摩诃婆罗多 · 章 12.234
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.234.1
मग्नस्य व्यसने कृच्छ्रे किं श्रेयः पुरुषस्य हि ।
बन्धुनाशे महीपाल राज्यनाशेऽथवा पुनः ॥ १२.२३४.१ ॥
护持大地者啊,身陷灾难与困苦的人,何者为善:是失去亲族,还是失去王国?
12.234.2
त्वं हि नः परमो वक्ता लोकेऽस्मिन्भरतर्षभ ।
एतद्भवन्तं पृच्छामि तन्मे त्वं वक्तुमर्हसि ॥ १२.२३४.२ ॥
婆罗多族之雄牛啊,您确是这世间我们最高的导师。这正是我向您所问的;您有资格把它告诉我。
12.234.3
पुत्रदारैः सुखैश्चैव वियक्तस्य धनेन च ।
मग्नस्य व्यसने कृच्छ्रे धृतिः श्रेयस्करी नृप।
धैर्येण युक्तस्य सतः शरीरं न विशीर्यते ॥ १२.२३४.३ ॥
大王啊,对于与子妻、欢乐、财富分离,陷入灾难与困苦之中的人,坚忍才是有益的。具有坚毅的善人之身不会崩溃。
12.234.4
विशोकता सुखं धत्ते धत्ते चारोग्यमुत्तमम् ।
आरोग्याच्च शरीरस्य स पुनर्विन्दते श्रियम् ॥ १२.२३४.४ ॥
摆脱悲伤带来快乐,也带来至上的健康。凭借身体的健康,他又重新获得福德与兴盛。
12.234.5
यश्च प्राज्ञो नरस्तात सात्विकीं वृत्तिमास्थितः ।
तस्यैश्वर्यं च धैर्यं च व्यवसायश्च कर्मसु ॥ १२.२३४.५ ॥
孩子啊,智者若依从善性的行为,便会得到权势、坚毅,以及行事中的坚定努力。
12.234.6
अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
बलिवासवसंवादं पुनरेव युधिष्ठिर ॥ १२.२३४.६ ॥
此处人们讲述这古老的传说——婆利与婆薮婆(因陀罗)的对话。再者,俱卢族的优地希提啊,正是此事。
12.234.7
वृत्ते देवासुरे युद्धे दैत्यदानवसंक्षये ।
विष्णुक्रान्तेषु लोकेषु देवराजे शतक्रतौ ॥ १२.२३४.७ ॥
神与阿修罗之战已经结束,檀那婆与提迭已被消灭,毗湿奴的步伐遍及诸界,百祭之主、众神之王因陀罗正在统治之时,
12.234.8
इज्यमानेषु देवेषु चातुर्वर्ण्ये व्यवस्थिते ।
समृध्यमाने त्रैलोक्ये प्रीतियुक्ते स्वयंभुवि ॥ १२.२३४.८ ॥
众神受到祭祀,四姓秩序得以确立,三界繁荣昌盛,自生者(梵天)心生欢喜,
12.234.9
रुद्रैर्वसुभिरादित्यैरश्विभ्यामपि चर्षिभिः ।
गन्धर्वैर्भुजगेन्द्रैश्च सिद्धैश्चान्यैर्वृतः प्रभुः ॥ १२.२३४.९ ॥
主宰(因陀罗)被楼陀罗、婆苏、阿底提耶、双阿输昆、诸仙、乾闼婆、蛇王、悉陀以及其他众神环绕,
12.234.10
चतुर्दन्तं सुदान्तं च वारणेन्द्रं श्रिया वृतम् ।
आरुह्यैरावणं शक्रस्त्रैलोक्यमनुसंययौ ॥ १२.२३४.१० ॥
因陀罗(释迦)骑上具四牙、驯良、被光辉装饰的象王爱罗婆多,巡行于三界。
12.234.11
स कदाचित्समुद्रान्ते कस्मिंश्चिद्गिरिगह्वरे ।
बलिं वैरोचनिं वज्री ददर्शोपससर्प च ॥ १२.२३४.११ ॥
他有一次在海边的某个山洞中看见了毗卢遮那之子钵利,持金刚者便走近了他。
12.234.12
तमैरावतमूर्धस्थं प्रेक्ष्य देवगणैर्वृतम् ।
सुरेन्द्रमिन्द्रं दैत्येन्द्रो न शुशोच न विव्यथे ॥ १२.२३४.१२ ॥
看见因陀罗——众神之王——站在爱罗婆多的头顶,被诸神围绕,阿修罗之王却既不悲伤,也不惊慌。
12.234.13
दृष्ट्वा तमविकारस्थं तिष्ठन्तं निर्भयं बलिम् ।
अधिरूढो द्विपश्रेष्ठमित्युवाच शतक्रतुः ॥ १२.२३४.१३ ॥
见他岿然不动、无所畏惧地站立,骑在最优良象上的百祭(因陀罗)便对钵利这样说。
12.234.14
दैत्य न व्यथसे शौर्यादथवा वृद्धसेवया ।
तपसा भावितत्वाद्वा सर्वथैतत्सुदुष्करम् ॥ १२.२३४.१४ ॥
达提耶啊!你不论因勇气、因侍奉长者,还是因苦行成熟而不感痛苦——这在任何情况下都极为困难。
12.234.15
शत्रुभिर्वशमानीतो हीनः स्थानादनुत्तमात् ।
वैरोचने किमाश्रित्य शोचितव्ये न शोचसि ॥ १२.२३४.१५ ॥
被敌人所制,从至高之位跌落的毗卢遮那之子啊!你依靠什么,对于应当悲伤之事却不悲伤?
