ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.164
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.164.1
कथान्तरमथासाद्य स्वङ्गयुद्धविशारदः ।
नकुलः शरतल्पस्थमिदमाह पितामहाम् ॥ १२.१६४.१ ॥
ಆಗ ಬೇರೊಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, ಖಡ್ಗಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದ ನಕುಲನು ಬಾಣಶಯ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
12.164.2
धनुः प्रहरणं श्रेष्ठमितिवादः पितामह ।
मतस्तु मम धर्मज्ञः खङ्ग एव सुसंशितः ॥ १२.१६४.२ ॥
ಪಿತಾಮಹನೇ, ಬಿಲ್ಲೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಯುಧ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಧರ್ಮಜ್ಞನೇ, ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹರಿತಗೊಳಿಸಿದ ಖಡ್ಗವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ.
12.164.3
छिन्ने च कार्मुके राजन्प्रक्षीणेषु शरेषु च ।
खङ्गेन शक्यते योद्धुमात्मानं परिरक्षितुम् ॥ १२.१६४.३ ॥
ಅರಸನೇ, ಬಿಲ್ಲು ಮುರಿದು ಬಾಣಗಳು ಖಾಲಿಯಾದಾಗ, ಖಡ್ಗದಿಂದಲೇ ಹೋರಾಡಿ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯ.
12.164.4
शरासनधरांश्चैव गदाशक्तिधरांस्तदा ।
एकः खङ्गधरो वीरः समर्थः प्रतिबाधितुम् ॥ १२.१६४.४ ॥
ಬಿಲ್ಲು ಹಿಡಿದವರನ್ನೂ, ಗದೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ಹಿಡಿದವರನ್ನೂ ಆಗ ಒಬ್ಬ ಖಡ್ಗಧಾರಿ ವೀರನು ತಡೆಯಲು ಸಮರ್ಥನು.
12.164.5
अत्र मे संशयश्चैव कौतूहलमतीव च ।
किंस्वित्प्रहरणं श्रेष्ठं सर्वयुद्धेषु पार्थिव ॥ १२.१६४.५ ॥
ಇದರಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಂದೇಹವೂ ಬಹಳ ಕುತೂಹಲವೂ ಇದೆ: ಅರಸನೇ, ಎಲ್ಲಾ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಆಯುಧ ಶ್ರೇಷ್ಠ?
12.164.6
कथं चोत्पादितः खङ्गः कस्मै चार्थाय केन वा ।
पूर्वाचार्यं च खङ्गस्य प्रव्रवीहि पितामह ॥ १२.१६४.६ ॥
ಖಡ್ಗ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು, ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ, ಯಾರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು? ಪಿತಾಮಹನೇ, ಖಡ್ಗದ ಪೂರ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಯಾರೆಂದು ಹೇಳಿ.
12.164.7
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा माद्रीपुत्रस्य धीमतः ।
स्वरकौशलसंयुक्तं सूक्ष्मचित्रार्थवत्सुखम् ॥ १२.१६४.७ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮಾದ್ರಿಯ ಮಗನ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಸ್ವರ ಕೌಶಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ವಿಚಿತ್ರ ಅರ್ಥಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಸುಖಕರವಾದ ಆ ಮಾತನ್ನು.
12.164.8
ततस्तस्योत्तरं वाक्यं स्वरवर्णोपपादितम् ।
शिक्षया चोपपन्नाय द्रोणशिष्याय पृच्छते ॥ १२.१६४.८ ॥
ನಂತರ ಅವನ ಉತ್ತರ ವಾಕ್ಯ, ಸ್ವರ ಮತ್ತು ವರ್ಣಗಳಿಂದ ಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು, ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದ, ದ್ರೋಣನ ಶಿಷ್ಯನು ಕೇಳಿದಾಗ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು.
12.164.9
उवाच सर्वधर्मज्ञो धनुर्वेदस्य पारगः ।
शरतल्पगतो भीष्मो नकुलाय महात्मने ॥ १२.१६४.९ ॥
ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲವನೂ, ಧನುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನೂ, ಬಾಣಗಳ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿದವನೂ ಆದ ಭೀಷ್ಮನು ಮಹಾತ್ಮ ನಕುಲನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
12.164.11
तत्त्वं शृणुष्व माद्रेय यथैतत्परिपृच्छसि ।
सलिलैकार्णवं तात पुरा सर्वमभूदिदम्।
अप्रज्ञातमनाकाशमनिर्देश्यमहीतलम् ॥ १२.१६४.११ ॥
ಹಾಗಾದರೆ ಮಾದ್ರೇಯನೇ, ನೀನು ಕೇಳಿದಂತೆ ಇದನ್ನು ಕೇಳು. ಅಯ್ಯಾ, ಹಿಂದೆ ಇದೆಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ನೀರಿನ ಮಹಾಸಾಗರವಾಗಿತ್ತು; ಆಕಾಶವಿರಲಿಲ್ಲ, ಗುರುತಿಸಲಾಗದ, ತೋರಿಸಲಾಗದ ಭೂತಲವಾಗಿತ್ತು.
12.164.12
तमस्संवृतमस्पर्शमतिगम्भीरदर्शनम् ।
निःशब्दं चाप्रमेयं च तत्र जज्ञे पितामहः ॥ १२.१६४.१२ ॥
ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಆವೃತವಾದ, ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಸಿಗದ, ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ರೂಪದ, ಶಬ್ದರಹಿತವಾದ, ಅಳತೆಗೆ ಮೀರಿದ ಅದರಲ್ಲಿ ಪಿತಾಮಹನು ಹುಟ್ಟಿದನು.
