Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 10.12

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

10.12.1

तस्मिन्प्रयाते दुर्धर्षे यदूनामृषभस्ततः ।
अब्रवीत्पुण्डरीकाक्षः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ॥ १०.१२.१ ॥

ସେ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଚାଲିଗଲା ପରେ ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦ୍ମନୟନ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ।

10.12.2

एष पाण्डवे ते भ्राता पुत्रशोकपरायणः ।
जिघांसुर्द्रौणिमाक्रन्दे एक एवाभिधावति ॥ १०.१२.२ ॥

ହେ ପାଣ୍ଡବ, ତୁମ ଭାଇ ପୁତ୍ରଶୋକରେ ମଗ୍ନ ହୋଇ, ଦ୍ରୌଣିକୁ ବଧ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ, ଆର୍ତ୍ତନାଦ ମଧ୍ୟରେ ଏକାକୀ ଦୌଡ଼ୁଛି।

10.12.3

भीमः प्रियस्ते सर्वेभ्यो भ्रातृभ्यो भरतर्षभ ।
तं कृच्छ्रगतमद्य त्वं कस्मान्नाभ्युपपद्यसे ॥ १०.१२.३ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭୀମ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଭାଇଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରିୟ। ଆଜି ସେ ସଙ୍କଟରେ ଥିବାବେଳେ ତୁମେ କାହିଁକି ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଉନାହଁ?

10.12.4

यत्तदाचष्ट पुत्राय द्रोणः परपुरञ्जयः ।
अस्त्रं ब्रह्मशिरो नाम दहेत पृथिवीमपि ॥ १०.१२.४ ॥

ଶତ୍ରୁନଗର ଜିଣୁଥିବା ଦ୍ରୋଣ ପୁତ୍ରକୁ ଶିଖାଇଥିବା, ପୃଥିବୀକୁ ମଧ୍ୟ ଦଗ୍ଧ କରିପାରୁଥିବା 'ବ୍ରହ୍ମଶିର' ନାମକ ଅସ୍ତ୍ର ତାହା।

10.12.5

तन्महात्मा महाभागः केतुः सर्वधनुष्मताम् ।
प्रत्यपायदाचार्यः प्रीयमाणो धनञ्जयम् ॥ १०.१२.५ ॥

ସମସ୍ତ ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ପତାକା ସ୍ୱରୂପ ମହାତ୍ମା, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସେ ଅସ୍ତ୍ର ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଇଥିଲେ।

10.12.6

तं पुत्रोऽप्येक एवैनमन्वयाचदमर्षणः ।
ततः प्रोवाच पुत्राय नातिहृष्टमना इव ॥ १०.१२.६ ॥

କ୍ରୋଧୀ ପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ ଏକାକୀ ସେହି ଅସ୍ତ୍ର ତାଙ୍କଠାରୁ ମାଗିଥିଲେ। ତେବେ ମନରେ ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ନ ଥିବା ଦ୍ରୋଣ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।

10.12.7

विदितं चापलं ह्यासीदात्मजस्य दुरात्मनः ।
सर्वधर्मविदाचार्यः सोऽन्वशासत्सुतं ततः ॥ १०.१२.७ ॥

ପୁତ୍ରର ଚପଳତା ଓ ଦୁଷ୍ଟବୁଦ୍ଧି ଜଣା ଥିଲା। ସର୍ବଧର୍ମଜ୍ଞ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ତେବେ ପୁତ୍ରକୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ।

10.12.8

परमापद्गतेनापि न स्म तात त्वया रणे ।
इदमस्त्रं प्रयोक्तव्यं मानुषेषु विशेषतः ॥ १०.१२.८ ॥

ହେ ବତ୍ସ, ମହା ବିପଦରେ ପଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରୟୋଗ କରିବ ନାହିଁ, ବିଶେଷକରି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ।

10.12.9

इत्युक्त्वान्गुरुः पुत्रं द्रोणः पश्चाथोक्तवान् ।
न त्वं जातु सतां मार्गे स्थातेति पुरुषर्षभ ॥ १०.१२.९ ॥

