ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.1.1
नारायणं नमस्कृत्य नरं चैव नरोत्तमम् ।
देवीं सरस्वतीं व्यासं ततो जयमुदीरयेत्
कृत्वोदकं ते सुहृदां सर्वेषां पाण्डुनन्दनाः ।
विदुरो धृतराष्ट्रश्च सर्वाश्च भरतस्त्रियः ॥ १२.१.१ ॥
ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନରଙ୍କୁ, ଦେବୀ ସରସ୍ବତୀ ଓ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ତା'ପରେ 'ଜୟ' ନାମକ ଗ୍ରନ୍ଥ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ। ହେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଗଣ, ଆପଣଙ୍କ ସମସ୍ତ ସୁହୃଦଙ୍କ ପାଇଁ — ବିଦୁର, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଭରତବଂଶର ସମସ୍ତ ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ — ଉଦକତର୍ପଣ କରି।
12.1.2
तत्र ते सुमहात्मानो न्यवसन्कुरुनन्दनाः ।
शौचं निर्वर्तयिष्यन्तो मासच्चात्रं बहिः पुरात् ॥ १२.१.२ ॥
ସେଠାରେ ସେହି ମହାତ୍ମା କୁରୁନନ୍ଦନମାନେ ଶୌଚକର୍ମ ସମ୍ପାଦନ କରିବା ପାଇଁ ନଗରର ବାହାରେ ଏକ ମାସ ରହିଲେ।
12.1.3
कृतोदकं तु राजानं धर्मात्मानं युधिष्ठिरम् ।
अभिजग्मुर्महात्मानः सिद्धा ब्रह्मर्षिसत्तमाः ॥ १२.१.३ ॥
ଉଦକତର୍ପଣ କରିସାରିଥିବା ଧର୍ମାତ୍ମା ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଖକୁ ସିଦ୍ଧ, ମହାତ୍ମା ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଆସିଲେ।
12.1.4
द्वैपायनो नारदश्च देवलश्च महानृषिः ।
देवस्थानश्च कण्वश्च तेषां शिष्याश्च सत्तमाः ॥ १२.१.४ ॥
ଦ୍ୱୈପାୟନ (ବ୍ୟାସ), ନାରଦ, ମହାଋଷି ଦେବଳ, ଦେବସ୍ଥାନ ଓ କଣ୍ବ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶିଷ୍ୟମାନେ।
12.1.5
अन्ये च वेदविद्वांसः कृतप्रज्ञा द्विजातयः ।
गृहस्थाः स्नातकाः सन्तो ददृशुः कुरुसत्तमम् ॥ १२.१.५ ॥
ଅନ୍ୟ ବେଦଜ୍ଞ, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଦ୍ୱିଜାତି, ଗୃହସ୍ଥ ଓ ସ୍ନାତକମାନେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
12.1.6
तेऽभिगम्य महात्मानं पूजिताश्च यथाविधि ।
आसनेषु महार्हेषु विविशुः परमर्षयः ॥ १२.१.६ ॥
ସେମାନେ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ବିଧି ଅନୁସାରେ ପୂଜିତ ହୋଇ, ପରମ ଋଷିମାନେ ମହାର୍ହ ଆସନରେ ବସିଲେ।
12.1.7
प्रतिगृह्य ततः पूजां तत्कालसदृशीं तदा ।
पर्युपांसन्यथान्यायं परिवार्य युधिष्ठिरम् ॥ १२.१.७ ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି ସମୟ ଉପଯୁକ୍ତ ସମ୍ମାନ ଗ୍ରହଣ କରି, ଯଥାନ୍ୟାୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଘେରି ସେମାନେ ବସିଲେ।
12.1.8
पुण्ये भागीरथीतीरे शोकव्याकुलचेतसम् ।
आश्वासयन्तो राजेन्द्रं विप्राः शतसहस्रशः ॥ १२.१.८ ॥
ପବିତ୍ର ଭାଗୀରଥୀ ତୀରରେ, ଶୋକରେ ବ୍ୟାକୁଳ ଚିତ୍ତ ରାଜେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଶହସହସ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଉଥିଲେ।
12.1.9