12.164.13
सोऽसृजद्वायुमग्निं च भास्करं चापि वीर्यवान् ।
आकाशममृजच्चोर्ध्वमध्नो भूमिं च नैर्ऋतिम् ॥ १२.१६४.१३ ॥
ಆ ಪರಾಕ್ರಮಿ ವಾಯುವನ್ನು, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು, ಸೂರ್ಯನನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಆಕಾಶವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಮೇಲೆ-ಕೆಳಗಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ನೈರೃತಿ (ನೈರುತ್ಯ) ದಿಕ್ಕನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
12.164.14
ततः सचन्द्रतारं च नक्षत्राणि ग्रहांस्तथा ।
संवत्सरानहोरात्रानृतूनथ लवान्क्षणान्। ॥ १२.१६४.१४ ॥
ನಂತರ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ತಾರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ಗ್ರಹಗಳು, ವರ್ಷಗಳು, ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳು, ಋತುಗಳು, ಲವಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಷಣಗಳನ್ನು (ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು).
12.164.15
ततः शरीरं लोकस्थं स्थापयित्वा पितामहः ।
जनयामास भगवान्पुत्रानुत्तमतेजसः। ॥ १२.१६४.१५ ॥
ನಂತರ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಭಗವಾನ್ ಪಿತಾಮಹನು ಉತ್ತಮ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಪುತ್ರರನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು.
12.164.16
मरीचिं भृगुमत्रिं च पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम् ।
वसिष्ठाङ्गिरसौ चोभौ भरद्वाजं तथैव च ॥ १२.१६४.१६ ॥
ಮರೀಚಿ, ಭೃಗು, ಅತ್ರಿ, ಪುಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ, ಕ್ರತು, ವಸಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಸರಿಬ್ಬರು, ಭರದ್ವಾಜರೂ (ಹುಟ್ಟಿದರು).
12.164.17
प्रजापतिस्तथा दक्षः कन्याः षष्टिमजीजनात् ।
ताश्च ब्रह्मर्पीन्सर्वान्प्रजार्थं प्रतिपेदिरे ॥ १२.१६४.१७ ॥
ಪ್ರಜಾಪತಿ ದಕ್ಷನೂ ಅರವತ್ತು ಕನ್ಯೆಯರನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು; ಅವರು ಸಂತಾನಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.
12.164.18
ताभ्यो विश्वानि भूतानि देवाः पितृगणास्तथा ।
गन्धर्वाप्सरसश्चैव रक्षासि विविधानि च ॥ १२.१६४.१८ ॥
ಅವರಿಂದ ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ಪಿತೃಗಣಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರೆಯರು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರಾಕ್ಷಸರು ಜನಿಸಿದರು.
12.164.19
पतत्रिमृगमीनाश्च गावश्चैव महोरगाः ।
नानाकृतिबलाश्चान्ये जलक्षितिविचारिणः ॥ १२.१६४.१९ ॥
ಹಕ್ಕಿಗಳು, ಮೃಗಗಳು, ಮೀನುಗಳು, ಹಸುಗಳು, ಮಹಾಸರ್ಪಗಳು, ನಾನಾ ರೂಪ-ಬಲಗಳ ಇತರ ಜೀವಿಗಳು, ನೀರು ನೆಲದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವುಗಳೂ ಹುಟ್ಟಿದವು.
12.164.20
उद्भिज्जाः स्वेदजाश्चैव साण्डजाश्च जरायुजाः ।
अज्ञे तात जगत्सर्वं तथा स्थावरजङ्गमम् ॥ १२.१६४.२० ॥
ಮಗೂ, ಉದ್ಭಿಜ್ಜ, ಸ್ವೇದಜ, ಅಂಡಜ, ಜರಾಯುಜ — ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮವಾದ ಸಕಲ ಜಗತ್ತು.
12.164.21
अतः सर्गमिमं कृत्वा सर्वलोकपितामहः ।
अश्वतं वेदपठितं धर्मं च जुजुपे पुनः ॥ १२.१६४.२१ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಿದ ಸರ್ವಲೋಕ ಪಿತಾಮಹನು ವೇದಪಠಿತವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು.
12.164.22
स्मन्धर्मे स्थिता देवाः सहाचार्यपुरोहिताः ।
…त्या वसवो रुद्राः ससाध्या मरुदश्विनः। ॥ १२.१६४.२२ ॥
ಸ್ಮನ್ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ದೇವತೆಗಳು, ಆಚಾರ್ಯ-ಪುರೋಹಿತರೊಂದಿಗೆ… …ತ್ಯ, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಸಾಧ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಮರುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಅಶ್ವಿನರು.
12.164.23
भृ…त्र्यङ्गिरसः सिद्धाः कश्यपश्च तपोधनाः ।
वष्ठगौतमागस्त्यास्तथा नारदपर्वतौ ॥ १२.१६४.२३ ॥
ಭೃ…ತ್ಯ, ಅಂಗಿರಸರು, ಸಿದ್ಧರು, ತಪೋಧನ ಕಶ್ಯಪ; ವಸಿಷ್ಠ, ಗೌತಮ, ಅಗಸ್ತ್ಯರು, ಹಾಗೆಯೇ ನಾರದ ಮತ್ತು ಪರ್ವತರು.
12.164.24
क्रयो बालखिल्याश्च प्रभासाः सिकतास्तथा ।
घृगाच्या सोमवायव्या वैश्वानरमरीचिपाः ॥ १२.१६४.२४ ॥
ಕ್ರಯರು, ಬಾಲಖಿಲ್ಯರು, ಪ್ರಭಾಸರು, ಸಿಕತರು, ಹಾಗೆಯೇ…ಗಾಚ್ಯರು, ಸೋಮರು, ವಾಯವ್ಯರು, ವೈಶ್ವಾನರರು, ಮರೀಚಿಪರು.
