مهابهاراتا · أدهيايا 12.266
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.266.1
सूक्ष्मं साधु समादिष्टं भवता धर्मलक्षणम् ।
प्रतिभा त्यस्ति मे काचित्तां ब्रूयामनुमानतः ॥ १२.२६६.१ ॥
لقد بيّنتَ علامات الدارما دقيقةً حسنةً، وعندي فهمٌ قام بالاستدلال، فأقوله.
12.266.2
भूयांसो हृदये ये मे प्रश्नास्ते व्याहृतास्त्वया ।
इदं त्वन्यत्प्रवक्ष्यामि न राजन्निग्रहादिव ॥ १२.२६६.२ ॥
يا ملك، لقد أجبتَ عن الأسئلة الكثيرة التي في قلبي. وسأقول شيئًا آخر، لا كمن أُكره عليه.
12.266.3
इमानि हि प्राणयन्ति सृदन्त्युत्तारयन्ति च ।
न धर्मः परिपाठेन शक्यो भारत वेदितुम् ॥ १२.२६६.३ ॥
هذه تحفظ الحياة وتهلك وتُنجي أيضًا. يا بهارتا، لا يمكن معرفة الدارما بقاعدة ثابتة.
12.266.4
अन्यो धर्मः समस्थस्य विषमस्थस्य चापरः ।
आपदस्तु कथं शक्याः परिपाठेन वेदितुम् ॥ १२.२६६.४ ॥
للمرء في حالٍ سويّة دارما، وللمرء في حالٍ عسيرة دارما أخرى. فكيف تُعرف النوازل بقاعدة ثابتة؟
12.266.5
सदाचारो मचो धर्मः संतस्त्वाचारलक्षणाः ।
साध्यासाध्यं कथं शक्यं सदाचारो ह्यलक्षणः ॥ १२.२६६.५ ॥
السلوك الحسن هو الدارما، والأخيار يُعرفون بسمات سلوكهم. فإذا كان السلوك الحسن بلا علامة، فكيف يُعرف الممكن والمستحيل؟
12.266.6
दृश्यते धर्मरूपेण ह्यधर्मं प्राकृतश्चरन् ।
धर्मं चाधर्मरूपेण कश्चिदप्राकृतश्चरन् ॥ १२.२६६.६ ॥
يُرى الرجل العادي يمارس الأدهارما في صورة الدارما، ويمارس آخر غير عادي الدارما في صورة الأدهارما.
12.266.7
पुनरस्य प्रमाणं हि निर्दिष्टं शास्त्रकोविदैः ।
वेदवादाश्चानुयुगं ह्रसन्तीतीह नः श्रुतम् ॥ १२.२६६.७ ॥
وقد أعلن العلماء بالشاستر سلطته مرة أخرى. وهنا سمعنا أن أقوال الفيدا تضعف عصراً بعد عصر.
12.266.8
अन्ये कृतयुगे धर्मास्त्रेतायां द्वापरे परे ।
अन्ये कलियुगे धर्मा यथाशक्ति कृता इव ॥ १२.२६६.८ ॥
في عصر كريتا كانت هناك واجبات، وفي تريتا ودفابارا غيرها، وفي عصر كالي واجبات أخرى، تُؤدّى بقدر الطاقة.
12.266.9
आम्नायवचनं सत्यमित्ययं लोकसंग्रहः ।
आम्नायेभ्यः पुनर्वेदाः प्रसृताः सर्वतोमुखाः ॥ १२.२६६.९ ॥
أقوال التقليد حق، وهذا جمع العالم. ومن التقاليد انتشرت الفيدا مرة أخرى في جميع الاتجاهات.
