マハーバーラタ · 章 12.112
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.112.1
किं पार्थिवेन कर्तव्यं किंच कृत्वा सुखी भवेत् ।
तन्ममाचक्ष्व तत्त्वेन सर्वधर्मभृतां वर ॥ १२.११२.१ ॥
王は何をなすべきか、何をして幸福になるのか。あらゆる法を保つ者の中で最も優れた方よ、それを真実に私に語ってください。
12.112.2
हन्त तेऽहं प्रवक्ष्यामि शृणु कार्यैकनिश्चयम् ।
यथा राज्ञेह कर्तव्यं यच्च कृत्वा सुखी भवेत् ॥ १२.११२.२ ॥
よろしい、お前に語ろう。行為において唯一の決意を持つお前よ、聞け。ここで王がどのようにふるまうべきか、何をして幸福になるかを。
12.112.3
नचैवं वर्तितव्यं स्म यथेदमनुशुश्रुम् ।
उष्ट्रस्य तु महद्वृत्तं तन्निबोध युधिष्ठिर ॥ १२.११२.३ ॥
我々が聞いたような振る舞いをしてはならない。ユディシュティラよ、ラクダの偉大な行いを理解せよ。
12.112.4
जातिस्मरो महानुष्ट्रः प्रजापतिकुलोद्भवः ।
तपः सुमहदातिष्ठदरण्ये संशितव्रतः ॥ १२.११२.४ ॥
前世を覚えている偉大なラクダは、生主の血統に生まれ、森で非常に大きな苦行を行い、誓いに堅固であった。
12.112.5
तपसस्तस्य चान्तेऽथ प्रीतिमानभवद्विभुः ।
वरेण च्छन्दयामास ततश्चैनं पितामहः ॥ १२.११२.५ ॥
苦行の終わりに、その力ある祖父は彼に満足し、恩恵を与えて彼を喜ばせようとした。
12.112.6
भगवंस्त्वत्प्रसादान्मे दीर्घा ग्रीवा भवेदियम् ।
योजनानां शतं साग्रमिच्छेयं चारितुं विभो ॥ १२.११२.६ ॥
尊き主よ、どうかあなたの恩寵により、私のこの首が長くなりますように。偉大なる方よ、私は百ヨージャナ以上を歩き回りたいのです。
12.112.7
एवमस्विति चोक्तः स वरदेन महात्मना ।
प्रतिलभ्य वरं श्रेष्ठं ययावुष्ट्रः स्वकं वनम् ॥ १२.११२.७ ॥
「そうあれ」と偉大な心の施与者が言うと、ラクダは優れた恩恵を得て、自分の森へ去っていった。
12.112.8
स चकार तदाऽऽलस्यं वरदानात्सुदुर्मतिः ।
न चैच्छच्चिरतुं गन्तुं दुरात्मा कालमोहितः ॥ १२.११२.८ ॥
その恩恵のために、その極めて愚かな者は怠惰になった。その邪悪な者は時に惑わされ、長く留まることも去ることも望まなかった。
12.112.9
स कदाचित्प्रसार्यैव तां ग्रीवां शतयोजनाम् ।
चचार श्रान्तहृदयो वातश्चागात्ततो महान् ॥ १२.११२.९ ॥
ある時、百ヨージャナに伸ばしたその首のまま、疲れた心で歩き回っていた。するとそこへ大風が吹いてきた。
12.112.10
स गुहायां शिरोग्रीवां निधाय पशुरात्मनः ।
आस्ते वर्षमथाभ्यागात्सुमहत्प्लावयज्जगत् ॥ १२.११२.१० ॥
その獣は頭と首を洞窟に入れて、そこに留まった。すると大雨が降り来て、世界を水浸しにし始めた。
12.112.11
अथ शीतपरीताङ्गो जम्बुकः क्षुच्छ्रमान्वितः ।
सदारस्तां गुहामाशु प्रविवेश जलार्दितः ॥ १२.११२.११ ॥