12.164.25
करूपाश्चैव हंसाश्च ऋषयो वाऽग्नियोनयः ।
…पप्रस्थाः पृश्नयश्च स्थिता ब्रह्मानुशासने ॥ १२.१६४.२५ ॥
ಕರೂಪರು, ಹಂಸರು, ಅಗ್ನಿಯೋನಿಯ ಋಷಿಗಳು; …ಪ್ರಸ್ಥರು, ಪೃಶ್ನಿಗಳು — ಇವರೆಲ್ಲ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವರು.
12.164.26
दानवेन्द्रास्त्वतिक्रम्य तत्पितामहशासनम् ।
धर्मस्यापनयं चक्रुः क्रोधलोभसमन्विताः ॥ १२.१६४.२६ ॥
ಆದರೆ ದಾನವೇಂದ್ರರು ತಮ್ಮ ಪಿತಾಮಹನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮೀರಿ, ಕ್ರೋಧ ಮತ್ತು ಲೋಭದಿಂದ ಕೂಡಿದವರಾಗಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದರು.
12.164.27
हिरण्यकशिपुश्चैव हिरण्याक्षो विरोचनः ।
शम्बरो विप्रचित्तिश्च प्रह्लादो नमुचिर्बलिः ॥ १२.१६४.२७ ॥
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು, ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷ, ವಿರೋಚನ, ಶಂಬರ, ವಿಪ್ರಚಿತ್ತಿ, ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ನಮುಚಿ, ಬಲಿ ಕೂಡ (ಅವರಲ್ಲಿದ್ದರು).
12.164.28
एते चान्ये च बहवः सगणा दैत्यदानवाः ।
धर्मसेतुमतिक्रम्य रेमिरेऽधर्मनिश्चयाः ॥ १२.१६४.२८ ॥
ಇವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಅನೇಕರು, ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ದೈತ್ಯ-ದಾನವರು ಧರ್ಮಸೇತುವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ, ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವುಳ್ಳವರಾಗಿ ರಮಿಸಿದರು.
12.164.29
सर्वे तुल्याभिजातीया यथा देवास्तथा वयम् ।
इत्येवं हेतुमास्थाय स्पर्धमानाः सुरर्षिभिः ॥ १२.१६४.२९ ॥
"ನಾವೆಲ್ಲರೂ ದೇವತೆಗಳಂತೆಯೇ ಸಮಾನ ಕುಲಜರು" ಎಂಬ ಕಾರಣವನ್ನು ಹಿಡಿದು ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದರು.
12.164.30
न प्रियं नाप्यनुक्रोशं चक्रुर्भूतेषु भारत ।
त्रीनुपायानतिक्रम्य दण्डेन रुरुधुः प्रजाः ॥ १२.१६४.३० ॥
ಓ ಭಾರತ! ಅವರು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಾಗಲಿ ಕರುಣೆಯನ್ನಾಗಲಿ ತೋರಲಿಲ್ಲ; ಮೂರು ಉಪಾಯಗಳನ್ನು ಮೀರಿ, ದಂಡಬಲದಿಂದ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಹಿಂಸಿಸಿದರು.
12.164.31
न जग्मुः संविदं तैश्च दर्पादसुरसत्तमाः ।
अथ वै भगवान्ब्रह्मा सर्वलोकनमस्कृतः ॥ १२.१६४.३१ ॥
ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಸುರರು ಅವರೊಡನೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಸರ್ವಲೋಕ ನಮಸ್ಕೃತನಾದ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮ...
12.164.32
तदा हिमवतः पृष्ठे सुरम्ये पद्मतारके ।
शतयोजनविस्तारे मणिमुक्ताचयाचिते ॥ १२.१६४.३२ ॥
ಆಗ ಹಿಮವಂತನ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ, ರಮಣೀಯವಾದ ಪದ್ಮತಾರಕದಲ್ಲಿ, ನೂರು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿದ್ದು ಮಣಿಮುತ್ತುಗಳ ರಾಶಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ,
12.164.33
तस्मिन्गिरिवरे पुत्र पुष्पितद्रुमकानने ।
तस्थौ स विबुधश्रेष्ठो ब्रह्मा लोकार्थसिद्धये ॥ १२.१६४.३३ ॥
ಮಗನೇ, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ, ಹೂ ಬಿಟ್ಟ ಮರಗಳ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಲೋಕಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ನಿಂತನು.
12.164.34
ततो वर्षसहस्रान्ते वितानमकरोत्प्रभुः ।
विधिना कल्पदृष्टेन यथोक्तेनोपपादितम् ॥ १२.१६४.३४ ॥
ಬಳಿಕ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಭುವು ಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ವಿಧಿಯಂತೆ, ಹೇಳಿದಂತೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾದ ವಿತಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
12.164.35
ऋषिभिर्यज्ञपटुभिर्यथावत्कर्मकर्तृभिः ।
मरुद्भिः परिसंकीर्णं दीप्यमानैश्च पावकैः ॥ १२.१६४.३५ ॥
ಯಜ್ಞನಿಪುಣರಾದ ಋಷಿಗಳಿಂದ, ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವರಿಂದ, ಮರುತ್ತುಗಳಿಂದ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಅಗ್ನಿಗಳಿಂದ ಆ ಯಜ್ಞಮಂಡಲ ತುಂಬಿತ್ತು.
12.164.36
काञ्चनैर्यज्ञभाण्डैश्च भ्राजिष्णुभिरलंकृतम् ।
वृतं देवगणैश्चैव प्रबभौ यज्ञमण्डलम् ॥ १२.१६४.३६ ॥
ಬಂಗಾರದ ಯಜ್ಞಪಾತ್ರೆಗಳಿಂದ, ಹೊಳೆಯುವ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಶೃಂಗರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ದೇವಗಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು ಆ ಯಜ್ಞಮಂಡಲ ಹೊಳೆಯಿತು.
