摩诃婆罗多 · 章 12.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.23.1
एवमुक्तस्तु कौन्तेयो गुडाकेशेन भारत ।
नोवाच किंचित्कौरव्यस्ततो द्वैपायनोऽब्रवीत् ॥ १२.२३.१ ॥
婆罗多啊，古陀刹那如此说完，贡蒂之子一言不发；于是毗耶娑开口了。
12.23.2
बीभत्सोर्वचनं सौम्य सत्यमेतद्युधिष्ठिर ।
शास्त्रदृष्टः परो धर्मः स्मृतो गार्हस्थ्य आश्रमः ॥ १२.२३.२ ॥
温和的坚战啊，毗跋蹉（阿周那）此言是真实的：经典中所见的最高法，被称为居家之位。
12.23.3
स्वधर्मं चर धर्मज्ञ यथाशास्त्रं यथाविधि ।
न हि गार्हस्थ्यमुत्सृज्य तवारण्यं विधीयते ॥ १२.२३.३ ॥
精通法的人啊，依照经典与规定，行你自己的法。舍弃居家之位，并不为你规定去森林生活。
12.23.4
गृहस्थं हि सदा देवाः पितरोऽतिथयस्तथा ।
भृत्याश्चैवोपजीवन्ति तान्भरस्व महीपते ॥ १२.२३.४ ॥
大地之主啊，诸神、祖先和客人始终依赖居家者，仆人也依他而活；你应当扶养他们。
12.23.5
वयांसि पशवश्चैव भूतानि च जनाधिप ।
गृहस्थैरेव धार्यन्ते तस्माच्छ्रेष्ठो गृहाश्रमी ॥ १२.२३.५ ॥
人主啊，鸟类、兽类以及一切众生，都只由居家者来供养；因此居家者最为殊胜。
12.23.6
सोऽयं चतुर्णामेतेषामाश्रमाणां दुराचरः ।
तं चराद्य विधिं पार्थ दुश्चरं दुर्बलेन्द्रियैः ॥ १२.२३.६ ॥
在这四个生活阶段中，此（居家之位）难以奉行。普利塔之子啊，现在就奉行那条对感官薄弱者而言艰难的规定吧。
12.23.7
वेदज्ञानं च ते कृत्स्नं तपश्चाचरितं महत् ।
पितृपैतामहं राज्यं धुर्यवद्वोद्दुमर्हसि ॥ १२.२३.७ ॥
你精通全部吠陀知识，也修习了伟大的苦行。你应当像轭下的牛一样承担父祖传下的王国。
12.23.8
तपो यज्ञस्तथा विद्या भैक्ष्यमिन्द्रियसंयमः ।
ध्यानं विद्या समुत्थानं संतोषश्च श्रियं प्रति।
तथा ह्येकान्तशीलत्वं तुष्टिर्दानं च शक्तितः ॥ १२.२३.८ ॥
苦行、祭祀、学问、乞食、克制诸根、禅定、学问的兴盛、对财富的知足；同样，喜好独处、满足，并依自己的能力布施。
12.23.9
ब्राह्मणानां महाराज चेष्टा संसिद्धिकारिका ।
क्षत्रियाणां तु वक्ष्यामि तवापि विदितं पुनः ॥ १२.२३.९ ॥
大王啊，婆罗门的行为能成就圆满。至于刹帝利，我将谈论，而这些你也早已知晓。
12.23.10
यज्ञो विद्या समुत्थानमसंतोषः श्रियं प्रति ।
दण्डधारणमुग्रत्वं प्रजानां परिपालनम् ॥ १२.२३.१० ॥
祭祀、学问的兴盛、对财富的不知足（无贪欲之心）、执掌刑杖、严厉，以及保护臣民。
12.23.11
वेदज्ञानं तथा कृत्स्नं तपः सुचरितं तथा ।
द्रविणोपार्जनं भूरि पात्रे च प्रतिपादनम् ॥ १२.२३.११ ॥
全部吠陀知识，同样善行的苦行，获取大量财富，并将其布施给合适的受施者。
12.23.12
एतानि राज्ञां कर्माणि सुकृतानि विशांपते ।
इमं लोकममुं चैव साधयन्तीति नः श्रुतम् ॥ १२.२३.१२ ॥
万民之主啊，这些是诸王的善行。我们听说，它们能成就今世与来世。
12.23.13
एषां ज्यायस्तु कौन्तेय दण्डधारणमुच्यते ।
बलं हि क्षत्रिये नित्यं बले दण्डः समाहितः ॥ १२.२३.१३ ॥
