Mahābhārata · Adhyāya 12.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.113.1
राजा राज्यमनुप्राप्य दुर्बलो भरतर्षभ ।
अमित्रस्यातिवृद्धस्य कथं तिष्ठेदसाधनः ॥ १२.११३.१ ॥
Oh toro de los Bharatas, ¿cómo podría mantenerse un rey que, habiendo obtenido el reino, es débil y carece de medios frente a un enemigo muy poderoso?
12.113.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
सरितां चैव संवादं सागरस्य च भारत ॥ १२.११३.२ ॥
Oh Bhārata, sobre esto también narran esta antigua historia: el diálogo de los ríos y del océano.
12.113.3
सुरारिनिलयः शश्वत्सागरः सरितां पतिः ।
पप्रच्छ सरितः सर्वाः संशयं जातमात्मनः ॥ १२.११३.३ ॥
El océano, morada de los enemigos de los dioses, señor de los ríos para siempre, preguntó a todos los ríos, pues una duda había surgido en él.
12.113.4
समूलशाखान्पश्यामि निहतान्क्वापि नो द्रुमान् ।
युष्माभिरिह पूर्णाभिरन्यांस्तत्र न वेतसान् ॥ १२.११३.४ ॥
No veo en ninguna parte árboles derribados con raíces y ramas; vosotros llegáis aquí llenos de agua, pero allí no veo los otros juncos.
12.113.5
अ-पकायश्चाल्पसारो वेतसः कूलजश्च यः ।
अज्ञया वा नानीतः किं च वा तेन वः कृतम् ॥ १२.११३.५ ॥
¿Y el junco, de poca sustancia y nacido en la orilla, que no fue traído por ignorancia o por orden?... ¿Qué os ha hecho?
12.113.6
तदहं श्रोतुमिच्छामि सर्वासामेव वो मतम् ।
यथा चेमानि कूलानि हित्वा नायाति वेतसः ॥ १२.११३.६ ॥
Por eso deseo oír la opinión de todos vosotros: ¿cómo es que este junco no viene dejando estas orillas?
12.113.7
तत्र प्राह नदी गङ्गा वाक्यमुत्तरमर्थवत् ।
हेतुमद्ग्राहकं चैव सागरं सरितां पतिम् ॥ १२.११३.७ ॥
Allí el río Gaṅgā respondió al océano, señor de los ríos, con una réplica significativa, razonada y convincente.
12.113.8
गङ्गोवाच ।
तिष्ठन्त्येते यथास्थानं नगा ह्येकनिकेतनाः।
ततस्त्यजन्ति तत्स्थानं प्रातिलोम्यान्न वेतसः ॥ १२.११३.८ ॥
Estos árboles permanecen en sus lugares, pues están arraigados a una sola morada; pero el junco, yendo contra su naturaleza, no abandona aquel lugar.
12.113.9
वेतसो वेगमायान्तं दृष्ट्वा नमति नापरे ।
स च वेगे ह्यतिक्रान्ते स्थानमापद्यते पुनः ॥ १२.११३.९ ॥
Al ver llegar la corriente con fuerza, el junco se inclina, mientras los demás no se inclinan; y cuando aquella fuerza ha pasado, recupera de nuevo su lugar.
12.113.10
कालज्ञः समयज्ञश्च सदावश्यश्च नो द्रुमः ।
अनुलोमवृत्तितस्तब्धस्तेन त्वां नैति वेतसः ॥ १२.११३.१० ॥
Aquel árbol conoce el tiempo y la ocasión y siempre nos obedece; firme por una conducta conforme a la corriente, por eso el junco no llega hasta ti.
12.113.11
मारुतोदकवेगेन ये नमन्त्युन्नमन्ति च ।
ओषध्यः पादपा गुल्मा न ते यान्ति पराभवम् ॥ १२.११३.११ ॥
Las hierbas, los árboles y los arbustos que se doblan bajo la fuerza del viento y del agua y luego vuelven a erguirse no sufren derrota.
12.113.12
यो हि शत्रोर्विवृद्धस्य प्रभोर्बन्धविनाशने ।
पूर्वं न सहते वेगं क्षिप्रमेव विनश्यति ॥ १२.११३.१२ ॥
Quien no puede soportar primero el ímpetu de un enemigo crecido o de un señor poderoso que rompe las ataduras, perece pronto.
12.113.13
सारासारं बलं वीर्यमात्मनो द्विषतश्च यः ।
जानन्विचरति प्राज्ञो न स याति पराभवम् ॥ १२.११३.१३ ॥
El sabio que, conociendo la esencia y la no esencia de su propia fuerza y valor y los del enemigo, actúa en consecuencia, no sufre derrota.
12.113.14
एवमेव यदा विद्वान्मन्यते विपुलं बलम् ।
संश्रयेद्वैतसीं वृत्तिमेतत्प्रज्ञानलक्षणम् ॥ १२.११३.१४ ॥
Del mismo modo, cuando el sabio crea tener gran fuerza, debe adoptar la conducta flexible de la caña; este es el signo de la sabiduría.