มหาภารตะ · อัธยายะ 12.168
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.168.1
तस्यां निशायां व्युष्टायां गते तस्मिन्द्विजोत्तमे ।
निष्क्रम्य गौतमोऽगच्छद्धनार्थी विचचार ह ॥ १२.१६८.१ ॥
เมื่อราตรีนั้นผ่านไปและรุ่งอรุณปรากฏแล้ว โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ทวิชาติ เมื่อพราหมณ์นั้นจากไปแล้ว เกาตมะออกเดินทางด้วยความปรารถนาทรัพย์ และท่องเที่ยวไปทั่ว
12.168.2
सामुद्रिकान्सवणिजस्ततोऽपश्यत्स्थितान्पथि ।
स तेन सह सार्थेन प्रययौ सागरं प्रति ॥ १२.१६८.२ ॥
จากนั้นเขาเห็นพ่อค้าทางทะเลยืนอยู่บนทาง และเขาก็ออกเดินทางไปยังมหาสมุทรพร้อมกับขบวนสินค้านั้นเอง
12.168.3
स तु सार्थो महाराज कस्मिंश्चिद्गिरिगह्वरे ।
मत्तेन द्विरदेनाथ निहतः प्रायशोऽभवत् ॥ १२.१६८.३ ॥
แต่ขบวนสินค้านั้น โอ มหาราชา ในซอกเขาแห่งหนึ่ง เกือบถูกช้างตกมันทำลายสิ้น
12.168.4
स कथंचिद्भयात्तस्माद्विमुक्तो प्रायशोऽभवत् ।
कांदिग्भूतो जीवितार्थी प्रदुद्रावोत्तरां दिशम् ॥ १२.१६८.४ ॥
เขาหลุดพ้นจากความกลัวนั้นมาได้โดยเกือบปลอดภัย แต่ไม่รู้ทิศทาง ปรารถนาจะรักษาชีวิต จึงวิ่งหนีไปยังทิศเหนือ
12.168.5
ततस्तु स परिभ्रष्टः सार्थाद्देशात्तथाऽर्थतः ।
एकाकी व्यभ्रमत्तत्र वने कापुरुषो यथा ॥ १२.१६८.५ ॥
จากนั้น เขาพลัดจากขบวนสินค้า จากถิ่นฐาน และจากทรัพย์สิน จึงระหกระเหินอยู่ลำพังในป่านั้นเหมือนคนขลาด
12.168.6
स पन्थानमथासाद्य समुद्राभिसरं तदा ।
आससाद वनं रम्यं महत्पुष्पितपादपम् ॥ १२.१६८.६ ॥
เขามาถึงทางที่นำไปสู่มหาสมุทร แล้วก็มาถึงป่าอันงดงามกว้างใหญ่ มีต้นไม้ออกดอกบานสะพรั่ง
12.168.7
सर्वर्तुकैराम्रवणैः पुष्पितैरुपशोभितम् ।
नन्दनोद्देशसदृशं यक्षकिन्नरसेवितम् ॥ १२.१६८.७ ॥
ป่านั้นประดับด้วยสวนมะม่วงที่ออกดอกทุกฤดูกาล เหมือนแดนนันทนะ มียักษ์และกินนรมาอาศัยอยู่
12.168.8
सालतालघवाश्वत्थप्लक्षागुरुवनैस्तथा ।
चन्दनस्य च मुख्यस्य पादपैरुपशोभितम्।
गिरिप्रस्थेषु रम्येषु सुखेषु सुखगन्धिषु ॥ १२.१६८.८ ॥
ป่านั้นประดับด้วยป่าต้นสาละ ตาละ ฆวะ อัศวัตถ์ ปลักษะ และอกรุ และด้วยต้นจันทน์ชั้นเลิศ บนที่ราบบนภูเขาอันงดงาม น่าสบาย มีกลิ่นหอมชื่นใจ
12.168.9
समन्ततो द्विजश्रेष्ठा वल्गु कूजन्ति तत्र वै ।
मनुष्यवदनाश्चान्ये भारुण्डा इति विश्रुताः ॥ १२.१६८.९ ॥
รอบทิศ โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ทวิชาติ นกร้องเสียงไพเราะอยู่ที่นั่น และมีนกอื่นที่มีหน้าเหมือนมนุษย์ ชื่อเสียงขจรว่าภารุณฑะ
12.168.10
स तान्यतिमनोज्ञानि विहगानां रुतानि वै ।
शृण्वन्सुरमणीयानि विप्रोऽगच्छत गौतमः ॥ १२.१६८.१० ॥
เกาตมะฟังเสียงนกเหล่านั้นอันไพเราะยิ่ง งดงามเหมือนทิพย์ แล้วก็เดินทางต่อไป
12.168.11
ततोऽपश्यत्सुरम्येषु सुवर्णसिकताचिते ।
देशभागे समे चित्रे स्वर्गोद्देशसमप्रभे।
श्रिया जुष्टं ददर्शाथ न्यग्रोधं च सुमण्डलम् ॥ १२.१६८.११ ॥
จากนั้นเขาเห็นในที่ราบอันงดงามยิ่ง ปูด้วยทรายทอง ในบริเวณอันเรียบเสมอและวิจิตร มีแสงเหมือนแดนสวรรค์ ต้นไม้ไทรต้นงามกลมสวยที่เต็มไปด้วยสิริมงคล
12.168.12
शाखाभिरनुरूपाभिः संवृतं छत्रसन्निभम् ।
तस्य मूलं च संसिक्तं वरचन्दनवारिणा ॥ १२.१६८.१२ ॥
