มหาภารตะ · อัธยายะ 12.26
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.26.1
अभिमन्यौ हते बाले द्रौपद्यास्तनयेषु च ।
धृष्टद्युम्ने विराटे च द्रुपदे च महीपतौ ॥ १२.२६.१ ॥
เมื่ออภิมันยุผู้ยังเยาว์ถูกสังหาร และเมื่อบรรดาโอรสของเทราปที ธฤษฏทยุมนะ วิราฏ และกษัตริย์ทรุปทะถูกสังหาร
12.26.2
वृषसेने च धर्मज्ञे धृष्टकेतौ तु पार्थिवे ।
तथाऽन्येषु नरेन्द्रेषु नानादेश्येषु संयुगे ॥ १२.२६.२ ॥
เมื่อวฤษเสนะ ธฤษฏเกตุผู้รู้ธรรม กษัตริย์องค์นั้น และกษัตริย์องค์อื่นๆ จากแคว้นต่างๆ ถูกสังหารในสงคราม
12.26.3
न च मुञ्चति मां शोको ज्ञातिघातिनमातुरम् ।
राज्यकामुकमत्युग्रं स्ववंशोच्छेदकारिणम् ॥ १२.२६.३ ॥
ความโศกไม่ปล่อยข้าพเจ้าไป ข้าพเจ้าผู้ฆ่าญาติ ผู้ทุกข์ระทม ผู้ปรารถนาราชบัลลังก์ ผู้โหดร้ายยิ่งนัก ผู้ทำลายวงศ์ของตนเอง
12.26.4
यस्याङ्के क्रीडमानेन मया विपरिवर्तितम् ।
स मया राज्यलुब्धेन गाङ्गेयो युधि पातितः ॥ १२.२६.४ ॥
ผู้ที่ข้าพเจ้าเคยกลิ้งเล่นอยู่บนตัก โอรสแห่งคงคาองค์นั้น ข้าพเจ้าผู้โลภในราชอาณาจักรได้ทำให้ล้มลงในการรบ
12.26.5
यदा ह्येनं विघूर्णन्तं मदर्थं पार्थसायकैः ।
तक्ष्यमाणं यथा वज्रैः प्रेक्षमाणं शिखण्डिनम् ॥ १२.२६.५ ॥
เมื่อข้าพเจ้าเห็นท่านโงนเงนเพราะข้าพเจ้า ถูกศรของปารถะยิงให้ขาดราวกับถูกสายฟ้าฟาด และกำลังมองไปยังศิขัณฑินอยู่
12.26.6
जीर्णसिंहमिव प्राज्ञं नरसिंहं पितामहम् ।
कीर्यमाणं शरैर्दीप्तैर्दृष्ट्वा मे व्यथितं मनः ॥ १२.२६.६ ॥
เมื่อข้าพเจ้าเห็นปู่ผู้ฉลาด ผู้เป็นราชสีห์ในหมู่มนุษย์ ดุจราชสีห์แก่ ถูกศรลุกโพลงกระหน่ำ ใจของข้าพเจ้าก็เป็นทุกข์
12.26.7
प्राड्भुखं सीदमानं च रथात्पररथारुजम् ।
घूर्णमानं यथा शैलं तदा मे कश्मलोऽभवत् ॥ १२.२६.७ ॥
เมื่อเห็นท่านหันหน้าไปทางทิศตะวันออก ทรุดและตกลงจากรถศึก ผู้ทำลายรถศึกของข้าศึก โงนเงนดุจภูเขา ในตอนนั้นข้าพเจ้าก็เป็นลมหมดสติ
12.26.8
यः सवाणधनुष्पाणिर्योधयामास भार्गवम् ।
बहून्यहानि कौरव्यः कुरुक्षेत्रे महामृधे ॥ १२.२६.८ ॥
ผู้กุรุที่ถือธนูและลูกศรในมือ ได้ต่อสู้กับภารควะเป็นเวลาหลายวันที่กุรุเกษตร ในมหาสงครามนั้น
12.26.9
समेतं पार्थिवं क्षत्रं वाराणस्यां नदीसुतः ।
कन्यार्थमाह्वयद्वीरो रथेनैकेन संयुगे ॥ १२.२६.९ ॥
วีรบุรุษ บุตรแห่งแม่น้ำ ได้ท้าทายบรรดากษัตริย์นักรบที่รวมตัวกันที่วาราณสีให้ออกรบ โดยขึ้นรถศึกคันเดียวเพื่อหญิงสาวคนนั้น
