ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.210
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.210.1
पितामह महाप्राज्ञ सर्वशास्त्रविशारद ।
प्रयाणकाले किं जप्यं मोक्षिभिस्तत्त्वचिन्तकैः ॥ १२.२१०.१ ॥
ହେ ପିତାମହ, ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ସର୍ବଶାସ୍ତ୍ରବିଶାରଦ! ପ୍ରୟାଣ କାଳରେ ମୋକ୍ଷାଭିଳାଷୀ ତତ୍ତ୍ୱଚିନ୍ତକମାନେ କ'ଣ ଜପିବେ?
12.210.2
किंनु स्मरन्कुरुश्रेष्ठ मरणे समुपस्थिते ।
प्राप्नुयात्परमां सिद्धिं श्रोतुमिच्छामि तत्वतः ॥ १२.२१०.२ ॥
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ମୃତ୍ୟୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ କାହାକୁ ସ୍ମରଣ କରି ମନୁଷ୍ୟ ପରମ ସିଦ୍ଧି ପାଇବ? ତାହା ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
12.210.3
त्वद्युक्तश्च हितः सूक्ष्म उक्तः प्रश्नस्त्वयाऽनघ ।
शृणुष्वावहितो राजन्नारदेन पुरा श्रुतम् ॥ १२.२१०.३ ॥
ହେ ଅନଘ! ତୁମର ପ୍ରଶ୍ନ ତୁମ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ, ହିତକର ଏବଂ ସୂକ୍ଷ୍ମ। ହେ ରାଜନ୍, ମନୋଯୋଗରେ ଶୁଣ; ପୂର୍ବେ ନାରଦ ଯାହା ଶୁଣିଥିଲେ।
12.210.4
श्रीवत्साङ्कं जगद्बीजमनन्तं लोकसाक्षिणम् ।
पुरा नारायणं देवं नारदः पर्यपृच्छत ॥ १२.२१०.४ ॥
ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନଧାରୀ, ଜଗତର ବୀଜ, ଅନନ୍ତ, ଲୋକସାକ୍ଷୀ ଦେବ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପୂର୍ବେ ନାରଦ ପଚାରିଥିଲେ।
12.210.5
अक्षरं परमं ब्रह्म निर्गुणं तमसः परम् ।
आहुर्वैद्यं परं धाम ब्रह्मादिकमलोद्भवम् ॥ १२.२१०.५ ॥
ଅକ୍ଷର, ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ନିର୍ଗୁଣ, ତମସ୍ର ପରପାରେ, ବିଦ୍ବାନମାନେ ଯାହାକୁ ପରମ ଧାମ କହନ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମାଦିଙ୍କ କମଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
12.210.6
भगवन्भूतभव्येश श्रद्दधानैर्जितेन्द्रियैः ।
कथं भक्तैर्विचिन्त्योसि योगिभिर्मोक्षकाङ्क्षिभिः ॥ १२.२१०.६ ॥
ହେ ଭଗବାନ, ଭୂତ-ଭବିଷ୍ୟତର ଈଶ୍ବର! ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ ଭକ୍ତ ଏବଂ ମୋକ୍ଷାଭିଳାଷୀ ଯୋଗୀମାନେ ତୁମକୁ କିପରି ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି?
12.210.7
किंनु जप्यं जपेन्नित्यं काल्यमुत्थाय मानवः ।
स्मरेच्च म्रियमाणो वै विशेषेण महाद्युते ॥ १२.२१०.७ ॥
ମନୁଷ୍ୟ ପ୍ରତିଦିନ ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି କ'ଣ ଜପ କରିବା ଉଚିତ? ମରଣ ସମୟରେ ବିଶେଷ ଭାବେ କାହାକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ, ହେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ?
12.210.8
कथं युञ्जन्समाध्यायेद्ब्रूहि तत्वं सनातनम् ॥ १२.२१०.८ ॥
ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ କରି ସମାଧିରେ କିପରି ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ? ସନାତନ ତତ୍ତ୍ୱ କୁହନ୍ତୁ।
12.210.9
श्रुत्वा च नारदोक्तं तु देवानामीश्वरः स्वयम् ।
प्रोवाच भगवान्विष्णुर्नारदं वरदः प्रभुः ॥ १२.२१०.९ ॥
ନାରଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଦେବତାମାନଙ୍କ ଈଶ୍ୱର, ବରଦାତା ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ନିଜେ ନାରଦଙ୍କୁ କହିଲେ।
12.210.10
हन्त ते कथयिष्यामि इमां दिव्यामनुस्मृतिम् ।
यामधीत्य प्रयाणे तु मद्भावयोपपद्यते ॥ १२.२१०.१० ॥
ଭଲ, ଏହି ଦିବ୍ୟ ଅନୁସ୍ମୃତି ତୁମକୁ କହୁଛି; ଯାହା ଅଧ୍ୟୟନ କଲେ ପ୍ରସ୍ଥାନ ସମୟରେ ମୋ ଭାବ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
12.210.11
ओंकारमग्रतः कृत्वा मां नमस्कृत्य नारद ।
एकाग्रः प्रयतो भूत्वा इमं मन्त्रमुदीरयेत् ॥ १२.२१०.११ ॥
ହେ ନାରଦ, ଓଙ୍କାରକୁ ଆଗରେ ରଖି, ମୋତେ ନମସ୍କାର କରି, ଏକାଗ୍ର ଓ ସଂଯମୀ ହୋଇ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
12.210.12
ओं नमो भगवते वासुदेवायेति ॥ १२.२१०.१२ ॥
ଓଁ, ଭଗବାନ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
12.210.13
इत्युक्तो नारदः प्राह प्राञ्जलिः प्रणतः स्थितः ।
