മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.187
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.187.1
ब्राह्मणः केन भवति क्षत्रियो वा द्विजोत्तम ।
वैश्यः शूद्रश्च विप्रर्षे तद्ब्रूहि वदतां वर ॥ १२.१८७.१ ॥
ദ്വിജോത്തമാ, വിപ്രർഷേ, വക്താക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠാ, മനുഷ്യൻ എന്തിനാൽ ബ്രാഹ്മണനോ ക്ഷത്രിയനോ വൈശ്യനോ ശൂദ്രനോ ആകുന്നു? അത് പറഞ്ഞാലും.
12.187.2
जातकर्मादिभिर्यस्तु संस्कारैः संस्कृतः शुचिः ।
वेदाध्ययनसंपन्नः षट्सु कर्मस्ववस्थितः ॥ १२.१८७.२ ॥
ജാതകർമ്മം മുതലായ സംസ്കാരങ്ങളാൽ സംസ്കരിക്കപ്പെട്ടവനും ശുചിയും വേദാധ്യയനത്തിൽ സമ്പന്നനും ആറു കർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥിതനുമായവൻ.
12.187.3
शौचाचारस्थितः सम्यग्विघसाशी गुरुप्रियः ।
नित्यव्रती सत्यपरः स वै ब्राह्मण उच्यते ॥ १२.१८७.३ ॥
ശൗചാചാരത്തിൽ നന്നായി സ്ഥിതനും, വിഘസാശിയും, ഗുരുവിന് പ്രിയനും, നിത്യവ്രതിയും, സത്യപരനുമായവനെ ബ്രാഹ്മണൻ എന്നു പറയുന്നു.
12.187.4
सत्यं दानमथाद्रोह आनृशंस्यं क्षमा धृणा ।
तपश्च दृश्यते यत्र स ब्राह्मण इति स्मृतः ॥ १२.१८७.४ ॥
സത്യം, ദാനം, ദ്രോഹമില്ലായ്മ, ദയ, ക്ഷമ, കാരുണ്യം, തപസ്സ് ഇവ ആരിൽ കാണപ്പെടുന്നുവോ അവൻ ബ്രാഹ്മണനെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
12.187.5
क्षत्रजं सेवते कर्म देवाध्ययनसंगतः ।
दानादानरतिर्यस्तु स वै क्षत्रिय उच्यते ॥ १२.१८७.५ ॥
ക്ഷത്രകർമ്മം ആചരിക്കുന്നവനും ദേവാധ്യയനത്തിൽ ചേർന്നവനും ദാനം കൊടുക്കുന്നതിലും സ്വീകരിക്കുന്നതിലും താൽപര്യമുള്ളവനുമായവൻ തന്നെ ക്ഷത്രിയൻ എന്നു പറയപ്പെടുന്നു.
12.187.6
कृपिगोरक्षवाणिज्यं यो विशत्यनिशं शुचिः ।
वेदाध्ययनसंपन्नः स वैश्य इति संज्ञितः ॥ १२.१८७.६ ॥
കൃഷി, ഗോരക്ഷ, വാണിജ്യം എന്നിവയിൽ നിരന്തരം ഏർപ്പെട്ടവനും ശുചിയും വേദാധ്യയനത്തിൽ സമ്പന്നനുമായവൻ വൈശ്യൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
12.187.7
सर्वभक्षरतिर्नित्यं सर्वकर्मकरोऽशुचिः ।
त्यक्तवेदस्त्वनाचारः स वै शूद्र इति स्मृतः ॥ १२.१८७.७ ॥
എപ്പോഴും എല്ലാം ഭക്ഷിക്കുന്നതിൽ ആസക്തനും, എല്ലാ തരം ജോലികളും ചെയ്യുന്നവനും, അശുദ്ധനും, വേദത്തെ ഉപേക്ഷിച്ചവനും, ആചാരഹീനനുമായവൻ തീർച്ചയായും ശൂദ്രനെന്ന് ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു.
12.187.8
शूद्रे चैतद्भवेल्लक्ष्यं द्विजे तच्च न विद्यते ।
न वै शूद्रो भवेच्छ्रद्रो ब्राह्मणो न च ब्राह्मणः ॥ १२.१८७.८ ॥
ഈ ലക്ഷണം ശൂദ്രനിൽ ഉണ്ടാകാം; ദ്വിജനിൽ അത് കാണുന്നില്ല. ശൂദ്രൻ തീർച്ചയായും വിശ്വാസമുള്ള ശൂദ്രനാകുന്നില്ല; ബ്രാഹ്മണനും ബ്രാഹ്മണനാകുന്നില്ല.
12.187.9
सर्वोपायैस्तु लोभस्य क्रोधस्य च विनिग्रहः ।
एतत्पवित्रं ज्ञातव्यं तथा चैवात्मसंयमः ॥ १२.१८७.९ ॥
എല്ലാ ഉപായങ്ങളാലും ലോഭവും ക്രോധവും അടക്കണം. ഇതാണ് പവിത്രത എന്ന് അറിയണം; അതുപോലെ ആത്മസംയമവും.