俱盧之子啊，在这些之中，执掌刑杖被称为最高。刹帝利之中常有力量，力量之中确立着刑杖。
12.23.14
एताश्चेष्टाः क्षत्रियाणां राजन्संसिद्धिकारिकाः ।
अपि गाथामिमां चापि बृहस्पतिरगायत ॥ १२.२३.१४ ॥
大王啊，这些是刹帝利能成就圆满的行为。这首偈颂也是毗诃波提所唱。
12.23.15
भूमिरेतौ निगिरति सर्पो बिलशयानिव ।
राजानं चाविरोद्धारं ब्राह्मणं चाप्रवासिनम् ॥ १२.२३.१५ ॥
大地吞噬这两者，如同蛇居洞穴：不抵抗的国王，以及不出外游历的婆罗门。
12.23.16
सुद्युम्नश्चापि राजर्षिः श्रूयते दण्डधारणात् ।
प्राप्तवान्परमां सिद्धिं दक्षः प्राचेतसो यथा ॥ १२.२३.१६ ॥
据闻王仙苏德瓦姆那也因执掌刑杖而达到了至上的圆满，正如普拉切塔斯之子达刹。
12.23.17
भगवन्कर्मणा केन सुद्युम्नो वसुधाधिपः ।
संसिद्धिं परमां प्राप्तः श्रोतुमिच्छामि तं नृपम् ॥ १२.२३.१७ ॥
尊者啊，大地之主苏德瓦姆那以何业而达到至上的圆满？我愿听闻那位国王的事迹。
12.23.18
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
शङ्खश्च लिखितश्चास्तां भ्रातरौ संशितव्रतौ ॥ १२.२३.१८ ॥
此处人们也讲述这个古老的传说：尚卡与利基塔两兄弟，恪守严格的誓愿。
12.23.19
तयोरावसथावास्तां रमणीयौ पृथक्पृथक् ।
नित्यपुष्पफलैर्वृक्षैरुपेतौ बाहुदामनु ॥ १२.२३.१९ ॥
他们二人的修行处各自清幽可爱，坐落在巴呼陀河畔，满是常开花、常结果的树木。
12.23.20
ततः कदाचिल्लिखितः शङ्खस्याश्रममागतः ।
यदृच्छयाऽथ शङ्खोपि निष्क्रान्तोऽभवदाश्रमात् ॥ १२.२३.२० ॥
后来有一次，利科迦来到商迦的修行处，恰巧商迦也已离开了修行处。
12.23.21
सोऽभिगम्याश्रमं भ्रातुश्चंक्रमँल्लिखितस्तदा ।
फलानि शातयामास सम्यक्परिणतान्युत ॥ १२.२३.२१ ॥
利科迦到了哥哥的修行处，一边散步，一边让人摘下了熟透的果实。
12.23.22
तान्युपादाय विस्रब्धो भक्षयामास स द्विजः ।
तस्मिंश्च भक्षयत्येव शङ्खोऽप्याश्रममागतः ॥ १२.२३.२२ ॥
这位婆罗门拿起果实，毫不犹豫地吃了起来；正吃着的时候，商迦也回到了修行处。
12.23.23
भक्षयन्तं तु तं दृष्ट्वा शङ्खो भ्रातरमब्रवीत् ।
कुतः फलान्यवाप्तानि हेतुना केन खादसि ॥ १२.२३.२३ ॥
商迦看见他在吃，便对哥哥说："这些果实是从哪里得来的？你凭什么理由吃它们？"
12.23.24
सोऽब्रवीद्धातरं ज्येष्ठमुपसृत्याभिवाद्य च ।
इत एव गृहीतानि मयेति प्रहसन्निव ॥ १२.२३.२४ ॥
他走到哥哥面前，恭敬地行礼，仿佛笑着说："我就是从这里取的。"
12.23.25
तमब्रतीत्तथा शङ्खस्तीव्ररोषसमन्वितः ।
स्तेयं त्वया कृतमिदं फलान्याददता स्वयम् ॥ १२.२३.२५ ॥
尸首(Śaṅkha)怒火中烧地对他说："这次偷窃是你自己拿取果实所犯下的。"
12.23.26
गच्छ राजानमासाद्य स्वकर्म कथयस्व वै ।
अदत्तादानमेवं हि कृतं पार्थिवसत्तम ॥ १२.२३.२६ ॥
去吧，走到国王面前，说出你自己的行为。哦，最好的国王，拿取未被给予之物就是这样做的。
12.23.27
स्तेनं मां त्वं विदित्वा च स्वधर्ममनुपालय ।
