マハーバーラタ · 章 12.216
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.216.1
अत्रोपायं प्रवक्ष्यामि यथावच्छास्त्रचक्षुषा ।
तत्त्वज्ञानाच्चरन्राजन्प्राप्नुयात्परमां गतिम् ॥ १२.२१६.१ ॥
ここで私は聖典の眼によって、正しく方法を説こう。王よ、真実の知によって行う者は至上の境地に至る。
12.216.2
सर्वेषामेव भूतानां पुरुषः श्रेष्ठ उच्यते ।
पुरुषेभ्यो द्विजानाहुर्द्विजेभ्यो मन्त्रदर्शिनः ॥ १२.२१६.२ ॥
あらゆる存在の中で人間が最も優れていると言われる。人間の中では再生者、再生者の中ではマントラを見る者が最も優れているという。
12.216.3
सर्वभूतात्मभूतास्ते सर्वज्ञाः सर्वदर्शिनः ।
ब्राह्मणा वेदशास्त्रज्ञास्तत्त्वार्थगतनिश्चयाः ॥ १२.२१६.३ ॥
彼らはあらゆる存在の真の自己であり、すべてを知り、すべてを見る。ヴェーダと聖典に通じ、真実の意味に確信をもつバラモンである。
12.216.4
नेत्रहीनो यथा ह्येकः कृच्छ्राणि लभतेऽध्वनि ।
ज्ञानहीनस्तथा लोके तस्माज्ज्ञानविदोऽधिकाः ॥ १२.२१६.४ ॥
目の見えない人が道で苦難に遭うように、世の中で知を持たない人もそうである。ゆえに知者はより優れている。
12.216.5
तांस्तानुपासते धर्मान्धर्मकामा यथागमम् ।
न त्वेषामर्थसामान्यमन्तरेण गुणानिमान् ॥ १२.२१६.५ ॥
法を求める者は聖典に従って様々な法を行う。しかし、それらの共通の意味がなければ、これらの徳は(得られない)。
12.216.6
वाग्देहमनसां शौचं क्षमा सत्यं धृतिः स्मृतिः ।
सर्वधर्मेषु धर्मज्ञा ज्ञापयन्ति गुणाञ्छुभान् ॥ १२.२१६.६ ॥
言葉・身体・心の清浄、忍耐、真実、堅固さ、念い。あらゆる法において、法を知る者はこれら吉祥な徳を示す。
12.216.7
यदिदं ब्रह्मणो रूपं ब्रह्मंचर्यमिति स्मृतम् ।
परं तत्सर्वधर्मेभ्यस्तेन यान्ति परां गतिम् ॥ १२.२१६.७ ॥
これは梵の姿と呼ばれる梵行であり、あらゆる法に勝って最高である。これによって人々は最高の境地に至る。
12.216.8
लिङ्गसंयोगहीनं यच्छब्दस्पर्शविवर्जितम् ।
श्रोत्रेण श्रवणं चैव चक्षुषा चैव दर्शनम् ॥ १२.२१६.८ ॥
性的結合を離れ、声と触れを離れたもの、それがまた耳で聞くことであり、目で見ることでもある。
12.216.9
वाक्संभाषाप्रवृत्तं यत्तन्मनः परिवर्जितम् ।
बुद्ध्या चाध्यवसीयीत ब्रह्मचर्यमकल्मषम् ॥ १२.२१६.९ ॥
言葉や会話に没頭する心は捨てるべきである。そして知性によって、汚れなき梵行を決意すべきである。
12.216.10
सम्यग्वृत्तिर्ब्रह्मलोकं प्राप्नुयान्मध्यमः सुरान् ।
द्विजाग्र्यो जायते विद्वान्कन्यसीं वृत्तिमास्थितः ॥ १२.२१६.१० ॥
正しい行いをする者はブラフマーの世界に至るべきである。中位の者は神々に至る。再生族の中で最も優れた者は、最高の行いを身につけて学識ある者として生まれる。
12.216.11
सुदुष्करं ब्रह्मचर्यमुपायं तत्र मे शृणु ।
संप्रदीप्तमुदीर्णं च निगृह्णीयाद्द्विजो मनः ॥ १२.२१६.११ ॥
梵行は極めて困難である。その方法を私から聞け。再生族は燃え上がり高ぶる心を抑えるべきである。
12.216.12
योषितां न कथा श्राव्या न निरीक्ष्या निरम्बराः ।