सर्वदेवेश्वरं विष्णुं सर्वात्मानं हरिं प्रभुम् ॥ १२.२१०.१३ ॥
ଏପରି କୁହାଯିବାରୁ ନାରଦ କରଯୋଡ଼ି, ପ୍ରଣତ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇ, ସର୍ବଦେବେଶ୍ୱର, ସର୍ବାତ୍ମା, ପ୍ରଭୁ ହରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ କହିଲେ।
12.210.14
अव्ययं शाश्वतं देवं प्रभवं पुरुषोत्तमम् ।
प्रपद्ये प्राञ्जलिर्विष्णुमक्षरं परमं पदम् ॥ १२.२१०.१४ ॥
ଅବ୍ୟୟ, ଶାଶ୍ୱତ, ଦେବ, ପ୍ରଭବ, ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ମୁଁ କରଯୋଡ଼ି ଶରଣ ନିଏ; ସେ ଅକ୍ଷର ଓ ପରମ ପଦ।
12.210.15
पुराणं प्रभवं विष्णुमक्षयं लोकसाक्षिणम् ।
प्रपद्ये पुण्डरीकाक्षमीशं भक्तानुकम्पिनम् ॥ १२.२१०.१५ ॥
ପୁରାତନ, ପ୍ରଭବ, ଅକ୍ଷୟ, ଲୋକସାକ୍ଷୀ, କମଳନୟନ, ଭକ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି କରୁଣାମୟ ଈଶ୍ୱର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ମୁଁ ଶରଣ ନିଏ।
12.210.16
लोकनाथं सहस्राक्षमद्भुतं परदं पदम् ।
भगवन्तं प्रपन्नोऽस्मि भूतभव्यभवत्प्रभुम् ॥ १२.२१०.१६ ॥
ଲୋକନାଥ, ସହସ୍ରାକ୍ଷ, ଅଦ୍ଭୁତ, ପରମ ପଦଦାତା, ଭୂତ-ଭବ୍ୟ-ଭବତ୍ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନଙ୍କର ମୁଁ ଶରଣାଗତ ହୋଇଛି।
12.210.17
स्रष्टारं सर्वलोकानामनन्तं सर्वतोमुखम् ।
पद्मनाभं हृषीकेशं प्रपद्ये सत्यमच्युतम् ॥ १२.२१०.१७ ॥
ସର୍ବଲୋକଙ୍କ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅନନ୍ତ, ସର୍ବତୋମୁଖ, ପଦ୍ମନାଭ, ହୃଷୀକେଶ, ସତ୍ୟ ଓ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କର ମୁଁ ଶରଣ ନିଏ।
12.210.18
हिरण्यगर्भममृतं भूगर्भं परतः परम् ।
प्रभोः प्रभुमनाद्यन्तं प्रपद्ये तं रविप्रभम् ॥ १२.२१०.१८ ॥
ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ଅମୃତ, ଭୂଗର୍ଭ, ପରରୁ ପର, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଆଦି-ଅନ୍ତରହିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟସଦୃଶ ପ୍ରଭାବିଶିଷ୍ଟ ତାଙ୍କର ମୁଁ ଶରଣ ନିଏ।
12.210.19
सहस्रशीर्षं पुरुषं महर्षि तत्वभावनम् ।
प्रपद्ये सूक्ष्ममचलं वरेण्यमभयप्रदम् ॥ १२.२१०.१९ ॥
ସହସ୍ରଶିର ପୁରୁଷ, ମହର୍ଷି, ତତ୍ତ୍ୱସମୂହର ଉତ୍ପାଦକ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଅଚଳ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଅଭୟଦାତା ତାଙ୍କ ଶରଣ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରେ।
12.210.20
नारायणं पुराणर्षि योगात्मानं सनातनम् ।
संस्थानं सर्वतत्वानां प्रपद्ये ध्रुवमीश्वरम् ॥ १२.२१०.२० ॥
ନାରାୟଣ, ପ୍ରାଚୀନ ଋଷି, ଯୋଗାତ୍ମା, ସନାତନ, ସର୍ବତତ୍ତ୍ୱର ଆଧାର, ସ୍ଥିର ଈଶ୍ୱର — ତାଙ୍କ ଶରଣ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରେ।
12.210.21
यः प्रभुः सर्वभूतानां येन सर्वमिदं ततम् ।
परावरगुरुर्विष्णुः स मे देवः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२१ ॥
ଯେ ସର୍ବଭୂତଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ସବୁ ବ୍ୟାପ୍ତ, ପର-ଅବର ଗୁରୁ ବିଷ୍ଣୁ — ସେ ଦେବ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.22
यस्मादुत्पद्यते ब्रह्मा पद्मयोनिः सनातनः ।
ब्रह्मयोनिर्हि विश्वात्मा स मे विष्णुः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२२ ॥
ଯାହାଙ୍କଠାରୁ ପଦ୍ମଯୋନି ସନାତନ ବ୍ରହ୍ମା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ଯେ ବ୍ରହ୍ମର ଯୋନି ଓ ବିଶ୍ୱାତ୍ମା — ସେ ବିଷ୍ଣୁ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.23
यः पुरा प्रलये प्राप्ते नष्टे स्थावरजङ्गमे ।
ब्रह्मादिषु प्रलीनेषु नष्टे लोकपरावरे ॥ १२.२१०.२३ ॥
ପୂର୍ବରେ ପ୍ରଳୟ ଆସିଲେ, ସ୍ଥାବର-ଜଙ୍ଗମ ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ବ୍ରହ୍ମାଦି ଲୀନ ହେଲେ, ପର-ଅବର ଲୋକ ନଷ୍ଟ ହେଲେ — ଯେ (ରହନ୍ତି)…
12.210.24
आभूतसंप्लवे चैव प्रलीनेऽप्राकृतो महान् ।
एकस्तिष्ठति विश्वात्मा स मे विष्णुः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२४ ॥
ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ସଂହାର ହୋଇ ସବୁ ଲୀନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରକୃତିର ଅତୀତ, ମହାନ, ବିଶ୍ୱାତ୍ମା ଏକାକୀ ରହନ୍ତି — ସେ ବିଷ୍ଣୁ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.25
चतुर्भिश्च चतुर्भिश्च द्वाभ्यां पञ्चभिरेव च ।
हुयते च पुनर्द्वाभ्यां स मे विष्णुः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२५ ॥
ଚାରି ଦ୍ୱାରା ଓ ଚାରି ଦ୍ୱାରା, ଦୁଇ ଓ ପାଞ୍ଚ ଦ୍ୱାରା, ପୁଣି ଦୁଇ ଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦିଆଯାଉଥିବା ସେ ମୋ ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.26
पर्जन्यः पृथिवी सस्यं कालो धर्मः क्रियाक्रिये ।
गुणाकरः स मे बभ्रुर्वासुदेवः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२६ ॥
ମେଘ, ପୃଥିବୀ, ଶସ୍ୟ, କାଳ, ଧର୍ମ, କ୍ରିୟା ଓ ଅକ୍ରିୟା — ଗୁଣର ଆକର ସେ ବଭ୍ରୁ ବାସୁଦେବ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.27
अग्नीषोमार्कताराणां ब्रह्मरुद्रेन्द्रयोगिनाम् ।
यस्तेजयति तेजांसि स मे विष्णुः प्रसीदतु ॥ १२.२१०.२७ ॥
ଅଗ୍ନି, ସୋମ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ତାରା ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମା, ରୁଦ୍ର, ଇନ୍ଦ୍ର, ଯୋଗୀଙ୍କ ତେଜ ଯେ ବଢ଼ାନ୍ତି — ସେ ମୋ ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
12.210.28
योगावास नमस्तुभ्यं सर्वावास वरप्रद ।
यज्ञगर्भ हिरण्याङ्गं पञ्चयज्ञ नमोस्तु ते ॥ १२.२१०.२८ ॥
ଯୋଗର ଆବାସ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସର୍ବଙ୍କ ଆବାସ, ବରଦାତା। ଯଜ୍ଞ ଯାହାର ଗର୍ଭରେ, ହିରଣ୍ୟାଙ୍ଗ, ପଞ୍ଚଯଜ୍ଞ — ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
12.210.29
चतुर्मूर्ते परं धाम लक्ष्म्यावास परार्चित ।
सर्वावास नमस्तेऽस्तु वासुदेव प्रधानकृत् ॥ १२.२१०.२९ ॥
ଚତୁର୍ମୂର୍ତ୍ତି, ପରମ ଧାମ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଆବାସ, ପରମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ। ସର୍ବଙ୍କ ଆବାସ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ବାସୁଦେବ, ପ୍ରଧାନର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା।
12.210.30
अजस्त्वनामयः पन्था ह्यमूर्तिर्विश्वमूर्तिधृत् ।
विकर्तः पञ्चकाज्ञ नमस्ते ज्ञानसागर ॥ १२.२१०.३० ॥
ଅଜ, ନିରାମୟ, ପଥ, ନିଶ୍ଚୟ ଅମୂର୍ତ୍ତ, ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତିଧାରୀ, ବିକର୍ତ, ପଞ୍ଚକର ପ୍ରଭୁ। ଜ୍ଞାନସାଗର, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
12.210.31
अव्यक्ताद्व्यक्तमुत्पन्नमव्यक्ताद्यः परोऽक्षरः ।
यस्मात्परतरं नास्ति तमस्मि शरणं गतः ॥ १२.२१०.३१ ॥
ଅବ୍ୟକ୍ତରୁ ବ୍ୟକ୍ତରୂପେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା, ଅବ୍ୟକ୍ତର ପରପାରେ ଥିବା ଅକ୍ଷର ପରମ, ଯାହାଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କିଛି ନାହିଁ, ମୁଁ ତାଙ୍କରି ଶରଣ ନେଇଛି।
12.210.32
न प्रधानो न च महान्पुरुषश्चेतनो ह्यजः ।
अनयोर्यः परतरस्तमस्मि शरणं गतः ॥ १२.२१०.३२ ॥
ସେ ପ୍ରଧାନ ନୁହନ୍ତି, ମହାନ ନୁହନ୍ତି, ଚେତନ ପୁରୁଷ ନୁହନ୍ତି, ଅଜ ମଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି; ଏ ଦୁଇଙ୍କଠାରୁ ଯେ ପର, ମୁଁ ତାଙ୍କରି ଶରଣ ନେଇଛି।
12.210.33
चिन्तयन्तो हि यं नित्यं ब्रह्मेशानादयः प्रभुम् ।
निश्चयं नाधिगच्छन्ति तमस्मि शरणं गतः ॥ १२.२१०.३३ ॥
ବ୍ରହ୍ମା, ଈଶାନ ପ୍ରଭୃତି ଯାହାଙ୍କୁ ସର୍ବଦା ଚିନ୍ତା କରି ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ପାଆନ୍ତି ନାହିଁ, ସେହି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶରଣ ମୁଁ ନେଇଛି।
12.210.34
जितेन्द्रिया महात्मानो ज्ञानध्यानपरायणाः ।
यं प्राप्य न निवर्तन्ते तमस्मि शरणं गतः ॥ १२.२१०.३४ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜିତିଥିବା, ଜ୍ଞାନ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ନିରତ ମହାତ୍ମାମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ପାଇ ଫେରନ୍ତି ନାହାଁନ୍ତି, ମୁଁ ତାଙ୍କରି ଶରଣ ନେଇଛି।
12.210.35
एकांशेन जगत्सर्वमवष्टभ्य विभुः स्थितः ।
