മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.116.1
न सन्ति कुलजा यत्र सहायाः पार्थिवस्य तु ।
अकुलीनाश्च कर्तव्या न वा भरतसत्तम् ॥ १२.११६.१ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, രാജാവിന് കുലീനരായ സഹായികളില്ലെങ്കിൽ, അകുലീനരെ നിയമിക്കണോ വേണ്ടയോ?
12.116.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
निदर्शनं परं लोके सज्जनाचरितं सदा ॥ १२.११६.२ ॥
ഇവിടെയും ആളുകൾ ഈ പുരാതന ഇതിഹാസം പറയുന്നു; ഇത് ലോകത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠമായ ഉദാഹരണമാണ്, സജ്ജനങ്ങൾ എന്നും പിന്തുടർന്നത്.
12.116.3
अस्यैवार्थस्य सदृशं यच्छ्रुतं मे तपोवने ।
जामदग्न्यस्य रामस्य यदुक्तमृषिसत्तमैः ॥ १२.११६.३ ॥
ഇതേ അർത്ഥത്തിന് യോജിച്ചത് ഞാൻ തപോവനത്തിൽ കേട്ടിട്ടുണ്ട്; ജമദഗ്നിയുടെ പുത്രനായ രാമനെക്കുറിച്ച് ശ്രേഷ്ഠ ഋഷിമാർ പറഞ്ഞത്.
12.116.4
वने महति कस्मिंश्चिदमनुष्यनिषेविते ।
ऋषिर्मूलफलाहारो नियतो नियतेन्द्रियः ॥ १२.११६.४ ॥
മനുഷ്യർ സഞ്ചരിക്കാത്ത ഒരു വലിയ വനത്തിൽ, കിഴങ്ങും ഫലങ്ങളും ഭക്ഷിച്ച്, നിയമനിഷ്ഠനും ഇന്ദ്രിയനിയന്ത്രണമുള്ളവനുമായ ഒരു ഋഷി വസിച്ചിരുന്നു.
12.116.5
दीक्षादमपरिश्रान्तः स्वाध्यायपरमः शुचिः ।
उपवासविशुद्धात्मा सततं सत्पथे स्थितः ॥ १२.११६.५ ॥
ദീക്ഷയും ദമവും കൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ചവൻ, സ്വാധ്യായത്തിൽ പരമനിഷ്ഠനായവൻ, ശുദ്ധൻ, ഉപവാസത്താൽ ശുദ്ധമായ ആത്മാവുള്ളവൻ; എന്നും സന്മാർഗ്ഗത്തിൽ നിലകൊണ്ടവൻ.
12.116.6
तस्य संदृश्य सद्भावमुपविष्टस्य धीमतः ।
सर्वे सत्वाः समीपस्था भवन्ति वनचारिणः ॥ १२.११६.६ ॥
ആ ബുദ്ധിമാൻ ഇരിക്കുമ്പോൾ അവന്റെ സദ്ഭാവം കണ്ട്, വനത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന സകല ജീവികളും അടുത്തെത്തി നിൽക്കും.
12.116.7
सिंहा व्याघ्राः सशरभा मत्ताश्चैव महागजाः ।
द्वीपिनः खङ्गभल्लूका ये चान्ये भीमदर्शनाः ॥ १२.११६.७ ॥
സിംഹങ്ങളും കടുവകളും ശരഭങ്ങളും മദം പിടിച്ച മഹാഗജങ്ങളും പുള്ളിപ്പുലികളും കാണ്ടാമൃഗങ്ങളും കരടികളും കാണാൻ ഭയങ്കരമായ മറ്റു ജീവികളും.
12.116.8
ते सुखप्रश्नदाः सर्वे भवन्ति क्षतजाशनाः ।
तस्यर्षेः शिष्यवच्चैव चित्तज्ञाः प्रियकारिणः ॥ १२.११६.८ ॥
അവയെല്ലാം സുഖവിവരം അന്വേഷിക്കുന്നവയും രക്തമാംസഭോജികളുമായിരുന്നെങ്കിലും, ആ മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യന്മാരെപ്പോലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സറിഞ്ഞ് പ്രിയം ചെയ്യുന്നവരായി.
12.116.9
उक्त्वा च ते सुखप्रश्नं सर्वे यान्ति यथासुखम् ।
ग्राम्यस्त्वेकः पशुस्तत्र नाजहात्स महामुनिम् ॥ १२.११६.९ ॥
സുഖവിവരം ചോദിച്ച ശേഷം അവയെല്ലാം ഇഷ്ടംപോലെ സുഖമായി പോകുന്നു; എന്നാൽ അവിടെ ഒരു ഗ്രാമ്യ മൃഗം ആ മഹാമുനിയെ വിട്ടുപോയില്ല.