कथंचिद्दर्शनादासां दुर्बलानां विशेद्रजः ॥ १२.२१६.१२ ॥
女性の話を聞いてはならず、裸の女性を見てはならない。どうにかして彼女らを見ると、弱い者には情欲が入り込む。
12.216.13
रागोत्पन्नश्चेरत्कृच्छ्रमह्नस्त्रिः प्रविशेदपः ।
मग्नस्त्वप्स्वेव मनसा त्रिर्जपेदघमर्षणम् ॥ १२.२१६.१३ ॥
欲望から生じたなら、昼に三度水に入り、水中に沈んで心の中でアグハマルシャナを三度唱えよ。
12.216.14
पाप्मानं निर्दहेदेवमन्तर्भूतरजोमयम् ।
ज्ञानयुक्तेन मनसा संततेन विचक्षणः ॥ १२.२१६.१४ ॥
このように賢者は、内に潜む激情（ラジャス）からなる罪を、知識に結ばれた絶え間ない心で焼き尽くすべし。
12.216.15
कुणपामेध्यसंयुक्तं यद्वदच्छिद्रबन्धनम् ।
तद्वद्देहगतं विद्यादात्मानं देहबन्धनम् ॥ १२.२१६.१५ ॥
穴のない結び目が死体と不浄に結ばれているように、身体に宿る自己こそ身体の束縛であると知るべし。
12.216.16
अमेध्यपूर्णं यद्भाण्डं श्लेष्मान्तकलिलावृतम् ।
नेच्छते वीक्षितुं भाण्डं कुतः स्प्रष्टुं प्रवर्तते ॥ १२.२१६.१६ ॥
不浄に満ち、痰や汚物に覆われた器は、見ることさえ望まれない。ましてや触れようとどうして思うだろうか。
12.216.17
देहभाण्डं मलैः पूर्णं बहिः स्वेदजलावृतम् ।
बीभत्सं नरनारीणां ज्ञानिनां नरकं मतम् ॥ १२.२१६.१७ ॥
身体という器は汚物に満ち、外は汗と水に覆われて忌まわしい。男女のこの身体は、智者にとっては地獄と考えられている。
12.216.18
छिद्रकुम्भो यथा स्रावं सृजते तद्गतं दृढम् ।
अन्तस्यं स्रंसते तद्वज्जलं देहेषु देहिनाम् ॥ १२.२१६.१८ ॥
穴のあいた壺が、中に固く保たれた水を漏らすように、内の水は有身の者たちの身体から流れ出る。
12.216.19
श्लेष्माश्रुमूत्रकलिलं पुरीषं शुक्लमेव च ।
कफजालविनिर्यासः सरसश्चित्त मुञ्चय ॥ १२.२१६.१९ ॥
痰、涙、尿、沈殿物、糞便、精液、そして痰の網から滲み出る液——ああ心よ、それらを手放せ。
12.216.20
वातपित्तकफान्रक्तं त्वङ्भांसं स्नायुमस्थि च ।
मज्जां देहं सिराजालैस्तर्पयन्ति रसा नृणाम् ॥ १२.२१६.२० ॥
風、胆汁、痰、血、皮、肉、腱、骨、髄——諸の液は脈の網を通じて人の身体を満たす。
12.216.21
दश विद्याद्धमन्योऽत्र पञ्चेन्द्रियगुणावहाः ।
याभिः सूक्ष्माः प्रजायन्ते धमन्योऽन्याः सहस्रशः ॥ १२.२१६.२१ ॥
ここには五感の性質を運ぶ十の主要な脈があると知れ。そこから千の細い脈が生じる。
12.216.22
एवमेताः सिरा नद्यो रसोदा देहसागरम् ।
तर्पयन्ति यथाकालमापगा इव सागरम् ॥ १२.२१६.२२ ॥
このように、これらの脈は液を運ぶ川であり、時に応じて身体の海を満たす。川が海を満たすように。
12.216.23
मध्ये च हृदयस्यैका सिरा तत्र मनोवहा ।
शुक्रं संकल्पजं नॄणां सर्वगात्रैर्विमुञ्चति ॥ १२.२१६.२३ ॥
心臓の中央に一本の脈があり、意を運ぶ。そこから、意志より生じた精液が人のすべての肢体に放たれる。
12.216.24
सर्वगात्रप्रतायिन्यस्तस्या ह्यनुगताः सिराः ।
नेत्रयोः प्रतिपद्यन्ते वहन्त्यस्तैजसं गुणम् ॥ १२.२१६.२४ ॥
全身の肢体に広がり、それに従う脈は眼に至る。それらは火の性質を運ぶ。
12.216.25
