મહાભારત · અધ્યાય 10.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.13.1
एवमुक्त्वा कुरुश्रेष्ठं सर्वयादवनन्दनः ।
सर्वायुधवरोपेतमारुरोह रथोत्तमम् ॥ १०.१३.१ ॥
આમ કહીને, સર્વ યાદવોને આનંદ આપનાર કુરુશ્રેષ્ઠને સંબોધીને, સર્વોત્તમ શસ્ત્રોથી યુક્ત ઉત્તમ રથ પર આરૂઢ થયા.
10.13.2
युक्तं परमकाम्भोजैस्तुरगैर्हेममालिभिः ।
उदितादित्यसङ्काशं सर्वरत्नविभूषितम् ॥ १०.१३.२ ॥
શ્રેષ્ઠ કાંબોજ અશ્વો જોડેલો, સોનાની માળાઓથી શોભતા ઘોડાઓ સાથેનો, ઉગતા સૂર્ય સમાન, સર્વ રત્નોથી વિભૂષિત (રથ).
10.13.3
दक्षिणे ह्यावहच्छैब्यः सुग्रीवः सव्यतो धुरम् ।
णर्ष्णिवाहौ तु तस्यास्तां मेघपुष्पबलाहकौ ॥ १०.१३.३ ॥
જમણી બાજુ શૈબ્યને વહન કરનાર સુગ્રીવ, ડાબી બાજુ ધુરા; તેના વાહન મેઘપુષ્પ અને બલાહક હતા.
10.13.4
विश्वकर्मकृता दिव्या रत्नधातुविभूषिता ।
उच्छ्रिता च रथे तस्मिन्ध्वजयष्टिरदृश्यत ॥ १०.१३.४ ॥
વિશ્વકર્માએ બનાવેલી, દિવ્ય, રત્નો અને ધાતુઓથી શોભતી ધ્વજયષ્ટિ એ રથ પર ઊંચી દેખાઈ.
10.13.5
वैनतेयः स्थितस्तस्यां प्रभामण्डलरश्मिवान् ।
तस्य सत्यवतः केतुर्भुजगारिरदृश्यत ॥ १०.१३.५ ॥
તેના પર પ્રભામંડળના કિરણો સાથે વિનતાનો પુત્ર ગરુડ ઊભો હતો; તે સત્યવતના ધ્વજ પર સર્પોના શત્રુ ગરુડ દેખાયો.
10.13.6
अथारोहद्धृषीकेशः केतुः सर्वधनुष्मताम् ।
अर्जुनः स च धर्मात्मा कुरुराजो युधिष्ठिरः ॥ १०.१३.६ ॥
ત્યારે હૃષીકેશ (કૃષ્ણ), સર્વ ધનુર્ધરોના ધ્વજ સમાન, આરૂઢ થયા; અર્જુન અને ધર્માત્મા કુરુરાજ યુધિષ્ઠિર પણ આરૂઢ થયા.
10.13.7
अशोभेतां महात्मानौ दाशार्हमभितः स्थितौ ।
रथस्थं शार्ङ्गधन्वानमश्विनाविव वासवम् ॥ १०.१३.७ ॥
મહાત્મા એ બંને દાશાર્હ (કૃષ્ણ)ની બંને બાજુએ ઊભા રહીને રથ પર રહેલા શાર્ઙ્ગધન્વા કૃષ્ણની શોભા વધારતા હતા, જેમ અશ્વિનીકુમારો ઇન્દ્રની પાસે શોભે છે.
10.13.8
उभावारोप्य दाशार्हः स्यन्दनं लोकपूजितम् ।
प्रतोदेन जवोपेतान्परमाश्वानचोदयत् ॥ १०.१३.८ ॥
બંનેને રથ પર ચડાવીને દાશાર્હ (કૃષ્ણ)એ લોકપૂજિત રથ અને વેગવાન ઉત્તમ ઘોડાઓને ચાબુકથી હાંક્યા.
10.13.9
ते हयाः सहसोत्पेतुर्गृहीत्वा स्यन्दनोत्तमम् ।
आस्थितं पाण्डवेयाभ्यां यदूनामृषभेण च ॥ १०.१३.९ ॥
પાંડવના બંને પુત્રો અને યદુઓમાં વૃષભ (કૃષ્ણ) જેના પર સવાર હતા, તે ઉત્તમ રથને લઈને ઘોડાઓ અચાનક ઉછળ્યા.
10.13.10
वहतां शार्ङ्गधन्वानमश्वानां शीघ्रगामिनाम् ।
प्रादुरासीन्महाञ्शब्दः पक्षिणां पततामिव ॥ १०.१३.१० ॥
શાર્ઙ્ગધન્વા કૃષ્ણને વહન કરતા વેગવાન ઘોડાઓમાંથી ઊડતાં પક્ષીઓ જેવો મોટો અવાજ ઊઠ્યો.
10.13.11
ते समर्था महाबाहुं क्षणेन भरतर्षभ ।
भीमसेनं महेष्वासमनुसस्रुः सुवेगिताः ॥ १०.१३.११ ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ! તે સમર્થ ઘોડાઓ ક્ષણવારમાં મહાબાહુ, મહાધનુર્ધર ભીમસેનની પાછળ અતિ વેગથી દોડ્યા.