12.26.10
येन चोग्रायुधो राजा चक्रवर्ती दुरासदः ।
दग्धश्चास्त्रप्रतापेन स मया युधि पातितः ॥ १२.२६.१० ॥
และกษัตริย์ผู้มีอาวุธดุร้าย ผู้เป็นจักรพรรดิ ผู้เข้าใกล้ได้ยาก ผู้ที่ท่านเผาด้วยพลังอาวุธ ก็ถูกข้าพเจ้าทำให้ล้มลงในการรบ
12.26.11
स्वयं मृत्युं रक्षमाणः पाञ्चाल्यं यः शिखण्डिनम् ।
न बाणैः पातयामास सोऽर्जुनेन निपातितः ॥ १२.२६.११ ॥
ผู้ที่ปกป้องตนเองจากความตาย แต่ไม่ยอมยิงศิขัณฑินนักรบแห่งปัญจาละด้วยลูกศร ถูกอรชุนสังหาร
12.26.12
यदैनं पतितं भूमावपश्यं रुधिरोक्षितम् ।
तदैवाविशदन्युग्रो ज्वरो मां मुनिसत्तम ॥ १२.२६.१२ ॥
เมื่อข้าพเจ้าเห็นท่านล้มลงบนพื้นดิน เปื้อนเลือด ในตอนนั้นไข้ที่ดุร้ายได้เข้าสู่ข้าพเจ้า ข้าแต่ผู้เลิศในหมู่ฤๅษี
12.26.13
येन संवर्धिता बाला येन स्म परिरक्षिताः ।
स मया राज्यलुब्धेन पापेन गुरुधातिना।
अल्पकालस्य राज्यस्य कृते मूढेन पातितः ॥ १२.२६.१३ ॥
ผู้ที่เลี้ยงดูเด็กๆ ผู้ที่คอยปกป้องพวกเขา ท่านนั้น ข้าพเจ้าผู้โลภในราชอาณาจักร ผู้บาปหนาและเป็นผู้ฆ่าครูบาอาจารย์ ด้วยความหลงผิด ได้ทำให้ล้มลงเพื่อราชอาณาจักรที่คงอยู่เพียงชั่วครู่
12.26.14
आचार्यश्च महेष्वासः सर्वपार्थिवपूजितः ।
अभिगम्य रणे मिथ्या पापेनोक्तः सुतं प्रति ॥ १२.२६.१४ ॥
ครูบาอาจารย์ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ผู้ได้รับการเคารพจากบรรดากษัตริย์ทั้งปวง เมื่อเข้าไปหาในสงคราม ก็ถูกผู้บาปกล่าวเท็จเกี่ยวกับบุตรชาย
12.26.15
तन्मे दहति गात्राणि यन्मां गुरुरभाषत ।
सत्यमाख्याहि राजंस्त्वं यदि जीवति मे सुतः ॥ १२.२६.१५ ॥
สิ่งที่ครูบาอาจารย์กล่าวแก่ข้าพเจ้านั้น เผาไหม้อวัยวะของข้าพเจ้า ข้าแต่พระราชา ขอท่านบอกความจริงแก่ข้าพเจ้าเถิดว่า บุตรชายของข้าพเจ้ายังมีชีวิตอยู่หรือไม่
12.26.16
सत्यमामर्शयन्विप्रो मयि तत्परिपृष्टवान् ।
कुञ्जरं चान्तरं कृत्वा मिथ्योपचरितो मया ॥ १२.२६.१६ ॥
พราหมณ์ผู้นั้นพิจารณาความจริง จึงถามข้าพเจ้าเรื่องนั้น และข้าพเจ้าผู้แยกระหว่างช้างกับความจริง ได้ตอบท่านด้วยคำเท็จ
12.26.17
सुभृशं राज्यलुब्धेन पापेन गुरुघातिना ।
सत्यकञ्चुकमुन्मुच्य मया स गुरुराहवे ॥ १२.२६.१७ ॥
ข้าพเจ้าผู้โลภในราชอาณาจักรอย่างยิ่ง ผู้บาปและเป็นผู้ฆ่าครูบาอาจารย์ ได้ถอดเกราะแห่งความจริงทิ้ง แล้วในการรบ ก็ทำให้ครูบาอาจารย์ผู้นั้นล้มลง
12.26.18
अश्वत्थामा हत इति निरुक्तः कुञ्जरे हते ।