अग्राह्यं निर्गुणं नित्यं तमस्मि शरणं गतः ॥ १२.२१०.३५ ॥
ନିଜର ଏକ ଅଂଶ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଧାରଣ କରି ବିଭୁ ସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି; ଯେ ଅଗ୍ରାହ୍ୟ, ନିର୍ଗୁଣ ଓ ନିତ୍ୟ, ମୁଁ ତାଙ୍କରି ଶରଣ ନେଇଛି।
12.210.36
सोमार्काग्निमयं तेजो या च तारमयी द्युतिः ।
दिवि संजायते योऽयं स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.३६ ॥
ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଗ୍ନିମୟ ତେଜ ଓ ତାରକାମୟ ଦୀପ୍ତି ଯାହା ଆକାଶରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.37
गुणादिर्निर्गुणश्चाद्यो लक्ष्मीवांश्चेतनो ह्यजः ।
सूक्ष्मः सर्वगतो योगी स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.३७ ॥
ଗୁଣାଦି, ନିର୍ଗୁଣ, ଆଦ୍ୟ, ଲକ୍ଷ୍ମୀବାନ୍, ଚେତନ ଓ ନିଶ୍ଚୟ ଅଜ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସର୍ବଗତ, ଯୋଗୀ — ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.38
साङ्ख्ययोगाश्च ये चान्ये सिद्धाश्च परमर्षयः ।
यं विदित्वा विमुच्यन्ते स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.३८ ॥
ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗର ଅନୁଗାମୀମାନେ, ଅନ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ଓ ପରମ ଋଷିମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ଜାଣି ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି — ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.39
अव्यक्तः समधिष्ठाता अचिन्त्यः सदसत्परः ।
अस्थितिः प्रकृतिश्रेष्ठः स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.३९ ॥
ଅବ୍ୟକ୍ତ, ସମ୍ୟକ୍ ଅଧିଷ୍ଠାତା, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ସତ୍-ଅସତ୍ର ପର, ଅସ୍ଥିତି, ପ୍ରକୃତିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ — ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.40
क्षेत्रज्ञः पञ्चधा भुङ्क्ते प्रकृतिं पञ्चभिर्मुखैः ।
महान्गुणांश्च यो भुङ्क्ते स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.४० ॥
କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞ ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାରେ, ପାଞ୍ଚ ମୁଖ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକୃତିକୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି; ମହତ୍ ଓ ଗୁଣସମୂହକୁ ମଧ୍ୟ ଯିଏ ଭୋଗ କରନ୍ତି — ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.41
सूर्यमध्ये स्थितः सोमस्तस्य मध्ये च या स्थिता ।
भूतबाह्या च या दीप्तिः स महात्मा प्रसीदतु ॥ १२.२१०.४१ ॥
ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥିତ ସୋମ, ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯାହା ସ୍ଥିତ, ଏବଂ ଭୂତମାନଙ୍କ ବାହାରେ ଯେଉଁ ଦୀପ୍ତି — ସେହି ମହାତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
12.210.42
नमस्ते सर्वतः सर्वं सर्वतोक्षिशिरोमुख ।
निर्विकार नमस्तेऽस्तु साक्षी क्षेत्रध्रुवस्थितिः ॥ १२.२१०.४२ ॥
ସର୍ବତ୍ର ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ସର୍ବସ୍ୱରୂପ, ଯାହାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ, ଶିର ଓ ମୁଖ ସର୍ବତ୍ର; ହେ ନିର୍ବିକାର, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସାକ୍ଷୀ, କ୍ଷେତ୍ରରେ ଧ୍ରୁବ ରୂପେ ସ୍ଥିତ।
12.210.43
अतीन्द्रिय नमस्तुभ्यं लिङ्गैर्व्यक्तैर्न मीयसे ।
ये च त्वां नाभिजानन्ति संसारे संसरन्ति ते ॥ १२.२१०.४३ ॥
ହେ ଅତୀନ୍ଦ୍ରିୟ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ବ୍ୟକ୍ତ ଚିହ୍ନରେ ତୁମେ ମପାଯାଅ ନାହଁ। ଯେଉଁମାନେ ତୁମକୁ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ସଂସାରରେ ଭ୍ରମନ୍ତି।
12.210.44
कामक्रोधविनिर्मुक्ता रागद्वेषविवर्जिताः ।
मान्यभक्ता विजानन्ति न पुनर्भवका द्विजाः ॥ १२.२१०.४४ ॥