10.13.12
क्रोधदीप्तं तु कौन्तेयं द्विषदर्थे समुद्यतम् ।
नाशक्नुवन्वारयितुं समेत्यापि महारथाः ॥ १०.१३.१२ ॥
પરંતુ ક્રોધથી દીપ્ત, શત્રુઓ સામે તૈયાર થયેલા કૌન્તેય (ભીમસેન)ને મહારથીઓ એકત્ર થઈને પણ રોકી શક્યા નહીં.
10.13.13
स तेषामग्रतः शूरः श्रीमतां दृढधन्विनाम् ।
ययौ भागीरथीतीरं हरिभिर्भृशवेगितैः।
यत्र स श्रूयते द्रौणिः पुत्रहन्ता दुरात्मवान् ॥ १०.१३.१३ ॥
તે શૂર દૃઢધનુષધારી શ્રીમંતોની આગળ ચાલ્યો, અત્યંત વેગવાન ઘોડાઓ સાથે ભાગીરથીના કિનારે ગયો; જ્યાં પુત્રહંતા દુરાત્મા દ્રૌણિ હોવાનું સંભળાય છે.
10.13.14
स ददर्श महात्मानमुदकान्ते यशस्विनम् ।
कृष्णद्वैपायनं व्यासमासीनमृषिभिः सह ॥ १०.१३.१४ ॥
તેણે પાણીના કિનારે ઋષિઓ સાથે બેઠેલા યશસ્વી મહાત્મા કૃષ્ણદ્વૈપાયન વ્યાસને જોયા.
10.13.15
तं चैव क्रूरकर्माणं घृताक्तं कुशचीरिणम् ।
रजसा ध्वस्तमासीनं ददर्श द्रौणिमन्तिके ॥ १०.१३.१५ ॥
ક્રૂરકર્મી, ઘીથી લિપ્ત, કુશવલ્કલ પહેરેલા, ધૂળથી ઢંકાયેલા, નજીક બેઠેલા દ્રૌણિને તેણે જોયો.
10.13.16
तमभ्यधावत्कौन्तेयः प्रगृह्य सशरं धनुः ।
भीमसेनो महाबाहुस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ १०.१३.१६ ॥
મહાબાહુ કૌંતેય ભીમસેન બાણ સહિત ધનુષ્ય ઉપાડીને તેની તરફ દોડ્યો અને કહ્યું, 'ઊભો રહે, ઊભો રહે!'
10.13.17
तं दृष्ट्वा भीमकर्माणं प्रगृहीतशरासनम् ।
भ्रातरौ पृष्ठतश्चास्य जनार्दनरथे स्थितौ।
व्यथितात्माऽभवद्द्रौणिः प्राप्तं चेदममन्यत ॥ १०.१३.१७ ॥
ભીમકર્મી ધનુષ્ય ઉપાડેલું જોઈને, અને તેની પાછળ જનાર્દનના રથમાં ઊભેલા બે ભાઈઓને જોઈને, દ્રૌણિનું મન વ્યથિત થયું; આ વિપત્તિ આવી પહોંચી છે એમ તેણે માન્યું.
10.13.18
स तद्दिव्यमदीनात्मा परमास्रमचिन्तयत् ।
जग्राह च शरैषीकां द्रौणिः सव्येन पाणिना ॥ १०.१३.१८ ॥
અદીનમનસ્ક એવા દ્રૌણિએ તે દિવ્ય પરમાસ્ત્રનું ચિંતન કર્યું અને ડાબા હાથે શરેષીકા (ઘાસની સળી) ઉપાડી.
10.13.19
स तामापदमासाद्य दिव्यमस्त्रमुदैरयत् ।
अमृष्यमाणस्ताञ्छूरान्दिव्यायुधधरान्स्थितान्।
अपाण्डवायेति रुषा वाचमुत्सृज्य दारुणम् ॥ १०.१३.१९ ॥
તે આપત્તિમાં આવીને તેણે દિવ્ય અસ્ત્ર પ્રયોજ્યું. દિવ્ય આયુધો ધારણ કરીને ઊભેલા એ વીરોને સહન ન કરી શકતાં, ક્રોધથી "પાંડવો માટે નહીં!" એવું કઠોર વચન કહીને.
10.13.20
इत्युक्त्वा राजशार्दूल द्रोणपुत्रः प्रतापवान् ।
सर्वलोकप्रमोहार्थं तदस्रं प्रमुमोच ह ॥ १०.१३.२० ॥
હે રાજશાર્દૂળ, એમ કહીને પ્રતાપી દ્રોણપુત્રે સર્વ લોકોને મોહિત કરવા માટે તે અસ્ત્ર છોડ્યું.
10.13.21
ततस्तस्यामिषीकायां पावकः समजायत ।
प्रधक्ष्यन्निव लोकांस्त्रीन्कालान्कयमोपमः ॥ १०.१३.२१ ॥
ત્યારે તે બાણની સળીમાં અગ્નિ પ્રગટ્યો; જાણે ત્રણ લોકોને બાળવા તૈયાર, કાળાંતક જેવો.