Mahābhārata · Adhyāya 12.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.19.1
वेदाहं तात शास्त्राणि अपराणि पराणि च ।
उभयं वेदवचनं कुरु कर्म त्यजेति च ॥ १२.१९.१ ॥
Querido hermano, conozco tanto las escrituras inferiores como las superiores. El Veda tiene ambas enseñanzas: actúa, y abandona la acción.
12.19.2
आकुलानि च शास्त्राणि हेतुभिश्चिन्तितानि च ।
निश्चयश्चैव यो मन्त्रे वेदाहं तं यथाविधि ॥ १२.१९.२ ॥
Las escrituras son confusas y se han meditado con razonamientos; pero la certeza que yace en la enseñanza secreta, esa la conozco según la regla.
12.19.3
त्वं तु केवलशास्त्रज्ञो वीरव्रतसमन्वितः ।
शास्त्रार्थं तत्त्वतो गन्तुं न समर्थः कथंचन ॥ १२.१९.३ ॥
Pero tú solo conoces las escrituras, y estás dotado del voto del guerrero; de ningún modo eres capaz de comprender el sentido de la escritura en su esencia.
12.19.4
शास्त्रार्थतत्त्वदर्शी यो धर्मनिश्चयकोविदः ।
तेनाप्येवं न वाच्योऽयं यदि धर्मं प्रपश्यसि ॥ १२.१९.४ ॥
Ni siquiera por quien ve la esencia del sentido de la escritura y es experto en determinar el dharma debe decirse esto así, si tú ves el dharma.
12.19.5
भ्रातृसौहृदमास्थाय यदुक्तं वचनं त्वया ।
न्याय्यं युक्तं च कौन्तेय प्रीतोऽहं तेन तेऽर्जुन ॥ १२.१९.५ ॥
Hijo de Kuntī, las palabras que dijiste, fundadas en el afecto fraterno, son justas y apropiadas; y por ello, Arjuna, estoy complacido contigo.
12.19.6
महेश्वरसमं सत्वं ब्रह्मणा चैव यत्समम् ।
वासुदेवसमं चैव न भूतं न भविष्यति ॥ १२.१९.६ ॥
Un poder igual al de Maheśvara y al de Brahmā, e igual al de Vāsudeva: tal cosa no ha existido ni existirá.
12.19.7
तथा त्वं योधमुख्येषु सत्वं परममिष्यते ॥ १२.१९.७ ॥
Así, se te considera poseedor del valor supremo entre los guerreros más destacados.
12.19.8
बलमिन्द्रे च वायौ च बलं यच्च जनार्दने ।
तद्वलं भीमसेने च त्वयि चार्जुना विद्यते ॥ १२.१९.८ ॥
La fuerza que hay en Indra y en Vāyu, y la fuerza que hay en Janārdana — esa misma fuerza existe en Bhīmasena, y en ti también, oh Arjuna.
12.19.9
त्वत्समश्चित्रयोधी च दूरपाती च पाण्डव ।
दिव्यास्त्रबलसंपन्नः को वाऽन्यस्त्वत्समो नरः ॥ १२.१९.९ ॥
¡Oh hijo de Pāṇḍu! ¿Qué otro hombre es tu igual — diestro en diversas formas de combate, arquero de largo alcance, dotado del poder de las armas divinas?
12.19.10
युद्धधर्मेषु सर्वेषु क्रियाणां नैपुणेषु च ।
न त्वया सदृशः कश्चिन्त्रिषु लोकेषु विद्यते ॥ १२.१९.१० ॥
En todas las normas de la guerra y en la habilidad de la acción, nadie en los tres mundos es tu igual.