12.164.37
तथा ब्रह्मर्षिभिश्चैव सदस्यैरुपशोभितम् ।
अत्र घोरतमं वृत्तमृषीणां मे परिश्रुतम् ॥ १२.१६४.३७ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಅದು ಶೋಭಿಸಿತು. ಇಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಘೋರ ಘಟನೆಯನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.
12.164.38
चन्द्रमा विमलं व्योम यथाऽभ्युदिततारकम् ।
विदार्याग्निं तथा भूतमुत्थितं श्रूयते तदा ॥ १२.१६४.३८ ॥
ಸ್ವಚ್ಛ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಉದಯಿಸಿದಾಗ ಚಂದ್ರನು ಉದಯಿಸುವಂತೆ, ಆಗ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸೀಳಿಕೊಂಡು ಒಂದು ಜೀವಿ ಎದ್ದಿತು ಎಂದು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
12.164.39
लोनीत्पलसवर्णाभं तीक्ष्णदंष्ट्रं कृशोदरम् ।
प्रांशुमुद्धर्षणं चापि तथैव ह्यमितौजसम् ॥ १२.१६४.३९ ॥
ನೀಲಿ ಕಮಲದ ಬಣ್ಣದ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ದಂತಗಳ, ಕೃಶ ಹೊಟ್ಟೆಯ, ಎತ್ತರದ, ರೋಮಾಂಚನಗೊಳಿಸುವ, ಅಪರಿಮಿತ ಬಲದ ಜೀವಿಯಾಗಿತ್ತು.
12.164.40
अस्मिन्नुत्पद्यमाने च प्रचचास वसुंधरा ।
महोर्मिकलिलावर्तश्रुक्षुभे स महोदधिः ॥ १२.१६४.४० ॥
ಇದು ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಭೂಮಿ ನಡುಗಿತು; ದೊಡ್ಡ ಅಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುಳಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಮಹಾಸಾಗರ ಕ್ಷೋಭೆಗೊಂಡಿತು.
12.164.41
पेतुश्चोत्का महोत्पाताः शाखाश्च मुमुचुर्द्रुमाः ।
अप्रसन्ना दिशः सर्वाः पवनश्चाशिवो ववौ।
मुहुर्मुहुश्च भूतानि प्राव्यथन्त भयात्तथा ॥ १२.१६४.४१ ॥
ಉಲ್ಕೆಗಳು ಬಿದ್ದವು, ಮಹಾ ದುಶ್ಶಕುನಗಳು ಉಂಟಾದವು; ಮರಗಳ ಕೊಂಬೆಗಳು ಮುರಿದು ಬಿದ್ದವು; ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳು ಅಪ್ರಸನ್ನವಾದವು; ಅಶುಭ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿತು; ಜೀವಿಗಳು ಭಯದಿಂದ ಪದೇ ಪದೇ ನಡುಗಿದವು.
12.164.42
ततः स तुमुलं दृष्ट्वा तद्भूतं समुपस्थितम् ।
महर्षिसुरगन्धर्वानुवाचेदं पितामहः ॥ १२.१६४.४२ ॥
ಆಗ ಆ ಮಹಾ ಕೋಲಾಹಲವನ್ನು ಮತ್ತು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಆ ಜೀವಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ ಪಿತಾಮಹರು ಮಹರ್ಷಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ಗಂಧರ್ವರೊಡನೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು.
12.164.43
मयैवं चिन्तितं भूतमसिर्नामैष वीर्यवान् ।
रक्षणार्थाय लोकस्य वधाय च सुरद्विषाम् ॥ १२.१६४.४३ ॥
ನಾನು ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸಿದೆ: ಈ ಜೀವಿ 'ಅಸಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಪರಾಕ್ರಮಿ; ಲೋಕರಕ್ಷಣೆಗೂ ದೇವಶತ್ರುಗಳ ವಧೆಗೂ ಉದ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
12.164.44
ततस्तद्रुपमुत्सृज्य बभौ निस्त्रिंश एव सः ।
विमलस्तीक्ष्णधारश्च कालान्तक इवोद्यतः ॥ १२.१६४.४४ ॥
ಆಗ ಆ ರೂಪವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅವನು ನಿರ್ಮಲ, ಹರಿತವಾದ ಅಲಗಿನ ಖಡ್ಗವಾಗಿ ಹೊಳೆದನು; ಕಾಲಾಂತಕನು ಎತ್ತಿದಂತೆ.
12.164.45
ततस्तं नीलकण्ठाय रुद्रायर्षभकेतवे ।
ब्रह्मा ददावसिं तीक्ष्णमधर्मप्रतिवारणम् ॥ १२.१६४.४५ ॥
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನು ನೀಲಕಂಠನೂ ವೃಷಭಧ್ವಜನೂ ಆದ ರುದ್ರನಿಗೆ ಅಧರ್ಮವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಹರಿತ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.
12.164.46
ततः स भगवान्रुद्रो ब्रह्मर्षिगणपूजितः ।
प्रगृह्मासिममेयात्मा रूपमन्यच्चकार ह ॥ १२.१६४.४६ ॥
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಣಗಳಿಂದ ಪೂಜಿತನಾದ, ಅಳತೆಗೆ ನಿಲುಕದ ಆತ್ಮನಾದ ಆ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು ಖಡ್ಗವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.