ଏହା କହି ଗୁରୁ ଦ୍ରୋଣ ପରେ ପୁତ୍ରକୁ କହିଲେ: 'ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ କଦାପି ସଜ୍ଜନଙ୍କ ପଥରେ ରହିବ ନାହିଁ।'

10.12.10

स तदाज्ञाय दुष्टात्मा पितुर्वचनमप्रियम् ।
निराशः सर्वकल्याणैः शोकात्पर्यचरन्महीम् ॥ १०.१२.१० ॥

ସେହି ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ପିତାଙ୍କ ଅପ୍ରିୟ ବଚନ ବୁଝି, ସମସ୍ତ କଲ୍ୟାଣରେ ନିରାଶ ହୋଇ ଶୋକରେ ପୃଥିବୀରେ ବୁଲିଲା।

10.12.11

ततस्तदा कुरुश्रेष्ठ वनस्थे त्वयि भारत ।
अवसद्द्वारकामेत्य वृष्णिभिः परमार्चितः ॥ १०.१२.११ ॥

ତେବେ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାରତ, ତୁମେ ବନରେ ଥିବା ସମୟରେ ସେ ଦ୍ୱାରକା ଯାଇ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟଧିକ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ବାସ କଲା।

10.12.12

स कदाचित्समुद्रान्ते वसन्द्वारवतीमनु ।
एक एकं समागम्य मामुवाच हसन्निव ॥ १०.१२.१२ ॥

ସେ ଏକଦା ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ ଦ୍ୱାରବତୀରେ ବାସ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ଏକାକୀ ମୋ ନିକଟକୁ ଆସି, ଯେମିତି ହସୁଥିବା ପରି ମୋତେ କହିଲା।

10.12.13

यत्तदुग्रं तपः कृष्ण चरन्नमितविक्रमः ।
अगस्त्याद्भारताचार्यः प्रत्यपद्यत मे पिता ॥ १०.१२.१३ ॥

ହେ କୃଷ୍ଣ, ଅମିତ ପରାକ୍ରମୀ ହୋଇ ଘୋର ତପ କରିଥିବା ଭାରତାଚାର୍ଯ୍ୟ — ମୋ ପିତା — ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଠାରୁ ତାହା ପାଇଲେ।

10.12.14

अस्त्रं ब्रह्मशिरो नाम देवगन्धर्वपूजितम् ।
तदद्य मयि दाशार्ह यथा पितरि मे तथा ॥ १०.१२.१४ ॥

ହେ ଦାଶାର୍ହ, ଦେବ-ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ 'ବ୍ରହ୍ମଶିର' ନାମକ ଅସ୍ତ୍ର ଆଜି ମୋ ଭିତରେ ଅଛି — ମୋ ପିତାଙ୍କ ଭିତରେ ଥିବା ପରି।

10.12.15

अस्मत्तस्दुपादाय दिव्यमस्त्रं यदूत्तम ।
ममाप्यस्रं प्रयच्छ त्वं चक्रं रिपुहणं रणे ॥ १०.१२.१५ ॥

ହେ ଯଦୁତ୍ତମ, ଆମ ପାଖରୁ ସେହି ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ରଣରେ ଶତ୍ରୁସଂହାରକ ତୁମ ଚକ୍ର ମୋତେ ମଧ୍ୟ ଦିଅ।

10.12.16

स राजन्प्रीयमाणेन मयाप्युक्तः कृताञ्जलिः ।
याचमानः प्रयत्नेन मत्तोऽस्त्रं भरतर्षभ ॥ १०.१२.१६ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ କହିବାରୁ ସେ କରଯୋଡ଼ି, ପ୍ରଯତ୍ନ ସହକାରେ ମୋଠାରୁ ଅସ୍ତ୍ର ଯାଚିଲା — ହେ ଭରତର୍ଷଭ!