กิ่งก้านของมันแผ่ออกเหมาะสม คลุมเหมือนร่มกันแดด และโคนต้นถูกรดด้วยน้ำจันทน์ชั้นเลิศ
12.168.13
दिव्यपुष्पान्वितं श्रीमत्पितामहसदोपमम् ।
तं दृष्ट्वा गौतमः प्रीतो मनःकान्तमनुत्तमम् ॥ १२.१६८.१३ ॥
ต้นไม้นั้นประดับด้วยดอกไม้ทิพย์ งดงามเหมือนโถงประชุมของปู่พระพรหม เมื่อเกาตมะเห็นต้นไม้นั้น ก็ปีติยินดี เพราะเป็นที่ถูกใจยิ่งนักและไม่มีสิ่งใดเทียบ
12.168.14
मेध्यं सुरगृहप्रख्यं पुष्पितैः पादपैर्वृतम् ।
तमासाद्य मुदा युक्तस्तस्याधस्तादुपाविशत् ॥ १२.१६८.१४ ॥
เกาตมะเข้าไปถึงสถานที่บริสุทธิ์นั้น คล้ายเรือนของเหล่าเทพ ล้อมรอบด้วยต้นไม้ที่ออกดอก เขาเต็มไปด้วยความยินดีจึงนั่งลงใต้ต้นไม้นั้น
12.168.15
तत्रासीनस्य कौन्तेय गौतमस्य नराधिप ।
पुष्पाणि समुपस्पृश्य प्रववावनिलः शुभः।
ह्लादयंस्तस्य गात्राणि गौतमस्य तदा नृप ॥ १२.१६८.१५ ॥
ขณะเกาตมะนั่งอยู่ที่นั่น โอ บุตรแห่งกุนตี โอ เจ้าแห่งมนุษย์ ลมอันเป็นมงคลพัดมา แตะต้องดอกไม้และทำให้ร่างกายของเกาตมะชื่นบาน
12.168.16
स तु विप्रः परिश्रान्तिः स्पृष्टः पुण्येन वायुना ।
सुखमासाद्य सुष्वाप भास्करश्चास्तमभ्ययात् ॥ १२.१६८.१६ ॥
พราหมณ์นั้นเหน็ดเหนื่อย ถูกลมศักดิ์สิทธิ์สัมผัส ก็พบความสุขสบายและหลับไปอย่างสนิท ส่วนพระอาทิตย์ก็ลับขอบฟ้าไป
12.168.17
ततोऽस्तं भास्करे याते सन्ध्याकाल उपस्थिते ।
आजगाम स्वभवनं ब्रह्मलोकात्खगोत्तमः ॥ १२.१६८.१७ ॥
เมื่อพระอาทิตย์ลับไปแล้ว และยามสนธยาได้มาถึง นกผู้ประเสริฐที่สุดก็กลับถึงรังของตนจากโลกพรหม
12.168.18
नाडीजङ्घ इति ख्यातो दयितो ब्रह्मणः सखा ।
बकराजो महाप्राज्ञः काश्यपस्यात्मसंभवः ॥ १२.१६८.१८ ॥
เป็นที่รู้จักในนามนาฑีชังฆะ เป็นที่รักและสหายของพระพรหม เป็นราชาแห่งนกกระเรียน มีปัญญาอันยิ่งใหญ่ เกิดจากตัวของกาศยปเอง
12.168.19
राजधर्मेति विख्यातो बभूवाप्रतिभो भुवि ।
देवकन्यासुतः श्रीमान्विद्वान्देवसमप्रभः ॥ १२.१६८.१९ ॥
เป็นที่รู้จักในนามราชธรรม ไม่มีใครเทียบได้บนแผ่นดิน เป็นบุตรของนางฟ้า งดงาม มีความรู้ และรุ่งโรจน์ดุจเทพ
12.168.20
मृष्टहाटकसंछन्नो भूषणैरर्कसन्निभैः ।
भूषितः सर्वगात्रेषु देवगर्भः श्रिया ज्वलन् ॥ १२.१६८.२० ॥
ร่างของเขาถูกคลุมด้วยทองคำขัดเงา ประดับอาภรณ์ทุกส่วนของร่างกายดุจพระอาทิตย์ เปล่งประกายด้วยสิริ ดุจทารกของเทพ
12.168.21
तमागतं खगं दृष्ट्वा गौतमो विस्मितोऽभवत् ।
क्षुत्पिपासापरीतात्मा हिंसार्थं चैनमैक्षत ॥ १२.१६८.२१ ॥
เมื่อเห็นนกที่มาถึงนั้น เคาตมะก็ประหลาดใจ จิตถูกความหิวและกระหายครอบงำ เขาจึงมองนกนั้นด้วยความตั้งใจจะฆ่า
12.168.22
स्वागतं भवतो विप्र दिष्ट्या प्राप्तोऽसि मे गृहान् ।
अस्तं च सविता यातः संध्येयं समुपस्थिता ॥ १२.१६८.२२ ॥
ยินดีต้อนรับ ท่านพราหมณ์ โชคดีที่ท่านมาถึงเรือนของข้า ดวงอาทิตย์ลับขอบฟ้าแล้ว และยามสนธยานี้ก็มาถึง
12.168.23
मम त्वं निलयं प्राप्तः प्रियातिथिरनिन्दितः ।
पूजितो यास्यसि प्रातर्विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ १२.१६८.२३ ॥
ท่านมาถึงที่พำนักของข้า ในฐานะแขกผู้เป็นที่รักและไร้ตำหนิ ท่านจะได้รับการบูชาตามพิธีที่กำหนดไว้ และจะจากไปในยามเช้า