12.164.47
चतुर्बाहुः स्पृशन्मूर्ध्ना भूमिष्ठोऽपि दिशो दश ।
ऊर्ध्वदृष्टिर्महाबाहुर्मुखाज्ज्वालाः समुत्सृजन् ॥ १२.१६४.४७ ॥
ನಾಲ್ಕು ಬಾಹುಗಳುಳ್ಳವನಾಗಿ, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದ್ದರೂ ತಲೆಯಿಂದ ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುತ್ತ, ಮೇಲ್ನೋಟ ಹೊಂದಿ, ಮಹಾಬಾಹುವಾಗಿ, ಮುಖದಿಂದ ಜ್ವಾಲೆಗಳನ್ನು ಉಗುಳುತ್ತಿದ್ದನು.
12.164.48
विकुर्वन्बहुधा वर्णान्नीलपाण्डुरलोहितान् ।
बिभ्रत्कृष्णाजिनं वासो हेमप्रवरतारकम् ॥ १२.१६४.४८ ॥
ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ಣಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸುತ್ತ — ನೀಲ, ಪಾಂಡುರ, ರಕ್ತವರ್ಣ — ಕಪ್ಪು ಜಿಂಕೆ ಚರ್ಮದ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಿನ್ನದ ತಾರೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ.
12.164.49
नेत्रं चैकं ललाटस्थं भास्करप्रतिमं महत् ।
शुशुभाते सुविमले द्वे नेत्रे कृष्णपिङ्गले ॥ १२.१६४.४९ ॥
ಹಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ನೇತ್ರ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಮಹತ್ತಾಗಿತ್ತು; ಎರಡು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಮಲ ನೇತ್ರಗಳು ಕಪ್ಪು-ಕಂದು ವರ್ಣದಲ್ಲಿ ಹೊಳೆದವು.
12.164.50
ततो देवो महादेवः शूलपाणिर्भगाक्षिहा ।
संप्रगृह्य तु निस्त्रिंशं कालाग्निसमवर्चसम् ॥ १२.१६४.५० ॥
ಆಗ ಭಗನ ಕಣ್ಣನ್ನು ಕಿತ್ತವನೂ, ಶೂಲಪಾಣಿಯೂ ಆದ ಮಹಾದೇವನು ಕಾಲಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಖಡ್ಗವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಹಿಡಿದು...
12.164.51
त्रिकूटं चर्म चोद्यम्य सविद्युतमिवाम्बुदम् ।
चचार विविधान्मार्गान्दानवान्तचिकीर्षया।
विधुन्वन्नसिमाकाशे तथा युद्धचिकीर्षया ॥ १२.१६४.५१ ॥
ಮಿಂಚಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮೇಘದಂತೆ ತ್ರಿಕೂಟ ಗುರಾಣಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ದಾನವರನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ನಾನಾ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದನು; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಬೀಸುತ್ತಾ, ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ...
12.164.52
तस्य नादं विनदतो महाहासं च मुञ्चतः ।
बभौ प्रतिभयं रूपं तदा रुद्रस्य भारत ॥ १२.१६४.५२ ॥
ಅವನು ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ ಮಹಾ ನಗೆಯನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಭಾರತ, ರುದ್ರನ ರೂಪವು ಆಗ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿತು.
12.164.53
तद्रूपधारिणं रुद्रं रौद्रकर्मचिकीर्षया ।
निशाम्य दानवाः सर्वे हृष्टाः समभिदुद्रुवुः ॥ १२.१६४.५३ ॥
ಆ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ರುದ್ರನು ಉಗ್ರ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಎಲ್ಲಾ ದಾನವರೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅವನತ್ತ ಧಾವಿಸಿದರು.
12.164.54
अश्मभिश्चाम्यवर्षन्त प्रदीप्तैश्च तथोल्मुकैः ।
घोरैः प्रहरणैश्चान्यैः क्षुरधारैरयस्मयैः ॥ १२.१६४.५४ ॥
ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದಲೂ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಕೊಳ್ಳಿಗಳಿಂದಲೂ ಅವರು ಮಳೆ ಸುರಿಸಿದರು; ಭಯಂಕರ ಆಯುಧಗಳಿಂದಲೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಕ್ಷುರಧಾರ ಇತರ ಅಸ್ತ್ರಗಳಿಂದಲೂ.
12.164.55
ततस्तु दानवानीकं संप्रणेतृकमप्युत ।
खङ्गं दृष्ट्वा बलाधूतं प्रमुमोह चचाल च ॥ १२.१६४.५५ ॥
ಆಗ ದಾನವ ಸೇನೆಯು ತನ್ನ ನಾಯಕನೊಂದಿಗೆ ಬಲದಿಂದ ಬೀಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಖಡ್ಗವನ್ನು ನೋಡಿ ಮೂರ್ಛೆಗೊಂಡು ನಡುಗಿತು.
12.164.56
चित्रं शीघ्रपदत्वाच्च चरन्तमसिपाणिनम् ।
तमेकमसुराः सर्वे सहस्रमिति मेनिरे ॥ १२.१६४.५६ ॥
ವೇಗವಾದ ಕಾಲುಗಳ ಚುರುಕಿನಿಂದ ಖಡ್ಗ ಹಿಡಿದು ತಿರುಗಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಒಬ್ಬನನ್ನೇ ಎಲ್ಲಾ ಅಸುರರು ಸಾವಿರ ಮಂದಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು; ಅದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿತ್ತು.
12.164.57
छिन्दन्भिन्दन्रुजन्कृन्तन्दारयन्प्रथमन्नपि ।
अचरद्वैरिसङ्घेषु दावाग्निरिव कक्षगः ॥ १२.१६४.५७ ॥
ಕತ್ತರಿಸುತ್ತ, ಸೀಳುತ್ತ, ಮುರಿಯುತ್ತ, ಕೊಚ್ಚುತ್ತ, ಹರಿದುಹಾಕುತ್ತ, ಅವನು ಶತ್ರುಗುಂಪುಗಳ ನಡುವೆ ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚಿನಂತೆ ಸಂಚರಿಸಿದನು.
