Mahābhārata · Adhyāya 12.240
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.240.1
भूतग्रामे नियुक्तं यत्तदेतत्कीर्तितं मया ।
ब्राह्मणस्य तु यत्कृत्यं तत्ते वक्ष्यामि सांप्रतम् ॥ १२.२४०.१ ॥
Lo que está asignado en la multitud de los seres ya te lo he expuesto. Ahora te diré el deber del brahmán.
12.240.2
जातकर्मप्रभृत्यस्य कर्मणां दक्षिणावताम् ।
क्रिया स्यादासमावृत्तेराचार्ये वेदपारगे ॥ १२.२४०.२ ॥
Desde su rito de nacimiento y los ritos acompañados de ofrendas, hasta el regreso al hogar, la práctica debe hacerse bajo un maestro versado en los Vedas.
12.240.3
अधीत्य वेदानखिलान्गुरुशुश्रूषणे रतः ।
गुरूणामनृणो भूत्वा समावर्तेत यज्ञवित् ॥ १२.२४०.३ ॥
Habiendo estudiado todos los Vedas, dedicado al servicio de su maestro, libre de deudas con los maestros, el conocedor del sacrificio debe regresar al hogar.
12.240.4
आचार्येणाभ्यनुज्ञातश्चतुर्णामेकमाश्रमम् ।
आविमोक्षाच्छरीरस्य सोऽवतिष्ठेद्यथाविधि ॥ १२.२४०.४ ॥
Con permiso de su maestro, debe permanecer en una de las cuatro etapas de la vida, según la regla, hasta que el cuerpo sea liberado.
12.240.5
प्रजासर्गण दारैश्च ब्रह्मचर्येण वा पुनः ।
वने गुरुसकाशे वा यतिधर्मेण वा पुनः ॥ १२.२४०.५ ॥
Por la generación de hijos y con las esposas, o por el celibato, o de nuevo en el bosque junto al maestro, o de nuevo por el deber del asceta.
12.240.6
गृहस्थस्त्वेष धर्माणां सर्वेषां मूलमुच्यते ।
यत्र पक्वकषायो हि दान्तः सर्वत्र सिध्यति ॥ १२.२४०.६ ॥
Esta etapa del cabeza de familia se dice que es la raíz de todos los deberes, pues quien ha madurado sus impurezas y domina sus sentidos alcanza la perfección en todas partes.
12.240.7
प्रजावान्श्रोत्रियो यज्वा मुक्त एव ऋणैस्त्रिभिः ।
अथान्यानाश्रमान्पश्चात्पूतो गच्छेत कर्मभिः ॥ १२.२४०.७ ॥
Quien tiene descendencia, es versado en los Vedas y realiza sacrificios está ya libre de las tres deudas; después, purificado por los ritos, debe pasar a los otros estadios de la vida.
12.240.8
यत्पृथिव्यां पुण्यतमं विद्यात्स्थानं तदावसेत् ।
यतेत तस्मिन्प्रामाण्यं गन्तुं यशसि चोत्तमे ॥ १२.२४०.८ ॥
Cualquier lugar de la tierra que se sepa más meritorio, allí debe morar, y allí debe esforzarse por alcanzar autoridad y la fama suprema.
12.240.9
तपसा वः सुमहता विद्यानां पारणेन वा ।
इज्यया वा प्रदानैर्वा विप्राणां वर्धते यशः ॥ १२.२४०.९ ॥
Por gran austeridad, por dominio de las ciencias, por el sacrificio o por las donaciones, crece la fama de los brahmanes.
12.240.10
यावदस्य भवत्यस्मिन्कीर्तिर्लोके यशस्करी ।
तावत्पुण्यकृताँल्लोकाननन्तान्पुरुषोऽश्नुते ॥ १२.२४०.१० ॥
Mientras dure en este mundo la gloria que le trae renombre, el hombre alcanza los mundos infinitos de quienes obraron el mérito.
12.240.11
अध्यापयेदधीयीत याजयेत यजेत वा ।
न वृथा प्रतिगृह्णीयान्न च दद्यात्कथंचन ॥ १२.२४०.११ ॥
Debe enseñar, estudiar, oficiar sacrificios o sacrificar él mismo; no debe aceptar donativos en vano, ni dar nada de ninguna manera.
12.240.12
याज्यतः शिष्यतो वाऽपि कन्याया वा धनं महत् ।
यद्यागच्छेद्यजेद्दद्यान्नैकोऽश्नीयात्कथंचन ॥ १२.२४०.१२ ॥
Si llega una gran riqueza de quien le encarga el oficio, de un discípulo o de la familia de una novia, que haga el sacrificio y dé donativos si viene para un sacrificio; de ningún modo debe comerla solo.
12.240.13
गृहमावसतो ह्यस्य नान्यत्तीर्थमुदाहृतम् ।
देवर्षिपितृगुर्वर्थं वृद्धातुरबुभुक्षताम् ॥ १२.२४०.१३ ॥
Para quien vive en casa no se declara otro tīrtha que este: dar por los dioses, los sabios, los antepasados y los maestros, y por los ancianos, los enfermos y los hambrientos.
