మహాభారతం · అధ్యాయం 12.257
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.257.2
…नधीयीत शुश्रूषुर्ब्रह्मचर्यवान् ।
ऋवो यजूंषि सामानि वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १२.२५७.२ ॥
…సేవాభావంతో బ్రహ్మచర్యం పాటిస్తూ అధ్యయనం చేయనివాడు ఋక్, యజుస్, సామ మంత్రాలలో, వేదాలు మరియు వేదాంగాలలో పారంగతుడు కాడు.
12.257.3
ज्ञानी यः सर्वभूतानां सर्ववित्सर्वभूतवित् ।
नाकामो म्रियते जातु… ॥ १२.२५७.३ ॥
సమస్త ప్రాణులను తెలిసినవాడు, సర్వజ్ఞుడు, ప్రాణుల స్వభావాన్ని తెలిసినవాడు, కోరికలు లేకుండా ఎప్పుడూ మరణించడు…
12.257.4
इष्टी…श्राप्य क्रतूश्चवाप्तदाक्षणान् ।
प्राप्नोति नैव ब्राह्मण्यमविज्ञानात्कथंचन ॥ १२.२५७.४ ॥
యజ్ఞాలు చేసి, క్రతువులను దక్షిణలను పొందినప్పటికీ, జ్ఞానం లేకుండా ఏ విధంగానూ బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొందడు.
12.257.5
यदा चायं न बिभेति यदा चास्मान्न बियति ।
यदा नेच्छति न द्वेष्टि ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.२५७.५ ॥
ఇతడు ఎవరికీ భయపడనప్పుడు, ఇతనికి ఎవరూ భయపడనప్పుడు, ఇతడు కోరకుండా ద్వేషించకుండా ఉన్నప్పుడు, అప్పుడు బ్రహ్మము ప్రాప్తిస్తుంది.
12.257.6
यदा न कुरुते भावं सर्वभूतेषु पापकम् ।
कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.२५७.६ ॥
అన్ని ప్రాణుల పట్ల పాపభావం కలిగి ఉండకుండా, కర్మ, మనస్సు, వాక్కుల ద్వారా, అప్పుడు బ్రహ్మము ప్రాప్తిస్తుంది.
12.257.7
कामबन्धनमेवेदं नान्यदस्तीह बन्धनम् ।
कामबन्धनमुक्तो हि ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ १२.२५७.७ ॥
ఇదే కోరిక బంధనం; ఇక్కడ దీనికి మించిన మరో బంధనం లేదు. కోరిక బంధనం నుండి విముక్తుడైనవాడు బ్రహ్మభావానికి అర్హుడవుతాడు.
12.257.8
कामतो मुच्यमानस्तु धूमाभ्रादिव चन्द्रमाः ।
विरजाः कालमाकाङ्क्षन्धीरो धैर्येण वर्तते ॥ १२.२५७.८ ॥
కోరికల నుండి విముక్తుడైనవాడు, పొగ మరియు మేఘాల నుండి విడివడిన చంద్రునిలా, మలినం లేనివాడై కాలాన్ని ఎదురుచూస్తూ, ధైర్యంతో ధీరుడుగా నిలిచి ఉంటాడు.
12.257.9
आपूर्यमाणमचलप्रतिष्ठं ।
समुद्रमापः प्रविशन्ति यद्वत्।
तद्वत्कामा यं प्रविशन्ति सर्वे ।
स शान्तिमाप्नोति न कामकामः ॥ १२.२५७.९ ॥
నిండుగా, చలించని స్థితిలో నిలిచిన సముద్రంలోకి నీళ్లు ప్రవేశించినట్లు, ఎవరిలో అన్ని కోరికలు ప్రవేశిస్తాయో అతడు శాంతిని పొందుతాడు; కోరికలను కోరేవాడు కాదు.
12.257.10
क कामकान्तो न तु कामकामः ।
स वै कामात्स्वर्गमुपैति देही ॥ १२.२५७.१० ॥
కోరికచేత ప్రియుడైనవాడు కాదు, కోరికలను కోరేవాడు; ఆ దేహధారి కోరిక ద్వారా స్వర్గాన్ని పొందుతాడు.
12.257.11
वेदस्योपनिषद्दानं दानस्योपनिषद्दमः ।
दमस्योपनिषद्दानं दानस्योपनिषत्तपः ॥ १२.२५७.११ ॥
వేదానికి ఉపనిషత్తు దానం; దానానికి ఉపనిషత్తు దమం; దమానికి ఉపనిషత్తు దానం; దానానికి ఉపనిషత్తు తపస్సు.
12.257.12
तपसोपनिषत्त्यागस्त्यागस्योपनिषत्सुखम् ।
सुखस्योपनिषत्स्वर्गः स्वर्गस्योपनिषच्छमः ॥ १२.२५७.१२ ॥
తపస్సుకు ఉపనిషత్తు త్యాగం; త్యాగానికి ఉపనిషత్తు సుఖం; సుఖానికి ఉపనిషత్తు స్వర్గం; స్వర్గానికి ఉపనిషత్తు శమం.
12.257.13
क्लेदनं शोकमनसोः संतीर्णं तृष्णया सह ।
सत्वमृच्छति संतोपाच्छान्तिलक्षणमुत्तमम् ॥ १२.२५७.१३ ॥
శోకం మరియు మనస్సు యొక్క క్లేశాన్ని, తృష్ణతో సహా, దాటినవాడు సత్త్వాన్ని పొందుతాడు; సంతోషం ద్వారా ఉత్తమమైన శాంతి లక్షణాన్ని పొందుతాడు.
