Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 12.148

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

12.148.1

वमानस्थौ तु तौ राजंल्लुब्धकः ग्वे ददर्श ह ।
दृष्ट्वा तौ दंपती राजन्व्यचिन्तयत तां गतिम् ॥ १२.१४८.१ ॥

રાજન્! તે બંને વિમાનમાં ઊભા હતા; એક શિકારીએ તે જોયું. તે દંપતીને જોઈને, રાજન્, તેણે તે ગતિ વિશે વિચાર્યું.

12.148.2

कीदृशेनेह तपसा गच्छेयं परमां गतिम् ।
इति बुद्ध्या विनिश्चित्य गमनायोपचक्रमे ॥ १२.१४८.२ ॥

"અહીં કેવી તપસ્યાથી હું પરમ ગતિ પામીશ?" એવો બુદ્ધિથી નિશ્ચય કરીને તે જવા તૈયાર થયો.

12.148.3

महाप्रस्थानमाश्रित्य लुब्धकः पक्षिजीवकः ।
निश्चष्टो मरुदाहारो निर्ममः स्वर्गकाङ्क्षया ॥ १२.१४८.३ ॥

મહાપ્રસ્થાનનો આશ્રય લઈને, પક્ષીઓ પકડીને જીવતો તે શિકારી, નિશ્ચલ, પવનનો આહાર કરનાર, મમતારહિત થઈને, સ્વર્ગની ઇચ્છાથી (તપ કરવા લાગ્યો).

12.148.4

ततोऽपश्यत्सुविस्तीर्णं हृद्यं पद्माभिभूषितम् ।
नानापक्षिगणाकीर्णं सरः शीतजलं शिवम् ॥ १२.१४८.४ ॥

ત્યારે તેણે અતિ વિશાળ, મનોહર, કમળોથી શોભતું, અનેક પક્ષીસમૂહોથી ભરેલું, શીતળ જળવાળું, મંગલકારી સરોવર જોયું.

12.148.5

पिपांसार्तोऽपि तदृष्ट्वा तृप्तः स्यान्नात्र संशयः ॥ १२.१४८.५ ॥

તરસથી પીડિત માણસ પણ તેને જોઈને તૃપ્ત થઈ જાય, એમાં કોઈ શંકા નથી.

12.148.6

उपवासकृशोऽत्यर्थं स तु पार्थिव लुब्धकः ।
उपसृत्य तु तद्धृष्टः श्वापदाध्युपितं वनम् ॥ १२.१४८.६ ॥

હે રાજન્! ઉપવાસથી અતિશય કૃશ થયેલો તે શિકારી, હર્ષપૂર્વક હિંસક પશુઓથી વસેલા તે વનની નજીક પહોંચ્યો.

12.148.7

महान्तं निश्चयं कृत्वा लुब्धकः प्रविवेश ह ।
प्रविशन्नेव स वनं निगृहीतः स कण्टकैः ॥ १२.१४८.७ ॥

શિકારીએ મોટો નિશ્ચય કરીને તે વનમાં પ્રવેશ કર્યો. પ્રવેશતાંની સાથે જ તે કાંટાઓમાં ફસાઈ ગયો.

12.148.8

स कण्टकैर्विभिन्नाङ्गो लोहितार्द्रीकृतच्छविः ।
वभ्राम तस्मिन्विजने नानामृगसमाकुले ॥ १२.१४८.८ ॥

કાંટાઓથી તેના અંગો વિંધાયા, તેની ત્વચા લોહીથી ભીંજાઈ ગઈ. અનેક પ્રકારના મૃગોથી ભરેલા તે નિર્જન વનમાં તે ભટકવા લાગ્યો.

12.148.9

ततो द्रुमाणां महतां पवनेन वने तदा ।
उदतिष्ठत संघर्षान्सुमहान्हव्यवाहनः ॥ १२.१४८.९ ॥

ત્યારે પવનથી મોટાં વૃક્ષો ઘસાતાં વનમાં અતિ મહાન અગ્નિ ઊઠ્યો.

12.148.10

तद्वनं वृक्षसंकीर्णं लताविटपसंकुलम् ।
ददाह पावकः क्रुद्धो युगान्ताग्निसमप्रभः ॥ १२.१४८.१० ॥

વૃક્ષો, વેલા અને ડાળીઓથી ઘેરાયેલા તે વનને યુગાંતના અગ્નિ જેવી પ્રભાવાળો ક્રોધિત અગ્નિ બાળી ગયો.

