతుకాలను నెరవేర్చి, అతడు విధిప్రకారం ఆమె చేయిని పట్టుకుని ఆమెతో కలిసి జీవించాడు.
1.94.35
विश्वास्य चैनां स प्रायादब्रवीच्च पुनः पुनः ।
प्रेषयिष्ये तवार्थाय वाहिनीं चतुरङ्गिणीम् ॥ १.९४.३५ ॥
ఆమెకు ధైర్యం చెప్పి అతడు వెళ్లిపోయాడు; పదే పదే ఇలా అన్నాడు: 'నీ కోసం చతురంగ సేనను పంపుతాను.'
1.94.36
त्रैविद्यवृद्धैः सहितां नानाराजजनैः सह ।
शिबिकासहस्रैः सहिता वयमायान्ति बान्धवाः ॥ १.९४.३६ ॥
త్రివేదాల్లో వృద్ధులైన విప్రులతో, నానా రాజజనులతో కలిసి, వేల శిబికలతో మేము బంధువులు వస్తున్నాం.
1.94.37
मूकाश्चैव किराताश्च कुब्जा वामनकैः सह ।
सहिताः कञ्चुकिवरैर्वाहिनी सूतमागधैः ॥ १.९४.३७ ॥
మూగవారు, కిరాతులు, కుబ్జులు, వామనులు, శ్రేష్ఠులైన కంచుకులు, సూతులు, మాగధులతో కూడిన సేన వస్తుంది.
1.94.38
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैर्वनं च समुपैष्यति ।
तथा त्वामानयिष्यामि नगरं स्वं शुचिस्मिते ॥ १.९४.३८ ॥
శంఖ దుందుభి ధ్వనులతో అడవికి కూడ సేన చేరుతుంది; ఈ విధంగా, శుచిస్మితా, నిన్ను నీ నగరానికి తీసుకువస్తాను.
1.94.39
अन्यथा त्वां न नेष्यामि स्वनिवेशमसत्कृताम् ।
सर्वमङ्गलसत्कारैः सुभ्रु सत्यं करोमि ते ॥ १.९४.३९ ॥
లేకుంటే అవమానింపబడిన నిన్ను నా నివాసానికి తీసుకువెళ్లను; అన్ని మంగళ సత్కారాలతో, సుభ్రూ, నీకు ఇది సత్యంగా చేస్తాను.
1.94.40
एवमुक्त्वा स राजर्षिस्तामनिन्दितगामिनीम् ।
परिष्वज्य च बाहुभ्यां स्मितपूर्वमुदैक्षत ॥ १.९४.४० ॥
ఇలా చెప్పి ఆ రాజర్షి, నిందలేని నడకగల ఆమెను రెండు బాహువులతో కౌగిలించుకొని, ముందుగా చిరునవ్వుతో ఆమెను చూశాడు.
1.94.41
प्रदक्षिणीकृतां देवीं पुनस्तां परिषस्वजे ।
शकुन्तला सा सुमुखी पपात नृपपादयोः ॥ १.९४.४१ ॥
ప్రదక్షిణం చేయబడిన ఆ దేవిని అతడు మళ్లీ కౌగిలించుకున్నాడు; సుముఖి శకుంతల రాజు పాదాలపై పడింది.
1.94.42
तां देवीं पुनरुत्थाप्य मा शुचेति पुनः पुनः ।
शपेयं सुकृतेनैव प्रापयिष्ये नृपात्मजे ॥ १.९४.४२ ॥
ఆ దేవిని మళ్లీ లేపి, 'దుఃఖించకు' అని మళ్లీ మళ్లీ చెప్పి, నా సుకృతంపైనే ఆన చేస్తున్నాను; రాజపుత్రీ, దీన్ని తప్పకుండా సాధిస్తాను.
1.94.43
इति तस्याः प्रतिश्रुत्य स नृपो जनमेजय ।
मनसा चिन्तयन्प्रायात्काश्यपं प्रति पार्थिव ॥ १.९४.४३ ॥
జనమేజయా, ఇలా ఆమెకు వాగ్దానం చేసి ఆ రాజు మనసులో ఆలోచిస్తూ కాశ్యపుని వైపు వెళ్ళాడు, ఓ రాజా.
