మహాభారతం · అధ్యాయం 12.126
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.126.1
प्रविश्य च महारण्यं तापसानामथाश्रमम् ।
आससाद ततो राजा श्रान्तश्चोपाविशत्तदा ॥ १२.१२६.१ ॥
మహారణ్యంలో ప్రవేశించి తపస్వుల ఆశ్రమాన్ని చేరాడు; అప్పుడు అలసిపోయిన రాజు అక్కడ కూర్చున్నాడు.
12.126.2
तं कार्मुकधरं दृष्ट्वा श्रमार्तं क्षुधितं तदा ।
समेत्य ऋषयस्तस्मै पूजां चक्रुर्यथाविधि ॥ १२.१२६.२ ॥
విల్లు ధరించిన అతడిని అలసిపోయి ఆకలితో ఉన్నట్లు చూసి, ఋషులు కలిసి విధి ప్రకారం అతనికి పూజ చేశారు.
12.126.3
स पूजामृषिभिर्दत्तां प्रतिगृह्य नराधिपः ।
अपृच्छत्तापसान्सर्वांस्तपोवृद्धिमनुत्तमाम् ॥ १२.१२६.३ ॥
ఋషులు ఇచ్చిన పూజను స్వీకరించి ఆ రాజు, తపస్వులందరినీ వారి సర్వోత్తమమైన తపోవృద్ధి గురించి అడిగాడు.
12.126.4
ते तस्य राज्ञो वचनं प्रतिगृह्य तपोधनाः ।
ऋषयो राजशार्दूलमपृच्छंस्तत्प्रयोजनम् ॥ १२.१२६.४ ॥
ఆ రాజు మాటలను విని, తపోధనులైన ఋషులు ఆ రాజశార్దూలాన్ని అతని రాకకు కారణమేమిటని అడిగారు.
12.126.5
केन भद्रमुखार्थेन तपोवनमुपागतः ।
पदातिर्बद्धनिस्त्रिंशो धन्वी बाणी नरेश्वर ॥ १२.१२६.५ ॥
ఓ నరేశ్వరా! ఏ శుభకార్యం కోసం తపోవనానికి వచ్చావు? కాలినడకన, కత్తి కట్టుకుని, విల్లు బాణాలతో?
12.126.6
एतदिच्छामहे श्रोतुं कुतः प्राप्तोऽसि मानद ।
कस्मिन्कुले तु जातस्त्वं किंनामा चासि ब्रूहि नः ॥ १२.१२६.६ ॥
మానదుడా! నువ్వు ఎక్కడి నుంచి వచ్చావో వినాలని కోరుకుంటున్నాం; ఏ కులంలో జన్మించావు, నీ పేరేమిటి? మాకు చెప్పు.
12.126.7
ततः स राजा सर्वेभ्यो द्विजेभ्यः पुरुषर्षभ ।
आचख्यौ तद्यथावृत्तं परिचर्यां च भारत ॥ १२.१२६.७ ॥
అప్పుడు ఆ రాజు, ఓ పురుషశ్రేష్ఠా భారతా, అక్కడి బ్రాహ్మణులందరికీ జరిగినదంతా, తన సేవ గురించి యథార్థంగా తెలిపాడు.
12.126.8
हैहयानां कुले जातः सुमित्रोऽमित्रकर्शनः ।
चरामि मृगयूथानि निघ्रन्बाणैः सहस्रशः ॥ १२.१२६.८ ॥
హైహయుల వంశంలో జన్మించిన సుమిత్రుడను, శత్రువులను పీడించువాడను. వేలకొలది బాణాలతో లేళ్ల గుంపులను చంపుతూ సంచరిస్తున్నాను.
12.126.9
बलेन महता ब्रह्मन्सामात्यः सावरोधकः ।
मृगस्तु विद्धो बाणेन मया सरति शल्यवान् ॥ १२.१२६.९ ॥
ఓ బ్రాహ్మణుడా, మంత్రులు, అంతఃపురంతో కూడిన గొప్ప సైన్యంతో వచ్చాను. నా బాణంతో గాయపడిన ఆ లేడి పరుగెడుతోంది.
12.126.10
तं द्रवन्तमनुप्राप्तो वनमेतद्यदृच्छया ।
भवत्सकाशं नष्टश्रीर्हताशः श्रमकर्शितः ॥ १२.१२६.१० ॥
ఆ పరుగెడుతున్న లేడిని అనుసరిస్తూ యాదృచ్ఛికంగా ఈ అడవికి వచ్చాను. మీ సమీపంలో, తేజస్సు కోల్పోయి, ఆశ చెదిరి, అలసటతో కృశించి ఉన్నాను.