शीघ्रं धारय चोरस्य मम दण्डं नराधिप ॥ १२.२३.२७ ॥
既然知道我是小偷，你就守护你的法度吧。人主啊，请迅速对我这个小偷施加刑罚。
12.23.28
इत्युक्तस्तस्य वचनात्सुद्युम्न स नराधिपम् ।
अभ्यगच्छन्महाबाहो लिखितः संशितव्रतः ॥ १२.२३.२८ ॥
听了他这样的话，大臂者啊，坚守誓愿的利基塔前去见国王。
12.23.29
सुद्युम्नस्त्वन्तपालेभ्यः श्रुत्वा लिखितमागतम् ।
अभ्यगच्छत्सहामात्यः पद्भ्यामेव जनेश्वरः ॥ १२.२३.२९ ॥
然而，苏德尤姆纳从边境守卫那里听说利基塔到来，便与大臣们一起徒步前去迎接这位人民之主。
12.23.30
तमब्रवीत्समागम्य स राजा धर्मवित्तमम् ।
किमागमनमाचक्ष्व भगवन्कृतमेव तत् ॥ १२.२३.३० ॥
相见之后，那位最精通法的国王对他说："尊者，请告诉我您来此的目的；那件事已经做成了。"
12.23.31
एवमुक्तः स विप्रर्षिः सुद्युम्नमिदमब्रवीत् ।
प्रतिश्रुत्य करिष्येति श्रुत्वा तत्कर्तुमर्हसि ॥ १२.२३.३१ ॥
被如此询问后，那位婆罗门中的仙人对苏德yumna说：“你既已许诺，听着：我将去做；你应当去做。”
12.23.32
अनिसृष्टानि गुरुणा फलानि मनुजर्षभ ।
भक्षितानि महाराज तत्र मां शाधि माचिरम् ॥ १२.२३.३२ ॥
人中之牛啊，大王，这些果实未经老师允许便被吃了；请在那里惩罚我，不要迟延。
12.23.33
प्रमाणं चेन्मतो राजा भवतो दण्डधारणे ।
अनुज्ञायामपि तथा हेतुः स्याद्ब्राह्मणर्षभ ॥ १२.२३.३३ ॥
若依你之见，国王在执掌刑杖上是权威，那么在许可之事上，原因也应相同，婆罗门中最优秀者啊。
12.23.34
स भवानभ्यनुज्ञातः शुचिकर्मा महाव्रतः ।
ब्रूहि कामानतोऽन्यांस्त्वं करिष्यामि हि ते वचः ॥ १२.२३.३४ ॥
你行为清净、持大誓，既已获准，请说吧——除此之外也说出其他愿望；我必定遵从你的言辞。
12.23.35
संछन्द्यमानो ब्रह्मर्षिः पार्थिवेन महात्मना ।
नान्यं स वरयामास तस्माद्दण्डादृते वरम् ॥ १२.२३.३५ ॥
虽然这位大德之王劝他选择一个恩赐，那位婆罗门仙人除了那刑罚之外，没有选择其他恩赐。
12.23.36
ततः स पृथिवीपालो लिखितस्य महात्मनः ।
करौ प्रच्छेदयामास धृतदण्डो जगाम सः ॥ १२.२३.३६ ॥
于是那地上的守护者执起刑杖，令大德的利克希塔的双手被斩断，然后离去。
12.23.37
स गत्वा भ्रातरं शङ्खमार्तरूपोऽब्रवीदिदम् ।
धृतदण्डस्य दुर्बुद्धेर्भवांस्तत्क्षन्तुमर्हति ॥ १२.२३.३७ ॥
他走到兄弟商佉那里，面带悲容地说道：“这位受罚的愚人，你应当宽恕他。”
12.23.38
न कुप्ये तव धर्मज्ञ न त्वं दूषयसे मम ।
सुनिर्मलं कुलं ब्रह्मन्नस्मिञ्जगति विश्रुतम्।
धर्मस्तु ते व्यतिक्रान्तस्ततस्ते निष्कृतिः कृता ॥ १२.२३.३८ ॥
商佉说：“精通法者啊，我并不生你的气，你也没有玷污我的家族。婆罗门啊，我们的家族在此世间极为清净、声名远扬。你违背了法，因此你的赎罪已经完成。”
12.23.39
त्वं गत्वा बाहुदां शीघ्रं तर्पयस्व यथाविधि ।
देवानृषीन्पितृंश्चैव मा चाधर्मे मनः कृथाः ॥ १२.२३.३९ ॥
“你快去巴忽陀河，依法向诸神、诸仙和祖先献祭；不要让心思落在不义上。”
12.23.40
ब्रह्महत्यां सुरापानं स्तेयं गुर्वङ्गनागमम् ।
