మహాభారతం · అధ్యాయం 11.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.13.1
धृतराष्ट्राभ्यनुज्ञातास्ततस्ते कुरुपुङ्गवाः ।
अभ्ययुर्भ्रातरः सर्वे गान्धारीं सहकेशवाः ॥ ११.१३.१ ॥
ధృతరాష్ట్రుని అనుమతి పొందిన తరువాత, కురువంశ శ్రేష్ఠులైన ఆ సోదరులంతా కేశవునితో కలిసి గాంధారిని సమీపించారు.
11.13.2
ततो ज्ञात्वा हतामित्रं धर्मराजं युधिष्ठिरम् ।
गान्धारी पुत्रशोकार्ता शप्तुमैच्छदनिन्दिता ॥ ११.१३.२ ॥
శత్రువులు హతమయ్యారని తెలిసిన తరువాత, పుత్రశోకంతో బాధపడుతున్న నిర్దోషి గాంధారి ధర్మరాజు యుధిష్ఠిరుణ్ణి శపించాలని కోరింది.
11.13.3
तस्याः पापमभिप्रायं विदित्वा पाण्डवान्प्रति ।
ऋषिर्गन्धवतीपुत्रः प्रागेव समबुध्यत ॥ ११.१३.३ ॥
పాండవుల పట్ల ఆమెకున్న పాపపు ఉద్దేశాన్ని తెలుసుకున్న గంధవతీ పుత్రుడైన ఋషి ముందుగానే అర్థం చేసుకున్నాడు.
11.13.4
स गङ्गायामुपस्पृश्य ब्रह्मर्षिः प्रयतः शुचिः ।
तं देशमुपसंपेदे पाराशर्यो मनोजवः ॥ ११.१३.४ ॥
ఆ బ్రహ్మర్షి, పరాశరుని కుమారుడు, మనోవేగముగలవాడు, గంగలో ఆచమనం చేసి, నియమంతో పవిత్రుడై ఆ స్థలానికి వెళ్ళాడు.
11.13.5
दिव्येन चक्षुषा ज्ञात्वा मनसाऽनुद्धतेन च ।
सर्वप्राणभृतां भावं सततं स तु बृध्यति ॥ ११.१३.५ ॥
దివ్యమైన దృష్టితో, చలించని మనస్సుతో తెలుసుకుని, ఆయన సమస్త ప్రాణుల భావాన్ని నిరంతరం గ్రహిస్తాడు.
11.13.6
स स्नुषामब्रवीत्काले कल्याणानि महातपाः ।
शापकालमवाक्षिप्य शमकालमुदीरयन् ॥ ११.१३.६ ॥
ఆ మహాతపస్వి శాపకాలాన్ని పక్కకు నెట్టి, శాంతికాలాన్ని ప్రకటిస్తూ, తగిన సమయంలో కోడలితో శుభవచనాలు పలికాడు.
11.13.7
न कोपः पाण्डवे कार्यो गान्धारि शममाप्नुहि ।
रजो निगृह्यतां चैव शृणु चेदं वचो मम ॥ ११.१३.७ ॥
గాంధారీ, పాండవులపై కోపం చూపకూడదు; శాంతిని పొందు. మనసులోని ధూళిని అణచి, నా ఈ మాటను విను.
11.13.8
पुरोक्ता युद्धकाले त्वं पुत्रेण जयमिच्छता ।
जयमाशास्व मे मातर्युध्यमानस्य शत्रुभिः ॥ ११.१३.८ ॥
యుద్ధ సమయంలో విజయం కోరిన నీ కుమారుడు నీతో ముందు అన్నాడు: అమ్మా, శత్రువులతో పోరాడుతున్న నాకు విజయం కోసం ప్రార్థించు.
11.13.9
सा तथा याच्यमाना त्वं युद्धकाले जयैषिणा ।
उक्तवत्यसि कल्याणि यतो धर्मस्ततो जयः ॥ ११.१३.९ ॥
కల్యాణీ, యుద్ధ సమయంలో విజయం కోరుతూ కుమారుడు అలా అడిగినప్పుడు నీవు అన్నావు: ఎక్కడ ధర్మం ఉంటుందో అక్కడే విజయం.
11.13.10
वाचाऽप्यतीते मा क्रोधे मनः कुरु यशस्विनि ।
स्मरामि भाषमाणां हि त्वामहं सत्यवादिनीम् ॥ ११.१३.१० ॥
యశస్వినీ, మాటతో కూడా మించిన కోపంలో మనసు పెట్టకు. సత్యం పలికే నిన్ను నేను గుర్తుంచుకుంటున్నాను.
11.13.11
विग्रहे तुमुले राज्ञां गत्वा परमसंशयम् ।
जितं पाण्डुसुतैर्युद्धे नूनं धर्मस्ततोऽधिकः ॥ ११.१३.११ ॥
రాజుల ఆ భీకర కోలాహల యుద్ధంలో, అత్యంత సందేహం ఏర్పడినప్పుడు, పాండు కుమారులు యుద్ధంలో జయించారు; నిశ్చయంగా ధర్మమే దానికంటే గొప్పది.