କାମକ୍ରୋଧରୁ ମୁକ୍ତ, ରାଗଦ୍ୱେଷରହିତ, ପୂଜ୍ୟଙ୍କ ଭକ୍ତ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଜାଣନ୍ତି; ସେମାନେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନେଉ ନାହାନ୍ତି।
12.210.45
एकान्तिनो हि निर्द्वन्द्वा निराशीःकर्मकारिणः ।
ज्ञानाग्निदग्धकर्माणस्त्वां विशन्ति विचिन्तकाः ॥ १२.२१०.४५ ॥
ଏକାଗ୍ର, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରହିତ, ଫଳେଚ୍ଛାହୀନ କର୍ମକାରୀ, ଜ୍ଞାନାଗ୍ନିରେ କର୍ମ ଦଗ୍ଧକାରୀ, ଚିନ୍ତାଶୀଳ ଲୋକମାନେ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।
12.210.46
अशरीरं शरीरस्थं समं सर्वेषु देहिषु ।
पुण्यपापविनिर्मुक्ता भक्तास्त्वां प्राविशन्त्युत ॥ १२.२१०.४६ ॥
ଅଶରୀରୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଶରୀରରେ ସ୍ଥିତ, ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କ ପ୍ରତି ସମାନ। ପୁଣ୍ୟପାପମୁକ୍ତ ଭକ୍ତମାନେ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।
12.210.47
अव्यक्तं बुद्ध्यहङ्कारमनोभूतेन्द्रियाणि च ।
त्वयि तानि च तेषु त्वं न तेषु त्वं न ते त्वयि ॥ १२.२१०.४७ ॥
ଅବ୍ୟକ୍ତ, ବୁଦ୍ଧି, ଅହଙ୍କାର, ମନ, ଭୂତ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ — ସେମାନେ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି; ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛ। ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାହଁ; ସେମାନେ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ନାହାନ୍ତି।
12.210.48
एकत्वान्यत्वनानात्वं ये विदुर्यान्ति ते परम् ।
समोसि सर्वभूतेषु न ते द्वेष्योस्ति न प्रियः ॥ १२.२१०.४८ ॥
ଏକତ୍ୱ, ଅନ୍ୟତ୍ୱ, ନାନାତ୍ୱ ଜାଣନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ପରମକୁ ପାଆନ୍ତି। ତୁମେ ସର୍ବଭୂତରେ ସମ; ତୁମ ପାଇଁ ଦ୍ୱେଷ୍ୟ ବା ପ୍ରିୟ କେହି ନାହାନ୍ତି।
12.210.49
समत्वमभिकाङ्क्षेऽहं भक्त्या वै नान्यचेतसा ।
चराचरमिदं सर्वं भूतग्रामं चतुर्विधम्।
त्वया त्वय्येव तत्प्रोतं सूत्रे मणिगणा इव ॥ १२.२१०.४९ ॥
ମୁଁ ଭକ୍ତିରେ, ଅନ୍ୟଚିତ୍ତ ନ ହୋଇ, ସମତ୍ୱ ଆକାଂକ୍ଷା କରେ। ଏହି ଚରାଚର, ଚାରି ପ୍ରକାରର ଭୂତସମୂହ, ତୁମ ଦ୍ୱାରା ତୁମରେ ହିଁ ସୂତ୍ରରେ ମଣିଗଣ ପରି ଗୁନ୍ଥା ହୋଇଛି।
12.210.50
स्रष्टा भोक्तासि कूटस्थो ह्यतत्वं तत्वसंज्ञिकः ।
अकर्ता हेतुरचलः पृथगात्मन्यवस्थितः ॥ १२.२१०.५० ॥
ତୁମେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଭୋକ୍ତା, କୂଟସ୍ଥ; ଅତତ୍ତ୍ୱକୁ ତତ୍ତ୍ୱ ନାମରେ ଡକାଯାଏ। ତୁମେ ଅକର୍ତ୍ତା, ହେତୁ, ଅଚଳ, ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ପୃଥକ୍ ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ।
12.210.51
न ते भूतेषु संयोगो भूततत्वगुणाधिकः ।
अहङ्कारेण बुद्ध्या वा न ते योगस्त्रिभिर्गुणैः ॥ १२.२१०.५१ ॥
ଭୂତଙ୍କ ସହ ତୁମର ସଂଯୋଗ ନାହିଁ; ତୁମେ ଭୂତତତ୍ତ୍ୱ-ଗୁଣଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛ। ଅହଙ୍କାର କିମ୍ବା ବୁଦ୍ଧିରେ ତୁମର ଯୋଗ ନାହିଁ, ତିନି ଗୁଣ ସହ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
12.210.52
न मोक्षधर्मो वा न त्वं नारम्भो जन्म वा पुनः ।
जरामरणमोक्षार्थं त्वां प्रपन्नोस्मि सर्वग ॥ १२.२१०.५२ ॥
ମୋକ୍ଷଧର୍ମ ନାହିଁ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ନାହଁ, ଆରମ୍ଭ ନାହିଁ, ଜନ୍ମ ନାହିଁ, ପୁନର୍ଜନ୍ମ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ଜରା-ମରଣରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ମୁଁ ତୁମ ଶରଣରେ ଆସିଛି, ହେ ସର୍ବଗ।
12.210.53
ईश्वरोसि जगन्नाथ ततः परम उच्यसे ।
भक्तानां यद्धितं देव तद्ध्याहि त्रिदशेश्वर ॥ १२.२१०.५३ ॥
ତୁମେ ଈଶ୍ୱର, ଜଗତର ନାଥ; ତେଣୁ ତୁମେ ପରମ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛ। ହେ ଦେବ, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ହିତ ଯାହା ତାହା କୁହ, ହେ ଦେବେଶ୍ୱର।
12.210.54
विषयैरिन्द्रियैर्वाऽपि न मे भूयः समागमः ।
पृथिवीं यातु गन्धो वै रसं यातु जलं तथा ॥ १२.२१०.५४ ॥
ବିଷୟ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସହ ମୋର ଆଉ ସଂଯୋଗ ହେବ ନାହିଁ। ଗନ୍ଧ ପୃଥିବୀକୁ ଯାଉ; ରସ ମଧ୍ୟ ଜଳକୁ ଯାଉ।