12.164.58
असिवेगप्रभग्नास्ते छिन्नबाहूरुवक्षसः ।
उत्तमाङ्गप्रकृत्ताश्च पेतुरुर्व्यां महाबलाः ॥ १२.१६४.५८ ॥
ಖಡ್ಗದ ವೇಗದಿಂದ ಮುರಿದುಬಿದ್ದ, ತೋಳು, ತೊಡೆ, ಎದೆಗಳು ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ತಲೆ ಕಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಮಹಾಬಲರು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದರು.
12.164.59
अपरे दानवा भग्नाः खङ्गधारावपीडिताः ।
अन्योन्यमभिनर्दन्तो दिशः संप्रतिपेदिरे ॥ १२.१६४.५९ ॥
ಇತರ ದಾನವರು ಕೂಡ ಖಡ್ಗದ ಅಲಗಿನಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಸೋತು, ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಕೂಗುತ್ತ ದಿಕ್ಕುದಿಕ್ಕಿಗೆ ಓಡಿಹೋದರು.
12.164.60
भूमिं केचित्प्रविविशुः पर्वतानपरे तथा ।
अपरे जग्मुराकासमपरेऽम्भः समाविशन् ॥ १२.१६४.६० ॥
ಕೆಲವರು ಭೂಮಿಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಲವರು ಪರ್ವತಗಳೊಳಗೆ; ಇತರರು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹೋದರು, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು.
12.164.61
तस्मिन्महति संवृत्ते समरे भृशदारुणे ।
बभूव भूः प्रतिभया मांसशोणितकर्दमा ॥ १२.१६४.६१ ॥
ಆ ಮಹಾ ಮತ್ತು ಅತಿ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧ ನಡೆದಾಗ ಭೂಮಿ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ರಕ್ತದ ಕೆಸರಾಯಿತು.
12.164.62
दानवानां शरीरैश्च पतितैः शोणितोक्षितैः ।
समाकीर्णा महाबाहो शैलैरिव सकिंशुकैः ॥ १२.१६४.६२ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹೋ, ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದು ಬಿದ್ದಿದ್ದ ದಾನವರ ದೇಹಗಳಿಂದ ಭೂಮಿ ಕಿಂಶುಕ ವೃಕ್ಷಗಳಿರುವ ಪರ್ವತಗಳಂತೆ ತುಂಬಿತ್ತು.
12.164.63
रुधिरेण परिक्लिन्ना प्रबभौ वसुधा तदा ।
रक्तार्द्रवसना श्यामा नारीव मदविह्वला ॥ १२.१६४.६३ ॥
ಆಗ ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದ ಆ ಭೂಮಿ, ರಕ್ತದಿಂದ ಒದ್ದೆಯಾದ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ ಮದದಿಂದ ವಿಹ್ವಲಳಾದ ಶ್ಯಾಮ ಸ್ತ್ರೀಯಂತೆ ಹೊಳೆಯಿತು.
12.164.64
स रुद्रो दानवान्हत्वा कृत्वा धर्मोत्तरं जगत् ।
रौद्रं रुपमथाक्षिप्य चक्रे रूपं शिवं शिवः ॥ १२.१६४.६४ ॥
ಆ ರುದ್ರನು ದಾನವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠಗೊಳಿಸಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಭಯಂಕರ ರೂಪವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಶಿವನು ಮಂಗಳ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.
12.164.65
ततो महर्षयः सर्वे सर्वे देवगणास्तथा ।
जयेनाद्भुतकल्पेन देवदेवमथास्तुवन् ॥ १२.१६४.६५ ॥
ಆಗ ಎಲ್ಲ ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ, ಎಲ್ಲ ದೇವಗಣಗಳೂ, ಅದ್ಭುತ ವಿಜಯದಿಂದ ದೇವದೇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು.
12.164.66
ततः स भगवान्रुद्रो दानवक्षतजोक्षितम् ।
असिं धर्मस्य गोप्तारं ददौ सत्कृत्य विष्णवे ॥ १२.१६४.६६ ॥
ನಂತರ ಆ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು, ದಾನವರ ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದ, ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
12.164.67
विष्णुर्मरीचये प्रादान्मरीचिर्भार्गवाय तम् ।
महर्षिभ्यो ददौ खङ्गमृषयो वासवाय च ॥ १२.१६४.६७ ॥
ವಿಷ್ಣುವು ಆ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಮರೀಚಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು; ಮರೀಚಿ ಅದನ್ನು ಭಾರ್ಗವನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು; ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು; ಋಷಿಗಳು ವಾಸವನಾದ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರು.
12.164.68
महेन्द्रो लोकपालेभ्यो लोकपाला तु पुत्रक ।
मनवे सूर्यपुत्राय ददुः खङ्गं सुविस्तरम् ॥ १२.१६४.६८ ॥
ಮಹೇಂದ್ರನು ಲೋಕಪಾಲರಿಗೆ ನೀಡಿದನು; ಮಗನೇ, ಲೋಕಪಾಲರು ಸೂರ್ಯಪುತ್ರ ಮನುವಿಗೆ ಆ ಅತಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಖಡ್ಗವನ್ನು ನೀಡಿದರು.
12.164.69
ऊचुश्चैनं तथा वाक्यं मानुषाणां त्वमीश्वरः ।
असिना धर्मगर्भेण पालयस्व प्रजा इति ॥ १२.१६४.६९ ॥
ಅವರು ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ನೀನೇ ಮಾನವರ ಒಡೆಯ; ಧರ್ಮ ತುಂಬಿದ ಈ ಖಡ್ಗದಿಂದ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸು.'