12.240.14
अन्तर्हिताभितप्तानां यथाशक्ति बुभूषताम् ।
द्रव्याणामतिशक्त्याऽपि देयमेषां कृतादपि ॥ १२.२४०.१४ ॥
A los que sufren ocultos y a los que desean prosperar hay que dar según la propia capacidad; incluso más allá de la propia capacidad, e incluso de lo ganado.
12.240.15
अर्हतामनुरूपाणां नादेयं ह्यस्ति किंचन ।
उच्चैः श्रवसमप्यक्षं काश्यपाय महात्मने।
दत्त्वा जगाम प्रह्लादो लोकान्देवैरभिष्टुतान् ॥ १२.२४०.१५ ॥
Para los dignos y apropiados nada es indonable. Prahlāda dio incluso el caballo Uccaiḥśravas al magnánimo Kāśyapa y se fue a los mundos alabados por los dioses.
12.240.16
अनुनीय तथा काव्यः सत्यसन्धो महाव्रतः ।
स्वैः प्राणैर्ब्राह्मणप्राणान्परित्राय दिवं गतः ॥ १२.२४०.१६ ॥
Habiendo persuadido así a Kāvya (Śukra), el de votos verdaderos y grandes votos protegió con sus propias vidas las vidas de los brahmanes y fue al cielo.
12.240.17
रन्तिदेवश्च सांकृत्यो वसिष्ठाय महात्मने ।
अपः प्रदाय शीतोष्णा नाकपृष्ठे महीयते ॥ १२.२४०.१७ ॥
Y Rantideva, hijo de Saṃkṛti, habiendo dado agua fría y caliente al magnánimo Vasiṣṭha, es honrado en el lomo del cielo.
12.240.18
आत्रेयश्चेन्द्रद्रुमये ह्यर्हते विविधं धनम् ।
दत्त्वा लोकान्ययौ धीमाननन्तान्स महीपतिः ॥ १२.२४०.१८ ॥
Y Ātreya, habiendo dado diversas riquezas al digno Indradruma, fue a aquellos mundos sin fin; aquel sabio señor de la tierra partió.
12.240.19
शिबिरौशीनरोऽङ्गानि सुतं च प्रियमौरसम् ।
ब्राह्मणार्थमुपाकृत्य नाकपृष्ठमितो गतः ॥ १२.२४०.१९ ॥
Śibi, hijo de Uśīnara, habiendo ofrecido sus propios miembros y su amado hijo legítimo por el bien de un brahmán, partió desde aquí hacia la espalda del cielo.
12.240.20
प्रतर्दनः काशिपतिः प्रदाय नयने स्वके ।
ब्राह्मणायातुलां कीर्तिमिह चामुत्र चाश्नुते ॥ १२.२४०.२० ॥
Pratardana, señor de Kāśi, habiendo dado sus propios dos ojos a un brahmán, obtiene aquí y en el más allá una fama incomparable.
12.240.21
दिव्यमष्टशलाकं तु सौवर्णं परमर्द्धिमत् ।
छत्रं देवावृधो दत्त्वा सराष्ट्रोऽभ्यगमद्दिवम् ॥ १२.२४०.२१ ॥
Devāvṛdha, habiendo dado un parasol dorado, divino, de ocho varillas y de suprema magnificencia, partió con su reino hacia el cielo.
12.240.22
सांकृतिश्च तथाऽऽत्रेयः शिष्येभ्यो ब्रह्म निर्गुणम् ।
उपदिश्य महातेजा गतो लोकाननुत्तमान् ॥ १२.२४०.२२ ॥
Sāṃkṛti y también Ātreya, de gran esplendor, habiendo enseñado a sus discípulos el Brahman sin cualidades, marcharon a los mundos supremos.
12.240.23
अम्बरीषो गवां दत्त्वा ब्राह्मणेभ्यः प्रतापवान् ।
अर्बुदानि दशैकं च सराष्ट्रोऽभ्यगमद्दिवम् ॥ १२.२४०.२३ ॥
Ambarīṣa, el poderoso, habiendo dado once arbudas de vacas a los brahmanes, partió con su reino hacia el cielo.
12.240.24
सावित्री कुण्डले दिव्ये शरीरं जनमेजयः ।
ब्राह्मणार्थे परित्यज्य जग्मतुर्लोकमुत्तमम् ॥ १२.२४०.२४ ॥
Sāvitrī entregó sus pendientes divinos y Janamejaya entregó su cuerpo por el bien de un brahmán; ambos fueron al mundo supremo.
12.240.25
सर्वरत्नं वृषादर्विर्युवनाश्वः प्रियाः स्त्रियः ।
रम्यमावसथं चैव दत्त्वामुं लोकमास्थितः ॥ १२.२४०.२५ ॥
Vṛṣādarvi y Yuvanāśva, habiendo dado todas las joyas, las esposas amadas y una morada agradable, alcanzaron aquel mundo.