1.94.44
भगवांस्तपसा युक्तः श्रुत्वा किं नु करिष्यति ।
तं न प्रसाद्यागतोऽहं प्रसीदेति द्विजोत्तमम्।
एवं संचिन्तयन्नेव प्रविवेश स्वकं पुरम् ॥ १.९४.४४ ॥
తపస్సుతో కూడిన భగవానుడు విని ఏమి చేస్తాడు? ఆయనను ప్రసన్నం చేయకుండానే నేను వచ్చాను. 'ప్రసన్నులు కండి' అని ఆ శ్రేష్ఠ ద్విజునితో అనాలి. ఇలా ఆలోచిస్తూనే అతడు తన నగరంలో ప్రవేశించాడు.
1.94.45
ततो मुहूर्ते याते तु कण्वोऽप्याश्रममागमत् ।
शकुन्तला च पितरं ह्रिया नोपजगाम तम् ॥ १.९४.४५ ॥
అప్పుడు ఒక ముహూర్తం గడిచాక కణ్వుడు కూడా ఆశ్రమానికి వచ్చాడు. శకుంతల సిగ్గుతో తన తండ్రి దగ్గరకు వెళ్ళలేదు.
1.94.46
शङ्कितेव च विप्रर्षिमुपचक्राम सा शनैः ।
ततोऽस्य भारं जग्राह आसनं चाप्यकल्पयत् ॥ १.९४.४६ ॥
ఆమె భయపడినట్లుగా ఆ విప్రర్షి దగ్గరకు నెమ్మదిగా వెళ్ళింది. అప్పుడు ఆయన భారాన్ని తీసుకుని ఆసనాన్ని కూడా సిద్ధం చేసింది.
1.94.47
प्राक्षालयच्च सा पादौ काश्यपस्य महात्मनः ।
न चैनं लज्जयाऽशक्नोदक्षिभ्यामभिवीक्षितुम् ॥ १.९४.४७ ॥
ఆమె మహాత్ముడైన కాశ్యపుని పాదాలు కడిగింది. సిగ్గుతో కళ్ళతో ఆయనను చూడలేకపోయింది.
1.94.48
शकुन्तला च सव्रीडा तमृषिं नाभ्यभाषत ।
तस्मात्स्वधर्मात्स्खलिता भीता सा भरतर्षभ ॥ १.९४.४८ ॥
శకుంతల సిగ్గుతో ఆ ఋషితో ఏమీ మాట్లాడలేదు. ఓ భరత శ్రేష్ఠుడా, తన ధర్మం నుండి తొలగినందున ఆమె భయపడింది.
1.94.49
अभवद्दोषदर्शित्वाद्ब्रह्मचारिण्ययन्त्रिता ।
स तदा व्रीडितां दृष्ट्वा ऋषिस्तां प्रत्यभाषत ॥ १.९४.४९ ॥
దోషాన్ని చూసినందువల్ల ఆమె బ్రహ్మచారిణి అయినప్పటికీ నిగ్రహం లేనిదైంది. అప్పుడు ఆమె సిగ్గుపడటం చూసి ఋషి ఆమెతో మాట్లాడాడు.
1.94.50
सव्रीडैव च दीर्घायुः पुरेव भविता न च ।
वृत्तं कथय रम्भोरु मा त्रासं च प्रकल्पय ॥ १.९४.५० ॥
సిగ్గుపడుతున్నావు, కానీ నీవు దీర్ఘాయువుగా ఉంటావు; ముందులా కాదు. ఓ రంభోరూ, జరిగినది చెప్పు; భయపడకు.
1.94.51
ततः प्रक्षाल्य पादौ सा विश्रान्तं पुनरब्रवीत् ।
निधाय कामं तस्यर्षेः कन्दानि च फलानि च ॥ १.९४.५१ ॥
తరువాత ఆమె పాదాలు కడుక్కుని, విశ్రాంతి తీసుకుంటూ మళ్లీ మాట్లాడింది; ఆ ఋషికి కావలసిన దుంపలను, పండ్లను ఉంచి.
1.94.52
ततः संवाह्य पादौ सा विश्रान्तं वेदिमध्यमा ।
शकुन्तला पौरवाणां दुष्यन्तं जग्मुषी पतिम् ॥ १.९४.५२ ॥
తరువాత ఆ సన్నని నడుము గల శకుంతల పాదాలు ఒత్తుకుని, విశ్రాంతి తీసుకుంటూ, పౌరవ దుష్యంతుడనే భర్తను చేరుకుంది.