12.234.16
श्रैष्ट्यं प्राप्य स्वजातीनां भुक्त्वा भोगाननुत्तमान् ।
हृतस्वरत्नराज्यस्त्वं ब्रूहि कस्मान्न शोचसि ॥ १२.२३४.१६ ॥
你在同类中获得了尊贵,享受了最上等的欢乐,如今珍宝与王国被夺走——请告诉我,你为何不悲伤?
12.234.17
ईश्वरो हि पुरा भूत्वा पितृपैतामहे पदे ।
तत्त्वमद्य हृतं दृष्ट्वा सपत्नैः किं न शोचसि ॥ १२.२३४.१७ ॥
从前你身处父祖之位,为主宰;今日见此位被仇敌夺去,你为何不悲伤?
12.234.18
बद्धश्च वारुणैः पाशैर्वज्रेण च समाहतः ।
हृतदारो हृतधनो ब्रूहि कस्मान्न शोचसि ॥ १२.२३४.१८ ॥
被婆罗那的绳索捆缚,被金刚杵击伤,妻子与财富尽失——请告诉我,你为何不悲伤?
12.234.19
नष्टश्रीर्विभवभ्रष्टो यन्न शोचसि दुष्करम् ।
त्रैलोक्यराज्यनाशे हि कोऽन्यो जीवितुमुत्सहेत् ॥ १२.२३४.१९ ॥
你失去了光彩与荣华,却不为这艰难的境遇哀伤。三界的王权既已丧失,还有谁敢再求生存呢?
12.234.20
एतच्चान्यच्च परुषं ब्रुवन्तं परिभूय तम् ।
श्रुत्वा दुःखमसंभ्रान्तो बलिर्वैरोचनोऽब्रवीत् ॥ १२.२३४.२० ॥
听到他以这些及其他粗暴之言侮辱自己,毗卢遮那之子钵利心中不乱,于是开口说道。
12.234.21
निगृहीते मयि भृशं शक्र किं कत्थितेन ते ।
वज्रमुद्यम्य तिष्ठन्तं पश्यामि त्वां पुरंदर ॥ १२.२३४.२१ ॥
帝释啊,我已被牢牢捆缚,你的夸耀又有何用?因陀罗啊,我看见你高举金刚杵站立在那里。
12.234.22
अशक्तः पूर्वमासीस्त्वं कथंचिच्छक्ततां गतः ।
कस्त्वदन्य इमां वाचं सुक्रूरां वक्तुमर्हति ॥ १२.२३४.२२ ॥
你从前是无力的,不知怎么得了力量。除了你,还有谁敢说出如此残酷的话呢?
12.234.23
यस्तु शत्रोर्वशस्थस्य शक्तोऽपि कुरुते दयाम् ।
हस्तप्राप्तस्य वीरस्य तं चैव पुरुषं विदुः ॥ १२.२३४.२३ ॥
若有人虽有能力,却对落入掌控的敌人施以慈悲,对落入手中的英雄也施以怜悯,人们便知他是真正的男子。
12.234.24
अनिश्चयो हि युद्धेषु द्वयोर्विवदमानयोः ।
एकः प्राप्नोति विजयमेकश्चैव पराजयम् ॥ १२.२३४.२४ ॥
两人在战场上相争,结局并无定数:一人获胜,另一人战败。
12.234.25
मा च ते भूत्स्वभावोऽयं मयि दानवपुङ्गवे ।
ईश्वरः सर्वभूतानां विक्रमेण जितो बलात् ॥ १२.२३४.२५ ॥
你对我不应有这样的心态,达那婆中的雄牛:不要以为你凭勇力和武力征服了一切众生之主。
12.234.26
नैतदस्मत्कृतं शक्र नैतच्छक्र कृतं त्वया ।
यत्त्वमेवं गतो वज्रिन्यद्वाऽऽप्येवं गता वयम् ॥ १२.२३४.२६ ॥
这不是我们造成的,帝释;这也不是你造成的,帝释。持金刚者啊,你落到这种境地,我们也落到了这种境地。
12.234.27
अहमासं यथाऽद्य त्वं भविता त्वं यथा वयम् ।
मावमंस्था मया कर्म दुष्कृतं कृतमित्युत ॥ १२.२३४.२७ ॥
我曾经如何,今天你也会如何;你如今如何,我们也将如何。不要轻视我所做的恶行。
12.234.28
सुखदुःखे हि पुरुषः पर्यायेणाधिगच्छति ।
पर्यायेणासि शक्रत्वं प्राप्तः शक्र न कर्मणा ॥ १२.२३४.२८ ॥
人是轮流获得快乐与痛苦的。帝释啊,你是轮流获得帝释之位的,而非因业行。
12.234.29
कालः काले नयति मां त्वां च कालो नयत्ययम् ।
तेनाहं त्वं यथा नाद्य त्वं चापि न यथा वयम् ॥ १२.२३४.२९ ॥
时节一到,时间便带走我;这同一时间也带走你。因此我今日已非从前,你也非从前,我们也非从前。
12.234.30
न मातृपितृशुश्रूषा न च दैवतपूजनम् ।
नान्यो गुणसमाचारः पुरुषस्य सुखावहः ॥ १२.२३४.३० ॥