नारदस्त्वव्रवीत्काले धर्मपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
संभाष्य मुनिभिः सार्धं कृष्णद्वैपायनादिभिः ॥ १२.१.९ ॥
ସେତେବେଳେ ନାରଦ ଯଥାସମୟରେ ଧର୍ମପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ ପ୍ରଭୃତି ମୁନିମାନଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରି।
12.1.10
पार्थस्य बाहुवीर्येण प्रसादान्माधवस्य च ।
जिता सेयं मही कृत्स्ना धर्मेण च युधिष्ठिर ॥ १२.१.१० ॥
ପାର୍ଥଙ୍କ ବାହୁବଳ ଓ ମାଧବଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ଏହି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଜିତାଯାଇଛି; ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ।
12.1.11
दिष्ट्या मुक्ताः स्थ संग्रामादस्माल्लोकभयंकरात् ।
क्षत्रधर्मरतश्चासि कच्चिन्मोदसि पाण्डव ॥ १२.१.११ ॥
ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଲୋକଭୟଙ୍କର ଏହି ସଂଗ୍ରାମରୁ ଆପଣ ମୁକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି; କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମରେ ରତ ହୋଇ ଆପଣ ଆନନ୍ଦିତ କି, ହେ ପାଣ୍ଡବ?
12.1.12
कच्चिच्च निहतामित्रः प्रीणासि सुहृदो नृप ।
कच्चिच्छ्रियमिमां प्राप्य न त्वां शोकः प्रबाधते ॥ १२.१.१२ ॥
ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବଧ କରି ଆପଣ ସୁହୃଦମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରୁଛନ୍ତି କି, ହେ ନୃପ? ଏହି ଶ୍ରୀ ପାଇ ମଧ୍ୟ କଣ ଶୋକ ଆପଣଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଉନାହିଁ?
12.1.13
विजितेयं मही कृत्स्ना कृष्णबाहुबलाश्रयात् ।
ब्राह्मणानां प्रसादेन भीमार्जुनबलेन च ॥ १२.१.१३ ॥
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବାହୁବଳର ଆଶ୍ରୟରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ ଏବଂ ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବଳରେ ଏହି ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଜିତାଯାଇଛି ।
12.1.14
इदं तु मे महद्दुःखं वर्तते हृदि नित्यदा ।
कृत्वा ज्ञातिक्षयमिमं महान्तं घोरदर्शनम् ॥ १२.१.१४ ॥
କିନ୍ତୁ ମୋ ହୃଦୟରେ ସର୍ବଦା ଏହି ମହା ଦୁଃଖ ରହିଛି — ଦେଖିବାକୁ ଭୟଙ୍କର ଏହି ମହା ଜ୍ଞାତିକ୍ଷୟ କରିବା କାରଣରୁ ।
12.1.15
सौभद्रं द्रौपदेयांश्च घातयित्वा सुतान्प्रियान् ।
जयोऽयमजयाकारो भगवन्प्रतिभाति मे ॥ १२.१.१५ ॥
ହେ ଭଗବନ୍! ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ଆମ ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରାଇ ଏହି ଜୟ ମୋତେ ପରାଜୟ ପରି ପ୍ରତୀତ ହେଉଛି ।
12.1.16
किंनु वक्ष्यति वार्ष्णेयी वधूर्मे मधुसूदनम् ।
द्वारकावासिनी कृष्णमितः प्रतिगतं हरिम् ॥ १२.१.१६ ॥
ଦ୍ୱାରକାରେ ବାସ କରୁଥିବା ବୃଷ୍ଣି ବଂଶର ମୋ ପୁତ୍ରବଧୂ (ସୁଭଦ୍ରା) ଏଠାରୁ ଚାଲିଯାଇଥିବା ମଧୁସୂଦନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କଣ କହିବେ ?