12.116.10
भक्तोऽनुरक्तः सततमुपवासकृशोऽबलः ।
फलमूलोत्तराहारः शान्तः शिष्टाकृतिर्यथा ॥ १२.११६.१० ॥
അവൻ ഭക്തനും അനുരക്തനുമായിരുന്നു; തുടർച്ചയായ ഉപവാസത്താൽ ക്ഷീണിച്ച് ബലഹീനനായി, ഫലമൂലങ്ങൾ ഭക്ഷിച്ച്, ശാന്തനായി, സജ്ജനങ്ങളുടെ രൂപമുള്ളവനായി.
12.116.11
तस्यर्षेरुपविष्टस्य पादमूले महामतेः ।
मनुष्यवद्गतो भावं स्नेहबद्धोऽभवद्भृशम् ॥ १२.११६.११ ॥
ആ മഹാമതിയായ മുനിയുടെ പാദമൂലത്തിൽ ഇരുന്ന അത്, മനുഷ്യനെപ്പോലെയുള്ള ഭാവം കൈക്കൊണ്ട്, സ്നേഹബന്ധിതമായി അത്യന്തം ബന്ധപ്പെട്ടു.
12.116.12
ततोऽभ्ययान्महारौद्रो द्वीपी क्षतजभोजनः ।
श्वार्थमत्यर्थमुद्धुष्टः क्रूरः कालइवान्तकः ॥ १२.११६.१२ ॥
അപ്പോൾ അത്യന്തം ഭീകരനായ, രക്തം ഭക്ഷിക്കുന്ന പുള്ളിപ്പുലി നായയ്ക്കായി ഉച്ചത്തിൽ ഗർജ്ജിച്ചുകൊണ്ട്, ക്രൂരനായി, കാലനെപ്പോലെ, യമനെപ്പോലെ അടുത്തേക്കു വന്നു.
12.116.13
लेलिह्यमानस्तृषितः पुच्छास्फोटनतत्परः ।
व्यादितास्यः क्षुधाः भुग्नः प्रार्थयानस्तदामिषम् ॥ १२.११६.१३ ॥
നാവുകൊണ്ട് നക്കിക്കൊണ്ട്, ദാഹിച്ച്, വാലടിക്കുന്നതിൽ മുഴുകി, വായ് തുറന്ന്, വിശപ്പുകൊണ്ട് പീഡിതനായി, കുനിഞ്ഞ്, ആ മാംസം ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട്.
12.116.14
दृष्ट्वा तं क्रूरमायान्तं जीवितार्थी नराधिप ।
प्रोवाच श्वा मुनिं तत्र तच्छृणुष्व विशांपते ॥ १२.११६.१४ ॥
ആ ക്രൂരൻ അടുത്തുവരുന്നത് കണ്ട്, ജീവനിച്ഛിച്ച നായ അവിടെ മുനിയോട് പറഞ്ഞു; അത് കേൾക്കൂ, വിശാംപതേ.
12.116.15
श्वशत्रुर्भगवन्नेष द्वीपी मां हन्तुमिच्छति ।
त्वत्प्रसादाद्भयं न स्यादस्मान्मम महामुने।
तथा कुरु महाबाहो सर्वज्ञस्त्वं न संशयः ॥ १२.११६.१५ ॥
ഭഗവാനേ, നായ്ക്കളുടെ ശത്രുവായ ഈ പുലി എന്നെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. മഹാമുനേ, അങ്ങയുടെ പ്രസാദത്താൽ അവനിൽ നിന്ന് എനിക്ക് ഭയം ഉണ്ടാകാതിരിക്കട്ടെ. മഹാബാഹോ, അങ്ങനെ ചെയ്യൂ; നീ സർവജ്ഞനാണ്, സംശയമില്ല.
12.116.16
स मुनिस्तस्य विज्ञाय भावज्ञो भयकारणम् ।
रुतज्ञः सर्वसत्वानां तमैश्वर्यसमन्वितः ॥ १२.११६.१६ ॥
ആ മുനി അവന്റെ ഭാവവും ഭയകാരണവും അറിഞ്ഞ്, സർവജീവികളുടെ ഭാഷയറിയുന്നവനും ഐശ്വര്യസമ്പന്നനുമായി അങ്ങനെ ചെയ്തു.