侍奉父母、祭拜诸神,以及其他善德的行为,都不会给人带来幸福。
12.234.31
न विद्या न तपो दानं न मित्राणि न बान्धवाः ।
शक्नुवन्ति परित्रातुं नरं कालेन पीडितम् ॥ १२.२३४.३१ ॥
学识、苦行、布施、朋友、亲族,都不能救护被时间所折磨的人。
12.234.32
नागामिनमनर्थं हि प्रतिघातशतैरपि ।
शक्नुवन्ति प्रतिव्योढुमृते बुद्धिबलान्नराः ॥ १२.२३४.३२ ॥
即使有上百种对策,人们也无法抵挡即将到来的灾祸,唯有凭借智慧之力。
12.234.33
पर्यायैर्हन्यमानानां परित्राता न विद्यते ।
इदं तु दुःखं यच्छक्र कर्ताऽहमिति मन्यसे ॥ १२.२३४.३३ ॥
对于那些一个接一个被打倒的人,没有保护者。因陀罗啊,这就是痛苦:你以为“我是行动者”。
12.234.34
यदि कर्ता भवेत्कर्ता न क्रियेत कदाचन ।
यस्मात्तु क्रियते कर्ता तस्मात्कर्ताऽप्यनीश्वरः ॥ १२.२३४.३४ ॥
若行动者真是行动者,他便不会被使之行动。但因行动者也被使之行动,所以行动者也并非自主。
12.234.35
कालेन त्वाऽहमजयं कालेनाहं जितस्त्वया ।
गन्ता गतिमतां कालः कालः कलयति प्रजाः ॥ १२.२३४.३५ ॥
我因时间而胜你,你也因时间而被我所胜。时间是运动者的归宿;时间计算众生。
12.234.36
इन्द्र प्राकृतया बुद्ध्या प्रलपन्नावबुद्ध्यसे ।
केचित्त्वां बहुमन्यन्ते श्रैष्ठ्यं प्राप्तं स्वकर्मणा ॥ १२.२३४.३६ ॥
因陀罗啊,你以平常的心智胡言乱语,却不能领悟。有些人非常尊敬你,因你凭自己的业行而得到了尊位。
12.234.37
कथमस्मद्विधो नाम जानँल्लोकप्रवृत्तयः ।
कालेनाभ्याहतः शोचेन्मुह्येद्वाऽप्यथविभ्रमेत् ॥ १२.२३४.३७ ॥
像我们这样知晓世间事理的人,被时间击中之后,怎能悲伤、迷惑或失常呢?
12.234.38
कथं कालपरीतस्य मम वा मद्विधस्य वा ।
बुद्धिर्व्यसनमासाद्य भिन्ना नौरिव सीदति ॥ १२.२३४.३८ ॥
像我这样被时间所困之人,心智遭遇灾难时,怎会像破碎的船一样沉没?
12.234.39
अहं च त्वं च ये चान्ये भविष्यन्ति सुराधिपाः ।
ते सर्वे शक्र यास्यन्ति मार्गमिन्द्रशतैर्गतम् ॥ १२.२३४.३९ ॥
我、你,以及将来成为诸神之主的其他人,哦,帝释天,都将走上数百位因陀罗已经走过的道路。
12.234.40
त्वामप्येवं सुदुर्धर्षं ज्वलन्तं परया श्रिया ।
काले परिणते कालः कलयिष्यति मामिव ॥ १२.२३४.४० ॥
即使是你,难以战胜、以至高荣光而闪耀,当时机成熟时,时间也会将你擒获,正如它擒获了我。
12.234.41
बहूनीन्द्रसहस्राणि दैवतानां युगे युगे ।
अभ्यतीतानि कालेन कालो हि दुरतिक्रमः ॥ १२.२३४.४१ ॥
在诸神的每一个时代,成千上万的因陀罗已被时间带走,因为时间难以超越。
12.234.42
इदं तु लब्ध्वा संस्थानमात्मानं बहु मन्यसे ।
सर्वभूतभवं देवं ब्रह्माणमिव शाश्वतम् ॥ १२.२३४.४२ ॥
然而你得到了这个地位,便自视甚高,仿佛你就是万物之源、永恒之神梵天。
12.234.43
न चेदमचलं स्थानमनन्तं वाऽपि कस्यचित् ।
त्वं तु बालिशया बुद्ध्या ममेदमिति मन्यसे ॥ १२.२३४.४३ ॥
此位既非恒定,亦非任何人所能永久拥有,而你以幼稚的心念认为:「这是我的。」
12.234.44
अविश्वस्ते विश्वसिषि मन्यसे वाऽध्रुवे ध्रुवम् ।
नित्यं कालपरीतात्मा भवत्येवं सुरेश्वर ॥ १२.२३४.४४ ॥
你信任不可信之物,视无常为恒常。天神之主啊,被时间所笼罩的自我总是如此。
12.234.45
ममेयमिति मोहात्त्वं राजश्रियमभीप्ससि ।
नेयं तव न चास्माकं न चान्येषां स्थिरा मता ॥ १२.२३४.४५ ॥