12.257.14
विशोको निर्ममः शांतः प्रशांतात्माऽत्मविच्छुचिः ।
पङ्गिर्लक्षणवानेतैः समग्रः पुनरेष्यति ॥ १२.२५७.१४ ॥
శోకరహితుడు, మమకారరహితుడు, శాంతుడు, పూర్తిగా ప్రశాంతమైన ఆత్మ కలవాడు, ఆత్మను తెలిసినవాడు, పవిత్రుడు — ఈ లక్షణాలతో కూడిన పంక్తి సంపూర్ణమై మళ్లీ వస్తుంది.
12.257.15
पङ्भिः सत्वगुणोपेतैः प्राज्ञैरधिगतं त्रिभिः ।
ये विदुः प्रत्यगात्मानमिहस्थानमृतान्विदुः ॥ १२.२५७.१५ ॥
సత్త్వగుణం కలిగిన ప్రాజ్ఞులు మూడు పంక్తులతో పొందినది ఇదే; వారు అంతరాత్మను, ఇక్కడి స్థానాన్ని, సత్యాన్ని తెలుసుకుంటారు.
12.257.16
अकृत्रिममसंहार्यं प्राकृतं निरुपस्कृतम् ।
अध्यात्मवित्कृतप्रज्ञः सुखमव्ययमश्नुते ॥ १२.२५७.१६ ॥
కృత్రిమం కానిది, నాశనం చేయరానిది, సహజమైనది, అలంకరణ లేనిది — దాన్ని అధ్యాత్మవేత్త, స్థిరమైన ప్రజ్ఞ కలవాడు, అక్షయ సుఖాన్ని పొందుతాడు.
12.257.17
निष्प्रचारं मनः कृत्वा प्रतिष्ठाप्य च सर्वशः ।
यामयं लभते तुष्टिं सा न शक्याऽऽत्मनोन्यथा ॥ १२.२५७.१७ ॥
మనసును చలనం లేకుండా చేసి, అన్ని విధాలుగా స్థిరంగా నిలిపి, ఇతడు పొందే తృప్తిని మరో విధంగా ఆత్మ పొందలేదు.
12.257.18
येन तृप्यत्यभुञ्जानो येन तृप्यत्यवित्तवान् ।
येनास्नेहो बलं धत्ते यस्तं वेद स वेदवित् ॥ १२.२५७.१८ ॥
తినకపోయినా దేనితో తృప్తి చెందుతాడో, ధనం లేనివాడూ దేనితో తృప్తి చెందుతాడో, ఆసక్తి లేనివాడు దేనితో బలాన్ని ధరిస్తాడో — దాన్ని తెలిసినవాడే వేదవేత్త.
12.257.19
असङ्गो ह्यात्मनो द्वाराण्यपिधाय विचिन्तयन् ।
यो ह्यास्ते ब्राह्मणः शिष्टः स आत्मरतिरुच्यते ॥ १२.२५७.१९ ॥
ఆత్మ ద్వారాలను (ఇంద్రియాలను) మూసి, ఆసక్తి లేకుండా ధ్యానిస్తూ ఉండే, శిష్టుడైన బ్రాహ్మణుడు — అతడే ఆత్మరతుడు అని చెప్పబడతాడు.
12.257.20
समाहितं परे तत्त्वे क्षीणकाममवस्थितम् ।
सर्वतः सुखमन्वेति वपुश्चान्द्रमसं यथा ॥ १२.२५७.२० ॥
పరమ తత్త్వంలో సమాహితుడై, కామం క్షీణించి స్థిరంగా ఉన్నవానికి, చంద్రుని దేహకాంతి వలె అన్ని వైపుల నుండి సుఖం అనుసరిస్తుంది.
12.257.21
अविशेषाणि भूतानि गुणांश्च जहतो मुनेः ।
सुखेनापोह्यते दुःखं भास्करेण तमो यथा ॥ १२.२५७.२१ ॥
అవిశేషమైన భూతాలను, గుణాలను విడిచిపెట్టే ముని దుఃఖం, సూర్యుని చేత చీకటి తొలగినట్లు సులభంగా తొలగిపోతుంది.
12.257.22
तमतिक्रान्तकर्माणमतिक्रान्तगुणक्षयम् ।
ब्राह्मणं विपयाश्लिष्टं जरामृत्यू न विन्दतः ॥ १२.२५७.२२ ॥
కర్మను అతిక్రమించిన, గుణక్షయాన్ని అతిక్రమించిన ఆ బ్రాహ్మణుని, విషయాలతో అతుక్కోని వానిని, ముసలితనం మరియు మరణం పొందవు.
12.257.23
स यदा सर्वतो मुक्तः समः पर्यवतिष्ठते ।
इन्द्रियाणीन्द्रियार्थांश्च शरीरस्थोऽतिवर्तते ॥ १२.२५७.२३ ॥
అతడు అన్ని వైపుల నుండి విముక్తుడై, సమచిత్తంతో స్థిరంగా నిలిచినప్పుడు, శరీరంలో ఉంటూనే ఇంద్రియాలను, ఇంద్రియార్థాలను అతిక్రమిస్తాడు.
12.257.24
कारणं परमं प्राप्य अतिक्रान्तस्य कार्यताम् ।
पुनरावर्तनं नास्ति संप्राप्तस्य परात्परम् ॥ १२.२५७.२४ ॥
పరమ కారణాన్ని పొంది, కార్యస్థితిని అతిక్రమించిన వానికి తిరిగి రావడం లేదు; అతడు పరాత్పరాన్ని పొందాడు.