マハーバーラタ · 章 12.230
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.230.1
यया बुद्ध्या महीपालो भ्रष्टश्रीर्विचरेन्महीम् ।
कालदण्डविनिष्पिष्टस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२३०.१ ॥
栄光を失い、時の杖に打ち砕かれた王は、どのような知恵によって大地をさまようのか。祖父よ、それを私に語ってください。
12.230.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
वासवस्य च संवादं बलेर्वैरोचनस्य च ॥ १२.२३०.२ ॥
ここでもまた人々はこの古い物語を語る。ヴァーサヴァ（インドラ）とヴィローチャナの子バリとの対話である。
12.230.3
पितामहमुपागम्य प्रणिपत्य कृताञ्जलिः ।
सर्वानेवासुराञ्जित्वा बलिं पप्रच्छ वासवः ॥ १२.२३०.३ ॥
祖父のもとに近づき、礼拝し、合掌して、すべてのアスラに勝ったヴァーサヴァはバリに尋ねた。
12.230.4
यस्य स्म ददतो वित्तं न कदाचन हीयते ।
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम् ॥ १२.२३०.४ ॥
与えても財産が決して減らない者、そのバリを私は見出せない。ブラフマンよ、バリについて私に語ってください。
12.230.5
स वायुर्वरुणश्चैव स रविः स च चन्द्रमाः ।
सोऽग्निस्तपति भूतानि जलं च स भवत्युत ॥ १२.२३०.५ ॥
彼は風であり、ヴァルナである。彼は太陽であり、また月である。彼は万物を熱する火であり、また水ともなる。
12.230.6
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम् ।
स एव ह्यस्तमयते स स्म विद्योतते दिशः ॥ १२.२३०.६ ॥
そのバリを私は見出せない。ブラフマンよ、バリについて私に語ってください。彼自身が沈み、彼自身が方角を照らす。
12.230.7
स वर्षति स्म वर्षाणि यथाकालमतन्द्रितः ।
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम् ॥ १२.२३०.७ ॥
彼は雨季に時を違えず、倦むことなく雨を降らせる。梵天よ、私はそのバリを見つけられない。バリのことを私に教えてください。
12.230.8
नैतत्ते साधु मघवन्यदेनमनुपृच्छसि ।
पृष्टस्तु नानृतं ब्रूयात्तस्माद्वक्ष्यामि ते बलिम् ॥ १२.२३०.८ ॥
マガヴァンよ、あなたが彼について尋ねるのは適切ではない。問われた者は偽りを語ってはならない。ゆえに、私はあなたにバリのことを語ろう。
12.230.9
उष्ट्रेषु यदि वा गोषु खरेष्वश्वेषु वा पुनः ।
वरिष्ठो भविता जन्तुः शून्यागारे शचीपते ॥ १२.२३०.९ ॥
ラクダ、牛、ロバ、馬のうちで最もすぐれた生き物は、シャチーの主よ、空の家にいるであろう。
12.230.10
यदि स्म बलिना ब्रह्मञ्शून्यागारे समेयिवान् ।
हन्यामेनं न वा हन्यां तद्ब्रह्मन्ननुशाधि माम् ॥ १२.२३०.१० ॥
もし私が空の家でバリに出会ったなら、彼を殺すべきか、殺さざるべきか。ゆえに梵天よ、私に教えてください。
12.230.11
मा स्म शक्र बलिं हिंसीर्न बलिर्वधमर्हति ।
न्यायस्तु शक्र प्रष्टव्यस्त्वया वासव काम्यया ॥ १२.२३०.११ ॥