你因迷惑而贪求王者之荣,以为「这是我的」。它既不是你的,也不是我们的,更不是别人的,不被视为恒定。
12.234.46
अतिक्रम्य बहूनन्यांस्त्वयि तावदियं गता ।
कंचित्कालमियं स्थित्वा त्वयि वासव चञ्चला ॥ १२.२३४.४६ ॥
越过许多他人,它直到如今才来到你这里。婆娑婆啊,它在你这里停留一段时间,这善变之物(终将离去)。
12.234.47
गौर्निवासमिवोत्सृज्य पुनरन्यं गमिष्यति ।
सुरेशा ये ह्यतिक्रान्तास्तान्न संख्यातुमुत्सहे ॥ १२.२३४.४७ ॥
犹如母牛离开旧居,转向另一处,它也将再次离开去往他人那里。那些已经逝去的天神之主,我连数都数不过来。
12.234.48
त्वत्तो बहुतराश्चान्ये भविष्यन्ति पुरंदर ।
सवृक्षौषधिगुल्मेयं ससरित्पर्वताकरा ॥ १२.२३४.४८ ॥
补罗檀陀罗啊,比你更多的其他人将会出现。这大地连同树木、草药、灌木,连同河流、山岳、矿藏,(仍将长存)。
12.234.49
तानिदानीं न पश्यामि यैर्भुक्तेयं पुरा मही ।
पृथुरैलो मयो भीमो नरकः शम्बरस्तथा ॥ १२.२३४.४९ ॥
那些昔日享有此地的人,如今我已看不到了——补陀、伊罗之子、摩耶、毗摩、那罗迦,还有商婆罗。
12.234.50
अश्वग्रीवः पुलोमा च स्वर्भानुरमितप्रभः ।
प्रह्लादो नमुचिर्दक्षो विप्रचित्तिर्विरोचनः ॥ १२.२३४.५० ॥
马颈、补罗曼,以及光明无量的斯婆跋奴;波罗诃罗陀、那目支、达刹、毗婆质多、毗卢者那。
12.234.51
ह्रीनिषेवः सुहोत्रश्च भूरिहा पुष्पवान्वृषः ।
सत्येषुर्ऋषभो बाहुः कपिलाश्वो निरूपकः ॥ १२.२३४.५१ ॥
惭愧侍奉、苏侯多罗、多杀者、花有、牛、真箭、牛王、臂、黄褐马、审察者。
12.234.52
बाणः कार्तस्वरो वह्निर्विश्वदंष्ट्रोऽथ नैर्ऋतिः ।
संकोचोऽथ वरीताक्षो वराहाश्वो रुचिप्रभः ॥ १२.२३४.५२ ॥
箭、金色、火、一切牙、涅利底、收缩、旋眼、猪马、光辉。
12.234.53
विश्वजित्प्रतिरूपश्च वृषाण्डो विष्करो मधुः ।
हिरण्यकशिपुश्चैव कैटभश्चैव दानवः ॥ १२.२३४.५३ ॥
胜一切、相似、牛卵、分割、蜜、金床,还有檀那婆凯伽婆。
12.234.54
दैतेया दानवाश्चैव सर्वे ते नैर्ऋतैः सह ।
एते चान्ये च बहवः पूर्वे पूर्वतराश्च ये ॥ १२.२३४.५४ ॥
提帝耶与檀那婆,他们皆与涅利底同在;此等及其他众多,先前及更先前者。
12.234.55
दैत्येन्द्रा दानवेन्द्राश्च यांश्चान्याननुशुश्रुम् ।
बहवः पूर्वदैत्येन्द्राः संत्यज्य पृथिवीं गताः ॥ १२.२३४.५५ ॥
提帝耶之主与檀那婆之主,以及我们听闻过的其他人;许多古代的提帝耶之主离开了大地而去。
12.234.56
कालेनाभ्याहताः सर्वे कालो हि बलवत्तरः ।
सर्वैः क्रतुशतैरिष्टं न त्वमेकः शतक्रतुः ॥ १२.२३४.५६ ॥
他们都被时间所击倒,因为时间确实最为强大。即使你以百次祭祀受供奉,你也并非唯一的百祭之主(释迦陀)。
12.234.57
सर्वे धर्मपराश्चासन्सर्वे सततसत्रिणः ।
अन्तरिक्षचराः सर्वे सर्वेऽभिमुखयोधिनः ॥ १२.२३४.५७ ॥
他们都专心于法,都不断举行萨特拉祭祀,都在天空中游行,都在战场上面对面作战。
12.234.58
सर्वे संहननोपेताः सर्वे परिघबाहवः ।
सर्वे मायाशतधराः सर्वे ते कामरूपिणः।
सर्वे समरमासाद्य न श्रूयन्ते पराजिताः ॥ १२.२३४.५८ ॥
他们都身体强健,手臂如铁杵;都能施展百般幻术,随意变化形貌;他们投入战斗,却从未听说被击败。
12.234.59
सर्वे सत्यव्रतपराः सर्वे कामविहारिणः ।
सर्वे वेदव्रतपराः सर्वे चैव बहुश्रुताः ॥ १२.२३४.५९ ॥
他们都专注于真理之誓,都随心自在游行;他们都专注于吠陀之誓,而且都博学多闻。
12.234.60
सर्वे संमतमैश्वर्यमीश्वराः प्रतिपेदिरे ।