12.126.11
किंनु दुःखमतोऽन्यद्वै यदहं श्रमकर्शितः ।
भवतामाश्रमं प्राप्तो हताशो भ्रष्टलक्षणः ॥ १२.१२६.११ ॥
ఇంతకంటే వేరే దుఃఖమేముంది? అలసటతో కృశించి, ఆశ చెదిరి, రాజలక్షణాలు కోల్పోయి మీ ఆశ్రమానికి వచ్చాను.
12.126.12
न राजलक्षणत्यागः पुनरस्य तपोधनाः ।
दुःखं करोति मे तीव्रं यथाऽऽशा विहता मम ॥ १२.१२६.१२ ॥
ఓ తపోధనులారా, రాజలక్షణాలు కోల్పోవడం నాకు అంత దుఃఖం కలిగించడం లేదు; నా ఆశ ఎలా చెదిరిపోయిందో అదే తీవ్ర దుఃఖాన్ని కలిగిస్తోంది.
12.126.13
हिमवान्वा महाशैलः समुद्रो वा महोदधिः ।
महत्त्वान्नान्वपद्येतां रोदस्योरन्तरं यथा ॥ १२.१२६.१३ ॥
హిమాలయం వంటి మహాపర్వతమైనా, మహాసముద్రమైనా, వాటి మహత్త్వంతో కూడా ఆకాశానికీ భూమికీ మధ్య అంతరాన్ని చేరుకోలేవు.
12.126.14
आशायास्तपसि श्रेष्ठास्तथा नान्तमहं गतः ।
भवतां विदितं सर्वं सर्वज्ञा हि तपोधनाः ॥ १२.१२६.१४ ॥
శ్రేష్ఠులారా, ఆశ యొక్క తపస్సులో నేను దాని అంతాన్ని చేరలేదు; మీరు సర్వజ్ఞులు, తపోధనులారా, అంతా మీకు తెలుసు.
12.126.15
भवन्तः सुमहाभागास्तस्मात्पृच्छामि संशयम् ।
आशावान्पुरुषो यः स्यादन्तरिक्षमथापि वा ॥ १२.१२६.१५ ॥
మహా భాగ్యవంతులారా, అందువల్ల ఒక సందేహాన్ని అడుగుతున్నాను: ఆశావంతుడైన మనిషి ఆకాశం వంటివాడా, లేక మరేమైనా?
12.126.16
किंनु ज्यायस्तरं लोके महत्त्वे प्रतिभाति वः ।
एतदिच्छामि तत्त्वेन श्रोतुं किमिह दुर्लभम् ॥ १२.१२६.१६ ॥
లోకంలో మహత్త్వంలో మీకు ఏది శ్రేష్ఠమైనదిగా తోస్తోంది? దీనిని యథార్థంగా వినాలనుకుంటున్నాను; ఇక్కడ దుర్లభమైనది ఏది?
12.126.17
यदि गुह्यं न वो नित्यं तदा प्रब्रूत मा चिरम् ।
न हि गुह्यतमं श्रोतुमिच्छामि द्विजपुङ्गवाः ॥ १२.१२६.१७ ॥
ఇది మీకు ఎల్లప్పుడూ రహస్యం కాకపోతే, ద్విజశ్రేష్ఠులారా, ఆలస్యం చేయకుండా చెప్పండి. అత్యంత రహస్యమైనదాన్ని వినాలనుకోవడం లేదు.
12.126.18
भवत्तपोविघातो वा येन स्याद्विरमे ततः ।
यदि वाऽस्ति कथायोगो योऽयं प्रश्नो मयेरितः ॥ १२.१२६.१८ ॥
మీ తపస్సుకు భంగం కలిగి మీరు ఆగవలసి వస్తే, అలాగే కానివ్వండి; లేదా నేను వేసిన ఈ ప్రశ్నకు కథా సంబంధం ఉంటే…
12.126.19
एतत्कारणसामर्थ्यं श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ।
भवन्तोऽपि तपोनित्या ब्रूयुरेतत्समाहिताः ॥ १२.१२६.१९ ॥
ఈ కారణ శక్తిని యథార్థంగా వినాలనుకుంటున్నాను. తపస్సులో నిత్యులైన మీరు కూడా ఏకాగ్రచిత్తులై దీనిని చెప్పండి.