काँल्लोकांस्तु गमिष्यामि कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ १२.२६.१८ ॥
"อัศวัตถามัน ถูกฆ่าแล้ว" คำประกาศนี้ได้กล่าวออกมาเมื่อช้างถูกฆ่า เมื่อได้กระทำกรรมที่ยากยิ่งเช่นนี้ ข้าพเจ้าจะไปสู่โลกใดเล่า
12.26.19
अघातयं च यत्कर्णं समरेष्वपलायिनम् ।
ज्येष्ठभ्रातरमत्युग्रः को मत्तः पापकृत्तमः ॥ १२.२६.१९ ॥
และข้าพเจ้าได้ให้ฆ่ากรรณะ ผู้ไม่เคยหนีในการรบ พี่ชายคนโต ข้าพเจ้าผู้โหดร้ายยิ่งนัก ใครจะบาปหนากว่าข้าพเจ้าเล่า
12.26.20
अभिमन्युं च यद्वालं जातं सिंहमिवाद्रिषु ।
प्रावेशयमहं लुब्धो वाहिनीं द्रोणपालिताम् ॥ १२.२६.२० ॥
และอภิมันยุผู้ยังเยาว์ ดุจราชสีห์ที่เกิดในหมู่ภูเขา ข้าพเจ้าผู้โลภได้ส่งเข้าไปในกองทัพที่โทรณะคุ้มกันอยู่
12.26.21
तदाप्रभृति वीभत्सुं न शक्नोमि निरीक्षितुम् ।
कृष्णं च पुण्डरीकाक्षं किल्विषी भ्रूणहा यथा ॥ १२.२६.२१ ॥
ตั้งแต่นั้นมา ข้าพเจ้าไม่อาจมองดูวีภัตสุ (อรชุน) และพระกฤษณะผู้มีดวงเนตรดุจดอกบัวได้ ดุจคนบาปที่ฆ่าทารกในครรภ์
12.26.22
द्रौपदीं चाप्यदुःखार्हां पञ्चपुत्रैर्विनाकृताम् ।
शोचामि पृथिवीं हीनां पञ्चभिः पर्वतैरिव ॥ १२.२६.२२ ॥
ข้าพเจ้ายังโศกเศร้าถึงเทราปที ทั้งที่นางไม่สมควรได้รับความทุกข์ เมื่อต้องสูญเสียบุตรทั้งห้า และโศกถึงแผ่นดินที่ขาดบุตรทั้งห้า ดุจภูเขาทั้งห้าที่หายไป
12.26.23
सोऽहमागस्करः पापः पृथिवीनाशकारकः ।
आसीन एवमेवेदं शोषयिष्ये कलेवरम् ॥ १२.२६.२३ ॥
ข้าพเจ้าผู้เป็นคนบาปและเป็นต้นเหตุแห่งความพินาศของแผ่นดิน จะนั่งอยู่เช่นนี้แล้วทำให้ร่างกายนี้เหือดแห้งไป
12.26.24
प्रायोपविष्टं जानीध्वमथ मां गुरुघातिनम् ।
जातिष्वन्यास्वपि यथा न भवेयं कुलान्तकृत् ॥ १२.२६.२४ ॥
ขอให้รู้ไว้เถิดว่า ข้าพเจ้าผู้ฆ่าครูบาอาจารย์ ได้นั่งอดอาหารจนตาย เพื่อมิให้ข้าพเจ้าเป็นผู้ทำลายวงศ์ตระกูลในชาติกำเนิดอื่นอีกเลย
12.26.25
न भोक्ष्ये न च पानीयमुपयोक्ष्ये कथंचन ।
शोषयिष्ये प्रियान्प्राणानिहस्थोऽहं तपोधनाः ॥ १२.२६.२५ ॥
ข้าพเจ้าจะไม่กิน และจะไม่ดื่มน้ำ จะไม่รับสิ่งใดๆ ทั้งสิ้น ข้าพเจ้าจะยืนอยู่ตรงนี้ให้ชีวิตอันเป็นที่รักเหือดแห้งไป ข้าแต่ผู้มีตบะเป็นทรัพย์ทั้งหลาย
12.26.26
यथेष्टं गम्यतां काममनुजाने प्रसाद्य वः ।
सर्वे मामनुजानीत त्यक्ष्यामीदं कलेवरम् ॥ १२.२६.२६ ॥