न चैश्वर्यमदस्तेषां भूतपूर्वो महात्मनाम् ॥ १२.२३४.६० ॥
他们都作为主宰而得到了被认可的权威;而在那些大德之人身上,从未有过权势之醉。
12.234.61
सर्वे यथार्हदातारः सर्वे विगतमत्सराः ।
सर्वे सर्वेषु भूतेषु यथावत्प्रतिपेदरे ॥ १२.२३४.६१ ॥
众人皆按其应得而施予,众人皆无嫉妒;众人对一切众生皆行之以正。
12.234.62
सर्वे दाक्षायणीपुत्राः प्राजपत्या महाबलाः ।
ज्वलन्तः प्रतपन्तश्च कालेन प्रतिसंहृताः ॥ १२.२३४.६२ ॥
达刹之女的诸子,生主之裔,大力、光耀而炽烈,却都被时间收回了。
12.234.63
त्वं चैवेमां यदा भुक्त्वा पृथिवीं त्यक्ष्यसे पुनः ।
न शक्ष्यसि तदा शक्र नियन्तुं शोकमात्मनः ॥ १२.२३४.६३ ॥
你也是如此:当你享有此地而再次离去时,啊,帝释,你将无法抑制自己的悲伤。
12.234.64
मुञ्चेच्छां कामभोगेषु मुञ्जेमं श्रीभवं मदम् ।
एवं स्वराज्यनाशे त्वं शोकं संप्रसहिष्यसि ॥ १२.२३४.६४ ॥
舍弃对欲乐的渴望,舍弃由富贵而生的这种骄狂;如此,在失去自己王国之时,你将能承受悲伤。
12.234.65
शोककाले शुचो मा त्वं हर्षकाले च मा हृषः ।
अतीतानागतं हित्वा प्रत्युत्पन्नेन वर्तय ॥ १२.२३४.६५ ॥
悲伤之时不要悲伤,欢喜之时不要欢喜;舍弃过去与未来,以现在而生活。
12.234.66
मां चेदभ्यागतः कालः सदा युक्तमतन्द्रितः ।
क्षमस्व न चिरादिन्द्र त्वामप्युपगमिष्यति ॥ १२.२३४.६६ ॥
若时间已临近于我,你便应常常警觉而不懈怠,且要忍耐。啊因陀罗,不久它也将降临于你。
12.234.67
त्रासयन्निव देवेन्द्र वाग्भिस्तक्षसि मामिह ।
संयते मयि ननं त्वमात्मानं बहु मन्यसे ॥ १२.२३४.६७ ॥
天神之主啊,你仿佛要恐吓我,在此以言语伤我。面对我这个克制之人,你必定自视甚高。
12.234.68
कालः प्रथममायान्मां पञ्चात्त्वामनुधावति ।
तेन गर्जसि देवेन्द्र पूर्वं कालहते मयि ॥ १२.२३४.६८ ॥
时间先来到我这里,之后才追赶你。因此,天神之主啊,你对被时间击倒在先的我怒吼。
12.234.69
को हि स्थातुमलं लोके मम क्रुद्धस्य संयुगे ।
कालस्तु बलवान्प्राप्तस्तेन तिष्ठसि वासव ॥ १२.२३४.६९ ॥
在世上,谁能在我于战中愤怒之时站在我面前呢?然而时间强大,已经到来;因此,婆娑啊,你还站立着。
12.234.70
यत्तद्वर्षसहस्रान्तं तूर्णं भवितुमर्हति ।
यथा मे सर्वगात्राणि न सुस्थानि महौजसः ॥ १२.२३४.७० ॥
千年之末应当迅速来临的那件事已经到来,因为我这位大力者的全身已经不再安好。
12.234.71
अहमैन्द्राच्च्युतः स्थानात्त्वमिन्द्रः प्रकृतो दिवि ।
सुचित्रे जीवलोकेऽस्मिन्नुपास्यः कालपर्ययः ॥ १२.२३४.७१ ॥
我已从因陀罗之位坠落,而你已在天上被立为因陀罗。善妙者啊,在这生者的世界里,时运的更替才是应当敬奉的。
12.234.72
किं हि कृत्वा स्वमिन्द्रोऽद्य किं वा कृत्वा वयं च्युताः ।
कालः कर्ता विकर्ता च सर्वमन्यदकारणम् ॥ १२.२३४.७२ ॥
今日因陀罗做了什么而得其位,或我们做了什么而坠落?时间是创造者,也是毁灭者;其余一切都没有原因。
12.234.73
नाशं विनाशमैश्वर्यं सुखदुःखे भवाभवौ ।
विद्वान्प्राप्यैवमत्यर्थं न प्रहृष्येन्न च व्यथेत् ॥ १२.२३४.७३ ॥
毁灭、彻底的毁亡、权势、苦乐、生与非生,智者如此得之,既不应过度欢喜,也不应悲伤。
12.234.74
त्वमेव हीन्द्र वेत्थास्मान्वेदाहं त्वां च वासव ।
किं कत्थसे मां किंच त्वं कालेन निरपत्रयः ॥ १२.२३४.७४ ॥
因陀罗啊,你的确了解我们,我也了解你,婆娑啊。你为何在我面前夸耀?连你也被时间羞辱了。
