マハーバーラタ · 章 12.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.116.1
न सन्ति कुलजा यत्र सहायाः पार्थिवस्य तु ।
अकुलीनाश्च कर्तव्या न वा भरतसत्तम् ॥ १२.११६.१ ॥
バラタの最良の者よ、王に良家の補佐がいない場合、低い生まれの者を用いるべきか否か。
12.116.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
निदर्शनं परं लोके सज्जनाचरितं सदा ॥ १२.११६.२ ॥
ここでも人々はこの古い物語を語る。世の最高の手本であり、善き人々が常に実践してきたものである。
12.116.3
अस्यैवार्थस्य सदृशं यच्छ्रुतं मे तपोवने ।
जामदग्न्यस्य रामस्य यदुक्तमृषिसत्तमैः ॥ १२.११६.३ ॥
この事柄に似たものを私は苦行の森で聞いた。最も優れた聖者たちがジャマダグニの子ラーマについて語ったものである。
12.116.4
वने महति कस्मिंश्चिदमनुष्यनिषेविते ।
ऋषिर्मूलफलाहारो नियतो नियतेन्द्रियः ॥ १२.११६.४ ॥
人の住まない大きな森に、根と果実を食べて暮らす聖者がいた。自制し、感覚を制御していた。
12.116.5
दीक्षादमपरिश्रान्तः स्वाध्यायपरमः शुचिः ।
उपवासविशुद्धात्मा सततं सत्पथे स्थितः ॥ १२.११६.५ ॥
誓戒と自制に疲れ、ヴェーダ学習に極めて専念し、清浄で、断食によって魂を浄めた彼は、常に善き道に留まっていた。
12.116.6
तस्य संदृश्य सद्भावमुपविष्टस्य धीमतः ।
सर्वे सत्वाः समीपस्था भवन्ति वनचारिणः ॥ १२.११६.६ ॥
その賢者が座っている善き様子を見て、森を歩き回るすべての生き物が近寄って、そばに立つのであった。
12.116.7
सिंहा व्याघ्राः सशरभा मत्ताश्चैव महागजाः ।
द्वीपिनः खङ्गभल्लूका ये चान्ये भीमदर्शनाः ॥ १२.११६.७ ॥
獅子、虎、シャラバ、発情した大象、豹、犀、熊、そして見るからに恐ろしい他の獣たち。
12.116.8
ते सुखप्रश्नदाः सर्वे भवन्ति क्षतजाशनाः ।
तस्यर्षेः शिष्यवच्चैव चित्तज्ञाः प्रियकारिणः ॥ १२.११६.८ ॥
それらはみな優しく安否を尋ねるものとなり、血を食らう獣であるのに、あの聖者の弟子のように、その心を察して喜ばせることをする。
12.116.9
उक्त्वा च ते सुखप्रश्नं सर्वे यान्ति यथासुखम् ।
ग्राम्यस्त्वेकः पशुस्तत्र नाजहात्स महामुनिम् ॥ १२.११६.९ ॥
優しく尋ねたあと、彼らはみな思い思いの所へ安らかに去っていく。しかしそこで一匹の家畜だけは、その大聖者のもとを離れなかった。
12.116.10
भक्तोऽनुरक्तः सततमुपवासकृशोऽबलः ।
फलमूलोत्तराहारः शान्तः शिष्टाकृतिर्यथा ॥ १२.११६.१० ॥
彼は信心深く慕い、絶え間ない断食で痩せ衰え弱り、果実と根を食べ、穏やかで、教養ある人の姿をしていた。
12.116.11
तस्यर्षेरुपविष्टस्य पादमूले महामतेः ।
मनुष्यवद्गतो भावं स्नेहबद्धोऽभवद्भृशम् ॥ १२.११६.११ ॥
その大智の聖者の足もとに座り、人のような心を得て、愛情に深く縛られるようになった。
12.116.12
ततोऽभ्ययान्महारौद्रो द्वीपी क्षतजभोजनः ।
श्वार्थमत्यर्थमुद्धुष्टः क्रूरः कालइवान्तकः ॥ १२.११६.१२ ॥
そのとき、非常に恐ろしく血を食らう豹が、犬のために大いに吠え立て、残忍で、時のように、死神のように、彼らへ向かって突進した。
12.116.13
लेलिह्यमानस्तृषितः पुच्छास्फोटनतत्परः ।