10.12.17

देवदानवगन्धर्वमनुष्यपतगोरगाः ।
न समा मम वीर्यस्य शतांशेनापि पिण्डिताः ॥ १०.१२.१७ ॥

ଦେବ, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ମନୁଷ୍ୟ, ପକ୍ଷୀ ଓ ନାଗ — ସମସ୍ତେ ମିଳିତ ହେଲେ ବି ମୋ ବୀର୍ଯ୍ୟର ଶହେ ଭାଗରୁ ଏକ ଭାଗ ସମାନ ନୁହେଁ।

10.12.18

इदं धनुरियं शक्तिरिदं चक्रमियं गदा ।
यद्यदिच्छसि चेदस्रं मत्तस्तत्तद्ददामि ते ॥ १०.१२.१८ ॥

ଏହା ଧନୁ, ଏହା ଶକ୍ତି, ଏହା ଚକ୍ର, ଏହା ଗଦା — ତୁମେ ମୋଠାରୁ ଯେଉଁ ଯେଉଁ ଅସ୍ତ୍ର ଇଚ୍ଛା କର, ସେଥିରୁ ସେଥିରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେବି।

10.12.19

यच्छक्नोषि समुद्यन्तुं प्रयोक्तुमपि वा रणे ।
तद्गृहाण विनाऽस्त्रेण यन्मे दातुमभीप्ससि ॥ १०.१२.१९ ॥

ରଣରେ ତୁମେ ଯାହା ଉଠାଇ ବା ପ୍ରୟୋଗ କରିପାରିବ, ତାହା ଅସ୍ତ୍ର ବିନା ନିଅ; ମୋଠାରୁ ଯାହା ଦେବାକୁ ତୁମେ ଇଚ୍ଛା କର।

10.12.20

स सुनाभं सहस्रारं वज्रनाभमयस्मयम् ।
वव्रे चक्रं महाभागो मत्तः स्पर्धन्मया सह ॥ १०.१२.२० ॥

ସେହି ମହାଭାଗ ମୋ ସହ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରି, ସୁନ୍ଦର ନାଭି, ସହସ୍ର ଅରା ଓ ବଜ୍ରନାଭିଯୁକ୍ତ ଲୌହଚକ୍ର ମୋଠାରୁ ବାଛିଲେ।

10.12.21

गृहाण चक्रमित्युक्तो मया तु तदनन्तरम् ।
जग्राहोत्पत्य सहसा चक्रं सव्येन पाणिना ॥ १०.१२.२१ ॥

'ଏହି ଚକ୍ର ନିଅ' ବୋଲି ମୁଁ କହିବା ମାତ୍ରେ, ସେ ଲମ୍ଫ ଦେଇ ହଠାତ୍ ବାମ ହାତରେ ଚକ୍ର ଧରିଲା।

10.12.22

न चैनमशकत्स्थानात्सञ्चालयितुमप्युत ।
अथैनं दक्षिणेनापि ग्रहीतुमुपचक्रमे ॥ १०.१२.२२ ॥

ସେ ତାହାକୁ ନିଜ ସ୍ଥାନରୁ ହଲାଇ ପାରିଲା ନାହିଁ; ତାପରେ ସେ ଡାହାଣ ହାତରେ ମଧ୍ୟ ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା।

10.12.23

सर्वयत्नेन तेनापि गृह्य नैनमकम्पयत् ॥ १०.१२.२३ ॥

ସର୍ବ ଯତ୍ନରେ ସେ ମଧ୍ୟ ତାହାକୁ ଧରି ମଧ୍ୟ ତାହାକୁ କମ୍ପାଇ ପାରିଲା ନାହିଁ।

10.12.24

ततः सर्वबलेनापि यदैनं न शशाक ह ।
उद्यन्तुं वा चालयितुं द्रौणिः परमदुर्मनाः।
कृत्वा यत्नं परिश्रान्तः स न्यवर्तत भारत ॥ १०.१२.२४ ॥

ତା'ପରେ ସର୍ବବଳରେ ମଧ୍ୟ ସେ ତାହାକୁ ଉଠାଇ କି ହଲାଇ ପାରିଲା ନାହିଁ; ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ଯତ୍ନ କରି କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ, ହେ ଭାରତ, ଫେରିଗଲା।

10.12.25

निवृत्मनसं तस्मादभिप्रायाद्विचेतसम् ।
अहमामन्त्र्य संविग्नमश्वत्थामानमब्रुवम् ॥ १०.१२.२५ ॥

ସେହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରୁ ମନ ଫେରିଯାଇଥିବା, ବିଚଳିତ ଚିତ୍ତ ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମାଙ୍କୁ ମୁଁ ବ୍ୟଗ୍ର ହୋଇ କହିଲି।

10.12.26

यः स दैवमनुष्येषु प्रमाणं परमं गतः ।
गाण्डीवधन्वा श्वेताश्चः कपिप्रवरकेतनः ॥ १०.१२.२६ ॥

ଦେବତା ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ ପରମ ପ୍ରମାଣ ହୋଇଥିଲା, ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଧାରୀ, ଧଳା ଘୋଡ଼ାବାଲା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ କପିଙ୍କ ଧ୍ୱଜାବାଲା।

10.12.27

यः साक्षाद्देवदेवेशं शितिकण्ठमुमापतिम् ।
द्वन्द्वयुद्धे पुरा जिष्णुस्तोषयामास शङ्करम् ॥ १०.१२.२७ ॥

ପୂର୍ବେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଯୁଦ୍ଧରେ ଯିଏ ସାକ୍ଷାତ ଦେବଦେବ, ନୀଳକଣ୍ଠ, ଉମାପତି ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ, ସେହି ବିଜୟୀ (ଅର୍ଜୁନ)।

10.12.28

यस्मात्प्रियतरो नास्ति ममान्यः पुरुषो भुवि ।
नादेयं यस्य मे किञ्चिदपि प्राणान्महात्मनः ॥ १०.१२.२८ ॥

ପୃଥିବୀରେ ତାଙ୍କଠାରୁ ମୋ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷ ନାହିଁ; ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ମୋ ପ୍ରାଣ ଅପେକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ଲୁଚାଇବା ଯୋଗ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ।

10.12.29

तेनापि सुहृदा ब्रह्मन्पार्थेनाक्लिष्टकर्मणा ।
नोक्पूर्वमिदं वाक्यं यस्त्वं मामभिभाषसे ॥ १०.१२.२९ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେହି ସୁହୃଦ ପାର୍ଥ ମଧ୍ୟ, ଅକ୍ଲାନ୍ତ କର୍ମା, ତୁମେ ମୋତେ ଯାହା କହୁଛ ଏହି ବାକ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ କେବେ କହି ନଥିଲେ।

10.12.30

ब्रह्मचर्यं महद्धोरं तीर्वा द्वादशवार्षिकम् ।
हिमवत्पार्श्वमास्थाय यो मया तपसाऽऽर्जितः ॥ १०.१२.३० ॥

ବାର ବର୍ଷର ମହାନ ଓ କଠୋର ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି, ହିମାଳୟର ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ମୁଁ ତପସ୍ୟାରେ ଯାହା ଅର୍ଜନ କରିଥିଲି।

10.12.31

समानव्रतचारिण्यां रुक्मिण्यां योऽन्वजायत ।
सनत्कुमारस्तेजस्वी प्रद्युम्नो नाम मे सुतः ॥ १०.१२.३१ ॥

ସମାନ ବ୍ରତ ପାଳନକାରିଣୀ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ସନତ୍‌କୁମାର, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ନାମକ ମୋ ପୁତ୍ର।

10.12.32

तेनाप्येतन्महद्दिव्यं चक्रमप्रतिमं रणे ।
न प्रार्थितमभून्मूढ तदितं प्रार्थितं त्वया ॥ १०.१२.३२ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ମଧ୍ୟ ଏହି ମହାନ, ଦିବ୍ୟ, ଅତୁଳନୀୟ ଚକ୍ର ମାଗି ନ ଥିଲା, ହେ ମୂଢ଼; କିନ୍ତୁ ତୁମେ ତାହା ମାଗିଲ।

10.12.33

रामेणातिबलेनैतन्नोक्तपूर्वं कदाचन ।
न गदेन साम्बेन यदिदं प्रार्थितं त्वया ॥ १०.१२.३३ ॥

ଅତି ବଳବାନ ରାମ କେବେ ହେଁ ଏହା କହି ନ ଥିଲେ; ଗଦ କିମ୍ବା ସାମ୍ବ ମଧ୍ୟ କହି ନ ଥିଲେ; ତୁମେ ଯାହା ମାଗିଲ ତାହା ଏହା।