12.234.75
त्वमेव हि पुरा वेत्थ यत्तदा पौरुषं मम ।
समरेषु च विक्रान्तं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ १२.२३४.७५ ॥
你自己早就知道,那时我的男子气概如何,我在战场上所显示的勇武如何;这证据已经足够。
12.234.76
आदित्याश्चैव रुद्राश्च साध्याश्च वसुभिः सह ।
मया विनिर्जिताः पूर्वं मरुतश्च शचीपते ॥ १२.२३४.७६ ॥
诸阿提耶、诸楼陀罗、诸娑提耶连同诸婆苏,曾被我击败;婆苏之主啊,诸摩录多也是。
12.234.77
त्वमेव शक्र जानासि देवासुरसमागमे ।
समेता विबुधा भग्नास्तरसा समरे मया ॥ १२.२३४.७७ ॥
帝释啊,你知道在诸天与阿修罗的相遇中,聚集的诸天在战斗中被我迅速击溃。
12.234.78
पर्वताश्चासकृत्क्षिप्ताः सवनाः सवनौकसः ।
सशृङ्गशिखरा भग्नाः समरे मूर्ध्निं ते मया ॥ १२.२३४.७८ ॥
群山也被一再投掷,连同林木与其中的居民,连同山脊与峰顶;在战斗中,它们被我击碎落在你的头上。
12.234.79
किं नु शक्यं मया कर्तुं कालो हि दुरतिक्रमः ।
न हि त्वां नोत्सहे हन्तुं सवज्रमपि मुष्टिना ॥ १२.२३४.७९ ॥
我能做什么?时间难以超越。即使手持金刚杵,我也不忍用拳头打你。
12.234.80
न तु विक्रमकालोऽयं क्षमाकालोऽयमागतः ।
तेन त्वां मर्षये शक्र दुर्मर्षणतरस्त्वया ॥ १२.२३४.८० ॥
此非勇武之时,忍耐之时已到。因此,帝释啊,我忍受你,虽然你使我更难忍受。
12.234.81
तं मां परिणते काले परीतं कालवह्निना ।
नियतं कालपाशेन बद्धं शक्र विकत्थसे ॥ १२.२३४.८१ ॥
时至成熟之际,我被时间之火所围,确实被时间之索所缚;然而你却自夸,帝释啊。
12.234.82
अयं स पुरुषः श्यामो लोकस्य दुरतिक्रमः ।
बद्ध्वा तिष्ठति मां रौद्रः पशुं रशनया यथा ॥ १२.२३४.८२ ॥
此人便是那黑色之人,为世间所不可逾越。他将我缚住而立,犹如以绳索缚住牲畜。
12.234.83
लाभालाभौ सुखं दुःखं कामक्रोधौ भवाभवौ ।
वधो बन्धप्रमोक्षश्च सर्वं कालेन लभ्यते ॥ १२.२३४.८३ ॥
得与失、乐与苦、欲与怒、生与灭、死与缚脱,一切皆由时间而得。
12.234.84
नाहं कर्ता न कर्ता त्वं कर्ता यस्तु सदा प्रभुः ।
सोयं पचति कालो मां वृक्षे फलमिवागतम् ॥ १२.२३४.८४ ॥
我不是作者,你也不是作者;永远为主者才是作者。此时之时正在成熟我,如树上成熟的果实。
12.234.85
यान्येव पुरुषः कुर्वन्सुखैः कालेन युज्यते ।
पुनस्तान्येव कुर्वाणो दुःखैः कालेन युज्यते ॥ १२.२३४.८५ ॥
人所行之业,因之而按时与快乐相连;又行同样的业,则按时与痛苦相连。
12.234.86
न च कालेन कालज्ञः स्पृष्टः शोचितुमर्हति ।
तेन शक्र न शोचामि नास्ति शोके सहायता ॥ १२.२३४.८६ ॥
知时者即使为时所触,也不应悲伤。因此,帝释啊,我不悲伤;悲伤之中没有帮助。
12.234.87
यदा हि शोचतः शोको व्यसनं नाषकर्षति ।
सामर्थ्यं शोचतो नास्तीत्यतोऽहं नाद्य शोचिमि ॥ १२.२३४.८७ ॥
当悲伤者的悲伤不能使灾祸远离,且悲伤者也无能为力时,因此我今日不悲伤。
12.234.88
एवमुक्तः सहस्राक्षो भगवान्पाकशासनः ।
प्रतिसंहृत्य संरम्भमित्युवाच शतक्रतुः ॥ १२.२३४.८८ ॥
如此被告知后,千眼的世尊帕卡舍那(因陀罗)抑制了愤怒,百祭的释天这样说道。
12.234.89
सवज्रमुद्यतं बाहुं दृष्ट्वा पाशांश्च वारुणान् ।
कस्येह न व्यथेद्बुद्धिर्मृत्योरपि जिघांसतः ॥ १२.२३४.८९ ॥
见到手持金刚杵高举的手臂和伐楼那的绳索,即使死神也想要杀害,此处谁的心智会不动摇呢?
