మహాభారతం · అధ్యాయం 11.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.19.1
एष माधव पुत्रो मे विकर्णः पाज्ञसम्मतः ।
भूमौ विनिहतः शेते भीमेन शतधा कृतः ॥ ११.१९.१ ॥
మాధవా, రాజులచే గౌరవించబడిన నా కుమారుడు వికర్ణుడు భీమునిచే వందముక్కలుగా చేయబడి నేలపై మరణించి పడి ఉన్నాడు.
11.19.2
गजमध्ये हतः शेते विकर्णो मधुसूदन ।
नीलमेघपरिक्षिप्तः शरदीव निशाकरः ॥ ११.१९.२ ॥
మధుసూదనా, వికర్ణుడు ఏనుగుల మధ్య చంపబడి పడి ఉన్నాడు; నీలమేఘాలతో చుట్టుముట్టబడిన శరత్కాలపు చంద్రునిలా.
11.19.3
अस्य चापग्रहेणैव पाणिः कृतकिणो महान् ।
कथञ्चिच्छिद्यते गृध्रैरत्तुकामैस्तलत्रवान् ॥ ११.१९.३ ॥
విల్లు పట్టుకోవడం వల్లనే పెద్దగా గట్టిపడిన అతని చేయి, తినాలనే కోరికతో ఉన్న రాబందులచే ఏదోలా ఖండించబడుతోంది.
11.19.4
अस्य भार्याऽऽमिषप्रेप्सून्गृध्रकाकांस्तपस्विनी ।
वारयत्यनिशं बाला न च शक्नोति माधव ॥ ११.१९.४ ॥
మాధవా, అతని భార్య, ఆ తపస్విని అయిన బాల, మాంసాన్ని కోరే రాబందులనూ కాకులనూ నిరంతరం తరుముతోంది; కానీ ఆమె అలా చేయలేకపోతోంది.
11.19.5
युवा वृन्दारकसमो विकर्णः पुरुषर्षभ ।
सुखोषितः सुखार्हश्च शेते पांसुषु माधव ॥ ११.१९.५ ॥
మాధవా, యువకుడైన వికర్ణుడు, దేవతలతో సమానుడు, నరులలో శ్రేష్ఠుడు, సుఖంలో పెరిగినవాడు, సుఖానికి అర్హుడు, ధూళిలో పడి ఉన్నాడు.
11.19.6
कर्णिनालीकनाराचैर्भिन्नमर्माणमाहवे ।
अद्यापि न जहात्येनं लक्ष्मीर्भरतसत्तमम् ॥ ११.१९.६ ॥
యుద్ధంలో కర్ణి, నాలీక, నారాచ బాణాలతో మర్మస్థానాలు చీల్చబడిన ఆ భరతశ్రేష్ఠుడిని ఇప్పటికీ లక్ష్మి వదలడం లేదు.
11.19.7
एष सङ्ग्रामशूरणे प्रतिज्ञां पालयिष्यता ।
दुर्मुखोऽभिमुखः शेते हतोऽरिगणहा रणे ॥ ११.१९.७ ॥
యుద్ధశూరుడైన ఇతడు తన ప్రతిజ్ఞను నిలబెట్టుకోబోయినవాడు; దుర్ముఖుడు ముఖం ఎదురుగా పెట్టి యుద్ధంలో చంపబడి పడి ఉన్నాడు, శత్రుగణాలను హతమార్చినవాడు.
11.19.8
तस्यैतद्वदनं कृष्ण श्वापदैरर्धभक्षितम् ।
विभात्यभ्यधिकं तात सप्तम्यामिव चन्द्रमाः ॥ ११.१९.८ ॥
ఓ కృష్ణా, అతని ఈ ముఖం నక్కలు, క్రూర జంతువులచే సగం తినబడినప్పటికీ అధికంగా ప్రకాశిస్తోంది, అయ్యో, ఏడవ రోజు చంద్రుడిలా.
11.19.9
शूरस्य हि रणे कृष्ण पश्याननमथेदृशम् ।
स कथं निहतोऽमित्रैः पांसून्ग्रसति मे सुतः ॥ ११.१९.९ ॥
ఓ కృష్ణా, యుద్ధంలో శూరుని ముఖం ఇలాగే చూడు. శత్రువులచే చంపబడిన నా కుమారుడు ఎలా ధూళిని మ్రింగుతున్నాడు?
11.19.10
यस्याहवमुखे सौम्य स्थाता नैवोपपद्यते ।
स कथं दुर्मुखोऽमित्रैर्हतो विबुधलोकजित् ॥ ११.१९.१० ॥
ఓ సౌమ్యా, యుద్ధ ముఖంలో ఎవరికి ఎదురు నిలవగలవారు లేరో, అతడు, దేవలోకాన్ని జయించినవాడు, దుర్ముఖుడు శత్రువులచే ఎలా చంపబడ్డాడు?
