Mahābhārata · Adhyāya 12.21
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.21.1
अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
इन्द्रेण समये पृष्टो यदुवाच बृहस्पतिः ॥ १२.२१.१ ॥
Aquí se narra esta antigua historia, que Bṛhaspati contó cuando Indra le preguntó en el momento oportuno.
12.21.2
संतोषो वै स्वर्गसमः संतोषः परमं सुखम् ।
तुष्टेर्न किंचित्परतः सा सम्यक्प्रतितिष्ठति ॥ १२.२१.२ ॥
La satisfacción es en verdad como el cielo; la satisfacción es la felicidad suprema. Nada hay más allá de la satisfacción; ella se asienta firmemente.
12.21.3
यदा संहरते कामान्कूर्मोऽङ्गानीव सर्वशः ।
तदाऽऽत्मज्योतिरचिरात्स्वात्मन्येव प्रसीदति ॥ १२.२१.३ ॥
Cuando uno retrae por completo sus deseos, como la tortuga retrae sus miembros, entonces pronto la luz del yo se aclara en el propio yo.
12.21.4
न विभेति यदा चायं यदा चास्मान्न बिभ्यति ।
कामद्वेषौ च जयति तदाऽऽत्मानं च पश्यति ॥ १२.२१.४ ॥
Cuando uno no teme a nadie, y nadie le teme a él, y vence el deseo y la aversión, entonces contempla el yo.
12.21.5
यदाऽसौ सर्वभूतानां न द्रुह्यति न काङ्क्षति ।
कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.२१.५ ॥
Cuando no daña ni desea a ningún ser, en acción, pensamiento y palabra, entonces alcanza el Brahman.
12.21.6
एवं कौन्तेय भूतानि तंतं धर्मं तथातथा ।
तदाऽऽत्मना प्रपश्यन्ति तस्माद्वुध्यस्व भारत ॥ १२.२१.६ ॥
Así, oh hijo de Kuntī, los seres ven cada deber a su manera a través del yo; por tanto, oh descendiente de Bharata, comprende.
12.21.7
अन्ये साम प्रशंसन्ति व्यायाममपरे जनाः ।
नैकं न चापरं केचिदुभयं च तथाऽपरे ॥ १२.२१.७ ॥
Unos alaban la conciliación (sāma), otros alaban el esfuerzo (vyāyāma). Algunos no alaban ni uno, ni el otro, ni ambos, y otros tampoco.
12.21.8
यज्ञमेके प्रशंसन्ति संन्यासमपरे जनाः ।
नैकं न चापरं केचिदुभयं च तथाऽपरे ॥ १२.२१.८ ॥
Unos alaban el sacrificio (yajña), otros alaban la renuncia (saṃnyāsa). Algunos no alaban ni uno, ni el otro, ni ambos, y otros tampoco.
12.21.9
दानमेके प्रशंसन्ति केचिच्चैव प्रतिग्रहम् ।
केचित्सर्वं परित्यज्य तूष्णीं ध्यायन्त आसते ॥ १२.२१.९ ॥
Unos alaban la donación (dāna), y algunos alaban la aceptación de dones (pratigraha). Otros, habiéndolo abandonado todo, se sientan en silencio, absortos en la meditación.
12.21.10
राज्यमेके प्रशंसन्ति प्रजानां परिपालनम् ।
हत्वा छित्त्वा च भित्त्वा च केचिदेकान्तशीलिनः ॥ १२.२१.१० ॥
Unos alaban la realeza y la protección del pueblo; (por ella) matando, cortando y desgarrando (ejercen la violencia). Otros se dedican a la soledad.
12.21.11
एतत्सर्वं समालोक्य बुधानामेव निश्चयः ।
अद्रोहेणैव भूतानां यो धर्मः स सतां मतः ॥ १२.२१.११ ॥
Tras examinar todo esto, la firme conclusión de los sabios es esta: la no-hostilidad hacia los seres (ahiṃsā) es el dharma que los buenos sostienen.