そのとき、寒さに体を包まれ、飢えと疲れに苦しみ、水に打たれた一匹のジャッカルが、妻と共に急いでその洞窟に入った。
12.112.12
स दृष्ट्वा मांसजीवी तु सुभृशं क्षुच्छ्रमान्वितः ।
अभक्षयत्ततो ग्रीवामुष्ट्रस्य भरतर्षभ ॥ १२.११२.१२ ॥
肉を食べて生きるその者は、飢えと疲れに大いに苦しみ、ラクダの首を見て、バラタの牡牛よ、それを食べてしまった。
12.112.13
यदा त्वबुध्यतात्मानं भक्ष्यमाणं स वै पशु ।
तदा संकोचने यत्नमकरोद्भृशदुःखितः ॥ १२.११२.१३ ॥
その獣は自分が食べられていることに気づくと、ひどく苦しんで身を縮めようと努めた。
12.112.14
यावदूर्ध्वमधश्चैव ग्रीवां संक्षिपते पशुः ।
तावत्तेन सदारेण जम्बुकेन स भक्षितः ॥ १२.११२.१४ ॥
獣が首を上下に縮めている間に、雌とともにいた山犬がそれを食らい尽くした。
12.112.15
स हत्वा भक्षयित्वा च तमुष्ट्रं जम्बुकस्तदा ।
विगते वातवर्पे तु निश्चक्राम गुहोदरात् ॥ १२.११२.१५ ॥
その山犬は、そのラクダを殺して食べ尽くしたのち、風雨が止んだとき洞窟の奥から出てきた。
12.112.16
एवं दुर्बुद्धिना प्राप्तमुष्ट्रेण निधनं तदा ।
आलस्यस्य क्रमात्पश्य महान्तं दोषमागतम् ॥ १२.११२.१६ ॥
こうして愚かなラクダはその時死を迎えた。見よ、怠惰の積み重ねから大きな過ちが生じるのを。
12.112.17
त्वमप्येवंविधं हित्वा योगेन नियतेन्द्रियः ।
वर्तस्व बुद्धिमूलं तु विजयं मनुरब्रवीत् ॥ १२.११२.१७ ॥
お前もそのような怠惰を捨て、ヨーガによって感官を制御して振る舞うがよい。マヌは勝利は知性に根ざすと説いた。
12.112.18
बुद्धिश्रेष्ठानि कर्माणि बाहुमध्यानि भारत ।
तानि जङ्घाजघन्यानि भारप्रत्यवराणि च ॥ १२.११२.१८ ॥
バーラタよ、知性によって最も優れた行いは腕の中ほどによるものであり、腿より下のものは重荷において劣る。
12.112.19
राज्यं तिष्ठति दक्षस्य संगृहीतेन्द्रियस्य च ।
आर्तस्य बुद्धिमूलं हि विजयं मनुरब्रवीत्।
गुप्तं मन्त्रं श्रुतवतः सुसहायस्य चानघ ॥ १२.११२.१९ ॥
有能で感覚を制御した者の王国は続く。マヌは、苦境にある者の勝利の根は知恵であると言った。無垢なる者よ、学識があり良き助力者を持つ者の計略は秘められる。
12.112.20
असहायवतो ह्यर्था न तिष्ठन्ति कदाचन ।
परीक्षितसहायस्य तिष्ठन्तीह युधिष्ठिर।
सहाययुक्तेन मही कृत्स्ना शक्या प्रशासितुम् ॥ १२.११२.२० ॥
味方のいない者の事業は決して続かない。ここでは、試された味方を持つ者の事業が続く。ユディシュティラよ、味方を備えた者は全大地を統治することができる。
12.112.21
इदं हि सद्भिः कथितं विधिज्ञैः ।
पुरा महेन्द्रप्रतिमप्रभावः।
मयाऽपि चोक्तं तव शास्त्रदृष्ट्या ।
त्वमप्रमत्तः प्रचरस्व राजन् ॥ १२.११२.२१ ॥
これは昔、善人とルールを知る者たちが語ったものであり、その威力はインドラに等しかった。私も聖典の見地からお前にこれを告げた。王よ、お前は怠ることなく振る舞うがよい。