12.210.55
तेजो हुताशनं यातु स्पर्शो यातु च मारुतम् ।
श्रोत्रमाकाशमप्येतु मनो वैकारिकं पुनः ॥ १२.२१०.५५ ॥
ତେଜ ଅଗ୍ନିରେ ଲୀନ ହେଉ, ସ୍ପର୍ଶ ବାୟୁରେ ଲୀନ ହେଉ, ଶ୍ରବଣ ଆକାଶରେ ଲୀନ ହେଉ, ଏବଂ ବିକାରଜ ମନ ପୁଣି (ନିଜ ମୂଳରେ) ଲୀନ ହେଉ।
12.210.56
इन्द्रियाण्यपि संयान्तु स्वासुस्वासु च योनिषु ।
पृथिवी यातु सलिलमापोग्निमनलोऽनिलम् ॥ १२.२१०.५६ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ଯୋନିରେ ଲୀନ ହେଉ। ପୃଥିବୀ ଜଳରେ, ଜଳ ଅଗ୍ନିରେ, ଅଗ୍ନି ବାୟୁରେ ଲୀନ ହେଉ।
12.210.57
वायुराकाशमप्येतु मनश्चाकाश एव च ।
अहंकारं मनो यातु मोहनं सर्वदेहिनाम् ॥ १२.२१०.५७ ॥
ବାୟୁ ଆକାଶରେ ଲୀନ ହେଉ; ମନ ମଧ୍ୟ ଆକାଶରେ ହିଁ ଲୀନ ହେଉ। ମନ ଅହଂକାରରେ ଲୀନ ହେଉ — ଯାହା ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କୁ ମୋହିତ କରେ।
12.210.58
अहंकारस्ततो बुद्धिं बुद्धिरव्यक्तमच्युत ॥ १२.२१०.५८ ॥
ତା'ପରେ ଅହଂକାର ବୁଦ୍ଧିରେ ଲୀନ ହେଉ; ବୁଦ୍ଧି ଅବ୍ୟକ୍ତରେ ଲୀନ ହେଉ — ହେ ଅଚ୍ୟୁତ।
12.210.59
प्रधाने प्रकृतिं याते गुणसाम्ये व्यवस्थिते ।
वियोगः सर्वकरणैर्गुणैर्भूतैश्च मे भवेत् ॥ १२.२१०.५९ ॥
ପ୍ରକୃତି ପ୍ରଧାନରେ ଲୀନ ହେଲେ, ଗୁଣସାମ୍ୟ ସ୍ଥିର ହେଲେ, ମୋର ସମସ୍ତ କରଣ, ଗୁଣ ଓ ଭୂତ ସହ ବିୟୋଗ ହେଉ।
12.210.60
निष्केवलं पदं तात काङ्क्षेऽहं परमं तव ।
एकीभावस्त्वया मेऽस्तु न मे जन्म भवेत्पुनः ॥ १२.२१०.६० ॥
ହେ ତାତ, ତୁମର ସେହି ପରମ, ନିଷ୍କେବଳ ପଦକୁ ମୁଁ କାମନା କରେ। ତୁମ ସହ ମୋର ଏକୀଭାବ ହେଉ; ମୋର ପୁଣି ଜନ୍ମ ନ ହେଉ।
12.210.61
त्वद्बुद्धिस्त्वद्गतप्राणस्त्वद्भक्तिस्त्वत्परायणः ।
त्वामेवाहं स्मरिष्यामि मरणे पर्युपस्थिते ॥ १२.२१०.६१ ॥
ତୁମ ଉପରେ ସ୍ଥିର ବୁଦ୍ଧି, ତୁମରେ ଲୀନ ପ୍ରାଣ, ତୁମ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଏବଂ ତୁମକୁ ପରମ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିବା ସ୍ଥିତି ସହିତ—ମୃତ୍ୟୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ମୁଁ କେବଳ ତୁମକୁ ସ୍ମରଣ କରିବି।
12.210.62
पूर्वदेहकृता ये तु व्याधयः प्रविशन्तु माम् ।
अर्दयन्तु च दुःखानि ऋणं मे प्रविमुञ्चतु ॥ १२.२१०.६२ ॥
ପୂର୍ବ ଦେହରେ କୃତ ଯେଉଁ ବ୍ୟାଧି ଅଛି, ସେମାନେ ମୋ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ; ଦୁଃଖକୁ ପୀଡ଼ିତ କରନ୍ତୁ; ମୋ ଋଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁକ୍ତ ହେଉ।
12.210.63
अनुध्यातोऽसि देवेश न मे जन्म भवेत्पुनः ।
तस्माद्ब्रवीमि कर्माणि ऋणं मे न भवेदिति ॥ १२.२१०.६३ ॥
ହେ ଦେବେଶ, ତୁମେ ହିଁ ଧ୍ୟାତ ହୋଇଛ; ମୋର ପୁନଃ ଜନ୍ମ ନ ହେଉ। ତେଣୁ କହୁଛି—ମୋର କର୍ମ ମୋ ପାଇଁ ଋଣ ନ ହେଉ।
12.210.64
नोपतिष्ठन्तु मां सर्वे व्याधयः पूर्वसंचिताः ।
अनृणो गन्तुमिच्छामि तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ १२.२१०.६४ ॥
ପୂର୍ବରେ ସଞ୍ଚିତ ସମସ୍ତ ବ୍ୟାଧି ମୋ ପାଖକୁ ନ ଆସନ୍ତୁ; ଋଣମୁକ୍ତ ହୋଇ ସେହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପରମ ପଦକୁ ଯିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
12.210.65
अहं भगवतस्तस्य मम चासौ सनातनः ।
तस्याहं न प्रणश्यासि स च मे न प्रणश्यति ॥ १२.२१०.६५ ॥
ମୁଁ ସେହି ଭଗବାନଙ୍କର; ସେ ମୋର—ସେ ସନାତନ। ମୁଁ ତାଙ୍କଠାରୁ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ; ସେ ମୋଠାରୁ ନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।
12.210.66
कर्मेन्द्रियामि संयम्य पञ्च बुद्धीन्द्रियाणि च ।
दशेन्द्रियाणि मनसि अहंकारे तथा मनः ॥ १२.२१०.६६ ॥
କର୍ମେନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ପାଞ୍ଚ ଜ୍ଞାନେନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ସଂଯମ କରି, ଦଶ ଇନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ମନରେ ଏବଂ ମନକୁ ଅହଙ୍କାରରେ ଲୀନ କରିବା ଉଚିତ।
12.210.67
अहंकारं तथा बुद्धौ बुद्धिमात्मनि योजयेत् ।
यतबुद्धीन्द्रियः पश्येद्बुद्ध्या बुद्ध्येत्परात्पम् ॥ १२.२१०.६७ ॥
