महाभारत · अध्याय 10.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.14.1
इङ्गितेनैव दाशार्हस्तस्याभिप्रायमादितः ।
द्रौणेर्बुद्धा महाबाहुरर्जुनं प्रत्यभाषत ॥ १०.१४.१ ॥
दाशार्ह (कृष्ण) यांनी खुणेनेच द्रोणपुत्राचा हेतू सुरुवातीपासून ओळखला आणि त्या महाबाहूने अर्जुनाला म्हटले.
10.14.2
अर्जुनार्जुन यद्दिव्यमस्त्रं ते हृदि वर्तते ।
द्रोणोपदिष्टं तस्यायं कालः सम्प्रति पाण्डव ॥ १०.१४.२ ॥
अर्जुना, अर्जुना! तुझ्या हृदयात जे दिव्य अस्त्र आहे, जे द्रोणांनी तुला शिकवले, त्याचा वापर करण्याची ही वेळ आली आहे, हे पांडवा.
10.14.3
भ्रातॄणामात्मनश्चैव परित्राणाय भारत ।
विसृजैतत्त्वमप्याजावस्त्रमस्त्रनिवारणम् ॥ १०.१४.३ ॥
हे भारता, बंधूंच्या आणि स्वतःच्या रक्षणासाठी तूही युद्धात हे अस्त्र सोड, जे इतर अस्त्रांना निवारण करणारे आहे.
10.14.4
केशवेनैवमुक्तोऽथ पाण्डवः परवीरहा ।
अवातरद्रथात्तूर्णं प्रगृह्य सशरं धनुः ॥ १०.१४.४ ॥
केशवाने असे सांगितल्यावर, शत्रुवीरांचा संहार करणारा पांडुपुत्र तत्काळ रथातून उतरला आणि बाणासह धनुष्य उचलले.
10.14.5
पूर्वमाचार्यपुत्राय ततोऽनन्तरमात्मने ।
भ्रातृभ्यश्चैव सर्वेभ्यः स्वस्तीत्युक्त्वा परन्तपः ॥ १०.१४.५ ॥
प्रथम आचार्यपुत्राला, नंतर स्वतःला, नंतर सर्व बंधूंना 'स्वस्ति' म्हणून, शत्रूंना पीडा देणारा.
10.14.6
देवताभ्यो नमस्कृत्य गुरुभ्यश्चैव सर्वशः ।
उत्ससर्ज शिवं ध्यायन्नस्त्रमस्त्रेण शाम्यताम् ॥ १०.१४.६ ॥
देवतांना आणि सर्व गुरूंना नमस्कार करून, शिव (मंगलमय) अस्त्राचे ध्यान करीत त्याने ते सोडले; अस्त्राने अस्त्र शांत होवो.
10.14.7
ततस्तदस्रं सहसा सृष्टं गाण्डीवधन्वना ।
प्रजज्वाल महार्चिष्मद्युगान्तानलसन्निभम् ॥ १०.१४.७ ॥
तेव्हा गांडीवधारी अर्जुनाने सहसा सोडलेले ते अस्त्र युगान्ताच्या अग्नीप्रमाणे महाज्वालांनी पेटले.
10.14.8
तथैव द्रोणपुत्रस्य तदस्त्रं तिग्मतेजसः ।
प्रजज्वाल महाज्वालं तेजोमण्डलसंवृतम् ॥ १०.१४.८ ॥
त्याचप्रमाणे द्रोणपुत्राचे ते तीव्रतेजस्वी अस्त्रही तेजोमंडलाने वेढलेले महाज्वालेसारखे पेटले.
10.14.9
निर्घाता बहवश्चासन्पेतुरुल्काः सहस्रशः ।
महद्भयं च भूतानां सर्वेषां समजायत ॥ १०.१४.९ ॥
अनेक गडगडाट झाले, हजारो उल्का कोसळल्या; सर्व प्राण्यांमध्ये मोठे भय निर्माण झाले.
10.14.10
सशब्दमभवद्व्योम ज्वालामालाकुलं भृशम् ।
चचाल च मही कृत्स्ना सपर्वतवनद्रुमा ॥ १०.१४.१० ॥
आकाश गर्जनेसह ज्वालामालांनी पूर्णपणे व्यापले; पर्वत, वने आणि वृक्षांसह सारी पृथ्वी हादरली.
10.14.11
तावस्त्रतेजसा लोकांस्त्रासयन्तौ ततः स्थितौ ।
महर्षी सहितौ तत्र दर्शयामासतुस्तदा ॥ १०.१४.११ ॥
अस्त्रांच्या तेजाने लोकांना भयभीत करीत ते दोघे तेव्हा उभे राहिले; तेव्हा तेथे दोन महर्षी एकत्र प्रकट झाले.
10.14.12
नारदः सर्वधर्मात्मा भरतानां पितामहः ।
उभौ शमयितुं वीरौ भारद्वाजधनञ्जयौ ॥ १०.१४.१२ ॥
सर्वधर्मस्वरूप आणि भरतवंशाचे पितामह नारद, दोन वीर भारद्वाज आणि धनंजय यांना शांत करण्यासाठी आले.
10.14.13
तौ मुनी सर्वधर्मज्ञौ सर्वभूतहितैपिणौ ।
दीप्तयोरस्रयोर्मध्ये स्थितौ परमतेजसौ ॥ १०.१४.१३ ॥
सर्वधर्मज्ञ आणि सर्वभूतहितकारक ते दोन मुनी, प्रज्वलित दोन अस्त्रांच्या मध्ये परम तेजाने उभे राहिले.
10.14.14
तदन्तरमनाधृष्यावुपगम्य यशस्विनौ ।
आस्तामृषिवरौ तत्र ज्वलिताविव पावकौ ॥ १०.१४.१४ ॥
त्या मध्यभागी जाऊन, अजेय आणि यशस्वी ते दोन श्रेष्ठ ऋषी तेथे प्रज्वलित दोन अग्नींप्रमाणे उभे राहिले.
10.14.15
प्राणभृद्भिरनाधृष्यौ देवदानवसम्मतौ ।
अस्त्रतेजः शमयितुं लोकानां हितकाम्यया ॥ १०.१४.१५ ॥
प्राण्यांना अजेय, देव-दानवांनी मान्य असलेले ते दोघे, लोकांच्या हितासाठी अस्त्रतेज शमविण्यासाठी उभे राहिले.
10.14.16
महास्त्रविदुषः पूर्वे येऽप्यतीता महारथाः ।
नैतदस्रं मनुष्येषु तैः प्रयुक्तं कथञ्चन।
किमिदं साहसं वीरौ कृतवन्तौ महात्ययम् ॥ १०.१४.१६ ॥
पूर्वी होऊन गेलेल्या महास्त्रविद्या जाणणाऱ्या महारथींनीही मनुष्यांमध्ये हे अस्त्र कधी वापरले नव्हते. हे वीरांनो, मोठ्या संकटाला कारणीभूत ठरणारे हे साहस तुम्ही दोघांनी का केले?