12.19.11
धार्मिकं धर्मयुक्तं च निःशेषं ज्ञायते मया ।
धर्मसूक्ष्मं तु यद्वाच्यं तत्र दुष्प्रतरं त्वया।
धनञ्जय न मे बुद्धिमतिशङ्कितुमर्हसि ॥ १२.१९.११ ॥
Conozco por completo todo lo que es justo y ligado al dharma; sin embargo, el punto sutil del dharma que ha de expresarse es difícil incluso para ti. Oh Dhanañjaya, no deberías dudar excesivamente de mi entendimiento.
12.19.12
युद्धशास्त्रविदेव त्वं न वृद्धाः सेवितास्त्वया ।
समासविस्तरविदां न तेषां वेत्सि निश्चयम् ॥ १२.१९.१२ ॥
Sin duda conoces la ciencia de la guerra, pero no has servido a los ancianos. No conoces la conclusión firme de quienes saben tanto lo breve como lo extenso.
12.19.13
तपस्त्यागो विधिरिति निश्चयस्तात धीमताम् ।
परस्परं ज्याय एषामिति नः श्रेयसी मतिः ॥ १२.१९.१३ ॥
El austeridad y la renuncia son preceptos; esta es la firme convicción de los sabios, querido hijo. Si una de ellas es superior a la otra, esa es nuestra mejor opinión.
12.19.14
यत्त्वेतन्मन्यसे पार्थ न ज्यायोऽस्ति धनादिति ।
तत्र ते वर्तयिष्यामि यथा नैतत्प्रधानतः ॥ १२.१९.१४ ॥
Hijo de Pṛthā, en cuanto a lo que piensas, que nada es superior a la riqueza, te explicaré cómo esto no es lo principal.
12.19.15
तपः स्वाध्यायशीला हि दृश्यन्ते धार्मिका जनाः ।
ऋषयस्तपसा युक्ता येषां लोकाः सनातनाः ॥ १२.१९.१५ ॥
Se ven personas justas dedicadas a la austeridad y al estudio de las escrituras. Los mundos de los sabios dotados de austeridad son eternos.
12.19.16
अजातश्मश्रवो धीरास्तथाऽन्ये वनवासिनः ।
अरुणाः केतवश्चैव स्वाध्यायेन दिवं गताः ॥ १२.१९.१६ ॥
Los firmes de barba aún no crecida, y otros habitantes del bosque, así como los Aruṇas y los Ketus, han alcanzado el cielo mediante el estudio de las escrituras.
12.19.17
उत्तरेण तु पन्थानमार्या विषयनिग्रहात् ।
अबुद्धिजं तमस्त्यक्त्वा लोकांस्त्यागवतां गताः ॥ १२.१९.१७ ॥
Por el camino del norte, mediante el control de los sentidos, los nobles, habiendo abandonado la oscuridad nacida de la ignorancia, han ido a los mundos de los renunciantes.
12.19.18
दक्षिणेन तु पन्थानं यं भास्वन्तं प्रचक्षते ।
एते क्रियावतां लोका ये श्मशानानि भेजिरे ॥ १२.१९.१८ ॥
Por el camino del sur, que llaman resplandeciente, han ido quienes se refugiaron en los crematorios; estos son los mundos de quienes realizan ritos.
12.19.19
अनिर्देश्या गतिः सा तु यां प्रपश्यन्ति मोक्षिणः ।
तस्मात्त्यागः प्रधानेष्टः स तु दुःखं प्रवेदितुम् ॥ १२.१९.१९ ॥
Ese camino, que contemplan los buscadores de liberación, no puede describirse. Por eso el renunciamiento es el ideal supremo; es también el medio por el cual el sufrimiento se da a conocer.
12.19.20
अनुस्मृत्य तु शास्त्राणि कवयः समवस्थिताः ।
अपीह स्यादपीह स्यात्सारासारदिदृक्षया ॥ १२.१९.२० ॥
Tras recordar las escrituras y asentarse, los sabios, deseosos de ver lo esencial y lo no esencial, reflexionan: 'Aquí puede ser esto; aquí puede ser aquello'.