ଅହଂକାରକୁ ବୁଦ୍ଧିରେ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଆତ୍ମାରେ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ। ଜ୍ଞାନେନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ସଂଯତ କରି ବୁଦ୍ଧିରେ ଦେଖି ପରରୁ ପରକୁ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
12.210.68
ममायमिति यस्याहं येन सर्वमिदं तततम् ।
ततो बुद्धेः परं बुद्ध्वा लभते न पुनर्भवम् ॥ १२.२१०.६८ ॥
'ଏହା ମୋର' ଏହିପରି ଯାହା ପାଇଁ ମୁଁ ଅଛି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏ ସବୁ ବ୍ୟାପ୍ତ — ବୁଦ୍ଧିରୁ ପରକୁ ଜାଣି ସେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ପାଏ ନାହିଁ।
12.210.69
मरणे समनुप्राप्ते यश्चैवं मामनुस्मरेत् ।
अपि पापसमाचारः स याति परमां गतिम् ॥ १२.२१०.६९ ॥
ମରଣ ନିକଟ ହେଲେ ଯେ ଏପରି ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରେ, ସେ ପାପାଚାରୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପରମ ଗତି ପାଏ।
12.210.70
ओं नमो भगवते तस्मै देहिनां परमात्मने ।
नारायणाय भक्तानामेकनिष्ठाय शाश्वते ॥ १२.२१०.७० ॥
ଓଁ, ଦେହଧାରୀଙ୍କ ପରମାତ୍ମା ସେହି ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଭକ୍ତଙ୍କ ଏକନିଷ୍ଠ, ଶାଶ୍ୱତ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
12.210.71
इमामनुस्मृतिं दिव्यां वैष्णवीं सुसमाहितः ।
स्वपन्विबुद्धश्च पठेद्यत्र तत्र समभ्यसेत् ॥ १२.२१०.७१ ॥
ଏହି ଦିବ୍ୟ ବୈଷ୍ଣବୀ ସ୍ମୃତିକୁ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ, ଶୋଇଲାବେଳେ ଓ ଜାଗ୍ରତ ଅବସ୍ଥାରେ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ; ଯେଉଁଠି ଥାଆନ୍ତୁ ଏହାର ଅଭ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ।
12.210.72
पौर्णमास्याममावास्यां द्वादश्यां च विशेषतः ।
श्रावयेच्छ्रद्दधानांश्च मद्भक्तांश्च विशेषतः ॥ १२.२१०.७२ ॥
ପୂର୍ଣ୍ଣିମା, ଅମାବାସ୍ୟା ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ଦ୍ୱାଦଶୀରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନମାନଙ୍କୁ, ବିଶେଷ କରି ମୋ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଏହା ଶୁଣାଇବା ଉଚିତ।
12.210.73
यद्यहंकारमाश्रित्य यज्ञदानतपः क्रियाः ।
कुर्वंस्तत्फलमाप्नोति पुनरावर्तनं न तु ॥ १२.२१०.७३ ॥
ଯଦି କେହି ଅହଙ୍କାରକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ତପସ୍ୟାର କର୍ମ କରେ, ସେ ତାହାର ଫଳ ପାଏ; କିନ୍ତୁ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଚକ୍ରରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।
12.210.74
अभ्यर्चयन्पितॄन्देवान्पठञ्जुह्वन्यलिं ददत् ।
ज्वलन्नग्निं स्मरेद्यो मां स याति परमां गतिम् ॥ १२.२१०.७४ ॥
ଯିଏ ପିତୃ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ପାଠ କରେ, ହୋମ କରେ, ଅଞ୍ଜଳି ଦିଏ ଏବଂ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିରେ ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରେ, ସେ ପରମ ଗତି ପାଏ।
12.210.75
यज्ञो दानं तपश्चैव पावनानि शरीरिणाम् ।
यज्ञं दानं तपस्तस्मात्कुर्यादाशीर्विवर्जितः ॥ १२.२१०.७५ ॥
ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ତପସ୍ୟା ହିଁ ଦେହଧାରୀଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରେ। ତେଣୁ ଫଳାଶା ବିନା ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ତପସ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ।
12.210.76
नम इत्येव यो ब्रूयान्मद्भक्तः श्रद्धयान्वितः ।
तस्याक्षयो भवेल्लोकः श्वपाकस्यापि नारद ॥ १२.२१०.७६ ॥
ଯେ ମୋର ଭକ୍ତ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ କେବଳ 'ନମଃ' କହେ, ତା'ର ଅକ୍ଷୟ ଲୋକ ମିଳେ, ସେ ଚଣ୍ଡାଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ନାରଦ।
12.210.77
किं पुनर्ये यजन्ते मां साधका विधिपूर्वकम् ।
श्रद्धावन्तो यतात्मानस्ते मां यान्ति मदाश्रिताः ॥ १२.२१०.७७ ॥
ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ ଓ ସଂଯମୀ ସାଧକମାନେ ବିଧି ଅନୁସାରେ ମୋର ପୂଜା କରନ୍ତି; ସେମାନେ ମୋତେ ଆଶ୍ରୟ କରି ମୋତେ ହିଁ ପାଆନ୍ତି — ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କ'ଣ କହିବି!