12.148.11

स ज्वलैः पवनोद्भूतैर्विस्फुलिङ्गैः समन्ततः ।
ददाह तद्वनं घोरं मृगपक्षिसमाकुलम् ॥ १२.१४८.११ ॥

પવનથી ઊઠેલી જ્વાળાઓ અને તણખાઓથી ચારે બાજુ તે ભયંકર વન બળી ગયું, જે મૃગો અને પક્ષીઓથી ભરેલું હતું.

12.148.12

ततः स देहमोक्षार्थं संप्रहृष्टेन चेतसा ।
अभ्यधावत वर्धन्तं पावकं लुब्धकस्तदा ॥ १२.१४८.१२ ॥

ત્યારે તે શિકારીએ દેહમુક્તિ માટે આનંદિત મનથી વધતા અગ્નિ તરફ દોડ લગાવી.

12.148.13

ततस्तेनाग्निना दग्धो लुब्धको नष्टकल्मषः ।
जगाम परमां सिद्धिं ततो भरतसत्तम ॥ १२.१४८.१३ ॥

પછી તે અગ્નિથી દગ્ધ થયેલો શિકારી, પાપ નષ્ટ થયેલો થઈને પરમ સિદ્ધિ પામ્યો, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.

12.148.14

ततः स्वर्गस्थमात्मानमपश्यद्विगतज्वरः ।
यक्षगन्धर्वसिद्धानां मध्ये भ्राजन्तमिन्द्रवत् ॥ १२.१४८.१४ ॥

પછી પીડામુક્ત થયેલા તેણે પોતાને સ્વર્ગમાં જોયો; યક્ષ, ગંધર્વ અને સિદ્ધોની વચ્ચે ઇન્દ્ર સમાન તેજસ્વી.

12.148.15

एवं खलु कपोतश्च कपोती च पतिव्रता ।
लुब्धकेन सह स्वर्गं गताः पुण्येन कर्मणा ॥ १२.१४८.१५ ॥

આ રીતે, પુણ્યકર્મથી કબૂતર અને પતિવ્રતા કબૂતરી શિકારી સાથે સ્વર્ગે ગયાં.

12.148.16

याऽन्या चैवंविधा नारी भर्तारमनुवर्तते ।
विराजते हि सा क्षिप्रं कपोतीव दिवि स्थिता ॥ १२.१४८.१६ ॥

આવી બીજી જે સ્ત્રી પતિને અનુસરે છે, તે સ્વર્ગમાં કબૂતરીની જેમ જલ્દી પ્રકાશે છે.

12.148.17

एवमेतत्पुरावृत्तं लुब्धकस्य महात्मनः ।
कपोतस्य च धर्मिष्ठा गतिः पुण्येन कर्मणा ॥ १२.१४८.१७ ॥

મહાત્મા શિકારી અને કબૂતરનો આ પ્રાચીન વૃત્તાંત આવો છે; પુણ્યકર્મથી તેમની ધર્મિષ્ઠ ગતિ થઈ.

12.148.18

यश्चेदं शृणुयान्नित्यं यश्चेदं परिकीर्तयेत् ।
नाशुभं विद्यते तस्य मनसाऽपि प्रमादतः ॥ १२.१४८.१८ ॥

જે આ નિત્ય સાંભળે છે અને જે આનું કીર્તન કરે છે, તેને મનથી કે પ્રમાદથી પણ અશુભ નથી.

12.148.19

युधिष्ठिर महानेष धर्मो धर्मभृतां वर ।
गोघ्नेष्वपि भवेदस्मिन्निष्कृतिः पापकर्मणः ॥ १२.१४८.१९ ॥

હે યુધિષ્ઠિર, આ મહાન ધર્મ છે, ધર્મધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ. ગૌહત્યા કરનારા પાપીનું પણ આમાં પ્રાયશ્ચિત્ત થઈ શકે છે.

12.148.20

न निष्कृतिर्भवेत्तस्य यो हन्याच्छरणागतम् ।
इतिहासमिमं श्रुत्वा पुण्यं पापप्रणाशनम्।
न दुर्गतिप्रवाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति ॥ १२.१४८.२० ॥

શરણાગતને મારનારને કોઈ પ્રાયશ્ચિત્ત નથી. આ પુણ્યદાયી અને પાપનાશક ઇતિહાસ સાંભળનાર દુર્ગતિ પામતો નથી અને સ્વર્ગલોકમાં જાય છે.