12.187.10
वार्यौ सर्वात्मना तौ हि श्रेयोघातार्थमुच्छ्रितौ ॥ १२.१८७.१० ॥
ആ രണ്ടും പൂർണ്ണമായി അടക്കപ്പെടേണ്ടവയാണ്; കാരണം അവ ശ്രേയസ്സിനെ നശിപ്പിക്കാനായി ഉയർന്നുവരുന്നു.
12.187.11
नित्यं क्रोधाच्छ्रियं रक्षेत्तपो रक्षेच्च मत्सरात् ।
विद्यां मानापमानाभ्यामात्मानं तु प्रमादतः ॥ १२.१८७.११ ॥
ക്രോധത്തിൽനിന്ന് ഐശ്വര്യത്തെ എപ്പോഴും സംരക്ഷിക്കണം; മത്സരത്തിൽനിന്ന് തപസ്സിനെ സംരക്ഷിക്കണം. മാനാപമാനങ്ങളിൽനിന്ന് വിദ്യയെയും അശ്രദ്ധയിൽനിന്ന് സ്വയത്തെയും സംരക്ഷിക്കണം.
12.187.12
यस्य सर्वे समारम्भा निराशाबन्धना द्विज ।
त्यागे यस्य हुतं सर्वं स त्यागी च स बुद्धिमान् ॥ १२.१८७.१२ ॥
ഓ ദ്വിജാ, ആരുടെ എല്ലാ പ്രവൃത്തി ആരംഭങ്ങളും ആശാബന്ധനമില്ലാത്തവയാണോ, ആരാണ് ത്യാഗത്തിൽ എല്ലാം ഹോമിച്ചതോ, അവനാണ് ത്യാഗി; അവനാണ് ബുദ്ധിമാൻ.
12.187.13
अहिंस्रः सर्वभूतानां मैत्रायणगतिश्चरेत् ।
परिग्रहान्परित्यज्य भवेद्बुद्ध्या जितेन्द्रियः।
अचलं स्थानमातिष्ठेदिह चामुत्र चोभयोः ॥ १२.१८७.१३ ॥
എല്ലാ ജീവികളോടും ഹിംസ ചെയ്യാതെ, സൗഹൃദത്തിന്റെ വഴിയിൽ നടക്കണം. പരിഗ്രഹങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ച്, ബുദ്ധികൊണ്ട് ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിച്ചവനാകണം. ഇഹത്തിലും പരത്തിലും അചലമായ സ്ഥാനം പ്രാപിക്കണം.
12.187.14
तपोनित्येन दान्तेन मुनिना संयतात्मना ।
अजितं जेतुकामेन भाव्यं सङ्गेष्वसङ्गिना ॥ १२.१८७.१४ ॥
എപ്പോഴും തപസ്സിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, അടക്കമുള്ള, മുനിയായ, ആത്മാവിനെ നിയന്ത്രിച്ചവൻ, ജയിക്കപ്പെടാത്തതിനെ ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവനായിരിക്കണം. ആസക്തികൾക്കിടയിൽ അസംഗനായിരിക്കണം.
12.187.15
इन्द्रियैर्गृह्यते यद्यत्तत्तद्व्यक्तमिति स्थितिः ।
अव्यक्तमिति विज्ञेयं लिङ्गग्राह्यमतीन्द्रियम् ॥ १२.१८७.१५ ॥
ഇന്ദ്രിയങ്ങളാൽ ഏതൊന്നു ഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നുവോ അത് വ്യക്തമാണെന്നതാണ് സ്ഥിരമായ അഭിപ്രായം. അവ്യക്തത്തെ ലിംഗത്താൽ ഗ്രഹിക്കാവുന്നതും ഇന്ദ്രിയാതീതവുമെന്ന് അറിയണം.
12.187.16
अविस्रम्भे न गन्तव्यं विस्रम्भे धारयेन्मनः ।
मनः प्राणे निगृह्णीयात्प्राणं ब्रह्मणि धारयेत् ॥ १२.१८७.१६ ॥
വിശ്വാസമില്ലാത്തിടത്ത് പോകരുത്; വിശ്വാസമുള്ളിടത്ത് മനസ്സ് ഉറപ്പിക്കണം. മനസ്സിനെ പ്രാണത്തിൽ നിയന്ത്രിക്കണം; പ്രാണനെ ബ്രഹ്മത്തിൽ ധരിക്കണം.
12.187.17
निर्वेदादेव निर्वायान्न च किंचिद्विचिन्तयेत् ।
सुखं वै ब्राह्मणो ब्रह्म स वै तेनाधिगच्छति ॥ १२.१८७.१७ ॥
വൈരാഗ്യത്താൽ മാത്രം മോക്ഷം നേടണം; ഒന്നും ചിന്തിക്കരുത്. ബ്രാഹ്മണൻ സുഖസ്വരൂപമായ ബ്രഹ്മത്തെ അറിയുന്നു; അതിലൂടെത്തന്നെ അതിനെ പ്രാപിക്കുന്നു.
12.187.18
शौचेन सततं युक्तः सदाचारसमन्वितः ।
सानुक्रोशश्च भूतेषु तद्द्विजातिषु लक्षणम् ॥ १२.१८७.१८ ॥
എപ്പോഴും ശൗചമുള്ളവനും സദാചാരമുള്ളവനും ജീവികളോട് കരുണയുള്ളവനുമാകുന്നതാണ് ദ്വിജരുടെ ലക്ഷണം.