1.94.53
ततः कृच्छ्रादतिशुभा सव्रीडा श्रमती तदा ।
सगद्गदमुवाचेदं काश्यपं सा शुचिस्मिता ॥ १.९४.५३ ॥
అప్పుడు అతిసుందరి, సిగ్గుపడి, అలసిపోయిన, పవిత్రమైన నవ్వు గల ఆ శకుంతల కష్టంగా, గద్గద స్వరంతో కాశ్యపునితో ఇలా అన్నది.
1.94.54
राजा ताताजगामेह दुष्यन्त इलिलात्मजः ।
मया पतिर्वृतो योऽसौ दैवयोगादिहागतः ॥ १.९४.५४ ॥
తండ్రీ, ఇల కుమారుడైన రాజు దుష్యంతుడు ఇక్కడికి వచ్చాడు. నేను భర్తగా వరించినవాడు ఆయనే; దైవయోగం వల్ల ఇక్కడికి వచ్చాడు.
1.94.55
तस्य तात प्रसीद त्वं भर्ता मे सुमहायशाः ।
अतः सर्वं तु यद्वृत्तं दिव्यज्ञानेन पश्यसि ॥ १.९४.५५ ॥
తండ్రీ, నా భర్త, మహా యశస్వి అయిన ఆయన పట్ల దయ చూపండి. జరిగినదంతా మీరు దివ్య జ్ఞానంతో చూస్తున్నారు.
1.94.56
अभयं क्षत्रियकुले प्रसादं कर्तुमर्हसि ।
चक्षुषा स तु दिव्येन सर्वं विज्ञाय काश्यपः ॥ १.९४.५६ ॥
క్షత్రియ కులానికి అభయం, అనుగ్రహం ఇవ్వడం మీకు తగును. కాశ్యపుడు దివ్య దృష్టితో అంతా తెలుసుకొని...
1.94.57
ततो धर्मिष्ठतां मत्वा धर्मे चास्खलितं मनः ।
उवाच भगवान्प्रीतस्तद्वृत्तं सुमहातपाः ॥ १.९४.५७ ॥
అప్పుడు ధర్మనిష్ఠను, ధర్మంలో చలించని మనస్సును గ్రహించి, ప్రసన్నుడైన భగవానుడు, మహాతపస్వి ఆ సంఘటన గురించి చెప్పారు.
1.94.58
एवमेतन्मया ज्ञातं दृष्टं दिव्येन चक्षुषा ।
त्वयाऽद्य राजान्वयया मामनादृत्य यत्कृतम् ॥ १.९४.५८ ॥
ఇది నేను దివ్య దృష్టితో తెలుసుకున్నాను, చూశాను. రాజవంశపు కన్యా, నేడు నన్ను నిర్లక్ష్యం చేసి నీవు చేసినది...
1.94.59
पुंसा सह समायोगो न स धर्मोपघातकः ।
न भयं विद्यते भद्रे मा शुचः सुकृतं कृतम् ॥ १.९४.५९ ॥
ఒక పురుషునితో అటువంటి కలయిక ధర్మానికి భంగం కలిగించేది కాదు. శుభవతీ, భయం లేదు. దుఃఖించకు; చేసినది మంచిదే.
1.94.60
क्षत्रियस्य तु गान्धर्वो विवाहः श्रेष्ठ उच्यते ।
सकामायाः सकामेन निमन्त्रः श्रेष्ठ उच्यते ॥ १.९४.६० ॥
క్షత్రియునికి గాంధర్వ వివాహమే శ్రేష్ఠమని చెప్పబడింది. ఇష్టపడే స్త్రీకి ఇష్టపడే పురుషునితో పరస్పర అంగీకారమే శ్రేష్ఠమని చెప్పబడింది.
1.94.61
किं पुनर्विधिवत्कृत्वा सुप्रजस्त्वमवाप्स्यसि ।
धर्मात्मा च महात्मा च दुष्यन्तः पुरुषोत्तमः ॥ १.९४.६१ ॥
విధిప్రకారం వివాహం చేసుకుంటే నీకు మరింత శ్రేష్ఠమైన సంతానం కలుగుతుంది. ధర్మాత్ముడు, మహాత్ముడు అయిన దుష్యంతుడు పురుషోత్తముడు.
1.94.62
अभ्यागच्छत्पतिर्यस्त्वां भजमानां शकुन्तले ।
महात्मा जनिता लोके पुत्रस्तव महायशाः ॥ १.९४.६२ ॥
శకుంతలా, నిన్ను కోరి వచ్చిన భర్త మహాత్ముడు; లోకంలో తండ్రి అవుతాడు. నీ కుమారుడు మహాయశస్వి అవుతాడు.