11.19.11
चित्रसेनं हतं भूमौ शयानं मधुसूदन ।
धार्तराष्ट्रमिमं पश्य प्रतिमानं धनुष्मताम् ॥ ११.१९.११ ॥
ఓ మధుసూదనా, నేలపై చంపబడి పడి ఉన్న చిత్రసేనుడిని చూడు, ఈ ధృతరాష్ట్ర పుత్రుడిని, ధనుర్ధరులకు ప్రమాణమైనవాడిని.
11.19.12
तं चित्रमाल्याभरणं युवत्यः शोककर्शिताः ।
क्रव्यादसङ्घैः सहिता रुदन्त्यः पर्युपासते ॥ ११.१९.१२ ॥
శోకంతో కృశించిన యువతులు, విచిత్ర మాలలు ఆభరణాలు ధరించిన అతని చుట్టూ, మాంసాహార జీవుల గుంపులతో కలిసి ఏడుస్తూ కూర్చున్నారు.
11.19.13
स्त्रीणां रुदितनिर्घोषः श्वापदानां च गर्जितम् ।
चित्ररूपमिदं कृष्ण विमृश्य प्रतिभाति मे ॥ ११.१९.१३ ॥
స్త్రీల రోదన ధ్వని, క్రూర మృగాల గర్జన — ఓ కృష్ణా, దీనిని ఆలోచిస్తే ఈ దృశ్యం నాకు విచిత్రంగా కనిపిస్తోంది.
11.19.14
युवा वृन्दारको नित्यं प्रवरस्त्रीनिषेवितः ।
विविंशतिरसौ शेते ध्वस्तः पांसुषु माधव ॥ ११.१९.१४ ॥
ఎల్లప్పుడూ ఉత్తమ స్త్రీలచే సేవించబడిన ఆ యువ వీరుడు వివింశతి, ఓ మాధవా, ధూళిలో కూలి పడి ఉన్నాడు.
11.19.15
शरसङ्कृत्तवर्माणं वीरं विशसने हतम् ।
परिवार्यासते गृध्राः परिविंशं विविंशतिम् ॥ ११.१९.१५ ॥
బాణాలచే కవచం తెగిన ఆ వీరుడు, రణంలో చంపబడిన వివింశతిని, పారవేయబడిన వానివలె, గద్దలు చుట్టుముట్టి కూర్చున్నాయి.
11.19.16
प्रविश्य समरे शूरः पाण्डवानामनीकिनीम् ।
स वीरशयने शेते परः सत्पुरुषोचिते ॥ ११.१९.१६ ॥
యుద్ధంలో పాండవుల సేనలోకి ప్రవేశించిన ఆ శూరుడు, సత్పురుషులకు తగిన ఉత్తమ వీరశయ్యపై ఇప్పుడు పడి ఉన్నాడు.
11.19.17
स्मितोपपन्नं सुनसं सुभ्रु ताराधिपोपमम् ।
अतीव सौम्यवदनं कृष्ण पश्य विविंशतेः ॥ ११.१९.१७ ॥
ఓ కృష్ణా, వివింశతి ముఖాన్ని చూడు — చిరునవ్వుతో కూడిన, సుందరమైన ముక్కు, కనుబొమలు కలిగిన, చంద్రునిలా, అత్యంత సౌమ్యమైన ముఖం.
11.19.18
यं स्म तं पर्युपासन्ते बहुधा वरयोषितः ।
क्रीडन्तमिव गन्धर्वं देवकन्याः सहस्रशः ॥ ११.१९.१८ ॥
ఒకప్పుడు ఉత్తమ స్త్రీలు అనేక విధాలుగా సేవించిన అతడిని, గంధర్వునితో ఆడుకునే వేలాది దేవకన్యల వలె.
11.19.19
हन्तारं परसैन्यानां शूरं समितिशोभनम् ।
निबर्हणममित्राणां दुःसहं विषहेत कः ॥ ११.१९.१९ ॥
శత్రుసేనలను సంహరించేవాడు, శూరుడు, యుద్ధానికి శోభ, శత్రువులను నాశనం చేసేవాడు, దుస్సహుడు — అతడిని ఎవరు తట్టుకోగలరు?
11.19.20
दुःसहस्यैतदाभाति शरीरं संवृतं शरैः ।
गिरिरात्मरुहैः फुल्लैः कर्णिकारैरिवाचितः ॥ ११.१९.२० ॥
ఆ దుస్సహుని శరీరం బాణాలతో కప్పబడి, వికసించిన కర్ణికార వృక్షాలతో నిండిన పర్వతంలా కనిపిస్తోంది.
11.19.21
शातकौम्भ्या स्रजा भाति कवचेन च भास्वता ।
अग्निनेव गिरिः श्वेतो गतासुरपि दुःसहः ॥ ११.१९.२१ ॥
బంగారు మాలతో, ప్రకాశించే కవచంతో అతడు మెరుస్తున్నాడు; ప్రాణం పోయినా అతడు దుస్సహుడిగానే కనిపిస్తున్నాడు, అగ్నితో ప్రకాశించే తెల్లని పర్వతంలా.