シャクラよ、バリを傷つけてはならない。バリは死に値しない。ヴァーサヴァよ、シャクラよ、あなたは望みをもって正義について尋ねるべきである。
12.230.12
एवमुक्तो भगवता महेन्द्रः पृथिवीं तदा ।
चचारैरावतस्कन्धमधिरुह्य श्रिया वृतः ॥ १२.२३०.१२ ॥
尊き主にこのように言われたマヘーンドラは、そのときアイラーヴァタの肩に乗り、栄光に包まれて大地を巡った。
12.230.13
ततो ददर्श स बलिं खरवेषेण संवृतम् ।
यथाख्यातं भगवता शून्यागारकृतालयम् ॥ १२.२३०.१३ ॥
そのとき彼は、世尊が語られたとおり、ロバの姿をまとい空き家に住むバリを見た。
12.230.14
खरयोनिमनुप्राप्तस्तुपभक्षोऽसि दानव ।
इदं ते योनिरसमा शोचस्याहो न शोचसि ॥ १२.२३०.१४ ॥
ダーナヴァよ、お前はロバの胎に入り、もみ殻を食べている。これはお前にふさわしくない生まれだ。お前は嘆いているのか？ああ、お前は嘆いていないのか。
12.230.15
अदृष्टं वत पश्यामि द्विषतां वशमागतम् ।
श्रिया विहीनं मित्रैश्च भ्रष्टैश्वर्यपराक्रमम् ॥ १२.२३०.१५ ॥
ああ、私は今まで見たことのないものを見る。お前は敵の支配下に落ち、幸運と友を失い、威光と武勇は滅びてしまった。
12.230.16
यत्तद्यानसहस्रैस्त्वं ज्ञातिभिः परिवारितः ।
लोकान्प्रतापयन्सर्वान्यास्यस्मानवितर्कयन् ॥ १२.२३०.१६ ॥
お前は千の乗り物と親族に取り囲まれ、すべての世界を焼き尽くし、我々を顧みずに進んでいたではないか。
12.230.17
त्वन्मुखाश्चैव दैतेय व्यतिष्ठंस्तव शासने ।
अकृष्टपच्या पृथिवी तवैश्वर्ये बभूव ह ॥ १२.२३०.१७ ॥
ディティの子よ、お前を首領とする者たちはお前の命に従って立っていた。お前の支配のもとでは、大地は耕さずとも実りをもたらしていた。
12.230.18
इदं च तेऽद्य व्यसनं शोचस्याहो न शोचसि ।
यदाऽतिष्ठः समुद्रस्य पूर्वकूले विलेलिखन् ॥ १२.२३०.१८ ॥
そして今日、お前はこの不幸を嘆くのか？ああ、お前は嘆かない。お前が海の東岸に立ち、地面をかきむしっていたときには。
12.230.19
ज्ञातिभ्यो विभजन्वित्तं तदासीत्ते मनः कथम् ।
यत्ते सहस्रसमिता ननुतुर्देवसोषितः ॥ १२.२३०.१९ ॥
親族に富を分けていたとき、神々に養われた幾千もの者たちが踊っていたとき、お前の心はどうだったか。
12.230.20
बहूनि वर्षपूगानि विहारे दीप्यतः श्रिया ।
सर्वाः पुष्करमालिन्यः सर्वाः काञ्चनसप्रभाः ॥ १२.२३०.२० ॥
遊楽の中で栄華に輝いてお前が過ごした幾年月。皆が蓮の花環を身につけ、皆が黄金のごとき輝きを放っていた。
12.230.21
कथमद्य तदा चैव मनस्ते दानवेश्वर ।
छत्रं तवासीत्सुमहत्सौवर्णं रत्नभूषितम् ॥ १२.२३०.२१ ॥
ダーナヴァの王よ、今のお前の心はどうか、また当時はどうだったか。お前の傘蓋は非常に大きく、黄金で、宝石で飾られていた。
12.230.22
ननृतुस्तत्र गन्धर्वाः षट्सहस्राणि सप्तचा ।
यूपस्तवासीत्सुमहान्यजतः सर्वकाञ्चनः ॥ १२.२३०.२२ ॥
そこで六千のガンダルヴァが七度踊った。お前が供犠を行ったとき、お前の犠牲柱は非常に大きく、全て黄金であった。
12.230.23
यत्राददः सहस्राणि अयुतानां गवां दश ।