10.12.34

द्वारकावासिभिश्चान्यैर्वृष्ण्यन्धकमहारथैः ।
नोक्तपूर्वमिदं क्षुद्रं तदिदं प्रार्थितं त्वया ॥ १०.१२.३४ ॥

ଦ୍ୱାରକାବାସୀ ଏବଂ ବୃଷ୍ଣି-ଅନ୍ଧକ ମହାରଥୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି କ୍ଷୁଦ୍ର କଥା ପୂର୍ବରୁ କହି ନ ଥିଲେ; ତୁମେ ତାହା ମାଗିଲ।

10.12.35

भारताचार्यपुत्रस्त्वं मानितः सर्वयादवैः ।
चक्रेण रथिनां श्रेष्ठ कं नु तात युयुत्ससे ॥ १०.१२.३५ ॥

ଭାରତାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର, ତୁମେ ସମସ୍ତ ଯାଦବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ; ରଥୀଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପ୍ରିୟ, ଚକ୍ର ସହ ତୁମେ କାହା ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ?

10.12.36

एवमुक्तो मया द्रौणिर्मामिदं प्रत्युवाच ह ।
प्रयुज्य भवते पूजां योत्स्ये कृष्ण त्वया सह ॥ १०.१२.३६ ॥

ମୁଁ ଏହିପରି କହିବାରୁ ଦ୍ରୌଣି ମୋତେ ଏହି ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ହେ କୃଷ୍ଣ, ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ମୁଁ ତୁମ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି।"

10.12.37

प्रार्थितं ते मया चक्रं देवदानवपूजितम् ।
अजेयः स्यामिति विभो सत्यमेद्ब्रवीमि ते ॥ १०.१२.३७ ॥

ହେ ବିଭୋ! ଦେବ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ସେ ଚକ୍ର ମୁଁ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ମାଗିଥିଲି, ଅଜେୟ ହେବା ପାଇଁ। ଏହା ସତ୍ୟ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଏହା କହୁଛି।

10.12.38

सोऽहं तद्दुर्लभं चक्रमनवाप्यैव केशव ।
प्रतियास्यामि गोविन्द शिवेनाभिवदस्व माम् ॥ १०.१२.३८ ॥

ହେ କେଶବ! ସେ ଦୁର୍ଲଭ ଚକ୍ର ନପାଇ ମୁଁ ଫେରିଯାଉଛି। ହେ ଗୋବିନ୍ଦ! ମଙ୍ଗଳ ସହିତ ମୋତେ ବିଦାୟ ଦିଅନ୍ତୁ।

10.12.39

एतत्सुनाभं भोजानामृषभेण त्वया धृतम् ।
चक्रमप्रतिचक्रेण भुवि नान्योऽभिपद्यते ॥ १०.१२.३९ ॥

ଭୋଜମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ! ଆପଣ ଧାରଣ କରିଥିବା ଏହି ସୁନ୍ଦର ନାଭିଯୁକ୍ତ ଚକ୍ରର ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ପ୍ରତିଚକ୍ର ନାହିଁ; ଅନ୍ୟ କେହି ଏହା ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ।

10.12.40

एतावदुक्त्वा द्रौणिर्मां युग्यानश्वान्धनानि च ।
आदायोपययौ काले रत्नानि वविधानि च ॥ १०.१२.४० ॥

ଏତିକି କହି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ମୋ ପାଖରୁ ରଥ-ଯୁଗ, ଘୋଡ଼ା, ଧନ ଏବଂ ବିବିଧ ରତ୍ନ ନେଇ ଯଥାସମୟରେ ଚାଲିଗଲେ।

10.12.41

स संरम्भी दुरात्मा च चपलः क्रूर एव च ।
वेद चास्रं ब्रह्मशिरस्तस्माद्रक्ष्यो वृकोदरः ॥ १०.१२.४१ ॥

ସେ କ୍ରୋଧୀ, ଦୁରାତ୍ମା, ଚଞ୍ଚଳ ଓ କ୍ରୂର; ବ୍ରହ୍ମଶିର ନାମକ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଜାଣେ; ତେଣୁ ବୃକୋଦର (ଭୀମ)ଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।