12.164.70
धर्मसेतुमतिक्रान्ताः स्थूलसूक्ष्मार्थकारणात् ।
विभज्य दण्डं रक्ष्याः स्युर्धर्मतो न यदृच्छया ॥ १२.१६४.७० ॥
ಧರ್ಮ ಸೇತುವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದವರನ್ನು, ಸ್ಥೂಲ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕಾರಣಗಳಿಂದ, ದಂಡವನ್ನು ವಿಭಾಗಿಸಿ ಧರ್ಮಾನುಸಾರ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಇಚ್ಛಾನುಸಾರ ಅಲ್ಲ.
12.164.71
दुर्वाचा निग्रहो दण्डो हिरण्यबहुलस्तथा ।
व्यङ्गता च शरीरस्य वधो नाल्पस्य करणात् ॥ १२.१६४.७१ ॥
ಕಠೋರ ಮಾತಿಗೆ ನಿಗ್ರಹವೇ ದಂಡ; ಅದರಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಂಡವೂ ಇದೆ; ದೇಹವನ್ನು ವಿರೂಪಗೊಳಿಸುವುದೂ ದಂಡವೇ; ಸಣ್ಣ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದವನಿಗೆ ವಧೆ ಇಲ್ಲ.
12.164.72
असेरेतानि रूपाणि दुर्वारादीनि नि दशेत् ।
असेरेवं प्रमाणानि परमाण्यभ्यतिक्रमात् ॥ १२.१६४.७२ ॥
ಖಡ್ಗದ ಈ ರೂಪಗಳು ಕಠೋರ ಮಾತು ಮೊದಲಾದವು; ಹೀಗೆ ಖಡ್ಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳಿವೆ, ಅತಿಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ.
12.164.73
अभिषिच्याथ पुत्रं स्वं प्रजानामधिपं ततः ।
मनुः प्रजानां रक्षार्थं क्षुपाय प्रददावसिम् ॥ १२.१६४.७३ ॥
ನಂತರ ತನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಪ್ರಜೆಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸಿ, ಪ್ರಜೆಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮನು ಕ್ಷುಪನಿಗೆ ಆ ಖಡ್ಗವನ್ನು ನೀಡಿದನು.
12.164.74
क्षुपाज्जग्राह चेक्ष्वाकुरिक्ष्वाकोश्च पुरूरवाः ।
आयुश्च तस्माल्लोभे तं नहुषश्च ततो भुवि ॥ १२.१६४.७४ ॥
ಕ್ಷುಪನಿಂದ ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ಪಡೆದನು; ಇಕ್ಷ್ವಾಕುವಿನಿಂದ ಪುರೂರವಸ್; ಪುರೂರವಸ್ನಿಂದ ಆಯು; ಅವನಿಂದ, ಲೋಭದಿಂದ, ನಹುಷ; ನಂತರ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ.
12.164.75
ययातिर्नहुषाच्चापि पूरुस्तस्माच्च लब्धवान् ।
आधूर्तश्च गयस्तस्मात्ततो भूमिशयो नृपः ॥ १२.१६४.७५ ॥
ನಹುಷನಿಂದ ಯಯಾತಿ; ಅವನಿಂದ ಪೂರು ಪಡೆದನು; ಪೂರುವಿನಿಂದ ಆಧೂರ್ತ; ಅವನಿಂದ ಗಯ; ನಂತರ ಭೂಮಿಶಯ ಎಂಬ ರಾಜ.
12.164.76
भरतश्चापि दौष्यन्तिर्लेभे भूमिशयादसिम् ।
तस्माल्लोभे च धर्मज्ञो राजन्नैलबिलस्तथा ॥ १२.१६४.७६ ॥
ದುಷ್ಯಂತನ ಮಗ ಭರತನೂ ಭೂಮಿಶಯನಿಂದ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಅವನಿಂದ, ರಾಜನೇ, ಧರ್ಮಜ್ಞ ಐಲಬಿಲನೂ ಲೋಭದಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ.
12.164.77
ततस्त्वैलबिलाल्लेभे धुन्धुमारो नरेश्वरः ।
धुन्धुमाराच्च काम्भोजो मुचुकुन्दस्ततोऽभजत् ॥ १२.१६४.७७ ॥
ಬಳಿಕ ಐಲಬಿಲನಿಂದ ನರೇಶ್ವರ ಧುಂಧುಮಾರ ಪಡೆದನು. ಧುಂಧುಮಾರನಿಂದ ಕಾಂಬೋಜ; ನಂತರ ಮುಚುಕುಂದ ಪಡೆದನು.
12.164.78
मुचुकुन्दान्मरुत्तश्च मरुत्तादपि रैवतः ।
रैवताद्युवनाश्वश्च युवनाश्वात्ततो रघुः ॥ १२.१६४.७८ ॥
ಮುಚುಕುಂದನಿಂದ ಮರುತ್ತ; ಮರುತ್ತನಿಂದ ರೈವತ; ರೈವತನಿಂದ ಯುವನಾಶ್ವ; ಯುವನಾಶ್ವನಿಂದ ನಂತರ ರಘು.
12.164.79
इक्ष्वाकुवंशजस्तस्माद्धरिणाश्वः प्रतापवान् ।
हरिणाश्वादसिं लेभे शुनकः शुनकादपि ॥ १२.१६४.७९ ॥
ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ಹರಿಣಾಶ್ವ ಅವನಿಂದ. ಹರಿಣಾಶ್ವನಿಂದ ಶುನಕ ಖಡ್ಗ ಪಡೆದನು; ಶುನಕನಿಂದಲೂ.
