Mahābhārata · Adhyāya 10.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.18.1
ततो देवयुगेऽतीते देवा वै समकल्पयन् ।
यज्ञवेदप्रमाणेन विधिवद्यष्टुमीप्सवः
तस्यायमाद्यः श्लोकः ।
हते दुर्योधने चैव हते सैन्ये च सर्वशः।
धृतराष्ट्रो महाराज श्रुत्वा किमकरोन्मुने ॥ १०.१८.१ ॥
Entonces, cuando había pasado la edad de los dioses, los dioses dispusieron un sacrificio conforme a la medida del Veda de los sacrificios, deseando ofrecerlo según la regla. Este es el primer verso al respecto: Cuando Duryodhana fue muerto y todo el ejército fue destruido por todas partes, ¿qué hizo Dhṛtarāṣṭra, oh gran rey, oh sabio, al oírlo?
10.18.2
कल्पयामासुरथ ते साधनानि हवींषि च ।
भागार्हा देवताश्चैव यज्ञियं द्रव्यमेव च ॥ १०.१८.२ ॥
Entonces dispusieron los medios y las ofrendas, a las deidades dignas de una porción y la sustancia apta para el sacrificio.
10.18.3
ता वै रुद्रमजानन्त्यो याथातथ्येन देवताः ।
नाकल्पयन्त देवस्य स्थाणोर्भागं नराधिप ॥ १०.१८.३ ॥
Pero los dioses, sin conocer a Rudra tal como es en verdad, no asignaron una porción al dios Sthāṇu, oh señor de los hombres.
10.18.4
सोऽकल्प्यमाने भागे तु कृत्तिवासा मखेऽमरैः ।
तपसा यज्ञमन्विच्छन्धनुरादौ ससर्ज ह ॥ १०.१८.४ ॥
Cuando no se le había asignado una porción, el que viste piel de animal, buscando el sacrificio mediante la austeridad en el sacrificio de los dioses, creó primero el arco.
10.18.5
लोकयज्ञः क्रियायज्ञो गृहयज्ञः सनातनः ।
पञ्चभूतनृयज्ञश्च जज्ञे सर्वमिदं जगत् ॥ १०.१८.५ ॥
El sacrificio de los mundos, el sacrificio de la acción, el sacrificio doméstico eterno, y el sacrificio a los cinco elementos y a los hombres: de estos surgió todo este mundo.
10.18.6
लोकयज्ञैर्नृयज्ञैश्च कपर्दी विदधे धनुः ।
धनुः सृष्टमभूत्तस्य षष्टिकिष्कुप्रमाणतः ॥ १०.१८.६ ॥
Con los sacrificios de los mundos y los sacrificios a los hombres, el de cabellos enredados Kapardī hizo el arco; el arco que creó tenía sesenta kiṣkus de medida.
10.18.7
वषट्कारोऽभवज्ज्या तु धनुषस्तस्य भारत ।
यज्ञाङ्गानि च चत्वारि तस्य सन्नहनेऽभवन् ॥ १०.१८.७ ॥
Oh Bhārata, la cuerda de aquel arco se convirtió en el vaṣaṭkāra, y en sus aprestos surgieron los cuatro miembros del sacrificio.
10.18.8
ततः क्रुद्धो महादेवस्दुपादाय कार्मुकम् ।
आजगामाथ तत्रैव यत्र देवाः समीजिरे ॥ १०.१८.८ ॥
Entonces el gran dios, airado, tomó el arco y llegó justo al lugar donde se habían reunido los dioses.
10.18.9
तमात्कार्मुकं दृष्ट्वा ब्रह्मचारिणमव्ययम् ।
विव्यथे पृथिवी देवी पर्वताश्च चकम्पिरे ॥ १०.१८.९ ॥
Al ver el arco de aquel imperecedero brahmacārin, la diosa Tierra se angustió y las montañas temblaron.
10.18.10
न ववौ पवनश्चैव नाग्निर्जज्वाल वैधितः ।
व्यभ्रमच्चापि संविग्नं दिवि नक्षत्रमण्डलम् ॥ १०.१८.१० ॥
El viento no sopló y el fuego no ardió—como si hubiera sido atravesado; y el círculo de las estrellas en el cielo, agitado, vagó extraviado.
10.18.11
न बभौ भास्करश्चापि सोमः श्रीमुक्तमण्डलः ।
तिमिरेणाकुलं सर्वमाकाशं चाभवृद्वृतम् ॥ १०.१८.११ ॥
El sol no brilló, ni la luna apareció con su orbe luminoso; todo el cielo, abrumado por las tinieblas, quedó cubierto.
10.18.12
अभिभूतास्ततो देवा विषयान्न प्रजज्ञिरे ।
न प्रत्यभाच्च यज्ञः स देवतास्त्रेसिरे तथा ॥ १०.१८.१२ ॥
Entonces los dioses, abrumados, no percibieron sus dominios; el sacrificio no resplandeció, y las deidades quedaron igualmente aterradas.