12.1.17
द्रौपदी हतपुत्रेयं कृपणा हतबान्धवा ।
अस्मत्प्रियहिते युक्ता भूयः पीडयतीव माम् ॥ १२.१.१७ ॥
ପୁତ୍ର ହତ, ବାନ୍ଧବ ହତ ଏହି କୃପଣା ଦ୍ରୌପଦୀ, ଆମ ପ୍ରିୟଙ୍କ ହିତରେ ଯୁକ୍ତ, ପୁଣି ମୋତେ ପୀଡ଼ା ଦେଉଥିବା ପରି ଲାଗୁଛି ।
12.1.18
इदमन्यच्च भगवन्यत्त्वां वक्ष्यामि नारद ।
मन्त्रसंवरणेनास्मि कुन्त्या दुःखेन योजितः ॥ १२.१.१८ ॥
ହେ ଭଗବାନ ନାରଦ! ଆଉ ଏକ କଥା ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିବି — ଗୋପନୀୟତା ରଖିବା ଯୋଗୁଁ ମୁଁ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ବନ୍ଧା ପଡ଼ିଛି ।
12.1.19
यः स नागायुतप्राणो लोकेऽप्रतिरथो रणे ।
सिंहविक्रान्तगामी च जितकाशी यतव्रतः ॥ १२.१.१९ ॥
ଯେ ଦଶ ହଜାର ହାତୀର ପ୍ରାଣଶକ୍ତିଯୁକ୍ତ, ଜଗତରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଯାହାର ସମକକ୍ଷ ରଥୀ ନଥିଲେ, ସିଂହର ବିକ୍ରମରେ ଚାଲୁଥିବା, କାଶୀରେ ବିଜୟୀ, ବ୍ରତରେ ଦୃଢ଼।
12.1.20
आश्रयो धार्तराष्ट्राणां मानी तीक्ष्णपराक्रमः ।
अमर्षी नित्यसंरम्भी क्षेप्ताऽस्माकं रणेरणे ॥ १२.१.२० ॥
ସେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ଅଭିମାନୀ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ପରାକ୍ରମୀ, ଅପମାନ ସହ୍ୟ ନକରୁଥିବା, ସଦା ଉଗ୍ର ଉତ୍ସାହୀ, ଏବଂ ପ୍ରତି ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମକୁ ଅପମାନ କରୁଥିବା।
12.1.21
शीघ्रास्त्रश्चित्रयोधी च कृती चाद्भुतविक्रमः ।
गूढोत्पन्नः सुतः कुन्त्या भ्राताऽस्माकमसौ किल ॥ १२.१.२१ ॥
ସେ ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ବିଚିତ୍ର ଯୋଦ୍ଧା, ନିପୁଣ ଏବଂ ଅଦ୍ଭୁତ ପରାକ୍ରମୀ; ଗୁପ୍ତରେ ଜନ୍ମିତ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ଆମର ଭାଇ।
12.1.22
तोयकर्मणि तं कुन्ती कथयामास मे तदा ।
पुत्रं सर्वगुणोयेतं कर्णं त्यक्तं जले पुरा ॥ १२.१.२२ ॥
ଜଳକର୍ମ ସମୟରେ କୁନ୍ତୀ ସେତେବେଳେ ମୋତେ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ — ସମସ୍ତ ଗୁଣଯୁକ୍ତ ପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ, ଯାହାକୁ ପୂର୍ବେ ଜଳରେ ପରିତ୍ୟାଗ କରାଯାଇଥିଲା।
12.1.23
मञ्जूषायां समाधाय गङ्गास्रोतस्यमज्जयत् ।
यं सूतपुत्रं लोकोऽयं राधेयं चाभ्यमन्यत ॥ १२.१.२३ ॥
ତାଙ୍କୁ ପେଟିରେ ରଖି ଗଙ୍ଗାର ସ୍ରୋତରେ ବୁଡ଼ାଇ ଦେଇଥିଲେ; ଏହି ଜଗତ ତାଙ୍କୁ ସୂତପୁତ୍ର ଓ ରାଧେୟ ବୋଲି ମନେ କଲା।
12.1.24
स सूर्यपुत्रः कुन्त्या यै भ्राताऽस्माकं च मातृतः ।
अजानता मया सड्ख्ये राज्यलुब्धेन घातितः।