11.13.12
क्षमाशीला पुरा भूत्वा साऽद्य न क्षमसे कथम् ।
अधर्मे जहि धर्मज्ञे यतो धर्मस्ततो जयः ॥ ११.१३.१२ ॥
పూర్వం క్షమాశీలిగా ఉన్న నీవు నేడు ఎందుకు క్షమించలేకపోతున్నావు? ధర్మం తెలిసినదానా, అధర్మాన్ని విడిచిపెట్టు; ఎక్కడ ధర్మం ఉంటుందో అక్కడే విజయం.
11.13.13
सा त्वं धर्मं परिस्मृत्य वाचं चोक्तां मनस्विनी ।
कोपं संयच्छ गान्धारि पाण्डवेषु सुतेषु ते ॥ ११.१३.१३ ॥
మనస్వినీ, నీవు ధర్మాన్ని పూర్తిగా స్మరించి, నీవు పలికిన మాటలను గుర్తుచేసుకుని, ఓ గాంధారీ, పాండవుల పట్ల, నీ కుమారుల పట్ల ఉన్న కోపాన్ని అదుపులో ఉంచు.
11.13.14
भगवन्नाभ्यसूयामि नैतानिच्छामि नश्यतः ।
पुत्रशोकेन तु बलान्मनो विह्वलतीव मे ॥ ११.१३.१४ ॥
పూజ్యుడా, నేను వీరిపై ద్వేషం పెట్టుకోలేదు, వీరు నశించాలని కూడా కోరుకోవడం లేదు. కుమారుల శోకంతో బలవంతంగా నా మనస్సు కలతపడినట్లుగా ఉంది.
11.13.15
यथैव कुन्त्या कौन्तेया रक्षितव्यास्तथा मया ।
तथैव धृतराष्ट्रेण रक्षितव्या यथा त्वया ॥ ११.१३.१५ ॥
కుంతి కౌంతేయులను రక్షించినట్లుగా, నాచేతనూ వారు రక్షించబడాలి; అలాగే ధృతరాష్ట్రుని చేతనూ, నీవు రక్షించినట్లుగా, వారు రక్షించబడాలి.
11.13.16
दुःशासनापराधेन शकुनेः सौबलस्य च ।
कर्णदुर्योधनाभ्यां च कृतोऽयं कृरुसंक्षयः ॥ ११.१३.१६ ॥
దుశ్శాసనుడి అపరాధం వల్ల, శకుని, సుబలుని కుమారుని వల్ల, కర్ణుడు, దుర్యోధనుల వల్ల ఈ కురువంశ వినాశం జరిగింది.
11.13.17
नापराध्यति बीभत्सुर्न च पार्थो वृकोदरः ।
नकुलः सदेवश्च नैव राजा युधिष्ठिरः ॥ ११.१३.१७ ॥
బీభత్సుడు (అర్జునుడు) అపరాధం చేయలేదు, పార్థుడు, వృకోదరుడు (భీముడు) అపరాధం చేయలేదు; నకులుడు, సహదేవుడుతో, రాజు యుధిష్ఠిరుడు కూడా అపరాధం చేయలేదు.
11.13.18
युध्यमाना हि कौरव्याः कृतमामाः परस्परम् ।
निहताः सहिताश्चान्यैस्तत्र नास्त्यप्रियं मम ॥ ११.१३.१८ ॥
యుద్ధం చేస్తూ కౌరవులు పరస్పరం గాయపరచుకొని చంపబడ్డారు, ఇతరులతో కలిసి కూడా చంపబడ్డారు; అందులో నాకు అప్రియమైనది ఏమీ లేదు.
11.13.19
किं तु कर्माकरोद्भीमो वासुदेवस्य पश्यतः ।
दुर्योधनं समाहूय गदायुर्द्ध महामनाः ॥ ११.१३.१९ ॥
అయితే వాసుదేవుడు చూస్తుండగా మహామనస్కుడైన భీముడు ఏమి చేశాడు? దుర్యోధనుని పిలిచి గదాయుద్ధం చేశాడు.
11.13.20
शिक्षयाऽभ्यधिकं ज्ञात्वा चरन्तं बहुधा रणे ।
अधो नाभ्याः प्रहृतवांस्तन्मे कोपमवर्धयत् ॥ ११.१३.२० ॥
యుద్ధంలో అనేక విధాలుగా తిరుగుతున్న అతడు నైపుణ్యంలో అధికుడని తెలిసి, అతని నాభికి క్రింద కొట్టాడు; అది నా కోపాన్ని పెంచింది.
11.13.21
कथं नु धर्मं धर्मज्ञाः समुद्दिष्टं महात्मभिः ।
त्यजेयुराहवे शूराः प्राणहेतोः कथञ्चनः ॥ ११.१३.२१ ॥
ధర్మజ్ఞులైన శూరులు మహాత్ముల చేత ఉపదేశించబడిన ధర్మాన్ని, యుద్ధంలో ప్రాణం కోసం ఏ విధంగానైనా ఎలా వదిలివేయగలరు?