1.94.63
स च सर्वां समुद्रान्तां कृत्स्नां भोक्ष्यति मेदिनीम् ।
परं चाभिप्रयातस्य चक्रं तस्य महात्मनः ॥ १.९४.६३ ॥
అతడు సముద్రం వరకు ఉన్న సమస్త భూమిని అనుభవిస్తాడు; ఆ మహాత్ముడు ముందుకు సాగినప్పుడు అతని చక్రం అత్యుత్తమమవుతుంది.
1.94.64
भविष्यत्यप्रतिहतं सततं चक्रवर्तिनः ।
प्रसन्न एव तस्याहं त्वकृते वरवर्णिनि ॥ १.९४.६४ ॥
చక్రవర్తి చక్రం నిరంతరం అప్రతిహతంగా ఉంటుంది. వరవర్ణినీ, నేను అతనితో ప్రసన్నుడనయ్యాను; నీ కారణంగానూ.
1.94.65
ऋतवो बहवस्ते वै गता व्यर्थाः शुचिस्मिते ।
सार्थकं सांप्रतं ह्येतन्न च पाप्मास्ति तेऽनघे।
गृहाण च वरं मत्तस्तत्कृते यदभीप्सितम् ॥ १.९४.६५ ॥
శుచిస్మితా, నీ అనేక ఋతువులు వ్యర్థంగా గడిచిపోయాయి; కానీ ఇప్పుడు ఇది ఫలవంతమైంది. అనఘా, నీలో పాపం లేదు. నీకు కావలసిన వరాన్ని నా నుండి స్వీకరించు.
1.94.66
मया पतिर्वृतो योऽसौ दुष्यन्तः पुरुषोत्तमः ।
मम चैव पतिर्दृष्टो देवतानां समक्षतः।
तस्मै ससचिवाय त्वं प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ १.९४.६६ ॥
నేను వరించిన భర్త ఆ పురుషోత్తముడు దుష్యంతుడు; దేవతల సమక్షంలో నా భర్తగా అతడు చూడబడ్డాడు. మంత్రులతో కూడిన అతనికి మీరు అనుగ్రహం చూపాలి.
1.94.67
इत्येवमुक्त्वा मनसा प्रणिधाय मनस्विनी ।
ततो धर्मिष्ठतां वव्रे राज्ये चास्खलनं तथा ॥ १.९४.६७ ॥
ఇలా మనసులో చెప్పి, మనస్సును నిలిపి ఆ మనస్వినీ ధర్మనిష్ఠను, రాజ్యంలో అచంచలతను వరంగా కోరుకుంది.
1.94.68
शकुन्तलां पौरवाणां दुष्यन्तहितकाम्यया ।
एवमस्त्विति तां प्राह कण्वो धर्मभृतां वरः ॥ १.९४.६८ ॥
పౌరవుల సకుంతలతో, దుష్యంతుని శ్రేయస్సును కోరి, ధర్మధారులలో శ్రేష్ఠుడైన కణ్వుడు "అలాగే కానివ్వు" అన్నాడు.
1.94.69
पस्पर्श चापि पाणिभ्यां सुतां श्रीमिवरूपिणीम् ॥ १.९४.६९ ॥
ఇంకా ఆయన తన రెండు చేతులతో శ్రీ (లక్ష్మి) రూపం కలిగిన కుమార్తెను తాకాడు.
1.94.70
अद्यप्रभृति देवी त्वं दुष्यन्तस्य महात्मनः ।
पतिव्रतानां या वृत्तिस्तां वृत्तिमनुपालय ॥ १.९४.७० ॥
ఈ రోజు నుండి నువ్వు మహాత్ముడైన దుష్యంతుని దేవి (రాణి). పతివ్రతల ఆచారాన్ని పాటించు.
1.94.71
इत्येवमुक्त्वा धर्मात्मा तां विशुद्ध्यर्थमस्पृशत् ।
स्पृष्टमात्रे शरीरे तु परं हर्षमवाप सा ॥ १.९४.७१ ॥
ఇలా చెప్పి ధర్మాత్ముడైన కణ్వుడు ఆమె శుద్ధి కోసం ఆమెను తాకాడు. శరీరాన్ని తాకగానే ఆమె అత్యధిక ఆనందాన్ని పొందింది.