12.116.17
न भयं द्वीपिनः कार्यं मृत्युतस्ते कथंचन ।
एष श्वरूपरहितो द्वीपी भवसि पुत्रक ॥ १२.११६.१७ ॥
മകനേ, പുലിയിൽ നിന്ന് നിനക്ക് ഒരു വിധത്തിലും മരണഭയം വേണ്ട; നായരൂപം വിട്ട് നീ പുലിയായി മാറും.
12.116.18
ततः श्वा द्वीपितां नीतो जाम्बूनदनिभाकृति ।
चित्राङ्गो विस्फुरद्दंष्ट्रो वने वसति निर्भयः ॥ १२.११६.१८ ॥
അപ്പോൾ ആ നായ പുലിയായി മാറി; സ്വർണ്ണസമാനമായ രൂപവും പുള്ളികളുള്ള അവയവങ്ങളും തിളങ്ങുന്ന കോമ്പല്ലുകളുമായി അവൻ കാട്ടിൽ നിർഭയനായി വസിക്കുന്നു.
12.116.19
तं दृष्ट्वा संमुखे द्वीपी आत्मनः सदृशं पशुम् ।
अविरुद्धस्ततस्तस्य क्षणेन समपद्यत ॥ १२.११६.१९ ॥
അവനെ മുന്നിൽ കണ്ട പുള്ളിപ്പുലി, തന്നെപ്പോലെയുള്ള ആ മൃഗവുമായി ഒട്ടും വിരോധമില്ലാതെ ക്ഷണനേരം കൊണ്ട് ഒന്നായി.
12.116.20
ततोऽभ्ययान्महारौद्रो व्यादितास्यः क्षुधान्विः ।
द्वीपिनं लेलिहन्वक्रं व्याघ्रो रुधिरलालसः ॥ १२.११६.२० ॥
പിന്നെ അതിഭയങ്കരനായ, വായ് തുറന്ന, വിശപ്പുള്ള, രക്തദാഹിയായ കടുവ പുള്ളിപ്പുലിയുടെ നേരെ ചാടി അതിന്റെ മുഖം നക്കിക്കൊണ്ട് അടുത്തു.
12.116.21
व्याघ्रं दृष्ट्वा क्षुधा भुग्नं दंष्ट्रिणं वनचारिणम् ।
द्वीपि जीवितरक्षार्थमृषिं शरणमेयिवान् ॥ १२.११६.२१ ॥
വിശപ്പുകൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ച, കൊമ്പല്ലുകളുള്ള, കാട്ടിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന കടുവയെ കണ്ട പുള്ളിപ്പുലി, ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ ഋഷിയുടെ ശരണം തേടി.
12.116.22
ततः संवासजं स्नेहमृषिणा कुर्वता तदा ।
स द्वीपी व्याघ्रतां नीतो रिपुभ्यो बलवत्तरः ॥ १२.११६.२२ ॥
അപ്പോൾ ഋഷി ഒരുമിച്ചു വസിച്ചതിനാൽ ഉണ്ടായ സ്നേഹം കാണിച്ചപ്പോൾ ആ പുള്ളിപ്പുലി കടുവയുടെ നിലയിലെത്തി, ശത്രുക്കളെക്കാൾ ബലവാനായി.
12.116.23
ततोऽदृष्ट्वा स शार्दूलो नाभ्यघ्नत्तं विशांपते ।
स तु श्चा व्याघ्रतां प्राप्य बलवान्पिशिताशनः ॥ १२.११६.२३ ॥
ഹേ രാജാവേ! അപ്പോൾ ആ കടുവ അവനെ തിരിച്ചറിയാതെ ആക്രമിച്ചില്ല. എന്നാൽ ആ നായ കടുവയുടെ നിലയെത്തി ബലവാനും മാംസഭോജിയുമായി.
12.116.24
न मूलफलभोगेषु स्पृहामप्यकरोत्तदा ।
यथा मृगपतिर्नित्यं प्रकाङ्क्षति वनौकसः।
तथैव स महाराज व्याघ्रः समभवत्तदा ॥ १२.११६.२४ ॥
അപ്പോൾ അവൻ വേരുകളും പഴങ്ങളും ഭക്ഷിക്കാൻ പോലും ആഗ്രഹിച്ചില്ല. മൃഗപതിയായ സിംഹം എപ്പോഴും കാട്ടിലെ ജീവികളെ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ, മഹാരാജാവേ, അപ്പോൾ അവൻ കടുവയായി.