ท่านทั้งหลายจงไปตามที่ประสงค์ ข้าพเจ้าอนุญาตแล้ว และได้ขอความเมตตาจากท่านทั้งหลายแล้ว ทุกท่านจงอนุญาตให้ข้าพเจ้าเถิด ข้าพเจ้าจะละทิ้งร่างนี้
12.26.27
तमेवंवादिनं पार्थं बन्धुशोकेन विह्वलम् ।
मैवमित्यब्रवीद्व्यासो निगृह्य मुनिसत्तमः ॥ १२.२६.२७ ॥
วยาสฤษีผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มุนี จึงรั้งปารถะซึ่งกล่าวดังนั้นและหวั่นไหวด้วยความโศกเศร้าต่อญาติพี่น้องไว้ แล้วกล่าวว่า "อย่าทำเช่นนั้นเลย"
12.26.28
अतिवेलं महाराज न शोकं कर्तुमर्हसि ।
पुनरुक्तं तु वक्ष्यामि दिष्टमेतदिति प्रभो ॥ १२.२६.२८ ॥
ข้าแต่มหาราช พระองค์ไม่ควรโศกเศร้าเกินประมาณ ข้าพเจ้าจะกล่าวซ้ำอีกว่า นี่คือสิ่งที่โชคชะตากำหนดไว้ ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่
12.26.29
संयोगा विप्रयोगाश्च जातानां प्राणिनां ध्रुवम् ।
बुद्धुदा इव तोयेषु भवन्ति न भवन्ति च ॥ १२.२६.२९ ॥
สำหรับสัตว์ทั้งหลายที่เกิดมาแล้ว การประชุมพบกันและการพลัดพรากจากกันเป็นสิ่งแน่นอน ดุจฟองน้ำในน้ำ ที่ปรากฏขึ้นและก็ไม่ปรากฏขึ้นเช่นกัน
12.26.30
सर्वे क्षयान्ता निचयाः पतनान्ताः समुच्छ्रयाः ।
संयोगा विप्रयोगान्ता मरणान्तं हि जीवितम् ॥ १२.२६.३० ॥
การสะสมทั้งปวงมีความเสื่อมสลายเป็นที่สุด ความสูงส่งทั้งปวงมีการล้มลงเป็นที่สุด การประชุมพบกันมีการพลัดพรากเป็นที่สุด และชีวิตก็มีความตายเป็นที่สุดแน่แท้
12.26.31
सुखं दुःखान्तमालस्यं दाक्ष्यं दुःखं सुखोदयम् ।
भूतिः श्रीर्ह्रीर्धृतिः कीर्तिर्दक्षे वसति नालसे ॥ १२.२६.३१ ॥
ความสุขมีความทุกข์เป็นที่สุด ความเกียจคร้านก็เช่นกัน ความทุกข์เกิดจากความชำนาญ และความสุขก็ผุดขึ้นจากความทุกข์ ความเจริญรุ่งเรือง โชคลาภ ความถ่อมตน ความมั่นคง และเกียรติยศ ย่อมอยู่กับผู้ชำนาญ มิได้อยู่กับผู้เกียจคร้าน
12.26.32
नालं सुखाय सुहृदो नाले दुःखाय शत्रवः ।
न च प्रज्ञालमर्थेभ्यो न सुखेभ्योऽप्यलं धनम् ॥ १२.२६.३२ ॥
มิตรสหายไม่เพียงพอที่จะนำความสุข และศัตรูก็ไม่เพียงพอที่จะนำความทุกข์ ปัญญามิได้เพียงพอสำหรับทรัพย์สมบัติ และทรัพย์สมบัติก็มิได้เพียงพอแม้สำหรับความสุขทั้งหลาย
12.26.33
यथा सृष्टोऽसि कौन्तेय धात्रा कर्मसु तत्क्ररु ।
अत एव हि सिद्धिस्ते नेशस्त्वं ह्यात्मनो नृप ॥ १२.२६.३३ ॥
ข้าแต่กุนตีบุตร ตามที่พระผู้สร้างได้ทรงสร้างท่านไว้ ท่านจงกระทำการงานตามนั้นเถิด เพราะเหตุนี้ความสำเร็จจึงจะเป็นของท่าน ข้าแต่พระราชา ท่านมิใช่ผู้เป็นใหญ่เหนือตนเอง