तन्मे दहति गात्राणि तूलराशिमिवानलः ॥ १२.१.२४ ॥
ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର, କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଆମର ଭାଇ, ମାତୃ ପକ୍ଷରୁ ମଧ୍ୟ ଭାଇ; ରାଜ୍ୟଲୋଭରେ ଅଜାଣତରେ ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କୁ ବଧ କରାଇଲି। ତାହା ମୋ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ତୂଳା ଗଦାକୁ ଅଗ୍ନି ଜାଳିବା ପରି ଜାଳୁଛି।
12.1.25
न हि तं वेद पार्थोऽपि भ्रातरं श्वेतवाहनः ।
नाहं न भीमो न यमौ स त्वस्मान्वेद तत्वतः ॥ १२.१.२५ ॥
ପାର୍ଥ ମଧ୍ୟ ସେହି ଭାଇଙ୍କୁ ପ୍ରକୃତରେ ଜାଣି ନଥିଲେ; ମୁଁ, ଭୀମ କିମ୍ବା ଯମଜ ଦୁହେଁ ମଧ୍ୟ ଜାଣି ନଥିଲୁ। କିନ୍ତୁ ସେ ଆମକୁ ଯଥାର୍ଥରେ ଜାଣିଥିଲା।
12.1.26
गता किल पृथा तस्य सकाशमिति नः श्चुतम् ।
अस्माकं शमकामा वै त्वं च पुत्रो ममेत्यथ ॥ १२.१.२६ ॥
ଆମେ ଶୁଣିଛୁ ଯେ ପୃଥା (କୁନ୍ତୀ) ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇଥିଲେ; ଆମ ସହିତ ଶାନ୍ତି ଚାହିଁ ସେ କହିଥିଲେ, 'ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମୋର ପୁତ୍ର।'
12.1.27
पृथाया न कृतः कामस्तेन चापि महात्मना ।
अतीवानुचितं मातरवोच इति सोऽब्रवीत् ॥ १२.१.२७ ॥
ସେହି ମହାତ୍ମା ମଧ୍ୟ ପୃଥାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିନଥିଲେ; 'ମାତା, ଆପଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନୁଚିତ କଥା କହିଲେ' ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ।
12.1.28
न हि शक्ष्यामि संत्यक्तुमहं दुर्योधनं रणे ।
अनार्यत्वं नृशंसत्वं कृतघ्नत्वं च मे भवेत् ॥ १२.१.२८ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବି ନାହିଁ; ଏପରି କଲେ ମୋ ଭିତରେ ଅନାର୍ଯ୍ୟତା, ନିଷ୍ଠୁରତା ଓ କୃତଘ୍ନତା ହେବ।
12.1.29
युधिष्ठिरेण सन्धिं हि यदि कुर्यां मते तव ।
भीतो रणे श्वेतवाहादिति मां मंस्यते जनः ॥ १२.१.२९ ॥
ଆପଣଙ୍କ ମତରେ ଯଦି ମୁଁ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସହିତ ସନ୍ଧି କରେ, ତେବେ ଲୋକେ ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀତ ଶ୍ୱେତବାହନ ବୋଲି ଭାବିବେ।
12.1.30
सोऽहं निर्जित्य समरे विजयं सहकेशवम् ।
संधास्ये धर्मपुत्रेण पश्चादिति च सोऽब्रवीत् ॥ १२.१.३० ॥
'ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ ଲାଭ କରି, କେଶବଙ୍କ ସହିତ, ପରେ ଧର୍ମପୁତ୍ରଙ୍କ ସହିତ ମୁଁ ସନ୍ଧି କରିବି' — ଏହା ସେ କହିଥିଲେ।
12.1.31
तमवोचत्किल पृथा पुनः पृथुलवक्षसम् ।
चतुर्णामभयं देहि कामं युध्यस्व फल्गुनम् ॥ १२.१.३१ ॥
