Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.22

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

12.22.1

अस्मिन्नेवान्तरे वाक्यं पुनरेवार्जुनोऽब्रवीत् ।
निर्विण्णमनसं ज्येष्ठमिदं भ्रातरमच्युतम् ॥ १२.२२.१ ॥

ଏହି ସମୟରେ ଅର୍ଜୁନ ପୁଣି ଖିନ୍ନ ମନର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

12.22.2

क्षत्रधर्मेण धर्मज्ञ प्राप्य राज्यं सुदुर्लभम् ।
जित्वा चारीन्नरश्रेष्ठ तप्यते किं भृशं भवान् ॥ १२.२२.२ ॥

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ! କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମରେ ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ରାଜ୍ୟ ପାଇ ଓ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଜିତି ମଧ୍ୟ ଆପଣ କାହିଁକି ଏତେ ସନ୍ତାପ କରୁଛନ୍ତି?

12.22.3

क्षत्रियाणां महाराज संग्रामे निधनं मतम् ।
विशिष्टं बहुभिर्यज्ञैः क्षत्रधर्ममनुस्मर ॥ १२.२२.३ ॥

ହେ ମହାରାଜ! କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ବହୁ ଯଜ୍ଞ ଅପେକ୍ଷା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ମନାଯାଇଛି। କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମକୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତୁ।

12.22.4

ब्राह्मणानां तपस्त्यागः प्रेत्य धर्मविधिः स्मृतः ।
क्षत्रियाणां च निधनं संग्रामे विहितं प्रभो ॥ १२.२२.४ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତପ ଓ ତ୍ୟାଗ ମୃତ୍ୟୁ ପରର ଧର୍ମବିଧି ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ହେ ପ୍ରଭୋ, କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ବିହିତ।

12.22.5

क्षात्रधर्मो महारौद्रः शस्त्रनित्य इति स्मृतः ।
वधश्च भरतश्रेष्ठ काले शस्त्रेण संयुगे ॥ १२.२२.५ ॥

କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ସର୍ବଦା ଶସ୍ତ୍ର ସହିତ ଜଡିତ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯଥାସମୟରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସ୍ତ୍ରରେ ବଧ ମଧ୍ୟ ତାହାରି ଅଙ୍ଗ।

12.22.6

ब्राह्मणस्यापि चेद्राजन्क्षत्रधर्मेण वर्ततः ।
प्रशस्तं जीवितं लोके क्षत्रं हि ब्रह्मसंभवम् ॥ १२.२२.६ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ଯଦି କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ଆଚରଣ କରେ, ତେବେ ଜଗତରେ ତାହାର ଜୀବନ ପ୍ରଶଂସନୀୟ; କାରଣ କ୍ଷତ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।

12.22.7

न त्यागो न पुनर्यज्ञो न तपो मनुजेश्वर ।
क्षत्रियस्य विधीयन्ते न परस्वोपजीवनम् ॥ १२.२२.७ ॥

ହେ ମନୁଜେଶ୍ୱର, କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ପାଇଁ ତ୍ୟାଗ, ପୁନଃ ଯଜ୍ଞ, ତପ ବିଧିତ ନୁହେଁ; ପରର ଧନରେ ଜୀବିକା ମଧ୍ୟ ବିଧିତ ନୁହେଁ।

12.22.8

स भवान्सर्वधर्मज्ञो धर्मात्मा भरतर्षभ ।
राजा मनीषी निपुणो लोके दृष्टपरावरः ॥ १२.२२.८ ॥

ଆପଣ ସର୍ବଧର୍ମଜ୍ଞ, ଧର୍ମାତ୍ମା, ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ; ରାଜା, ମନୀଷୀ, ନିପୁଣ ଏବଂ ଜଗତର ଉଚ୍ଚ-ନୀଚ ଦେଖିଥିବା ଅଟନ୍ତି।

12.22.9

त्यक्त्वा संतापजं शोकं दंशितो भव कर्मणि ।
क्षत्रियस्य विशेषेण हृदयं वज्रसन्निभम् ॥ १२.२२.९ ॥

ସନ୍ତାପରୁ ଜାତ ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କରି କର୍ମ ପାଇଁ ସଜ୍ଜିତ ହୁଅ; କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ହୃଦୟ ବିଶେଷ ଭାବେ ବଜ୍ର ସମାନ।

12.22.10

जित्वाऽरीन्क्षत्रधर्मेण प्राप्य राज्यमकण्टकम् ।
विजितात्मा मनुष्येन्द्र यज्ञदानपरो भव ॥ १२.२२.१० ॥

କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମରେ ଶତ୍ରୁ ଜିତି, ନିଷ୍କଣ୍ଟକ ରାଜ୍ୟ ପାଇ, ହେ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ର, ଆତ୍ମଜୟୀ ହୋଇ ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନରେ ତତ୍ପର ହୁଅ।

12.22.11

इन्द्रो वै ब्रह्मणः पुत्रः क्षत्रियः कर्मणाऽभवत् ।
ज्ञातीनां पापवृत्तीनां जघान नवतीर्नव ॥ १२.२२.११ ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର; କର୍ମରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ ହେଲେ। ପାପବୃତ୍ତି ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ନବେ ଆଉ ନଅ ଜଣଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।

12.22.12

तच्चास्य कर्म पूज्यं च प्रशस्यं च विशांपते ।
तेनेन्द्रत्वं समापेदे देवानामिति नः श्रुतम् ॥ १२.२२.१२ ॥

ତାଙ୍କର ସେ କର୍ମ ପୂଜନୀୟ ଓ ପ୍ରଶଂସନୀୟ, ହେ ବିଶାଂପତି; ସେଥିରେ ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱ ପାଇଲେ, ଏପରି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।

12.22.13

स त्वं यज्ञैर्महाराज यजस्व बहुदक्षिणैः ।
यथैवेन्द्रो मनुष्येन्द्र चिराय विगतज्वरः ॥ १२.२२.१३ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ତୁମେ ବହୁ ଦକ୍ଷିଣାଯୁକ୍ତ ଯଜ୍ଞ କର; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି, ହେ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ର, ଦୀର୍ଘକାଳ ଶୋକରହିତ ରୁହ।

12.22.14

मा त्वमेवं गते किंचिच्छोचेथाः क्षत्रियर्षभ ।
गतास्ते क्षत्रधर्मेण शस्त्रपूताः परां गतिम् ॥ १२.२२.१४ ॥

ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହିପରି ସେମାନେ ଯିବା ପରେ ତୁମେ କିଛି ଶୋକ କର ନାହିଁ; ସେମାନେ କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମ ଓ ଅସ୍ତ୍ରରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ ପରମ ଗତି ପାଇଛନ୍ତି।

12.22.15

भवितव्यं तथा तच्च यद्वृत्तं भरतर्षभ ।
दिष्टं हि राजशार्दूल न शक्यमतिवर्तितुम् ॥ १२.२२.१५ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯାହା ଘଟିଲା ତାହା ସେପରି ହେବାର ଥିଲା; ହେ ରାଜଶାର୍ଦ୍ଦୂଳ, ଭାଗ୍ୟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।