व्यादितास्यः क्षुधाः भुग्नः प्रार्थयानस्तदामिषम् ॥ १२.११६.१३ ॥
舌で舐めながら、喉が渇き、尾を打ち振ることに専念し、口を開け、飢えに苦しみ身をかがめ、その肉を求めて。
12.116.14
दृष्ट्वा तं क्रूरमायान्तं जीवितार्थी नराधिप ।
प्रोवाच श्वा मुनिं तत्र तच्छृणुष्व विशांपते ॥ १२.११६.१४ ॥
その残酷な者が近づくのを見て、人の王よ、生を望む犬はそこで聖者に語った。王よ、それを聞け。
12.116.15
श्वशत्रुर्भगवन्नेष द्वीपी मां हन्तुमिच्छति ।
त्वत्प्रसादाद्भयं न स्यादस्मान्मम महामुने।
तथा कुरु महाबाहो सर्वज्ञस्त्वं न संशयः ॥ १२.११६.१५ ॥
尊き方よ、犬の敵であるこの豹が私を殺そうとしています。大聖者よ、あなたの恩寵により、私が彼を恐れないようにしてください。大腕の方よ、そうしてください。あなたは全知であり、疑いはありません。
12.116.16
स मुनिस्तस्य विज्ञाय भावज्ञो भयकारणम् ।
रुतज्ञः सर्वसत्वानां तमैश्वर्यसमन्वितः ॥ १२.११६.१६ ॥
その聖者は彼の心情と恐怖の原因を知り、あらゆる生き物の言葉を理解し、威力を備えていたので、そうした。
12.116.17
न भयं द्वीपिनः कार्यं मृत्युतस्ते कथंचन ।
एष श्वरूपरहितो द्वीपी भवसि पुत्रक ॥ १२.११६.१७ ॥
わが子よ、豹によって死ぬことを決して恐れてはならない。犬の姿を離れ、お前は豹となるのだ。
12.116.18
ततः श्वा द्वीपितां नीतो जाम्बूनदनिभाकृति ।
चित्राङ्गो विस्फुरद्दंष्ट्रो वने वसति निर्भयः ॥ १२.११६.१८ ॥
そこで犬は豹の境地へと導かれ、黄金の姿、斑模様の体、きらめく牙を持ち、今は森で恐れなく暮らしている。
12.116.19
तं दृष्ट्वा संमुखे द्वीपी आत्मनः सदृशं पशुम् ।
अविरुद्धस्ततस्तस्य क्षणेन समपद्यत ॥ १२.११६.१९ ॥
彼を正面に見た豹は、自分と同じ獣であったため、敵意もなく一瞬にして彼と一つになった。
12.116.20
ततोऽभ्ययान्महारौद्रो व्यादितास्यः क्षुधान्विः ।
द्वीपिनं लेलिहन्वक्रं व्याघ्रो रुधिरलालसः ॥ १२.११६.२० ॥
すると、非常に恐ろしく、口を開け、飢えに駆られ、血を欲する虎が豹めがけて飛びかかり、その顔を舐めながら迫った。
12.116.21
व्याघ्रं दृष्ट्वा क्षुधा भुग्नं दंष्ट्रिणं वनचारिणम् ।
द्वीपि जीवितरक्षार्थमृषिं शरणमेयिवान् ॥ १२.११६.२१ ॥
飢えで弱り、牙をもち、森をさまようその虎を見て、豹は命を守るため聖者のもとに庇護を求めた。
12.116.22
ततः संवासजं स्नेहमृषिणा कुर्वता तदा ।
स द्वीपी व्याघ्रतां नीतो रिपुभ्यो बलवत्तरः ॥ १२.११६.२२ ॥
そのとき聖者が共に暮らして生じた情愛を示すと、その豹は虎の姿となり、敵よりも強くなった。
12.116.23
ततोऽदृष्ट्वा स शार्दूलो नाभ्यघ्नत्तं विशांपते ।
स तु श्चा व्याघ्रतां प्राप्य बलवान्पिशिताशनः ॥ १२.११६.२३ ॥
さて王よ、その虎は彼を見分けられず、襲いかかることはなかった。しかし犬は虎の姿を得て、強く肉食となった。
12.116.24
न मूलफलभोगेषु स्पृहामप्यकरोत्तदा ।
यथा मृगपतिर्नित्यं प्रकाङ्क्षति वनौकसः।
तथैव स महाराज व्याघ्रः समभवत्तदा ॥ १२.११६.२४ ॥
そのとき彼は根や果実を味わう欲さえ起こさなかった。獣の王獅子がいつも森の住人を望むように、偉大な王よ、そのとき彼は虎となったのである。