12.21.12
अद्रोहः सत्यवचनं संविभागो दया दमः ।
प्रजनं स्वेषु दारेषु मार्दवं हीरचापलम् ॥ १२.२१.१२ ॥
La no-hostilidad, el habla veraz, el reparto justo, la compasión, el dominio de sí (dama), engendrar hijos solo con las propias esposas, la mansedumbre, la modestia y la ausencia de inconstancia.
12.21.13
एवं धर्मं प्रधानेष्टं मनुः स्वायंभुवोऽब्रवीत् ।
तस्मादेतत्प्रयत्नेन कौन्तेय प्रतिपालय ॥ १२.२१.१३ ॥
Así habló Manu, hijo de Svayambhū, declarando el dharma como lo principal y más amado. Por eso, hijo de Kuntī, consérvalo con empeño.
12.21.14
यो हि राज्ये स्थितः शश्वद्वशी तुल्यप्रियाप्रियः ।
क्षत्रियो यज्ञशिष्टाशी राजा शास्त्रार्थतत्त्ववित् ॥ १२.२१.१४ ॥
Aquel que permanece siempre en el reino, es dueño de sí, trata por igual lo agradable y lo desagradable, es kṣatriya, come lo que queda del sacrificio y conoce la verdad del sentido de las escrituras: ése es el rey.
12.21.15
असाधुनिग्रहरतः साधूनां प्रग्रहे रतः ।
धर्मवर्त्मनि संस्थाप्य प्रजा वर्तेत धर्मतः ॥ १२.२१.१५ ॥
Deleitándose en castigar a los malvados y en proteger a los buenos, estableciendo a sus súbditos en la senda del dharma, debe conducirlos conforme al dharma.
12.21.16
पुत्रसंक्रामितश्रीश्च वने वन्येन वर्तयेत् ।
विधानमाश्रमाणां वै कुर्यात्कर्माण्यतन्द्रितः ॥ १२.२१.१६ ॥
Habiendo entregado la fortuna real a su hijo, debe vivir en el bosque de alimentos silvestres, y cumplir sus deberes sin pereza, según las normas de los āśramas.
12.21.17
य एवं वर्तते राजन्स राजा धर्मनिश्चितः ।
तस्यायं च परश्चैव लोकः स्यात्संफलोदयः ॥ १२.२१.१७ ॥
Oh rey, quien así se conduce es un rey firmemente establecido en el dharma; para él, este mundo y el otro se elevan dando frutos.
12.21.18
निर्वाणं हि सुदुष्प्राप्यं बहुविघ्नं च मे मतम् ॥ १२.२१.१८ ॥
La liberación es muy difícil de alcanzar, y en mi opinión está llena de muchos obstáculos.
12.21.19
एवं धर्ममनुक्रान्ताः सत्यदानतपः पराः ।
आनृशंस्यगुणैर्युक्ताः कामक्रोधविवर्जिताः ॥ १२.२१.१९ ॥
Así, quienes siguieron el dharma, dedicados a la verdad, la generosidad y la austeridad, dotados de la cualidad de la compasión, libres de deseo e ira.
12.21.20
प्रजानां पालने युक्ता धर्ममुत्तममास्थिताः ।
गोब्राह्मणार्थे युध्यन्तः प्राप्ता गतिमनुत्तमाम् ॥ १२.२१.२० ॥
Dedicados a proteger a sus súbditos, firmes en el dharma supremo, combatiendo por las vacas y los brahmanes, alcanzaron el destino supremo.
12.21.21
एवं रुद्राः सवसवस्तथाऽऽदित्याः परंतप ।
साध्या राजर्षिसङ्घाश्च धर्ममेतं समाश्रिताः।
अप्रमत्तास्ततः स्वर्गं प्राप्ताः पुण्यैः स्वकर्मभिः ॥ १२.२१.२१ ॥
Así también los Rudras, los Vasus y los Ādityas, oh abrasador de enemigos, los Sādhyas y las multitudes de reyes sabios, acogidos a este mismo dharma, vigilantes, alcanzaron el cielo por sus obras meritorias.