12.164.80
उशीनरो वै धर्मात्मा तस्माद्भोजाः सयादवाः ।
यदुभ्यश्च शिबिर्लेभे शिबेश्चापि प्रतर्दनः ॥ १२.१६४.८० ॥
ಉಶೀನರನು ಧರ್ಮಾತ್ಮನು; ಅವನಿಂದ ಭೋಜರು ಮತ್ತು ಯಾದವರು ಬಂದರು. ಯದುವಿನಿಂದ ಶಿಬಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಶಿಬಿಯಿಂದಲೂ ಪ್ರತರ್ದನನು ಜನಿಸಿದನು.
12.164.81
प्रतर्दनादष्टकश्च रुशदश्वोऽष्टकादपि ।
रुशदश्वाद्भरद्वाजो द्रोणस्तस्मात्कृपस्ततः।
ततस्त्वं भ्रातृभिः सार्धं परमासिमवाप्तवान् ॥ १२.१६४.८१ ॥
ಪ್ರತರ್ದನನಿಂದ ಅಷ್ಟಕನು; ಅಷ್ಟಕನಿಂದ ರುಶದಶ್ವನೂ ಬಂದನು. ರುಶದಶ್ವನಿಂದ ಭರದ್ವಾಜ; ಭರದ್ವಾಜನಿಂದ ದ್ರೋಣ, ಅವನಿಂದ ಕೃಪ. ಆಮೇಲೆ ನೀನು ನಿನ್ನ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ಪರಮ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದೆ.
12.164.82
कृत्तिकास्तस्य नक्षत्रमसेरग्निश्च दैवतम् ।
रोहिण्यो गोत्रमस्याथ रुद्राश्च गुरुसत्तमाः ॥ १२.१६४.८२ ॥
ಆ ಖಡ್ಗದ ನಕ್ಷತ್ರ ಕೃತ್ತಿಕೆ; ದೇವತೆ ಅಗ್ನಿ. ಅದರ ಗೋತ್ರ ರೋಹಿಣಿ; ರುದ್ರರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುರುಗಳು.
12.164.83
असेरष्टौ हि नामानि रहस्यानि निबोध मे ।
पाण्डवेय सदा यानि कीर्तयँल्लभते जयम् ॥ १२.१६४.८३ ॥
ಪಾಂಡವ, ಆ ಖಡ್ಗಕ್ಕೆ ಎಂಟು ರಹಸ್ಯ ನಾಮಗಳಿವೆ; ನನ್ನಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿ. ಅವುಗಳನ್ನು ಸದಾ ಕೀರ್ತಿಸುವವನು ವಿಜಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.164.84
असिर्विशसनः खङ्गस्तीक्ष्णचर्मा दुरासदः ।
श्रीगर्भो विजयश्चैव धर्मपालस्तथैव च ॥ १२.१६४.८४ ॥
ಅಸಿ, ವಿಶಸನ, ಖಡ್ಗ, ತೀಕ್ಷ್ಣಚರ್ಮ, ದುರಾಸದ, ಶ್ರೀಗರ್ಭ, ವಿಜಯ, ಧರ್ಮಪಾಲ—ಇವೇ ಅದರ ನಾಮಗಳು.
12.164.85
अग्र्यः प्रहरणानां च खङ्गो भुवि परिश्रुतः ।
महेश्वरप्रणीतश्च पुराणे निश्चयं गतः।
एतानि चैव नामानि पुराणे निश्चितानि वै ॥ १२.१६४.८५ ॥
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗವು ಆಯುಧಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಇದು ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಉಪದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು, ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತವಾದದ್ದು. ಈ ನಾಮಗಳೇ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
12.164.86
पृथुस्तूत्पादयामास धनुराद्यमरिंदमः ।
तेनेयं पृथिवी दुग्धा सस्यानि सुबहून्यपि।
धर्मेण च यथापूर्वं वैन्येन परिरक्षिता ॥ १२.१६४.८६ ॥
ಪೃಥು ಬಿಲ್ಲು ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು; ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸುವವನು ಅವನು. ಅವನಿಂದ ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು; ಅನೇಕ ಧಾನ್ಯಗಳು ದೊರೆತವು. ವೇನನ ಮಗನು ಮೊದಲಿನಂತೆಯೇ ಧರ್ಮದಿಂದ ಇದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು.
12.164.87
तदेतदार्षं माद्रेय प्रमाणं कर्तुमर्हसि ।
असेश्च पूजा कर्तव्या सदा युद्धविशारदैः ॥ १२.१६४.८७ ॥
ಮಾದ್ರೇಯನೇ, ಈ ಋಷಿ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ನೀನು ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಖಡ್ಗಕ್ಕೆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಯುದ್ಧ ನಿಪುಣರು ಸದಾ ಮಾಡಬೇಕು.
12.164.88
इत्येष प्रथमः कल्पो मया ते कथितः पुनः ।
एवमेवासिसर्गोऽयं यथावद्भरतर्षभ ॥ १२.१६४.८८ ॥
ಹೀಗೆ ಮೊದಲ ನಿಯಮವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಖಡ್ಗ-ಸೃಷ್ಟಿಯೂ ಸರಿಯಾಗಿದೆ, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠ.
12.164.89
सर्वथा तमिह श्रुत्वा स्वङ्गस्यागममुत्तमम् ।
लभते पुरुषः कीर्ति प्रेत्य चानन्त्यमश्नुते ॥ १२.१६४.८९ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗದ ಉತ್ತಮ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದ ಕೇಳಿ ಮನುಷ್ಯನು ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಮರಣದ ನಂತರ ಅನಂತತೆಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.