ପୃଥା ପୁଣି ସେହି ପ୍ରଶସ୍ତବକ୍ଷାଙ୍କୁ କହିଲେ - ଚାରିଜଣଙ୍କୁ ଅଭୟ ଦିଅ; ତା'ପରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଫଲ୍ଗୁନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କର।
12.1.32
सोऽब्रवीन्मातरं धीमान्वेपमानां कृताञ्जलिः ।
प्राप्तान्विषह्यांश्चतुरो न हनिष्यामि ते सुतान् ॥ १२.१.३२ ॥
ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ହସ୍ତ ଯୋଡ଼ି କମ୍ପମାନ ମାତାଙ୍କୁ କହିଲେ - ତୁମର ଚାରି ପୁତ୍ରଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ସହିବାକୁ ସମର୍ଥ, ମୁଁ ମାରିବି ନାହିଁ।
12.1.33
पञ्चैव हि सुता देवि भविष्यन्ति तव ध्रुवाः ।
सार्जुना वा हते कर्णे सकर्णा वा हतेऽर्जुने ॥ १२.१.३३ ॥
ହେ ଦେବୀ, ତୁମର ନିଶ୍ଚିତ ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ହେବେ - କର୍ଣ୍ଣ ହତ ହେଲେ ଅର୍ଜୁନ ସହିତ, କିମ୍ବା ଅର୍ଜୁନ ହତ ହେଲେ କର୍ଣ୍ଣ ସହିତ।
12.1.34
तं पुत्रगृद्धिनी भूयो माता पुत्रमथाब्रवीत् ।
भ्रातॄणां स्वस्ति कुर्वीथा येषां स्वस्ति चिकीर्षसि ॥ १२.१.३४ ॥
ପୁତ୍ରକାମନା କରୁଥିବା ମାତା ପୁଣି ସେହି ପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ - ଯେଉଁ ଭାଇମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ତୁମେ ଇଚ୍ଛା କର, ସେମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ କର।
12.1.35
एवमुक्त्वा किल पृथा विसृज्योपययौ गृहान् ।
सोऽर्जुनेन हतो वीरो भ्रात्रा भ्राता सहोदरः ॥ १२.१.३५ ॥
ଏପରି କହି ପୃଥା ତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ ଘରକୁ ଫେରିଲେ। ସେହି ବୀର, ସହୋଦର ଭାଇ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା - ଭାଇଙ୍କ ହାତରେ - ହତ ହେଲେ।
12.1.36
न चैव निःसृतो मन्त्रः पृथायास्तस्य वा मुने ।
अथ शूरो महेष्वासः पार्थेनाजौ निपातितः ॥ १२.१.३६ ॥
ହେ ମୁନି, ପୃଥାଙ୍କର କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ଗୁପ୍ତ ମନ୍ତ୍ରଣା ପ୍ରକାଶ ପାଇ ନଥିଲା। ତାପରେ ସେହି ଶୂର, ମହାଧନୁର୍ଧର, ଯୁଦ୍ଧରେ ପାର୍ଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପାତିତ ହେଲେ।
12.1.37
अहं त्वज्ञासिषं पश्चात्स्वसोदर्यं द्विजोत्तम ।
पूर्वजं भ्रातरं कर्णं पृथाया वचनात्प्रभो ॥ १२.१.३७ ॥
ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ପୃଥା (କୁନ୍ତୀ)ଙ୍କ ବଚନରୁ ମୁଁ ପରେ ଜାଣିଲି ଯେ କର୍ଣ୍ଣ ମୋର ସହୋଦର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇ। ହେ ପ୍ରଭୋ!