12.19.21
वेदवादानतिक्रम्य शास्त्राण्यारण्यकानि च ।
विपाट्य कदलीस्तम्भं सारं ददृशिरे न ते ॥ १२.१९.२१ ॥
Aunque superaron las afirmaciones védicas, los tratados y los textos del bosque, y aunque partieron el tronco de un plátano, no vieron su esencia.
12.19.22
अथैकान्तव्युदासेन शरीरे पाञ्चभौतिके ।
इच्छाद्वेषसमायुक्तमात्मानं प्राहुरिङ्गितैः ॥ १२.१९.२२ ॥
Entonces, al rechazar por completo el cuerpo formado por los cinco elementos, describen el yo, unido al deseo y a la aversión, mediante señales.
12.19.23
अग्राह्यं चक्षुषा सत्वमनिर्देश्यं च तद्गिरा ।
कर्महेतुपुरस्कारं भूतेषु पस्विर्तते ॥ १२.१९.२३ ॥
Esa esencia no puede captarse con el ojo ni describirse con la palabra. Con la causa de la acción al frente, permanece entre los seres.
12.19.24
कल्याणगोचरं कृत्वा मानं तृष्णां निगृह्य च ।
कर्मसंततिमुत्सृज्य स्यान्निरालम्बनः सुखी ॥ १२.१९.२४ ॥
Haciendo de lo auspicioso su objeto, dominando el orgullo y la sed, y abandonando la cadena continua de acciones, uno debe volverse sin apoyo y feliz.
12.19.25
अस्मिन्नेवं सूक्ष्मगम्ये मार्गे सद्भिर्निषेविते ।
कथमर्थमनर्थाढ्यमर्जुन त्वं प्रशंससि ॥ १२.१९.२५ ॥
En este sendero sutil, difícil de alcanzar y seguido por los buenos, ¿cómo, Arjuna, alabas tú aquella meta llena de daño?
12.19.26
पूर्वशास्त्रविदोऽप्येवं जनाः पश्यन्ति भारत ।
क्रियासु निरता नित्यं दाने यज्ञे च कर्मणि ॥ १२.१९.२६ ॥
Oh Bhārata, incluso las gentes que conocen las escrituras antiguas lo ven así, siempre entregadas a la acción, a la dádiva, al sacrificio y a los ritos.
12.19.27
भवन्ति सुदुरावर्ता हेतुमन्तोऽपि पण्डिताः ।
दृढपूर्वे स्मृता मूढा नैतदस्तीति वादिनः ॥ १२.१९.२७ ॥
Incluso los sabios que tienen razones se vuelven muy difíciles de hacer retroceder; quienes, fijos en una creencia anterior, dicen 'esto no es así', son recordados como necios.
12.19.28
अनृतस्यावमन्तारो वक्तारो जनसंसदि ।
चरन्ति वसुधां कृत्स्नां वावदूका बहुश्रुताः ॥ १२.१९.२८ ॥
Los que desprecian la falsedad en la asamblea de los hombres, oradores hábiles y muy instruidos, recorren toda la tierra.
12.19.29
पार्थ यन्न विजानीमः कस्ताञ्ज्ञातुमिहार्हति ।
एवं प्राज्ञाः श्रुताश्चापि महान्तः शास्त्रवित्तमाः ॥ १२.१९.२९ ॥
Oh hijo de Pṛthā, ¿quién aquí puede conocer lo que nosotros no conocemos? Incluso los sabios, los renombrados, los grandes, los mejores conocedores de las escrituras.
12.19.30
तपसा महदाप्नोति बुद्ध्या वै विन्दते महत् ।
त्यागेन सुखमाप्नोति सदा कौन्तेय धर्मवित् ॥ १२.१९.३० ॥
Por la austeridad el hombre alcanza lo grande; por el intelecto, en verdad, encuentra lo grande; por la renuncia siempre alcanza la dicha, oh hijo de Kuntī, conocedor del dharma.