12.266.10
ते चेत्सर्वप्रमाणं वै प्रमाणं ह्यत्र विद्यते ।
प्रमाणं च प्रमाणेन विरुद्ध्येच्छास्त्रता कुतः ॥ १२.२६६.१० ॥
إن كانت كلها حجة، فالحجة موجودة هنا. فإن تعارضت الحجة مع الحجة، فكيف تثبت صفة الشاستر؟
12.266.11
धर्मस्य क्रियमाणस्य बलवद्भिर्दुरात्मभिः ।
यदा विक्रियते संस्था ततः साऽपि प्रणश्यति ॥ १२.२६६.११ ॥
حين يُشوَّه الدهرما الذي يُمارَس على يد الأقوياء ذوي النفوس الشريرة، ينهار نظامه الراسخ هو الآخر.
12.266.12
विद्मश्चैनं न वा विद्मः शक्यं वा वेदितुं न वा ।
अणीयान्क्षुरधाराया गरीयानपि पर्वतात् ॥ १२.२६६.१२ ॥
أنعرفه أم لا، وهل يمكن معرفته أم لا؟ إنه أدق من حد الموسى وأثقل من الجبل.
12.266.13
गन्धर्वनगराकारः प्रथमं संप्रदृश्यते ।
अन्वीक्ष्यमाणः कविभिः पुनर्गच्छत्यदर्शनम् ॥ १२.२६६.१३ ॥
يظهر أولاً واضحاً كمدينة الغاندهاربا، فإذا تأمله الحكماء بعناية عاد فاختفى عن الأنظار.
12.266.14
निपानानीव गोभ्याशे क्षेत्रे कुल्ये च भारत ।
स्मृतो हि शाश्वतो धर्मो विप्रहीणो न दृश्यते ॥ १२.२६६.१४ ॥
يا بهارتا، كما تُذكر مناهل الماشية وقنوات الحقول، يُذكر الدهرم الأبدي؛ فإذا غاب الحكماء لم يُرَ.
12.266.15
कामादन्ये भयादन्ये कारणैरपरैस्तथा ।
असन्तोऽपि वृथाचारं भजन्ते बहवोऽपरे ॥ १२.२६६.१५ ॥
فمنهم من يتّبع السلوك الباطل من الشهوة، ومنهم من يفعل ذلك خوفاً، ومنهم لأسباب أخرى، وإن لم يكونوا صالحين؛ وكثيرون غيرهم كذلك.
12.266.16
धर्मो भवति स क्षिप्रं विलोमस्तेष्वसाधुषु ।
अथैतानाहुरुन्मत्तानपि चावहसन्त्युत ॥ १२.२६६.१६ ॥
فسرعان ما ينقلب ذلك الدهرم عليهم، فيدعوهم الناس مجانين بل ويسخرون منهم.
12.266.17
महाजना ह्युपावृत्ता राजधर्मं समाश्रिताः ।
न हि सर्वहितः कश्चिदाचारः संप्रवर्तते ॥ १२.२६६.१७ ॥
لقد انصرف العظماء أيضاً، متّخذين واجب الملك ملجأً؛ فلا يجري عمل نافع للجميع.
12.266.18
तेनैवान्यः प्रभवति सोऽपरं बाधते पुनः ।
दृश्यते चैव स पुनस्तुल्यरूपो यदृच्छया ॥ १२.२६६.१८ ॥
ومن ذلك بعينه ينشأ آخر، فيضطهد غيره؛ ويُرى ذلك الشخص نفسه مرة أخرى بالهيئة ذاتها، بالمصادفة.
12.266.19
येनैवान्यः प्रभवति सोऽपरानपि बाधते ।
आचाराणामनैकाग्र्यं सर्वेषामेव लक्षयेत् ॥ १२.२६६.१९ ॥
من به يقوى غيره، يضايق الآخرين أيضًا؛ وينبغي أن يُلاحَظ عدم ثبات السلوك عند الجميع.
12.266.20
चिराभिपन्नः कविभिः पूर्वं धर्म उदाहृतः ।
तेनाचारेण पूर्वेण संस्था भवति शाश्वती ॥ १२.२६६.२० ॥
لقد أعلن الحكماء في القديم الدارما الراسخة منذ زمن طويل؛ وبذلك السلوك القديم تتكون قاعدة دائمة.