अनन्तरं सहस्रेण तदाऽऽसीद्दैत्या का मतिः ॥ १२.२३०.२३ ॥
お前が十アユタの牛、数万頭を布施し、その後さらに千頭を施した時、ダイティヤよ、お前の意図は何だったか。
12.230.24
यदा च पृथिवीं सर्वां यजमानोऽनुपर्यगाः ।
शम्याक्षेपेण विधिना तदाऽऽसीत्किंतु ते हृदि ॥ १२.२३०.२४ ॥
お前が供犠主として、シャミー投擲の儀礼によって大地全体を巡った時、その時お前の心には何があったか。
12.230.25
न ते पश्यामि भृङ्गारं न च्छत्रं व्यजनं न च ।
ब्रह्मदत्तां च ते मालां न पश्याम्यसुराधिप ॥ १२.२३०.२५ ॥
阿修羅の王よ、私にはお前の水瓶も、傘も、扇も、梵天から授かった花輪も見えない。
12.230.26
ततः प्रहस्य स बलिर्वासवेन समीरितम् ।
निशम्य मानगम्भीरं सुरराजमथाब्रवीत् ॥ १२.२३०.२६ ॥
そこでバリは笑い、ヴァーサヴァの誇り高く重々しい言葉を聞いて、神々の王に言った。
12.230.27
अहो हि तव बालिश्यमिह देवगणाधिप ।
अयुक्तं देवराजस्य तव कष्टमिदं वचः ॥ १२.२३०.२७ ॥
ああ、神々の群れの主よ、ここにお前の幼稚さが現れている！神々の王にふさわしくない。お前のその言葉は苦しいものだ。
12.230.28
न त्वं पश्यसि भृङ्गारं न च्छन्नं व्यजनं न च ।
ब्रह्मदत्तां च मे मालां न त्वं द्रक्ष्यसि वासव ॥ १२.२३०.२८ ॥
ヴァーサヴァよ、お前は水瓶も隠された扇も見ていない。梵天が私に授けた花輪も、お前は見ることがないだろう。
12.230.29
गुहायां निहितानि त्वं मम रत्नानि पृच्छसि ।
यदा मे भविता कालस्तदा त्वं तानि द्रक्ष्यसि ॥ १२.२३०.२९ ॥
洞窟に納めた私の宝玉について、お前は尋ねる。私の時が来たとき、お前はそれらを見るだろう。
12.230.30
न जानीषे भवान्सिद्धिं शुभाङ्गस्वरूपरूपिणीम् ।
कालेन भविता सर्वो नात्र गच्छति वासव ॥ १२.२३०.३० ॥
お前は、吉祥な肢体の姿をした成就を知らない。ヴァーサヴァよ、すべては時によって成る。ここでは何ひとつ無駄にはならない。
12.230.31
न त्वेतदनुरूपं ते यशसो वा कुलस्य च ।
समृद्धार्थोऽसमृद्धार्थं यन्मां कत्थितुमिच्छसि ॥ १२.२३०.३१ ॥
これはあなたの名声にも家系にも相応しくない。目的を果たしたあなたが、果たせていない私の前で自慢したがっている。
12.230.32
न हि दुःखेषु शोचन्ते न प्रहृष्यन्ति चर्द्धिषु ।
कृतप्रज्ञाः ज्ञानतृप्ताः क्षान्ताः सन्तो मनीषिणः ॥ १२.२३०.३२ ॥
苦しみの中で嘆かず、繁栄の中で喜ばない。成熟した知恵を持ち、知識に満ち足り、忍耐強い善き賢者たちである。
12.230.33
त्वं तु प्राकृतया बुद्ध्या पुरंदर विकत्थसे ।
यदाऽहमिव भावी स्यास्तदा नैवं वदिष्यसि ॥ १२.२३०.३३ ॥
プランダラよ、あなたは凡庸な知性で自慢している。私のようになった時には、そのようには言わないだろう。
12.230.34
ऐश्वर्यमदमत्तो मां स त्वं किंचिन्न बुद्ध्यसे ।
राज्याद्विनिपतानेन सोहं न त्वपराजितः ॥ १२.२३०.३४ ॥
権力の傲慢に酔いしれたあなたは、私をまったく理解していない。この王国から落ちたとはいえ、私は打ち負かされてはいない。