पयस्यन्तर्हितं सर्पिर्यद्वन्निर्मथ्यते खजैः ।
शुक्रं निर्मथ्यते तद्वद्देहसंकल्पजैः खजैः ॥ १२.२१६.२५ ॥
牛乳に隠れたギーが、穴（カジャ）を通して攪拌されて取り出されるように、身体の意志から生じた穴によって精液も攪拌されて取り出される。
12.216.26
स्वप्नेऽप्येवं यथाऽभ्येति मनः संकल्पजं रजः ।
शुक्रमस्पर्शजं देहात्सृजन्त्यस्य मनोवहाः ॥ १२.२१६.२६ ॥
夢の中でさえ、心の決意から生じたラジャスが起こるように、彼の意を運ぶ脈は、接触なしに生じた精液を身体から放出する。
12.216.27
महर्षिर्भगवानत्रिर्वेद तच्छ्रुक्रसंभवम् ।
नृबीजमिन्द्रदैवत्यं तस्मादिन्द्रियमुच्यते ॥ १२.२१६.२७ ॥
偉大な聖仙、尊き阿トリはそのシュクラから生じる根源を知った。人の種子の神格はインドラであり、それゆえ「根（インドリヤ）」と呼ばれる。
12.216.28
ये वै शुक्रगतिं विद्युर्भूतसंकरकारिकाम् ।
विरागा दग्धदोषास्ते नाप्नुयुर्देहसंभवम् ॥ १२.२१६.२८ ॥
存在の混交を引き起こすシュクラの行方を知る者は、離欲し、欠点を焼き尽くした者として、身体に生まれることがない。
12.216.29
गुणानां साम्यमागम्य मनसैव मनोवहम् ।
देहकर्म नुदन्प्राणानन्तकाले विमुच्यते ॥ १२.२१६.२९ ॥
諸性質の均衡に至り、心のみによって意を運ぶ脈、身体の行為、生気を退けて、臨終の時に解脱する。
12.216.30
भविता मनसो ज्ञानं मन एव प्रजायते ।
ज्योतिष्मद्विरजो नित्यं मन्त्रसिद्धं महात्मनाम् ॥ १२.२१६.३० ॥
心の知が生じ、心そのものが生起する。偉大な魂の心は光り輝き、ラジャスを離れ、常にマントラによって成就している。
12.216.31
तस्मात्तदभिघाताय कर्म कुर्यादकल्मषम् ।
देहबीजं समुत्पन्नमस्मित्कर्मणि विद्यते ॥ १२.२१६.३१ ॥
ゆえに、それを滅ぼすために清浄な行為をなすべきである。この行為の中に、生じた身体の種子が存在している。
12.216.32
न स्मरेन्न प्रयुञ्जीत ज्ञानी तत्कर्म बुद्धिमान् ।
रजस्तमश्च हित्वेह न तिर्यग्गतिमाप्नुयात् ॥ १२.२१६.३२ ॥
智慧ある者はその行為を思い起こさず、また実行してはならない。ここでラジャスとタマスを捨てれば、彼は畜生の境涯に至ることはない。
12.216.33
तरुणाधिगतं ज्ञानं जरादुर्बलतां गतम् ।
विपक्वबुद्धिः कालेन आदत्ते मानसं बलम् ॥ १२.२१६.३३ ॥
若い時に得た知識は老衰の弱さに陥る。時とともに知恵の熟した者は、心の力を取り戻す。
12.216.34
एव पुत्रकलत्रेषु ज्ञातिसंबन्धिबन्धुषु ।
आदत्ते हृदये कामं व्याध्यादिभिरभिप्लुतः ॥ १२.२१६.३४ ॥
このように、息子や妻、親族、姻戚、友人への欲望を心に抱き、病などに圧倒されている。
12.216.35
यतस्ततः परिपतन्नविन्दन्सुखमण्वपि ।
बहुदुःखसमापन्नः पश्चान्निर्वेदमास्थितः।
ज्ञानवृक्षं समाश्रित्य पश्चान्निर्वृतिमश्नुते ॥ १२.२१६.३५ ॥
あちこちをさまよい、わずかな幸福さえ得られず、多くの苦しみに襲われて、後に厭離を得る。知恵の木に身を寄せて、後に安らぎに至る。
12.216.36
सुदुर्गमिव पन्थानमतीत्य गुणबन्धनम् ।
यथा पश्येत्तथा दोषानतीत्यामृतमश्नुते ॥ १२.२१६.३६ ॥
きわめて険しい道のような、性質の束縛を越えて。欠点を見るように、それらを越えて不死に至る。