10.18.13
ततः स यज्ञं विव्याध रौद्रेण हृदि पत्रिणा ।
अपक्रान्स्ततो यज्ञो मृगो भूत्वा सपावकः ॥ १०.१८.१३ ॥
Entonces él atravesó el corazón del sacrificio con una flecha terrible. Entonces el sacrificio huyó, convertido en ciervo junto con el fuego.
10.18.14
स तु तेनैव रूपेण दिविस्थो वै व्यराजत ।
अन्वीयमानो रुद्रेण युधिष्ठिर नभस्तले ॥ १०.१८.१४ ॥
Él, en esa misma forma, se alzó en el cielo y resplandeció; oh Yudhiṣṭhira, Rudra lo perseguía por el cielo.
10.18.15
अपक्रान्ते ततो यज्ञे संज्ञा न प्रत्यभात्सुरान् ।
नष्टसंज्ञेषु देवेषु न प्राज्ञायत किञ्चन ॥ १०.१८.१५ ॥
Cuando el sacrificio huyó, la conciencia no volvió a los dioses; con los sentidos perdidos, los dioses no percibieron nada.
10.18.16
त्र्यम्बकः सवितुर्बाहू भगस्य नयने तथा ।
पूष्णश्च दशनान्क्रुद्धो धनुष्कोट्या व्यशातयत् ॥ १०.१८.१६ ॥
El de tres ojos, enfurecido, con la punta de su arco rompió los dos brazos de Savitṛ, los dos ojos de Bhaga y los dientes de Pūṣan.
10.18.17
प्राद्रवन् ततो देवा यज्ञाङ्गानि च सर्वशः ।
केचित्तत्रैव घूर्णन्तो गतासव इवाभवन् ॥ १०.१८.१७ ॥
Entonces los dioses y los miembros del sacrificio huyeron en todas direcciones; algunos, dando vueltas allí mismo, quedaron como sin vida.
10.18.18
स तु विद्राव्य तत्सर्वं शितिकम्ठोऽवहस्य च ।
अवष्टभ्य धनुष्कोटिं रुरोध विबुधांस्ततः ॥ १०.१८.१८ ॥
Entonces él, el de garganta azul, dispersó a todos, rió, asió la punta de su arco y detuvo a los dioses.
10.18.19
ततो वागमरैरुक्ता ज्यां तस्य धनुषोऽच्छिनत् ।
अथ तत्सहसा राजंश्छिन्नज्यं विस्फुरद्धनुः ॥ १०.१८.१९ ॥
Entonces se oyó una voz pronunciada por los dioses, y ellos cortaron la cuerda de su arco. Oh rey, aquel arco de cuerda cortada comenzó de pronto a temblar.
10.18.20
ततो विधनुषं देवा देवश्रेष्ठमुपागमन् ।
शरणं सह यज्ञेन प्रसादं चाकरोत्प्रभुः ॥ १०.१८.२० ॥
Entonces los dioses se acercaron al mejor de los dioses, ya sin arco. Buscaron refugio junto con el sacrificio, y el señor les concedió su gracia.
10.18.21
ततः प्रसन्नो भगवान्प्रास्यत्कोपं जलाशये ।
स जलं पावको भूत्वा शोषयत्यनिशं प्रभो ॥ १०.१८.२१ ॥
Entonces el bienaventurado señor, complacido, arrojó su cólera al estanque. Esa cólera, convertida en fuego, seca sin cesar el agua, oh señor.
10.18.22
भगस्य नयने चैव बाहू च सवितुस्तथा ।
प्रादात्पूष्णश्च दशनान्पुनर्यज्ञांश्च पाण्डव ॥ १०.१८.२२ ॥
Devolvió los dos ojos de Bhaga y asimismo los dos brazos de Savitṛ; dio de nuevo a Pūṣan sus dientes, y también los sacrificios, oh Pāṇḍava.
10.18.23
ततः सुस्थमिदं सर्वं बभूव पुनरेव हि ।
सर्वाणि च हवींष्यस्य देवा भागमकल्पयन् ॥ १०.१८.२३ ॥
Entonces todo esto volvió a quedar en orden, y en todas las ofrendas los dioses le asignaron su parte.
10.18.24
तस्मिन्क्रुद्धेऽभवत्सर्वमसुस्थं भुवनं प्रभो ।
प्रसन्ने च पुनः सुस्थं जगद्भवति भारत ॥ १०.१८.२४ ॥
Cuando él se enfurece, todo el mundo queda desordenado, oh señor; y cuando se complace, el mundo vuelve a quedar en orden, oh Bhārata.
10.18.25
ततस्ते निहताः सर्वे तव पुत्रा महारथाः ।
अन्ये च बहवः शूराः पाञ्चालस्य पदानुगाः ॥ १०.१८.२५ ॥
Entonces fueron muertos todos tus hijos, grandes guerreros de carro, y muchos otros héroes que eran seguidores a pie de Pāñcāla.
10.18.26
न तन्मनसि कर्व्यं न च तद्द्रौणिना कृतम् ।
महादेवप्रसादः स कुरुकार्यमनन्तरम् ॥ १०.१८.२६ ॥
Aquello no estaba en la mente, ni lo hizo el hijo de Droṇa; fue después la gracia de Mahādeva la que cumplió el asunto de los Kuru.