12.210.78
कर्माण्याद्यन्तवन्तीह मद्भक्तोऽमृतमश्नुते ।
मामेव तस्माद्देवर्षे ध्याहि नित्यमतन्द्रितः।
अवाप्स्यसि ततः सिद्धिं द्रक्ष्यस्येव पदं मम ॥ १२.२१०.७८ ॥
ଏଠାରେ କର୍ମର ଆଦି ଓ ଅନ୍ତ ଅଛି; କିନ୍ତୁ ମୋର ଭକ୍ତ ଅମୃତ ପାଏ। ଅତଏବ, ହେ ଦେବର୍ଷି, ଅଳସତା ବିନା ସର୍ବଦା ମୋର ଧ୍ୟାନ କର; ତେବେ ତୁମେ ସିଦ୍ଧି ପାଇବ ଏବଂ ମୋର ପଦ ଦେଖିବ।
12.210.79
अज्ञानिने च यो ज्ञानं दद्याद्धर्मोपदेशनम् ।
कृत्स्नां वा पृथिवीं दद्यात्तेन तुल्यं न तत्फलम् ॥ १२.२१०.७९ ॥
ଯେ ଅଜ୍ଞାନୀକୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ଧର୍ମୋପଦେଶ ଦିଏ, କିମ୍ବା ସମୁଦାୟ ପୃଥିବୀ ଦାନ କରେ — ତାହାର ସମାନ ଫଳ ନାହିଁ।
12.210.80
तस्मात्प्रेदयं साधुभ्यो जन्मबन्धभयापहम् ।
एवं दत्त्वा नरश्रेष्ठ श्रेयो वीर्यं च विन्दति ॥ १२.२१०.८० ॥
ତେଣୁ ଜନ୍ମବନ୍ଧନର ଭୟ ଦୂର କରୁଥିବା ଏହି ଜ୍ଞାନ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ। ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏପରି ଦାନ କଲେ ମାନବ ଶ୍ରେୟ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟ ପାଏ।
12.210.81
अश्वमेधसहस्राणां सहस्रं यः समाचरेत् ।
नासौ पदमवाप्नोति मद्भक्तैर्यदवाप्यते ॥ १२.२१०.८१ ॥
ଯେ ହଜାର ହଜାର ଅଶ୍ବମେଧ ଯଜ୍ଞ କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ଯାହା ପାଆନ୍ତି ସେହି ପଦ ପାଏ ନାହିଁ।
12.210.82
एवं पृष्टः पुरा तेन नारदेन सुरर्षिणा ।
यदुवाच तदाऽसौ भो तदुक्तं तव सुव्रत ॥ १२.२१०.८२ ॥
ପୂର୍ବେ ଦେବର୍ଷି ନାରଦ ଏପରି ପଚାରିଲେ ସେ ଯାହା କହିଥିଲେ, ହେ ସୁବ୍ରତ, ତାହା ତୁମକୁ କହିଲି।
12.210.83
त्वमप्येकमना भूत्वा ध्याहि ज्ञेयं गुणातिगम् ।
भजस्व सर्वभावेन परमात्मानमव्ययम् ॥ १२.२१०.८३ ॥
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତ ହୋଇ ଗୁଣାତୀତ ଜ୍ଞେୟଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କର। ସର୍ବଭାବରେ ଅବ୍ୟୟ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ଭଜ।
12.210.84
श्रुत्वैतन्नारदो वाक्यं दिव्यं नारायणेरितम् ।
अत्यन्तभक्तिमान्देव एकान्तत्वमुपेयिवान् ॥ १२.२१०.८४ ॥
ନାରାୟଣଙ୍କ କଥିତ ଏହି ଦିବ୍ୟ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିମାନ ନାରଦ ଏକାନ୍ତ ଭକ୍ତି ପାଇଲେ।
12.210.85
नारायणमृषिं देवं दशवर्षाण्यनन्यभाक् ।
इदं जपन्वै प्राप्नोति तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ १२.२१०.८५ ॥
ନାରାୟଣ ଋଷି ଦେବତାଙ୍କୁ ଦଶ ବର୍ଷ ଅନନ୍ୟ ଭାବରେ ଭଜନା କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ଏହି (ମନ୍ତ୍ର) ଜପ କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସେହି ପରମ ପଦ ନିଶ୍ଚୟ ପାଏ।
12.210.86
किं तस्य बहुभिर्मन्त्रैर्भक्तिर्यस्य जनार्दने ।
नमो नारायणायेति मन्त्रः सर्वार्थसाधकः ॥ १२.२१०.८६ ॥
ଯାହାର ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଅଛି, ତା'ର ବହୁ ମନ୍ତ୍ରରେ କଅଣ ପ୍ରୟୋଜନ? 'ନମୋ ନାରାୟଣାୟ' ଏହି ମନ୍ତ୍ର ହିଁ ସର୍ବ ଅର୍ଥ ସାଧନ କରେ।
12.210.87
इमां रहस्यां परमामनुस्मृति ।
मधीत्य बुद्धिं लभते च नैष्ठिकीम्।
विहाय दुःखान्यवमुच्य सङ्कटा ।
त्स वीतरागो विगतज्वरः सुखी ॥ १२.२१०.८७ ॥
ଏହି ପରମ ଗୁହ୍ୟ ସ୍ମୃତିକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରି ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ଥିର ବୁଦ୍ଧି ପାଏ। ଦୁଃଖ ଓ ସଙ୍କଟ ତ୍ୟାଗ କରି ସେ ବୀତରାଗ, ସନ୍ତାପହୀନ ଓ ସୁଖୀ ହୁଏ।