महान्ति पातकान्याहुः संयोगं चैव तैः सह ॥ १२.२३.४० ॥
“杀害婆罗门、饮酒、偷盗、与师母交合，这些被称为大罪；与他们交往也是如此。”
12.23.41
न स्तेयसदृशं ब्रह्मन्महापातकमस्ति हि ।
जगत्यस्मिन्महाभाग ब्रह्महत्यासमं हि तत् ॥ १२.२३.४१ ॥
“婆罗门啊，世间没有与偷盗相似的大罪。大福之人啊，它实际上等同于杀害婆罗门。”
12.23.42
सर्वपातकिनां ब्रह्मन्दण्डः शारीर उच्यते ।
तस्करस्य विशेषेण नान्यो दण्डो विधीयते ॥ १२.२३.४२ ॥
“婆罗门啊，对一切罪人都说应施以肉体刑罚；尤其是对盗贼，不另规定其他刑罚。”
12.23.43
ब्राह्मणः क्षत्रियो वाऽपि वैश्यः शूद्रोऽथवा द्विज ।
सर्वे कामकृते पापे हन्तव्या न विचारणा ॥ १२.२३.४३ ॥
无论是婆罗门、刹帝利、吠舍还是首陀罗，婆罗门啊：凡因欲望而作恶者，皆应被杀，此事无须考虑。
12.23.44
राजभिर्धृतदण्डा वै कृत्वा पापानि मानवाः ।
निर्मलाः स्वर्गमायान्ति सन्तः सुकृतिनो यथा ॥ १२.२३.४४ ॥
人们犯下罪过，经国王施以刑罚之后，便得清净，升往天界，正如善人与有功德者那样。
12.23.45
उद्धृतं नः कुलं ब्रह्मन्नाज्ञादण्डे धृते त्वयि ॥ १२.२३.४५ ॥
婆罗门啊，因为您执掌命令与刑罚，我们的家族得以被提升。
12.23.46
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा शङ्खस्य लिखितस्तदा ।
अवगाह्यापगां पुण्यामुदकार्थं प्रचक्रमे ॥ १२.२३.४६ ॥
听了他的话之后，于是，尸舍的兄弟利吉多在圣河中沐浴，便开始去取水。
12.23.47
प्रादुरास्तां ततस्तस्य करौ जलजसन्निभौ ।
ततः स विस्मितो भ्रातुर्दर्शयामास तौ करौ ॥ १२.२३.४७ ॥
然后他的双手显现出来，如同莲花。他惊讶地把这双手展示给他的哥哥看。
12.23.48
ततस्तमब्रवीच्छङ्खस्तपसेदं कृतं मया ।
मा च तेऽव विशङ्का भूद्दैवमत्र विधीयते ॥ १२.२३.४८ ॥
于是尸舍对他说：“这是由我的苦行所成。你不要有疑虑；在这里是命运在安排。”
12.23.49
किंतु नाहं त्वया पूतः पूर्वमेव महाद्युते ।
यस्य ते तपसो वीर्यमीदृशं द्विजसत्तम ॥ १२.२३.४९ ॥
然而，大光明者啊，你此前并未使我清净，你的苦行之力如此强大，二生者中的最上者啊。
12.23.50
एवमेतन्मया कार्यं नाहं दण्डधरस्तव ।
स च पूतो नरपतिस्त्वं चापि पितृभिः सह ॥ १२.२३.५० ॥
此事我应当如此去做；我并非你的执杖者。那位国王也得以清净，你也与你的祖先一同得以清净。
12.23.51
स राजा पाण्डवश्रेष्ठ श्रेयान्वै तेन कर्मणा ।
प्राप्तवान्परमां सिद्धिं दक्षः प्राचेतसो यथा ॥ १२.२३.५१ ॥
般度子孙中最优秀者啊，那位国王因那一行为确实变得更加殊胜，并获得了至上的成就，正如普拉切塔斯之子达刹所得。
12.23.52
एष धर्मः क्षत्रियाणां प्रजानां परिपालनम् ।
उत्पथेभ्यो महाराज मा स्म शोके मनः कृथाः ॥ १२.२३.५२ ॥
这是刹帝利的职责：保护臣民，使他们远离歧途。大王啊，不要让心陷入悲伤。
12.23.53
भ्रातुरस्य हितं वाक्यं शृणु धर्मज्ञसत्तम ।
दण्ड एव हि राजेन्द्र क्षत्रधर्मो न मुण्डनम् ॥ १२.२३.५३ ॥
最善知法者啊，请听你兄长的有益之言。众王之主啊，惩罚才是刹帝利的职责，而非剃度剃发。