12.240.26
निमी राष्ट्रं च वैदेहो जामदग्न्यो वसुंधराम् ।
ब्राह्मणेभ्यो ददौ चापि गयश्चोर्वी सपत्तनाम् ॥ १२.२४०.२६ ॥
Nimi dio su reino, el rey de Videha, y Jāmadagnya (Paraśurāma) dio la tierra a los brahmanes; también Gaya dio la tierra con sus ciudades.
12.240.27
अवर्षति च पर्जन्ये सर्वभूतानि भूतकृत ।
वसिष्ठो जीवयामास प्रजापतिरिव प्रजाः ॥ १२.२४०.२७ ॥
Cuando la nube no llovía, Vasiṣṭha, creador de todos los seres, mantuvo con vida a las criaturas como lo haría el señor de las criaturas.
12.240.28
करंधमस्य पुत्रस्तु मरुतो नृपतिस्तथा ।
कन्यामङ्गिरसे दत्त्वा दिवमाशु जगाम ह ॥ १२.२४०.२८ ॥
El rey Maruta, hijo de Karandhama, igualmente dio una doncella a Aṅgiras y pronto partió al cielo.
12.240.29
ब्रह्मदत्तश्च पाञ्चाल्यो राजा बुद्धिमतां वरः ।
निधिं शङ्खं द्विजाग्र्येभ्यो दत्त्वा लोकानवाप्तवान् ॥ १२.२४०.२९ ॥
El rey Brahmadatta de los Pāñcāla, el mejor de los sabios, dio un tesoro y una concha a los primeros de los dos veces nacidos, y alcanzó los mundos.
12.240.30
राजा मित्रसहश्चापि वसिष्ठाय महात्मने ।
मदयन्तीं प्रियां दत्त्वा तया सह दिवं गतः ॥ १२.२४०.३० ॥
El rey Mitrasaha también dio a su amada Madayantī al magnánimo Vasiṣṭha, y fue al cielo junto con ella.
12.240.31
सहस्रजिच्च राजर्षिः प्राणानिंष्टान्महायशाः ।
ब्राह्मणार्थं परित्यज्य गतो लोकाननुत्तमान् ॥ १२.२४०.३१ ॥
El rey sabio Sahasrajit, de gran renombre, sacrificó incluso su querida vida por un brahmán y fue a los mundos supremos.
12.240.32
सर्वकामैश्च संपूर्णं दत्त्वा वेश्म हिरण्मयम् ।
मुद्गलाय गतः स्वर्गं शतद्युम्नो महीपतिः ॥ १२.२४०.३२ ॥
El rey Śatadyumna dio a Mudgala una casa dorada colmada de todos los deseos y partió al cielo.
12.240.33
नाम्ना च द्युतिमान्नाम साल्वराजः प्रतापवान् ।
दत्त्वा राज्यमृचीकाय गतो लोकाननुत्तमान् ॥ १२.२४०.३३ ॥
Dyutimān, el poderoso rey de los Sālva, entregó su reino a Ṛcīka y fue a los mundos supremos.
12.240.34
लोमपादश्च राजर्षिः शान्तां दत्त्वा सुतां प्रभुः ।
ऋश्यशृङ्गाय विपुलैः सर्वकामैरयुज्यत ॥ १२.२४०.३४ ॥
El rey sabio Lomapāda, señor de sus dominios, dio a su hija Śāntā a Ṛśyaśṛṅga y se vio colmado de abundancia en todos sus deseos.
12.240.35
मदिराश्वश्च राजर्षिर्दत्त्वा कन्यां सुमध्यमाम् ।
हिरण्यहस्ताय गतो लोकान्देवैरभिष्टुतान् ॥ १२.२४०.३५ ॥
El rey sabio Madirāśva dio una doncella de cintura esbelta a Hiraṇyahasta y fue a los mundos alabados por los dioses.
12.240.36
दत्त्वा शतसहस्रं तु गवां राजा प्रसेनजित् ।
सवत्सानां महातेजा गतो लोकाननुत्तमान् ॥ १२.२४०.३६ ॥
El rey Prasenajit, de gran esplendor, dio cien mil vacas junto con sus becerros y fue a los mundos supremos.
12.240.37
एते चान्ये च बहवो दानेन तपसैव च ।
महात्मानो गताः स्वर्गं शिष्टात्मानो जितेन्द्रियाः ॥ १२.२४०.३७ ॥
Estos y otros muchos magnánimos, sólo por la dádiva y por la austeridad, de alma disciplinada y sentidos dominados, han ido al cielo.
12.240.38
तेषां प्रतिष्ठिता कीर्तिर्यावत्स्थास्यति मेदिनी ।
दानयज्ञप्रजासर्गैरेते हि दिवमाप्नुवन् ॥ १२.२४०.३८ ॥
Mientras la tierra perdure, su fama permanecerá firme; estos alcanzaron el cielo mediante dones, sacrificios y la procreación de descendencia.