12.1.38
तेन मे दूयते तीव्रं हृदयं भ्रातृघातिनः ।
कर्णार्जुनसहायोऽहं जयेयमपि वासवम् ॥ १२.१.३८ ॥
ତେଣୁ ମୋର ହୃଦୟ ତୀବ୍ର ଭାବରେ ଦୁଃଖିତ ହୁଏ — ଭାଇ ହନ୍ତାର କାରଣରୁ। କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅର୍ଜୁନ ସହାୟକ ଥିଲେ ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିଣିପାରିଥାନ୍ତି।
12.1.39
सभायां क्लिश्यमानस्य धार्तराष्ट्रैर्दुरात्मभिः ।
सहसोत्पतितः क्रोधः कर्णं दृष्ट्वा प्रशाम्यति ॥ १२.१.३९ ॥
ସଭାରେ ଦୁରାତ୍ମା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହେବାରୁ ହଠାତ୍ ଉଠିଥିବା କ୍ରୋଧ, କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଶାନ୍ତ ହୁଏ।
12.1.40
यदा ह्यस्य गिरो रूक्षाः श्रृणोमि कटुकोदयाः ।
सभायां गदतो द्यूते दुर्योधनहितैषिणः ॥ १२.१.४० ॥
ଜୁଆ ସମୟରେ ସଭାରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ହିତ ଇଚ୍ଛୁକ ଏହି (କର୍ଣ୍ଣ) ଙ୍କ କଠୋର ଓ ତିକ୍ତ ବାକ୍ୟ ମୁଁ ଶୁଣେ ବେଳେ,
12.1.41
तदा नश्यति मे रोषः पादौ तस्य निरीक्ष्य ह ।
कुन्त्या हि सदृशौ पादौ कर्णस्येति मतिर्मम ॥ १२.१.४१ ॥
ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ପାଦ ଦେଖି ମୋର କ୍ରୋଧ ନଷ୍ଟ ହୁଏ; କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପାଦ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପାଦ ପରି, ଏହା ମୋର ମତ।
12.1.42
सादृश्यहेतुमन्विच्छन्पृथायास्तस्य चैव ह ।
कारणं नाधिगच्छामि कथंचिदपि चिन्तयन् ॥ १२.१.४२ ॥
କୁନ୍ତୀ ଓ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସାଦୃଶ୍ୟର କାରଣ ଖୋଜିବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ତାହାର କାରଣ ପାଉନାହିଁ।
12.1.43
कथं नु तस्य संग्रामे पृथिवी चक्रमग्रसत् ।
कथं नु शप्तो भ्राता मे तत्त्वं वक्तुमिहार्हसि ॥ १२.१.४३ ॥
ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ ପୃଥିବୀ ତାଙ୍କ ରଥଚକ୍ର କିପରି ଗ୍ରାସ କଲା? ମୋ ଭାଇ କିପରି ଶାପଗ୍ରସ୍ତ ହେଲେ? ଏହାର ସତ୍ୟ ଏଠାରେ କହିବା ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚିତ।
12.1.44
श्रोतुमिच्छामि भगवंस्त्वत्तः सर्वं यथातथम् ।
भवान्हि सर्वविद्विद्वाँल्लोके वेद कृताकृतम् ॥ १२.१.४४ ॥
ହେ ଭଗବନ୍, ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ସବୁକିଛି ଯଥାର୍ଥରେ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି। ଆପଣ ସର୍ବଜ୍ଞ ଓ ବିଦ୍ୱାନ; ଜଗତରେ କରାଯାଇଥିବା ଓ ନ କରାଯାଇଥିବା ସବୁ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି।