Mahābhārata · Adhyāya 10.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.17.1
हतेषु सर्वसैन्येषु सौप्तिकै तै रथैस्त्रिभिः ।
शोचन्युधिष्ठिरो राजा दाशार्हमिदमब्रवीत् ॥ १०.१७.१ ॥
Cuando todos los ejércitos habían sido aniquilados por aquellos tres guerreros en su ataque nocturno, el rey Yudhiṣṭhira, afligido, dijo estas palabras a Kṛṣṇa, el Dāśārha.
10.17.2
कथं नु कृष्ण पापेन क्षुद्रेण शठबुद्धिना ।
द्रौणिना निहताः सर्वे मम पुत्रा महारथाः ॥ १०.१७.२ ॥
¿Cómo, oh Kṛṣṇa, pudo aquel pecador, ruin y de mente traicionera, el hijo de Droṇa, matar a todos mis hijos, grandes guerreros de carro?
10.17.3
तथा कृतास्रविक्रान्ताः सङ्ग्रामेष्वपलायिनः ।
द्रुपदस्यात्मजाश्चैव द्रोणपुत्रेण पातिताः ॥ १०.१७.३ ॥
Asimismo, los hijos de Drupada, valientes y diestros en las armas, que nunca huyeron en las batallas, fueron derribados por el hijo de Droṇa.
10.17.4
यस्य द्रोणो महेष्वासो न प्रादादाहवे मुखम् ।
निजघ्ने रथिनां श्रेष्ठं धृष्टद्युम्नं कथं नु सः ॥ १०.१७.४ ॥
¿Cómo pudo Droṇa, el gran arquero que nunca mostró la espalda en batalla, matar a Dhṛṣṭadyumna, el mejor de los guerreros de carro?
10.17.5
किन्नु तेन कृतं कर्म तथायुक्तं नरर्षभ ।
यदेकः समरे सर्वानवधीन्नो गुरोः सुतः ॥ १०.१७.५ ॥
¿Qué acción realizó, y con qué resolución acorde, oh toro entre los hombres, para que el hijo del maestro, solo en la batalla, nos matara a todos?
10.17.6
नूनं स देवदेवानामीश्वरेश्वरमव्ययम् ।
जगाम शरणं द्रौणिरेकस्तेनावधीद्बहून् ॥ १०.१७.६ ॥
Sin duda, aquel hijo de Droṇa se acogió al Señor imperecedero, el dios de los dioses, el señor de los señores; y solo por ese refugio mató a muchos.
10.17.7
प्रसन्नो हि महादेवो दद्यादमरतामपि ।
वीर्यं च गिरिशो दद्याद्येनेन्द्रमपि शातयेत् ॥ १०.१७.७ ॥
Si el gran dios Mahādeva está complacido, puede conceder incluso la inmortalidad, y Giriśa puede otorgar un valor con el que se podría matar al mismo Indra.
10.17.8
वेदाहं हि महादेवं तत्त्वेन भरतर्षभ ।
यानि चास्यपुराणानि कर्माणि विविधानि च ॥ १०.१७.८ ॥
Oh toro de los Bharatas, en verdad conozco al gran dios Mahādeva, y conozco sus antiguas hazañas y sus diversas obras.
10.17.9
आदिरेष हि भूतानां मध्यमन्तश्च भारत ।
विचेष्टते जगच्चेदं सर्वमस्यैव कर्मणा ॥ १०.१७.९ ॥
Oh descendiente de Bharata, él es en verdad el principio, el medio y el fin de los seres, y todo este mundo se agita solo por su acción.
10.17.10
एवं सिसृक्षुर्भूतानि ददर्श प्रथमं विभुः ।
पितामहोऽब्रवीच्चैनं भूतानि सृज माचिरम् ॥ १०.१७.१० ॥
Así, deseando crear los seres, el abuelo omnipresente primero lo contempló y le dijo: "Crea los seres, sin demora."
10.17.11
हरिकेशस्तथेत्युक्वा दीर्घदर्शी तदा प्रभुः ।
दीर्घकालं तपस्तेपे मग्नोऽम्भसि महातपाः ॥ १०.१७.११ ॥
Diciendo: "Así sea", el señor Harikeśa, de mirada lejana, practicó entonces austeridades durante mucho tiempo; el gran asceta permaneció sumergido en el agua.
10.17.12
सुमहान्तं ततः कालं प्रतीक्ष्यैनं पितामहः ।
स्रष्टारं सर्वभूतानां ससर्ज मनसाऽपरम् ॥ १०.१७.१२ ॥
Tras esperarlo mucho tiempo, el abuelo creó con su mente a otro como creador de todos los seres.
10.17.13
सोऽब्रवीद्वातरं दृष्ट्वा गिरिशं सुप्तमम्भसि ।
यदि मे नाग्रजोऽस्त्यन्यस्ततः स्रक्ष्याम्यहं प्रजाः ॥ १०.१७.१३ ॥
Al ver a su hermano Giriśa (Śiva) dormido en las aguas, dijo: Si no hay otro hermano mayor que yo, entonces crearé las criaturas.
10.17.14
तमब्रवीत्पिता नास्ति त्वदन्यः पुरुषोऽग्रजः ।
स्थाणुरेष जले मग्नो विस्रब्धः कुरु वै प्रजाः ॥ १०.१७.१४ ॥
Entonces el padre le dijo: No hay otra persona mayor que tú. Este Sthāṇu (Śiva) está sumergido en el agua; confiado, crea las criaturas.
10.17.15
भूतान्यन्वसृजत्सप्त दक्षः क्षिप्रं प्रजापतिः ।
यैरिमं व्यकरोत्सर्वं भूतग्रामं चतुर्विधम् ॥ १०.१७.१५ ॥
Dakṣa, señor de las criaturas, creó rápidamente siete clases de seres, con los cuales ordenó toda esta multitud de seres de cuatro clases.
10.17.16
ताः सृष्टमात्राः क्षुधिताः प्रजाः सर्वाः प्रजापतिम् ।
बिभक्षयिवो राजन्सहसा प्राद्रवंस्तदा ॥ १०.१७.१६ ॥
Oh rey, en cuanto fueron creadas, todas las criaturas, hambrientas y deseando devorar al señor de las criaturas, se lanzaron de repente contra él.
10.17.17
स भक्ष्यमाणस्त्राणार्थी पितामहमुपाद्रवत् ।
आभ्यो मां भगवांस्त्रातु वृत्तिरासां विधीयताम् ॥ १०.१७.१७ ॥
Siendo devorado y buscando protección, corrió hacia el abuelo (Brahmā) y dijo: Oh bienaventurado señor, sálvame de ellos; que se organice un medio de sustento para ellos.
10.17.18
ततस्ताभ्यो ददावन्नमोषधीः स्थावराणि च ।
जङ्गमानि च भूतानि दुर्बलानि बलीयसाम् ॥ १०.१७.१८ ॥
Entonces les dio alimento: hierbas, cosas inmóviles y también seres móviles; a los débiles los hizo alimento de los fuertes.
10.17.19
विहितान्नाः प्रजास्तास्तु जग्मुस्तुष्टा यथागतम् ।
ततो ववृधिरे राजन्प्रीतिमत्यः स्वयोनिषु ॥ १०.१७.१९ ॥
Alimentadas, aquellas criaturas, satisfechas, volvieron por donde habían venido. Entonces, oh rey, llenas de alegría, crecieron en sus propios vientres.
10.17.20
भूतग्रामे विवृद्वे तु सृष्टे देवासुरे तदा ।
उदतिष्ठज्जलाज्ज्येष्ठः प्रजाश्चेमा ददर्श सः ॥ १०.१७.२० ॥
Cuando la multitud de seres había crecido y los dioses y demonios fueron creados, el mayor se elevó de las aguas y contempló estas criaturas.
10.17.21
बहुरूपाः प्रजाः सृष्टा विवृद्धाश्च स्वतेजसा ।
चुक्रोध बलवद्दृष्ट्वा लिङ्गं स्वं चाप्यविध्यत ॥ १०.१७.२१ ॥
Al ver las criaturas de muchas formas creadas y crecidas por su propio esplendor, se enfureció en gran medida, y perforó incluso su propio falo.
10.17.22
तत्प्रविद्धं तथा भूमौ तथैव प्रत्यतिष्ठत ।
तमुवाचाव्ययो ब्रह्मा वचोभिः शमयन्निव ॥ १०.१७.२२ ॥
Aquello, arrojado a tierra, se alzó de nuevo de la misma manera. Entonces el inmutable Brahmā le habló con palabras, como para calmarlo.
10.17.23
किं कृतं सलिले शर्व चिरकालस्थितेन ते ।
किमर्थं चेदमुत्पाद्य लिङ्गं भूमौ प्रवेशितम् ॥ १०.१७.२३ ॥
¡Oh Śarva!, ¿qué has hecho quedándote tanto tiempo en el agua? ¿Y por qué, habiendo producido este falo, lo has introducido en la tierra?
10.17.24
सोऽब्रवीज्जातसंरम्भस्तथा लोकगुरुर्गुरुम् ।
प्रजाः सृष्टाः परेणेमाः किं करिष्याम्यनेन वै ॥ १०.१७.२४ ॥
Entonces aquel maestro de los mundos, agitado de ira, dijo al maestro: «Estas criaturas han sido creadas por otro; ¿qué haré yo con este falo?»
10.17.25
प्रजाः सृष्टाः परेणेमाः प्रजार्थं मे पितामह ।
ओषध्यः परिवर्तेरन्यथैवं सततं प्रजाः ॥ १०.१७.२५ ॥
Estas criaturas fueron creadas por el Supremo. Oh abuelo, por el bien de mis criaturas, las hierbas cambiarían de otro modo; y así las criaturas cambiarían constantemente.
10.17.26
एवमुक्त्वा स सक्रोधो जगाम विमना भवः ।
गिरेर्मुञ्जवतः पादं तपस्तप्तुं महातपाः ॥ १०.१७.२६ ॥
Tras hablar así, colérico y con el ánimo turbado, Bhava fue al pie del monte Muñjavat, el gran asceta, para practicar austeridades.