12.234.90
सा ते न व्यथते बुद्धिरचला तत्त्वदर्शिनी ।
व्रुवन्न व्यथसेऽद्य त्वं धैर्यात्सत्यपराक्रम ॥ १२.२३४.९० ॥
你那不动摇、能洞见真理的心智并未动摇。真勇者啊,今日说话之时,你也因坚定而不动摇。
12.234.91
को हि विश्वासमर्थेषु शरीरे वा शरीरभृत् ।
कर्तुमुत्सहते लोके दृष्ट्वा संप्रस्थितं जगत् ॥ १२.२३४.९१ ॥
看见世界正在离去,哪个有身之众生敢于对财富或此身生起信任?
12.234.92
अहमप्येवमेवैनं लोकं जानाम्यशाश्वतम् ।
कालाग्नावाहितं घोरे गुह्ये सततगेऽक्षरे ॥ १२.२३४.९२ ॥
我也如此知道此世界是无常的,被置于可怖、幽秘、常动、不灭的时之火中。
12.234.93
न चात्र परिहारोऽस्ति कालस्पृष्टस्य कस्यचित् ।
सूक्ष्माणां महतां चैव भूतानां परिपच्यताम् ॥ १२.२३४.९३ ॥
凡被时间触及者,于此无有逃脱;无论细微之有情或伟大之有情,正在成熟者皆然。
12.234.94
अनीशस्याप्रमत्तस्य भूतानि पचतः सदा ।
अनिवृत्तस्य कालस्य क्षयं प्राप्तो न मुच्यते ॥ १२.२३४.९४ ॥
虽无力而警觉,凡至于不息之时之毁灭者,皆不得解脱,彼常使众生成熟。
12.234.95
अप्रमत्तः प्रमत्तेषु कालो जागर्ति देहिषु ।
प्रयत्नेनाप्यपक्रान्तो दृष्टपूर्वो न केनचित् ॥ १२.२३४.९५ ॥
时常警醒,在放逸的有身众生之中常醒;纵经努力,从其中脱逃者,从未有人见过。
12.234.96
पुराणः शाश्वतो धर्मः सर्वप्राणभृतां समः ।
कालो न परिहार्यश्च न चास्यास्ति व्यतिक्रमः ॥ १२.२३४.९६ ॥
此乃古老而永恒之法:时间对一切有情平等;不可躲避,亦无可违越。
12.234.97
अहोरात्रांश्च मासांश्च क्षणान्काष्ठा लवान्कलाः ।
संपीडयति यः कालो वृद्धिं वार्धुपिको यथा ॥ १२.२३४.९७ ॥
时间压迫着昼夜、月份、刹那、迦湿陀、拉瓦和卡拉,就像放贷人不断增加利息。
12.234.98
इदमद्य करिष्यामि श्वः कर्ताऽस्मीति वादिनम् ।
कालो हरति संप्राप्तो नदीवेग इव द्रुमम् ॥ १२.२३४.९८ ॥
时间来临时,夺走那说‘今日我做此事,明日我将去做’之人,犹如河流的急流冲走一棵树。
12.234.99
इदानीं तावदेवासौ मया दृष्टः कथं मृतः ।
इति कालेन ह्रियतां प्रलापः श्रूयते नृणाम् ॥ १२.२३४.९९ ॥
‘刚才我还见过他,他怎么就死了?’这样的哀叹在人们中间可以听到;愿时间将他带走。
12.234.100
नश्यन्त्यर्थास्तथा भोगाः स्थानमैश्वर्यमेव च ।
जीवितं जीवलोकस्य कालेनागम्य नीयते ॥ १२.२३४.१०० ॥
财富消亡,享乐、地位与权势也是如此;生活在世界上的生命,也会被时间到来时夺走。
12.234.101
उच्छ्राया विनिपातान्ता भावोऽभावः स एव च ।
अनित्यमध्रुवं सर्वं व्यवसायो हि दुष्करः ॥ १२.२३४.१०१ ॥
升起的终点是坠落;存在与不存在也是一样。一切都是无常而不稳定的,实现一个决心确实困难。
12.234.102
सा ते न व्यथते बुद्धिरचला तत्त्वदर्शिनी ।
अहमासं पुरा चेति मनसाऽपि न बुद्ध्यते ॥ १२.२३४.१०२ ॥
你那能见真理、不动摇的智慧不会困扰;‘我从前存在’这样的念头甚至不会在心中生起。
12.234.103
कालेनाक्रम्य लोकेऽस्मिन्पच्यमाने बलीयसा ।
अज्येष्ठमकनिष्ठं च क्षिप्यमाणो न बुद्ध्यते ॥ १२.२३४.१०३ ॥
在此世间,被时间所攫取,被更强大者烹煮,无论长幼被抛掷,众生却不能觉知。
12.234.104
ईर्ष्याभिमानलोभेषु कामक्रोधभयेषु च ।
स्पृहामोहाभिमानेषु लोकः सक्तो विमुह्यति ॥ १२.२३४.१०४ ॥
世间执着于嫉妒、骄慢、贪婪,执着于欲望、愤怒、恐惧,执着于渴望、迷妄、骄慢,因而迷惑。
12.234.105
भवांस्तु भावतत्त्वज्ञो विद्वाञ्ज्ञानतपोन्वितः ।
कालं पश्यति सुव्यक्तं पाणावामलकं यथा ॥ १२.२३४.१०५ ॥
你确是通晓存在真理的智者,具备智慧与苦行;你清晰地看见时间,如同掌中的醋栗果。
12.234.106
कालचारित्रतत्त्वज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः ।
वैरोचते कृतार्थोऽसि स्पृहणीयो विजानताम् ॥ १२.२३४.१०६ ॥
你通晓时间运行之真理,精通一切经典,光彩照人;你已成就目的,为智者所羡慕。
12.234.107
सर्वलोको ह्ययं मन्ये बुद्ध्या परिगतस्त्वया ।
विहरन्सर्वतोमुक्तो न क्वचिच्च विषीदसि ॥ १२.२३४.१०७ ॥
我想,你以智慧完全把握了整个世界;你从各方面解脱而行走,从不在任何地方沮丧。
12.234.108
रजश्च हि तमश्च त्वां स्पृशते न जितेन्द्रियम् ।
निष्प्रीतिं नष्टसंतापमात्मानं त्वमुपाससे ॥ १२.२३४.१०८ ॥
激情与黑暗不触及你,因为你已降伏诸根;你修习那无执、无忧的自我。
12.234.109
सुहृदं सर्वभूतानां निर्वैरं शान्तमानसम् ।
दृष्ट्वा त्वां मम संजाता त्वय्यनुक्रोशिनी मतिः ॥ १२.२३४.१०९ ॥
见你是众生之友,无怨无敌,心境平和,我心中便生起了对你的怜悯。
12.234.110
नाहमेतादृशं बुद्धं हन्तुमिच्छामि बन्धनैः ।
आनृशंस्यं परो धर्मो ह्यनुक्रोशश्च मे त्वयि ॥ १२.२३४.११० ॥
像你这样觉悟之人,我不愿以枷锁害死。不残忍是至高之法,我对你怀有怜悯。
12.234.111
मोक्ष्यन्ते वारुणाः पाशास्तवेमे कालपर्ययात् ।
प्रजानामुपचारेण स्वस्ति तेऽस्तु महासुर ॥ १२.२३४.१११ ॥
这些缚住你的伐楼那之索,将随时运的流转而松脱。愿你因服务众生而得安好,啊,大阿修罗。
12.234.112
यदा श्वश्रूं स्नुषा वृद्धां परिचारेण योक्ष्यते ।
पुत्रश्च पितरं मोहात्प्रेषयिष्यति कर्मसु ॥ १२.२३४.११२ ॥
当媳妇让年老的婆婆服侍她,儿子因迷惑而派遣父亲去干活之时。
12.234.113
ब्राह्मणैः कारयिष्यन्ति वृषलाः पादधावनम् ।
शूद्राश्च ब्राह्मणीं भार्यामुपयास्यन्ति निर्भयाः ॥ १२.२३४.११३ ॥
卑贱之人将使婆罗门为之洗脚;无所畏惧的首陀罗将以婆罗门女子为妻而亲近她们。
12.234.114
वियोनिषु विमोक्ष्यन्ति बीजानि पुरुषा यदा ।
संकरं कांस्यभाण्डैश्च बलिं चैव कुपात्रकैः ॥ १२.२३४.११४ ॥
当人们将种子播于不当之胎,混杂种姓,并以铜器与不合格的器皿行祭祀之时。
12.234.115
चातुर्वर्ण्यं यदा कृत्स्नममर्यादं भविष्यति ।
एकैकस्ते तदा पाशः क्रमशः परिमोक्ष्यते ॥ १२.२३४.११५ ॥
当四种姓完全失去界限时,你的束缚便会一一依次解除。
12.234.116
अस्मत्तस्ते भयं नास्ति समयं प्रतिपालय ।
सुखी भव निराबाधः स्वस्थचेता निरामयः ॥ १२.२३४.११६ ॥
你不必畏惧我们;请等待时机。愿你安乐、无碍、心神安定、身体无病。
12.234.117
तमेवमुक्त्वा भगवाञ्छतक्रतुः ।
प्रतिप्रयातो गजराजवाहनः।
विजित्य सर्वानसुरान्सुराधिपो ।
ननन्द हर्षेण बभूव चैकराट् ॥ १२.२३४.११७ ॥
对他说完这些,世尊百祭(因陀罗)骑着象王返回。战胜了所有阿修罗,诸神之主欢喜不已,成为唯一的君王。
12.234.118
महर्षयस्तुष्टुवुरञ्जसा च तं ।
वृषाकर्पि सर्वचराचरेश्वरम्।
हिमापहो हव्यमुवाह चाध्वरे ।
तथाऽमृतं चार्पितमीश्वरोऽपि हि ॥ १२.२३४.११८ ॥
大仙们依礼赞颂他——即一切动与不动者的主宰、雄猴(Vṛṣākapi)。驱散寒冷者在祭祀中承载供物;同样,主宰者也献上了甘露。
12.234.119
द्विजोत्तमैः सर्वगतैरभिष्टुतो ।
विदीप्ततेजाः शतमन्युरीश्वरः।
प्रशान्तचेता मुदितः स्वमालयं ।
त्रिविष्टपं प्राप्य मुमोद वासवः ॥ १२.२३४.११९ ॥
被至上的再生者们赞颂,遍在的火焰般光辉的主宰百意(Śatamanyu),心境平和而欢喜,到达自己的居所三界,婆薮(Vāsava)欢喜不已。